A-B-C-Ĉ-D-E- F-G-Ĝ-H-Ĥ-I-J- Ĵ-K-L-M-N-O-P- R-S-Ŝ-T-U-V-Z

-a

形容詞的字尾

[kvalito; rilato; aparteno] [adjektivo] (alta arbo; tiu arbo estas alta; mi vidas altan arbon; tiu solvo ŝajnas (esti) bona; li farbis la bluan pordon verda; ŝi nomas lin saĝa; mia frato; ŝia laboro; ilia konduto;...) (skribi: skriba ekzameno; fini: fina ĉapitro; koloro: kolora bildo; multaj koloroj: multkolora bildo; ĉiu tago: nia ĉiutaga pano; hundo: hunda vosto; problemo: problema situacio; urbo: urba trafiko; hieraŭ: la hieraŭaj okazaĵoj; plej: pleja kontenteco; tro: troa pluvo; tri: la tria horo; baldaŭ: lia baldaŭa foriro;...) {*0}

abelo

蜜蜂

insekto, ĝenerale vivanta en grandaj popoloj, de kiuj homoj prenas mielon (Apis) {8}

abio

樅樹

iu el Nordaj pinglo-arboj (Abies, Picea, Thuja,...) {7}

abomeno

可惡的事，討厭, 憎惡的事

tre forta malŝato; abomeni: malŝategi {8}

aboni

預訂，期訂

laŭ kontrakto ricevadi gazeton, revuon aŭ servon {8}

abrikoto

杏仁果或杏仁樹

frukto kun (ofte parte ruĝa) lanugeca haŭto, flava firma karno, glata kerno, de arbo (Prunus armeniaca) {9}

abrupta

突發的

malagrable subita {9}

absceso

puso en kavaĵo en haŭto aŭ en interne kava ŝvelaĵo {X}

absoluta

絶對的

sendependa de ajna influo; senkondiĉa, senrezerva {9}

abstini

避用

tute ne uzi (alkoholon, tabakon, viandon,...) {9}

abstrakta

抽象的

malkonkreta; tio, kio ne estas sensebla (tuŝebla, aŭdebla, videbla, flarebla, gustumebla...), sed nur estanta en pensoj {X}

absurda

可笑的

kontraŭa al normala saĝo; tute ne komprenebla {9}

abunda

豐富的

en tre granda kvanto {7}

acida

酸的

kun gusto de citrono aŭ vinagro {7}

-aĉ-

不好的，尤其外觀不好的

[malbona, malbela] (precipe laŭ ekstera aspekto) (fi- kaj -aĉ-: fihundo estas nefidinda kaj eble neatendite mordas - hundaĉo malbele aspektas kaj eble tro bojas) {9}

aĉeti

買

havigi al si per mono; subaĉeti: korupti {*3}

-ado

表示經常或持久的動作

[daŭra aŭ ripeta ago] (lernado, irado, frapado, martelado,...); [daŭra stato] (dormado, kuŝado,...) {*0}

adapti

配合

ĝustigi, taŭgigi por iu celo, kondiĉo aŭ cirkonstanco {9}

adiaŭ

再見

saluto ĉe foriro: "adiaŭ!"; adiaŭi: diri "adiaŭ!" aŭ aliajn vortojn ĉe foriro {7}

adicii

加

aldoni nombron: 2+3=5 (du plus tri estas kvin) {8}

adjektivo

形容詞

a-vorto; vorto, en Esperanto kun finaĵo "-a", kiu montras econ, kvaliton aŭ rilaton de io aŭ iu {8}

adjudiki

招標

Proponi kontrakton pri laboro, livero ks al konkurencantoj, ordinare kun la antaŭa kondiĉo, ke la akiranto estos tiu, kies prezoj estos la plej favoraj {9}

administri

經理，管理

prizorgi financojn kaj havaĵojn de organizaĵo aŭ persono {8}

admiri

羡慕

opinii, ke io aŭ iu estas tre bona aŭ tre bela {8}

admoni

警告，勸戒

diri "faru tion! estas bone!" aŭ "ne faru tion! estas malbone!" {8}

adopti

認養

alpreni nepropran infanon kiel sian; alpreni kiel sian (kutimon, opinion,...) {8}

adori

愛慕

honoregi; pasie ami {9}

adreso

地址

[strato, numero, urbo, lando]; adresi: surmeti adreson; direkti (leteron, parolon) al... {*5}

adulti

婚外不貞潔

Rompi la geedzan fidelecon per seksa rilato kun alia persono

adverbo

副詞

e-vorto; vorto, en Esperanto ofte kun finaĵo "-e", kiu indikas kvaliton aŭ cirkonstancon de ago aŭ stato {9}

advokato

辯護者

iu, kiu defendas ies interesojn antaŭ juĝisto {8}

aero

空氣

la gasoj ĉirkaŭ ĉio en la tuta mondo; la gasoj, kiujn ni spiras por vivi; tio, en kio flugas birdoj, insektoj {*4}

afabla

和氣的，怡人的

kun agrablaj, plaĉaj vortoj kaj agoj; amika; helpema {*3}

afero

事件

aĵo; objekto aŭ agado aŭ ideo aŭ temo {*2}

Afikso

字頭或字尾

prefikso aŭ sufikso {X}

afiŝo

海報，大字報

granda folio (gluita sur muro) (por anonci okazaĵon); publika mesaĝo ie pendigita; afiŝi: diskonigi grandskale {8}

aflikti

造成傷害

kaŭzi fortan kordoloron {9}

afranki

貼郵票

meti poŝtmarkon sur leteron aŭ karton; antaŭpagi transportadon {8}

Afriko

非洲

(nomo de kontinento) {9}

agi

作用，行動

fari ion pri io; aktive okupiĝi pri io; ne resti senfara; (agi al/kun iu(j):) konduti, trakti {*5}

agavo

美洲植物，龍舌蘭

granda Amerika planto kun karnecaj fibraj folioj, kiu post jaroj floras unu fojon kaj tiam mortas (Agave) (fibroj kaj suko uzataj, burĝonoj kaj floroj manĝataj) {X}

agento

特務，商務代表

konstanta komisiito; komerca reprezentanto {9}

agiti

搧動

inciti la sentojn; ribeligi homamasojn {9}

aglo

大老鷹

granda rabo-birdo kun kurba beko (Aquila,...) {7}

agordo

音樂的調和

pluraj muzik-instrumentoj sonantaj bone kune (kun tonoj bone ĝustigitaj); agordi: ĝustigi tonon de unu instrumento al tono de alia instrumento {7}

agrabla

舒適的

tiel, ke estas bona sento {*4}

aĝo

年齡

kvanto de vivjaroj; aĝa: (ofte:) maljuna {*4}

aidoso

愛滋病

infekta virusa malsano (perdo de imuneco) (AIDS) {X}

ajlo

蒜

(herbo kun) akragusta bulbo konsistanta el pluraj bulberoj (pli akra ol cepo) (Allium sativum) {9}

ajn

任何

[senlime, nedifinite] (kiam ajn: en ĉiu pensebla tempo; kie ajn: en ĉiu imagebla loko; iu ajn: ne gravas, kiu) {*1}

-aĵo

具體的東西

[io konkreta] (belaĵo, manĝaĵo, vidaĵo, ĉirkaŭaĵo...) {*0}

akademio

有地位的學院

oficiala societo de verkistoj, sciencistoj aŭ artistoj {9}

akaĵuo

美洲熱帶植物，果肉和果核皆可食

"frukto" el du partoj (akaĵu-pomo kaj -nukso), ambaŭ manĝataj, de tropika Amerika arbo (Anacardium) {X}

akceli

加速

(pli)rapidigi {8}

akcento

重音

pli forta prononco de parto de vorto; pli forta atento al parto de temo; akcenti: pli forte prononci; pli atenti {9}

akcepti

接受

ne kontraŭi; ne rifuzi; (ankaŭ: gastigi) {*4}

akcio

股份

(atesto pri posedo de) parto de la kapitalo de entrepreno; akciulo: kiu posedas akcio(j)n {9}

akcidento

意外，事故

(subita) malfeliĉa okazaĵo {7}

akiri

獲得

ekhavi per faro {*6}

akno

吹出物

ŝvelaĵeto sur la haŭto (Acne) {9}

akomodi

使適應於，收容，容納

Alĝustigi, adapti ion, por ke ĝi povu taŭge funkcii

akompani

伴隨

iri kun iu; ludi muzikon, kiam iu kantas {*6}

akordo

和音，融洽

pluraj tonoj (de unu muzik-instrumento) kune ludataj; sameco de sentoj aŭ opinioj inter du aŭ pli da personoj {9}

akra

尖銳的

pika; tranĉa; kun tre maldika pinto aŭ rando; doloriga kiam ĝi forte tuŝas; gusto kiu kvazaŭ pikas la langon {*6}

akrido

蝗蟲，蚱蜢

saltanta insekto (Acrididae: Acrida, Locusta,...); (migra akrido: periode en grandaj kvantoj) {9}

akrobato

身體的特技表演，馬戯

kiu faras lertegajn korpajn movojn, saltojn,... {X}

akso

軸心

stango (aŭ linio), ĉirkaŭ kiu turniĝas rado, parto de maŝino,... {9}

akselo

kavaĵo sub la brako ĉe la trunko {X}

akto

演戯的幕

dividaĵo de teatraĵo; (dokumento pri) grava oficiala decido {9}

aktiva

主動的，活動的

aganta, faranta ion (mi/li/ŝi/ĝi/... (=la aktiva) ...-as/-is/-os (iun/ion); mi/li/ŝi/ĝi/... (=la pasiva) estas/estis/estos ...-ata/-ita/-ota de iu/io (=la aktiva)) {9}

aktoro

演員

persono, kiu ludas rolon (kvazaŭas esti alia persono) en teatraĵo {9}

aktuala

實際的，顯眼的

nun estanta; nun interesa {9}

akurata

準時的

kiu faras aferojn ĝustatempe, en la difinita tempo, je la difinita horo {8}

akuzi

控告

diri, ke iu kulpas pri io {9}

akuzativo

受格

(en Esperanto:) (vorto kun) la finaĵo "-n" {X}

akvo

水

tio, en kio naĝas fiŝoj; la plej ofta likvo sur Tero (H2O); loko kie estas multe da H2O kune {*3}

akvumi

澆水

doni akvon al planto, al kulturata tero (akv/um/i) {X}

al

向，到

[-->] [direkto, celo] (li iras al la urbo; ŝi skribis al mi; mi donas tion al vi; kondamni al morto; pordo al koridoro) {*1}

alarmo

警告

granda ĝenerala averto pri danĝero; alvoko al batalo; alarmi: tiel averti aŭ alvoki; maltrankviligi, zorgigi {9}

alaŭdo

一種飛翔時鳴叫的鳥

birdo, kiu kantas dum preskaŭ senmova (aŭ supren-leviĝanta) flugado super kampoj (Alauda,...) {9}

albumo

相片集

libro por teni fotojn, desegnojn, notojn, salutojn de amikoj, kolektitajn poŝtmarkojn,... {8}

aldoni

加入

doni ion plian (krom tio, kion oni jam donis al iu, aŭ krom tio, kio jam estas ie); diri aŭ skribi ion plian (al/don/i); aldona: kroma; plia; ekstra {X}

aleo

公園兩旁有樹的走道

vojo inter arboj en ĝardeno aŭ parko {9}

alergio

敏感，過敏

tro forta reago de la korpo al certa substanco {X}

alfabeto

字母

la literoj de iu lingvo en vico {9}

algo

海藻

iu el senfloraj, ofte sentigaj akvoplantoj (tre malsamaj laŭ formo kaj koloro) (iuj estas manĝataj kiel legomo) {9}

alia

其他的

ne tiu; ne sama; (unu al la alia: A al B kaj B al A) {*2}

aliĝi

加入某團體當會員

fariĝi membro de iu grupo aŭ partoprenanto en iu evento

aliĝilo: formularo por aliĝi (al/iĝ/i) ，申請書{X}

alko

麋鹿

granda cervo-simila besto (plataj kornoj) (Alces) {X}

alkoholo

酒精

likvo akirita per distilado de fermentintaj suker-enhavaj substancoj (C2H5OH) (kaj aliaj -OH); alkoholaĵo: trinkaĵo enhavanta alkoholon, ebriiga {8}

almenaŭ

幾乎

tiom aŭ ne nur tiom, sed pli; ne malpli ol {*1}

almozo

施捨

mono, kiun oni donas al malriĉulo pro kompato; almozi: peti almozo(j)n {8}

alta

高的

(kun granda) mezuro vertikale (de malsupro ĝis supro); je granda distanco super la tero (aŭ super io alia); respektinda; povanta ordoni (al iu malpli alta laŭ rango aŭ pozicio) {*2}

alterni

交替

sin sekvi laŭvice (tago - nokto - tago - nokto -..., nigra - blanka - nigra - blanka -...) {9}

alternativo

職務代理人，

eblo aŭ neceso, elekti inter du aferoj, ag-manieroj, proponoj, decidoj,... {X}

aludi

旁事引申

paroli ne pri tio, sed pri io, kio pensigas pri tio {9}

alumeto

火柴

bastoneto por fajrigi {7}

aluminio

鋁

arĝentkolora malpeza metalo (Al) {9}

ami

愛

tre ŝati; havi plej korajn sentojn por iu/io {*2}

amara

味道類似無糖可口的苦甘

maldolĉa (kiel galo aŭ kiel sensukera kakao) {9}

amaso

大量的，

granda kvanto kune {*4}

amatoro

業餘的

ne-profesiulo; iu, kiu faras ion ne por vivteni sin, sed por sia (granda) plezuro {9}

ambasado

大使團

grupo da senditoj de unu ŝtato por intertrakti kun alia ŝtato; ambasadorejo (kun oficistoj) {9}

ambasadoro

大使

ĉefa reprezentanto de iu ŝtato en alia ŝtato {9}

ambaŭ

兩者

la du; tiuj du {*1}

amboso

鐵砧

peza metala bloko, subaĵo por batado ĉe forĝisto {X}

ambulanco

救護車

aŭto por alporti vunditon aŭ malsanulon al hospitalo; movebla (armea) kuracejo {X}

amelo

澱粉

energi-riĉa substanco en grenoj kaj nutraj tuberoj {X}

Ameriko

美洲

(nomo de kontinento) (Nord-, Mez-, Sud-) {9}

amfibio

兩棲類動物

besto kun nuda haŭto, kies larvoj vivas en sensala akvo kaj spiras per brankoj, dum la plenkreskaj vivas sur tero kaj spiras per pulmoj [rano, salamandro,...] (Amphibiae) {X}

amiko

朋友

ŝatata, kara homo {*2}

amindumi

愛撫

per karesoj kaj kisoj montri (unu al la alia), ke la alia estas aminda (am/ind/um/i) {X}

amori

性愛，性交或無性交

seksumi por ĝuo, kun aŭ sen koito {X}

amplekso

廣大

kiom granda (en ĉiuj dimensioj) io estas; ampleksa: havanta grandan amplekson {8}

ampolo

大燈管

tub(et)o (el vitro aŭ alia materialo), fermita je ambaŭ ekstremaĵoj; vitra, fermita elektra lampo {9}

amuzi

娛樂，取樂

plezurigi; ĝuigi; gajigi; ridigi {*5}

-ano

成員

[homo: membro; loĝanto; kredanto] (klubano, (sam)urbano, Tokiano, Aziano, Budhano, Islamano, Kristano,...) {*0}

anaso

鴨

akvobirdo aŭ kortobirdo kun egale larĝa beko kaj mallonga kolo (Anas,...) (kvakas "kvak kvak") {8}

anekdoto

逸事，趣事

mallonga rakonto pri (amuza) okazaĵo {9}

anemio

貧血

kiam la sango ne bone transportas oksigenon (O) {X}

angilo

鰻

serpento-simila fiŝo kun glata haŭto, vivanta en Eŭropaj kaj Amerikaj riveroj, sed metanta siajn ovojn en la oceano apud la bordo de Usono (Anguilla) {9}

angulo

幾何學的角

spaco inter du sin tuŝantaj linioj aŭ muroj (>, <) {*4}

anĝelo

天使

supernatura (bona) estulo aŭ estaĵo; sendito de dio; karegul(in)o {8}

animo

靈魂

la ne-korpa, ne-intelekta esenco de iu/io vivanta {*5}

animalo

動物

plurĉela vivaĵo ne vegetala [besto aŭ homo] {8}

ankaŭ

也

aldone [ne nur tiu/tio, sed ankaŭ tiu/tio alia] {*1}

ankoraŭ

尚且

ne nur antaŭe, sed ankaŭ nun; ne nur tiom, sed eĉ pli da; daŭre same; ankoraŭ ne: ĝis tiam ne; ne jam {*1}

anonci

宣告

diri, ke io okazos; formale aŭ publike sciigi {*6}

anso

節，手把

kurba, elstara tenilo (ekzemple de taso) {X}

ansero

一種家禽或水鳥，長頸，尖嘴，寬尾，叫聲喀喀，鵝

akvobirdo aŭ kortobirdo kun longa kolo, pinta beko kaj larĝa vosto (Anser,...) (ĝi gakas "gak-gak") {9}

anstataŭ

取代，代替

en la loko de...; en la funkcio de... (anstataŭi: esti aŭ funkcii anstataŭ io/iu alia; anstataŭigi (la nunan per nova): meti ion/iun alian anstataŭ la nuna...) {*1}

-ant-

正在進行的

[komencinta, ne fininta, dum la ago] (manĝanta homo: kun manĝaĵo en sia buŝo; falanta pluvo: gutoj en aero); (manĝante (=dum la manĝado), li bone maĉis); (ĝenerale, -anto = -anta homo) {*0}

antaŭ

之前（時間或地點）

en tempo pli frua; en loko pli proksima; pli frue en vico; antaŭo: flanko kutime vidata unue; (homo:) vizaĝo, brusto,...; antaŭdiri: jam antaŭe diri ke io nesciata okazos {*1}

antaŭulo

前輩

parenco, kiu vivis pli frue; iu antaŭe havinta la saman funkcion (antaŭ/ul/o) {X}

anteno

昆蟲的觸角，天線

sensilo (insekto); signal-kaptilo/sendilo (radio,...) {X}

antibiotiko

抗生素

medikamento kontraŭ (malsanigaj) bakterioj {X}

antikva

古董

ekzistinta antaŭ tre longa tempo; tre malnova {X}

antilopo

羚羊

iu el rapidkuraj aŭ saltemaj parencoj de bovo (i.a. en Afriko) (malrapidaj nomiĝas ofte bovo aŭ bubalo) {X}

anuso

肛門

la elira truo de la intesto {X}

aparato

儀器

pli-malpli granda, pli-malpli komplika ilo {7}

aparta

另外

ne kuna; dis(igit)a de; speciala {*4}

apartamento

公寓

kelkĉambra loĝejo (en pli granda domo) {8}

aparteni

屬於

[tio, kion iu/io posedas (havas), apartenas al tiu/tio] [parto de io apartenas al la tuto] {*6}

apenaŭ

接近

preskaŭ ne; ne (aŭ nur iomete) pli ol (61 minutoj estas apenaŭ unu horo) {*1}

aperi

出現

ekvidiĝi; ekesti; montri sin; esti publikigita {*4}

aperturo

光圈，鏡頭開口

malfermaĵo {9}

apetito

食慾

plezuro manĝi ("Bonan apetiton!"); manĝemo {8}

aplaŭdi

鼔掌

frapi siajn manojn unu kontraŭ la alia, por montri laŭdon aŭ aprobon {9}

apliki

應用

uzi teorion en la praktiko; uzi ion por ĝia celo; ligi iun diraĵon al iu, pri kiu la diraĵo origine ne temis {9}

apogi

支援，鼔勵

fari tiel, ke iu/io ne falos aŭ renversiĝos; diri, ke tio, kion diras aŭ faras iu alia, estas bona; monhelpi {*6}

apopleksio

瞬時停止大腦的功能

subita ĉeso de cerbaj funkcioj (pro krevo (hemoragio) aŭ ŝtopiĝo (embolio) de cerba arterio aŭ vejno {X}

apostolo

基督的門徒，熱心的宣傳家

unu el la originaj lernantoj de Kristo; fervora propagandisto {9}

apostrofo

撇，標點符號

skribsigno (') uzata, interalie, por indiki, ke unu litero mankas (en Esperanto, oni povas apostrofi la finan "o" de substantivoj kaj, post vokalo, la "a" de la vorto "la": de l' mond' = de la mondo) {X}

apoteko

藥店

loko, kie oni vendas aŭ senpage havigas kuracilojn {8}

apro

野豬

sovaĝa porko (Sus,...); veruk-apro: (Phacochoerus) {9}

aprilo

四月

la monato post marto kaj antaŭ majo (04) {*5}

aprobi

認可

diri, ke tio, kion diris aŭ faris iu alia, estas bone dirita aŭ farita {*6}

apud

接近，在附近

en loko proksima de...; dekstre aŭ maldekstre de... {*1}

-aro

集體當做個體

[multaj kiel unu tuto] (arbaro, ŝtuparo, gazetaro, homaro, ilaro (de metiisto),...); aro (da): multaj kune {*0}

araneo

蜘蛛

iu el okkruraj best(et)oj (Aranea) (reto: araneaĵo) {8}

aranĝi

安排

okazigi; fari la necesajn aferojn, por ke io povu okazi; taŭge kunmeti; aranĝo: la maniero, en kiu io estas aranĝita; la rezulto de la aranĝado {*5}

araŭkario

南洋杉

Suda pingloarbo kun globaj konusoj (Araucaria) {X}

arbo

樹

alta planto kun ligna trunko kaj multaj branĉoj [kverko, abio, betulo, fago, tamarindo,...] {*3}

arbitra

任意的

dependa de la volo aŭ kaprico de nur unu persono {9}

arbusto

灌木，灌木叢

planto kun lignaj branĉ(et)oj, sed (preskaŭ) sen trunko (ne arbo, ne herbo) [frambo, ribo, pipro, teo,...] {X}

arĉo

弓

stango kun paralele fiksita fasko da haroj, por sonigi kordan muzikinstrumenton {X}

arda

燃燒的，熱情的

varmega; bruletanta (sen flamoj) {8}

ardeo

蒼鷺

(vad)birdo (longaj kruroj, kolo; beko pika) (Ardea) {X}

aresti

逮捕

(laŭ leĝo) kapti iun por malliberigi tiun aŭ por submeti tiun al juĝado {X}

argilo

泥土，可燒成磚

iuj specoj de (knedebla) tero (el iuj de tiuj specoj oni bakas brikojn, fajencon,...) {X}

argumento

訴願, 爭辯，事據

fakto aŭ rezonaĵo, kiun oni mencias, por konvinki iun aŭ pruvi ion; argumenti: prezenti argumento(j)n {X}

arĝento

銀

blanke-griza valora metalo (Ag) {*5}

arko

弧

parto de rondo aŭ cirklo; konstruaĵo tiuforma; objekto tiuforma por pafi sagojn {8}

armeo

軍隊

(ĝenerale: ŝtata) aro da soldatoj kaj soldatestroj, kun pafiloj kaj aliaj bataliloj {7}

armi

武裝

doni al iu ilojn por batali kaj defendi sin {*6}

armo

武器

armilo; armilaro; il(ar)o por batali {*6}

aromo

香味

delikata odoro aŭ gusto (de planto aŭ de iu substanco); odoro aŭ gusto pro aldono de tia substanco {X}

arto

藝術

difinita maniero por fari ion (belan); maniero por lerte fari ion; la farado de io pro ĝia beleco (=belarto); (artefarita: farita de homo aŭ maŝino, ne natura) {*3}

arterio

動脈

tub(et)o en la korpo, tra kiu fluas sango de la koro al la organoj; (figure:) ĉefa (aŭto-)vojo {9}

artifiko

詭計, 計謀

lerta ( 聰明) aŭ ruza (狡猾的) agmaniero por imponi aŭ trompi {X}

artiko

關節

loko, kie ostoj estas ligitaj tiel, ke (unu el) ili povas flekse aŭ turne moviĝi [kubuto, genuo, maleolo,...] {9}

artiklo

物件，文件

ĉiu aparta speco de komercaĵo {X}

artikolo

冠詞，文章

teksto en gazeto; dividaĵo de leĝo, regularo,...; (gramatiko:) la vorto "la" {7}

-as

表示現在或常在進行的動詞字尾

[ago/stato: nun, ĉiam, kutime] [verbo] (mi nun sidas; ĉiun tagon li legas gazeton; ŝi ĉiam estas afabla; li ofte skribas al mi; li kutime pagas kontante; jam dum tri jaroj mi loĝas ĉi tie;...) {*0}

asekuri

保險

kontrakti kompenson pro estonta perdo, difektiĝo,...: se oni regule (ĉiumonate, ĉiujare) pagas monon (premion), la asekuristo pagos kompenson, kiam difinita neantaŭdirebla okazaĵo okazos (ekzemple: akcidento, fajro, malsano,...) {8}

asembleo

集會

leĝo-fara kunveno {9}

aserti

斷言，主張

firme diri, ke io estas vera ((ankoraŭ) sen pruvo) {9}

asfalto

柏油

nigra kovraĵo (fandebla per varmo) de stratoj {9}

asisti

協助

(ofice) helpi {9}

asocio

協會

grava aŭ granda grupo da homoj, kuniĝintaj por komuna celo (kutime kun estraro kaj regularo); kunligo de aferoj kun komunaj ecoj; (asocii: tiel kunligi aferojn) {8}

aspekti

看起來好像是

esti laŭ (unua) rigardo; impresi al la vido {7}

astro

天文

objekto en ĉielo [suno, luno, steloj, planedoj,...] {X}

-at-

表示已經開始，未完成的，進行的字尾

[komencita, ne finita, dum la ago] (trinkata akvo: akvo en buŝo; lavata vesto: en akvo); (fotografate (=dum la fotografado), li ne moviĝis); (ĝenerale, -ato = -ata homo) {*0}

ataki

攻擊

iri al iu/io, por fari malbonon al tiu/tio {*6}

atenci

侵害，謀犯

provi mortigi iun; krime ataki ies korpon, rajton aŭ honoron; grave ataki leĝon aŭ normon mem {X}

atendi

等待

resti ĝis alveno de iu/io; resti ĝis io okazos; firme pensi, ke io okazos; ne jam fari ion (ĝis...) {*3}

atenta

注意的

rimarkema; volanta ekscii {*4}

atesti

證明

oficiale diri, ke io estas tia kaj tia, ĉar oni mem vidis aŭ spertis ĝin; atesto: atesta diro aŭ dokumento {8}

atingi

到達目的

veni ĝis dezirata loko; veni ĝis dezirata rezulto {*5}

Atlantiko

大西洋

la oceano inter Eŭropo kaj Afriko kaj Ameriko {9}

atomo

原子

plej malgranda ero de materio, el kiuj konsistas molekuloj {9}

aŭ

或

[elekto] (Ĉu vi trinkos teon aŭ kafon?) {*1}

aŭdi

聽

rimarki per la oreloj; (figure: ekscii) {*3}

aŭdaca

魯莽的，放肆的，大膽的

kuraĝa malgraŭ konataj danĝeroj aŭ problemoj {9}

aŭgusto

八月

la monato post julio kaj antaŭ septembro (08) {*5}

aŭskulti

留心聽

provi aŭdi; uzi la orelojn; atenti ies paroladon {*4}

Aŭstralio

澳洲

(nomo de kontinento) {9}

aŭto

汽車

aŭtomobilo (ekz.: person-, ŝarĝ-, liver-aŭto) {8}

aŭtobuso

巴士，公共汽車

veturilo (aŭtomobilo) por kelkdek personoj {7}

aŭtomato

自動事務機，自動眅賣器

aparato, kiu faras ion sen interveno de homo {7}

aŭtomobilo

汽車

veturilo funkciigata per motoro, kun kutime kvar radoj, sur tero (mallonge: aŭto) {8}

aŭtoro

文章或藝術品的作者

verkinto de teksto; elpensinto, farinto de artverko {9}

aŭtoritato

獨裁

influo bazita je respekto; povo rajtigita por postuli obeadon; instanco kun tia povo {8}

aŭtuno

秋季

parto de jaro inter somero kaj vintro, kiam malplivarmiĝas {*4}

avo

祖父

patro de patr(in)o {*4}

avantaĝo

好處，利益

tio, kio donas pli da utilo, profito, sukceso {9}

avara

貪婪的, 吝嗇的

kiu ne volas elspezi sian monon; kiu ne volas doni ion al iu alia {*6}

aveno

燕麥

greno kun kelkfloraj pendantaj spiketoj (Avena) {9}

aventuro

探險之路，歷險記

danĝera aŭ plezura (neatendita) vico da okazaĵoj {7}

avenuo

大道

larĝa strato, kutime kun arboj laŭlonge de ĝi {8}

averti

預告

diri "ne faru!", "malbono okazos!" {*6}

aviadilo

飛行器，飛機

flugmaŝino por transporti homojn aŭ aĵojn (liniaviadilo, ŝarĝaviadilo,...) (aviad/il/o) {8}

avida

渴望的

kiu forte volas havi ion {8}

azeno

驢子

kvarpieda besto, simila al, sed malpli granda ol ĉevalo, kun pli longaj oreloj (Asinus) (iaas: "i-a") {*5}

Azio

亞洲

(nomo de kontinento) (fakte unu kontinento kun Eŭropo: Eŭrazio) {9}

B

babili

閒談

paroli pri ne (tre) seriozaj aferoj {7}

bacilo

桿菌

nomo de iuj bakterioj; ajna eta viva kaŭzanto de malsano {9}

bagatelo

琑事

malgrandaĵo, malgravaĵo {9}

baki

烘烤

pretigi manĝaĵon (aŭ ion alian) en forno per varmego {8}

bakterio

細菌

unuĉela vivaĵo, kiu reproduktiĝas per dupartiĝo {9}

balo

舞會

danc-festo; maskobalo: la homoj surhavas maskon {9}

balai

打掃

per ilo el tigoj aŭ fadenoj (balailo) forŝovi malpuraĵojn {*6}

balanci

平衡

movi tien kaj reen (unu punkto restas samloke) {8}

balbuti

結巴，口吃

malfacile paroli kun (ne volitaj) interrompoj aŭ ripetoj ("b-balb-buti") {9}

baldaŭ

立刻

post mallonga tempo {*1}

baleno

鯨魚

tre granda mamulo, kun formo de fiŝo, vivanta en la oceanoj (Cetaceae: Balaenidae,...) {X}

balkono

陽台

elstaraĵo de supra etaĝo (ĉirkaŭbarita planko) {X}

balono

汽球

flugaparato (aŭ ludilo,...) konsistanta el sako kun gaso aŭ varma (varmigata) aero {7}

baloti

投票

voĉdoni per voĉdonilo (ne per, ekzemple, manlevo) {9}

bambuo

竹子

altegaj varmlandaj herboj kun lignecaj kavaj ŝalmoj, uzataj por konstruado, meblo-farado,...

(Bambusa, Dendrocalamus,...); ties ŝalmoj kiel konstru-materialo {9}

bani

沐浴，洗澡

enmeti tute en likvon (en akvon) aŭ en (sun)lumon (por purigo, sano, plezuro);

banejo

浴室

kie oni sin banas {*5}

banano

香蕉

frukto de grandega herbeca (sed palmo-simila) planto (Musa) kun flaveca ŝelo kaj blanka pli-malpli faruneca karno {9}

bandaĝo

繃帶

tuko aŭ io simila, kiun oni metas sur vundon aŭ ĉirkaŭ rompitan korpoparton; bandaĝi: meti tukon,... sur/ĉirkaŭ vundon,... {9}

banko

銀行

ŝtata aŭ privata entrepreno okupiĝanta pri financo (mon-aferoj) (pruntoj, ĉekoj, akcioj) {7}

banto

領結

ornama nodo kun du bukloj {9}

bapti

命名，洗禮

(kun beno, solene) doni nomon al iu/io {9}

baro

欄杆，阻礙， 攔阻

io, kio malhelpas aŭ malebligas trairon; io, kio malhelpas aŭ malebligas agadon; bari: malhelpi, malebligi trairon {*6}

barakti

奮力，掙扎

forte skui sin, forte movi siajn brakojn kaj krurojn; pene defendi sin {8}

barbo

鬍鬚

hararo sub la buŝo; flankbarbo: apud orelo {*6}

barbiro

理髪師

razisto kaj har-tondisto {9}

barelo

水桶，酒桶，油桶

ronda ujo el kurbigitaj tabuloj, kun plata supro kaj malsupro, por teni likvojn (vinon, bieron, akvon,...) {8}

barilo

欄杆

io, farita por malhelpi trairon; konstruaĵo el fostoj, bretoj aŭ ŝtonoj por indiki la limon de kampo aŭ tereno, kaj por malhelpi trairon (bar/il/o) {X}

barko

三桅帆船

iom (mal-)granda velboato {9}

basko

下襬

libere pendanta malantaŭa parto de vesto {9}

bastono

棍，棒

(rekta peco de) branĉo aŭ io simila, por helpi iradon aŭ por bati; taktobastono: de orkestro-direktisto {*6}

bati

打

doni forta(j)n frapo(j)n {*3}

batali

打仗

uzi forton kontraŭ iu (malamika); interbatiĝi {*4}

bataliono

營

parto de armeo konsistanta el kelkaj kompanioj {X}

batato

甜馬鈴薯

"dolĉa terpomo", nutra tubero (Ipomoea batatas) {X}

baterio

電池

ligita grupo da elektraj piloj; grupo da kanonoj {X}

bazo

基礎

malsupra parto de objekto, kiu portas ĝin; objekto sub objekto, kiu portas ĝin; tio, sur kio io estas konstruita; la ĉefaj punktoj de pensado; loko de ekiro kaj reveno; bazi: konstrui, starigi ion (ankaŭ: opinion, decidon) sur io {8}

bazaro

商場，市集，商店

loko kun multaj vendo-tabloj aŭ -budoj {8}

bebo

嬰兒

suĉinfano; infaneto tre juna {8}

bedaŭri

後悔

diri aŭ pensi: "estas malbone, ke tio okazis tiel" {*6}

beko

鳥嘴

firma (ofte pinta) buŝo de birdo {*6}

bela

美麗

vidinda pro formo, koloroj,... {*2}

beni

祝福

peti favoron de dio por iu {8}

bendo 輪帶，帶

mallarĝa, longa peco el maldika materialo; pli-malpli dika ringo (el kaŭĉuko,...) ĉirkaŭ rado; komunikado-kanalo (radio, televido, inter komputiloj,...) {9}

benko

長椅，板凳

meblo por sidi (por pluraj homoj) {*5}

benzino

汽油

miksita likvo brulema, uzata kiel brulaĵo en motoro (de aŭto,...) {8}

bero

草莓之屬，可製果醬之圓粒小果

karneca, ofte suka, ofte ronda, malgranda frukto {7}

besto

獸類，動物

vivanta estaĵo povanta movi sin de unu loko al alia (ne homo, ne planto); (homoj kaj bestoj estas animaloj) {*4}

beto

甜菜

diversforma legomplanto kun manĝebla radiko (Beta); ĝia radiko aŭ ĝiaj folioj, kiel legomo, kiel nutraĵo por bestoj aŭ kiel fonto de sukero (sukerbeto) {9}

betelo

檳榔

(maĉataj stimulaj folioj de) Azia liano (Piper betle) {X}

betono

混凝土

konstru-materialo el cemento, ŝtonetoj, sablo {X}

betulo

樺樹

arbo kun blanka aŭ blankmakula ŝelo (Betula) {8}

bezoni

需要

ne povi esti aŭ fari sen {*3}

biblioteko

圖書館

librejo, libraro, kie oni povas legi aŭ prunti librojn {8}

biciklo

雙輪脚踏車

du-rada veturilo funkciigata per piedoj; bicikli: veturi per biciklo {8}

bido

小穿珠

globeto,... kun truo tra ĝi por trameti fadenon {X}

bieno

房產，地產

kampara posedaĵo, ofte granda {7}

biero

啤酒

malforta (12% aŭ malpli, ofte 5% aŭ malpli) alkohola trinkaĵo el greno {7}

bifsteko

牛排

rostita maldika tranĉaĵo da bova viando {9}

bildo

圖

videblaĵo (vera aŭ desegnita, pentrita, fotita, projekciita); kvazaŭ-videblaĵo nur en pensoj {*3}

bileto

車票

papereto aŭ kartoneto por eniri spektaklon aŭ por veturi per publika veturilo; papera mono {7}

bindi

裝訂

forte kunligi (kudri,...) foliojn kaj ĉirkaŭmeti fortikan (kartonan,...) kovrilon, por fari libron {9}

birdo

鳥

besto dukrura kun flugiloj, kun plumoj, ovo-naska (Aves) [anaso, korvo, hirundo, aglo, struto,...] {*3}

bizono

美洲或歐洲的大野牛

grandega sovaĝa bovo, Amerika aŭ Eŭropa (Bison) {X}

blanka

白色

senkolora, tute hela; kun koloro de neĝo, kreto; (paperfolio, ĉeko:) sen skribita teksto {*3}

blasfemi

冒犯神明

diri vortojn por ofendi dion {9}

blato

蟑螂

rapidkura plata insekto en varmaj lokoj (Blatta,...); (figure: cirkvito (ico) sur plateto kun konekto-piedetoj) {X}

bleki

撕叫，吼叫

aŭdigi sian voĉon (pri bestoj) (por multaj bestoj krome estas speciala vorto por ilia blekado) {9}

blinda

盲，瞎

ne povanta vidi; (figure: ne volanta atenti) {7}

bloko

集團，鎮壓塊，區塊

peza peco da materialo, ofte kun pli-malpli ebenaj surfacoj, uzata por konstrui aŭ kiel firma subaĵo por iuj laboroj (hakbloko, tranĉbloko,...); pluraj partoj de aparato, ligitaj tiel, ke oni ne povas disigi ilin; aro da domoj inter kvar stratoj; aro da paperfolioj, tiel ligitaj, ke eblas forŝiri unu folion post alia (skribbloko, kalendarobloko,...); peza peco da materialo uzata por senmovigi ion aŭ por bari al- aŭ tra-iron (bloki: firme senmovigi; firme bari) {9}

blonda

有金黃頭髪的

kun flavecaj haroj; (ankaŭ: blonda biero) {7}

blovi

吹氣

elpuŝi aeron (el la buŝo); (ankaŭ: la vento blovas) {*6}

blua

藍色

kun koloro de ĉielo sennuba {*4}

bluzo

婦女或兒童寬鬆的短襯衫

malstrikta vesto kovranta la supran parton de la korpo, ofte tenata per zono ĉirkaŭ la talio {8}

bo-

表示姻親關係的字頭

[parenco per geedziĝo] (bofilo: 女婿，edzo de filino; bopatro: patro de edz(in)o,...) {*0}

boato

小船

malgranda aŭ ne tre granda akvo-veturilo (remboato, velboato, motorboato) {8}

boji

狗吠

fari la laŭtan sonon, kiun faras hundo {8}

boli

煮沸

pri akvo: havi temperaturon de 100°C; transiri de likvo al gaso: de akvo al vaporo {*6}

bombo

炸彈

objekto (batalilo), ĵetata al malamika loko, kiu eksplodas kiam ĝi atingas la celon {X}

bombono

小片的糖果

malgranda dolĉaĵo, frandaĵo (sukera, ĉokolada) {8}

bona

好的

kun la ĝustaj ecoj; kontentiganta {*2}

bonhavo

資產

ricevota mono; mono aŭ (pozitiva) saldo ĉe banko aŭ komercisto, kiun kliento povos preni aŭ uzi, kiam li volos; posedo de sufiĉa mono por komforte vivi (bon/hav/o) {X}

bonvoli

請

afable konsenti (Bonvolu veni!) (bon/vol/i) {9}

bori

鑽孔，打洞

fari truon per pinta ilo (ofte per turnado de tiu ilo) {8}

bordo

parto de tero tuŝanta akvon; tero ĉe akvo {*4}

borso

股票交易

kunvenejo de komercistoj, kiuj vendas kaj aĉetas varojn ne tiuloke estantajn aŭ akciojn, je prezo (kurzo) laŭ la proponoj pri vendo kaj aĉeto {9}

boto

靴，長胴鞋

piedvesto (el ledo, kaŭĉuko aŭ simila materialo), kiu kovras ne nur la piedon, sed ankaŭ (parte) la kruron {7}

botelo

瓶子

(vitra) ujo kun malvasta malfermaĵo {*6}

bovo

牛

granda remaĉanta mambesto (Bos) bredata por lakto kaj/aŭ viando (el haŭto: ledo) (bovino muĝas: "mu-u") {*5}

bovlo

碗

larĝa duonsfera taso (por supo,...) {9}

braceleto

手鐲

ornamaĵo portata ĉirkaŭ la manradiko, la brako, la maleolo, la kruro (brakringo, maleolĉeneto,...) {9}

brako

手臂

elstara parto de homa korpo, je kies fino estas mano; elstara movebla parto de aparato {*4}

brakumi

擁抱

ĉirkaŭbraki; meti siajn brakojn ĉirkaŭ iun (por saluti aŭ konsoli) (brak/um/i) {8}

branĉo

分支，分部

ne-ĉefa ligna parto de arbo; ligna parto de arbusto; dividaĵo de io; fako (branĉo de scienco, de industrio,...) {*6}

brando

白蘭地酒

forta (35% aŭ pli) alkohola trinkaĵo {9}

branko

鰓

tio, per kio (i.a.) fiŝoj spiras sub akvo {X}

brasiko

包心菜

legomplanto diversforma (Brassica) {7}

brava

勇敢

lertega; kapablega; sentima antaŭ danĝeroj {8}

bredi

養育動物

naskigi kaj kreskigi bestojn {9}

bremso

制動，煞車

haltigilo; meĥanismo por malrapidigi kaj ĉesigi movon de veturilo aŭ maŝino; bremsi: malrapidigi {8}

breto

架子，陳列架

tabulo kun larĝo malpli granda ol longo; horizontala tabulo, sur kiu oni metas aferojn {7}

brido

繮繩, 轡

kompleto da rimenoj ĉirkaŭ la kapo de, ekzemple, ĉevalo, por povi konduki ĝin; bridi: moderigi; obeigi {9}

briko

磚

rektangula "ŝtono" el bakita aŭ sekigita argilo (knedebla tero) (por konstrui domojn,...) {7}

brili

照亮，射出光芒

radii aŭ reflekti lumradiojn (brilas suno, oro,...) {*4}

broĉo

別針

ornamaĵo, kiun oni fiksas al vesto per sendanĝera pinglo {X}

brodi

刺繡

ornami ŝtofon, desegnante per fadenoj {X}

brokanti

賣舊貨

vendi uzitajn objektojn por denova uzo ("duamane") {9}

bromelio

北美植物，無根草

Amerika planto (ofte sentiga; la pikaj folioj formas vazeton; floroj karnecaj) (iuj sidas sur arbo) (Bromelia) {X}

bronzo

青銅，青銅器

alojo (ligaĵo) de kupro (Cu) kaj stano (Sn) {9}

broso

刷子

ilo kun multaj pli-malpli rigidaj haroj aŭ fadenoj, por brosi hararon aŭ por forŝovi malpuraĵojn {*6}

broŝuro

印刷之小冊

presaĵo el pluraj folioj kunkudritaj aŭ kunpinglitaj (krampitaj), ne binditaj {8}

brovo

眉毛

strio da haroj super la okulo {8}

brui

製造噪音

fari neklarajn (malagrablajn) sonojn {*4}

bruli

燃燒

esti konsumata de fajro (fajro bruligas ĝin); bruligi: (ankaŭ:) vundi per varmego; brulo: (ankaŭ:) akra jukado {*3}

bruna

褐色

kun koloro de malfreŝaj herboj aŭ malnova ligno {*5}

brusto

胸部

antaŭa parto de la korpo inter la brakoj, de la talio ĝis la kolo (interne estas la pulmoj) {*5}

bruto

牧養之牛羊等

kvarpieda paŝtobesto [bovo, kapro, ŝafo,...] {9}

bubo

愛惡作劇的小孩，小男孩

petolema (seneduka, miskonduta) knabo {8}

bubalo

水牛

mambesto simila al bovo (i.a. tirbesto) (Bubalus) {X}

bucero

亞非洲大嘴巴的大鳥

Afrika/Azia birdo (grandega beko) (Bucerotidae) {X}

buĉi

屠宰

dishaki kaj distranĉi beston por ekhavi viandon {9}

budo

小亭，打電話，賣報，車票等之用，非居住用

simpla konstruaĵo, ne servanta kiel loĝejo (vendobudo, telefonbudo, gazetbudo, ilarobudo (ekz. en ĝardeno),...) {8}

budĝeto

預算

antaŭe farita plano pri en- kaj elspezoj (de asocio, entrepreno,...); kvanto da mono disponebla por fari ion {9}

buko

紐扣

ringo-forma (aŭ anguleca) ligilo (el metalo, plasto,...) kun movebla pinglo, por fermi rimenon, zonon, ŝuon,...; buki: fermi per buko; bukdorno: la pinglo de buko {9}

bukedo

或一綑花

fasko da floroj {9}

buklo

捲髪

helice volviĝanta fasketo da haroj; fadeno, rubando, ŝnuro,... kurbigita tiel, ke ekestis ringo {9}

bulo

團塊

pli-malpli globforma objekto aŭ peco {7}

bulbo

洋蔥

dika subtera parto de planto el multaj dense sidantaj folioj, el kiu malsupre kreskas radikoj (ekzemple: cepo) {9}

bulko

新月麵包，可鬆

bulo da pano; paneto; korno-bulko: ")"-forma {9}

bulteno

通報

(ne regule aperanta) informilo {9}

bulvardo

大街

larĝa promenejo; larĝa strato {8}

burĝo

市民

homo nek riĉa, nek malriĉa, nek potenca, nek seninflua (kiu ofte ne havas emon ŝanĝi la socion) {7}

burĝono

花蕾

pli-malpli ronda parteto de planto, el kiu kreskos floro aŭ folio; burĝoni: ekmontri florojn, foliojn; ekhavi unuajn rezultojn {9}

buso

公車，巴士

aŭtobuso; (figure: multobla (komputila) konektilo) {X}

buŝo

嘴

parto de la kapo per kiu oni manĝas kaj parolas {*3}

butero

奶油

graso prenita el (bovina) lakto per kirlado de la kremo; buterpano: tranĉaĵo da pano ŝmirita per butero {*5}

butiko

小商店，精品店

vendejo (ne tre granda) {8}

butono

紐扣

malgranda aĵo alkudrita al unu flanko de vesto, por fermi la veston, metante la butonon tra truo (butontruo) en alia flanko de la vesto; malgranda elstaraĵo similforma; (prem)butono: malgranda klavo; butonumi: fermi per butono(j) {*6}

bv.

請

bonvolu (= mi/ni petas) {X}

C

ceceo

孑孑，傳染家庭疾病的蒼蠅

muŝo portanta dormomalsano-parazitojn (Glossina) {X}

cedi

放棄，停止

ne plu elteni; ne plu kontraŭbatali; transdoni posedaĵon aŭ rajton al alia persono {8}

celo *

目標

tio, kion oni volas, ke okazu; tio, al kio oni volas veni; tio, kion oni volas atingi; celi voli atingi; voli komprenigi ("kion vi celas?") {*4}

celerio

芹菜

diversforma legomo kun spica gusto (laŭ la formo, folioj, tigoj aŭ tubero estas manĝataj) (Apium graveolens) {X}

cemento

水泥

mortero el pulvoro el argilo aŭ kalkaj ŝtonoj, kiu pro aldono de akvo rapide solidiĝas; simila alia rapide solidiĝanta pasteca substanco {8}

cendo

分錢，一虑國家的錢幣單位

diverslanda nomo por monero, centono de la mon-unuo {X}

cent *

百

100; ducent 200; cent du 102; ducent tridek 230 {*1}

centimetro

厘米

0,01 metro; 10 milimetroj [mezuro por longo] {9}

centro

圓心，中心

la mezo de cirklo, rondo, urbo, agado,... {7}

centralo

單位或協會的服務中心

centra organizo de iuj asocioj; (=centrejo energi-centralo, telefon-centralo,...) {9}

centrifugi

施轉使生離心引力

rapide rotaciigi (por apartigi firmaĵon/likvon) {X}

cenzuri

審察書或影片等之內容

kontroli/malpermesi librojn, filmojn,... laŭ enhavo {X}

cepo

蔥

pli-malpli ronda bulbo kun dolĉe-akra gusto, uzata kiel legomo (Allium cepa) {9}

cerbo

腦

tio en la kapo, per kio oni pensas {8}

cerbumi

咬盡腦汁思考

forte, streĉe pensadi pri io (cerb/um/i) {X}

ceremonio

典禮

la difinitaj agoj dum solenaĵo; difinitaj agoj en ĝentilaj sociaj rilatoj {X}

certa *

確定

[sen dubo]; difinita; bone konata (almenaŭ por la parolanto); esti certa pri.../ke... ne dubi pri.../ke... {*3}

cervo

鹿

sovaĝa remaĉanta mamulo, kies virbesto portas grandajn, disbranĉiĝintajn kornojn (Cervus,...) {9}

cetera *

其他

kroma; alia; ĉiu aŭ ĉio ne dirita, ne menciita {*5}

ci

你的喏稱，對小孩，朋友或下屬用，少用

= vi (al infano, amiko, subulo) [ne ĝenerale uzata] {X}

cico

乳頭

mam-pinto, tra kiu eliras la lakto, per kiu patrinoj nutras bebon {X}

cifero *

數字

[1 2 3 4 5 6 7 8 9 0]; cifereca (kiel komputilo) {*6}

cigaro

雪茄煙

tabako volvita en tabakfolio, por fumi {9}

cigaredo

香煙

tabako volvita en papero, por fumi {7}

cigno

天鵝

granda blanka (foje nigra) akvo-birdo kun tre longa kolo (Cygnus) {9}

cikado

蟬

insekto, kiu muzikas ("ĉirpas") (Cicada,...) {9}

cikatro

傷痕

videbla postrestaĵo de vundo {9}

ciklo

圓圈

vico (de okazaĵoj), kies fino estas ĝia komenco {7}

cikonio

鶴

granda migra birdo kun longaj kruroj kaj longa pinta beko, ofte nigra-blanka, faranta sonon nur per frapado de sia beko (Ciconia) {9}

cilindro

圓柱

objekto longa kaj ronda; objekto kun surfaco, de kiu ĉiuj punktoj estas je sama distanco de linio (ĝia akso) (ĉiu orta sekco (tratranĉo) donas cirklon kiel rezulton) {X}

cimo

臭蟲

iu el insektoj kun duone ledecaj antaŭaj flugiloj (Heteroptera); odoraĉa, plata insekteto en lito,..., kiu suĉas sangon (Cimex); (figure fuŝo en komputila programo) {X}

cinamo

肉桂

aroma ŝelo de la trunko de varmlanda arbo (Cinnamomum), muelita por gustigi manĝaĵojn {9}

cindro

灰燼

tute forbrulintaj, polvecaj restaĵoj post fajro {9}

ciro

鞋油

pasto por briligi ŝuojn aŭ aliajn ledaĵojn; ciri frote briligi per ciro {9}

cirko

馬戯

teatro, kie prezentas akrobatoj kaj besto-dresistoj {X}

cirkelo

圓規

instrumento por desegni cirklojn {9}

cirklo

圓

perfekta rondo; linio, kies ĉiuj punktoj havas saman distancon al unu punkto (la centro) {9}

cirkonstanco

狀況

io, kio estas aŭ okazas en la ĉirkaŭaĵo, kiam oni faras ion aŭ kiam io okazas {8}

cirkuli

廵廻，巡環

rondire moviĝi (pri sango, trafiko,...); pasi de unu al alia k.t.p. (pri mono, onidiroj...) {9}

cirkulero

流通信件

letero sendita al multaj personoj {9}

cirkvito

電路

la vojo (dratoj, tero,...), laŭ kiu elektro moviĝas {9}

citi

引用文件

ripeti la vortojn de iu alia (inter citiloj "...") {8}

citrono

檸檬

frukto kun acida suko (Citrus medica) {7}

civeto

麝貓

iu el kato-similaj rabobestoj (el familio Viveridae), kiuj produktas forte odorantan ŝaŭman substancon {X}

civila

市民的

propra al simpla civitano (ne kiel armeano, religiulo, ŝtatoficisto aŭ krimulo) {9}

civilizi

文明

morale, intelekte kaj socie klerigi {8}

civito

獨立市

ĉiuj ŝtatanoj kun politikaj rajtoj kune; (iam) politike memstara urbo; civitano ŝtatano, urbano (kiel posedanto de politikaj rajtoj) {9}

colo

英寸，吋

iulanda mezuro por longo, proksimume 2,5 centimetroj {X}

Ĉ

ĉ

大約的縮寫

ĉirkaŭ (proksimume) {X}

ĉagreni

討人厭，困擾

kaŭzi malplezuron al iu {8}

ĉambro *

房間

parto de domo disigita de aliaj partoj per mur(et)oj; parto de parlamento, kortumo,... {*2}

ĉapo

帽子

mola kapvesto; (verto)ĉapeto nur supre sur la kapo {7}

ĉapelo *

小帽，世界語戴帽的符號

kapvesto (el pli-malpli malmola materialo, ofte kun elstara rando); (ankaŭ la signo "^" de iuj literoj en Esperanto) {*4}

ĉapitro *

章

parto de teksto en libro kun propra komenco kaj fino {*6}

ĉar *

因為

[kialo, kaŭzo, motivo] (ĉar pluvis, ni malsekiĝis) {*1}

ĉaro

非機械動力驅動的小車，馬車

veturilo sur radoj (kutime sen motoro, sed puŝata aŭ tirata puŝ-, ĉeval-, lev-, post- (post aŭto), infanĉaro,...) {9}

ĉarma

可愛，討人喜歡

plaĉa, bela, alloga; ĉarmi iom mistere, sorĉe allogi {7}

ĉarniro

鉸鏈

aparato fiksita al (ekzemple) pordo kaj al ĝia kadro, pro kiu la pordo povas malfermiĝi turniĝante {X}

ĉarpenti

木工

prilabori lignon, lignopecojn aŭ trabojn, ekzemple por fari domon; ĉarpentaĵo la ligna strukturo de domo {X}

ĉarumo

推車

ĉareto kun unu rado kaj du teniloj, puŝata de homo (ĉar/um/o) {9}

ĉasi *

追逐，狩獵

postkuri iun/ion por provi kapti tiun/tion; pafi al bestoj por mortigi ilin {*6}

ĉasta

不發生色情關係，守貞的

kiu detenas sin de (kontraŭ-leĝaj, kontraŭ-moraj) seks-rilatoj {X}

ĉato

非洲的一樹，其葉咬嚼有刺激性

(maĉataj stimulaj folioj de) i.a. Afrika planto (Catha) {X}

ĉe *

在接近的地方

en loko tre proksima de; (preskaŭ) tuŝante; (preskaŭ) samtempe kun; en la domo, lando, opinio, verko,... de {*1}

ĉeesti

在該地

esti tie, kie io okazas (ĉe/est/i) {9 }

ĉef- *

主導，首領

[plej grava] (ĉefurbo, ĉefvojo, ĉefdirektoro,...); ĉefo superulo en laborejo; fakestro {*0}

ĉeko

支票

papero, kiun oni povas interŝanĝi kontraŭ mono {8}

ĉelo

細胞

malgranda ĉambreto por unu persono; ĉambro en malliberejo; ujeto, en kiun abeloj metas ovon aŭ mielon; plej malgranda parto de ĉio vivanta; iu malgranda parto en teĥniko {9}

ĉemizo *

；襯衫

ne tre dika vesto, kiu kovras la supran parton de la korpo; subĉemizo sub aliaj vestoj, sur la haŭto {*6}

ĉeno

鏈

ligilo el vico da kunligitaj metalaj ringoj (ĉeneroj); sinsekvo de aferoj aŭ okazaĵoj; ĉeni ligi per ĉeno(j) {8}

ĉerizo

櫻桃

malgranda firma, ofte ruĝa, globforma frukto de arbo acida (Prunus cerasus) aŭ dolĉa (Prunus avium) {8}

ĉerko

棺材

kesto, en kiu oni enterigas/cindrigas mortinton {9}

ĉerpi

汲水

elpreni akvon (aŭ alian likvon) per la mano aŭ per ilo taŭga por tio (ĉerpilo); elĉerpi ĝisfine vendi, trakti,... {8}

ĉesi *

停止

komenci ne esti; komenci ne okazi (ĝi ĉesis ĝi ne plu okazas); ĉesi -i komenci ne -i; ne plu -i (Ĉesu plendi!) {*5}

ĉevalo *

馬

besto kvarpieda por rajdi aŭ tiri (Equus) (henas "hi-hi") {*3}

ĉi *

表示最近的

[proksima] (ĉi tie = tie ĉi; ĉi tiu = tiu ĉi; ĉi-foje;...) {*1}

ĉia *

任何

de ĉiuj kvalitoj; ĉiuspeca {*1}

ĉial

所有理由

pro ĉiuj aŭ ĉiaj kaŭzoj, motivoj {9}

ĉiam *

在任何時候

en ĉiuj tempoj; en ĉiuj cirkonstancoj {*1}

ĉie *

在任何地方

en ĉiuj lokoj {*1}

ĉiel *

以任何方式，總要

en ĉiu maniero; ĉiumaniere; en ĉiu grado, ĉiugrade {*6}

ĉielo *

天空，天堂

tio super ni (ekster domo), kie estas nuboj aŭ ne; (religio) loko, kie loĝas la dio(j), paradizo {*3}

ĉielarko

天空的彩虹

koloraj strioj en la ĉielo, kiam estas suno kaj pluvo ruĝa, oranĝa, flava, verda, blua,... (ĉiel/ark/o) {X}

ĉies

任何人的

de ĉiu(j); apartenanta al ĉiu(j) (kune aŭ aparte) {9}

ĉifi

弄皺

difekti ion (paperon, ŝtofon), malorde kunpremante aŭ faldante ĝin, kaŭzante neregulajn faldetojn {9}

ĉifono

襤褸, 破衣

forŝirita aŭ difektita peco de ŝtofo aŭ vestaĵo {7}

ĉimpanzo

人猿

simio plej simila al homo (Pan) {X}

ĉio *

所有，一切

ĉiuj aferoj; la tuto {*1}

ĉiom

全部

ĉiukvante (laŭ deziro); la tuta kvanto {9}

ĉirkaŭ *

大約

je ĉiuj flankoj de...; proksimume {*1}

ĉirkaŭaĵo

環境

tio, kio estas ĉirkaŭe (ĉirkaŭ/aĵ/o) {X}

ĉiu *

任何人，任何事物，無例外

[sen escepto] (homoj, individuoj, ekzempleroj,...) {*1}

ĉizi

鑿刻

tajli (dehaki pecojn) per ŝtala stango kun tranĉa fino {X}

-ĉj-

男性人名喏稱的語尾

[kara viro aŭ knabo] (post kelkaj literoj de la vorto paĉjo = pa(tro) + -ĉjo; filĉjo = fil(o) + -ĉjo; Joĉjo = Jo(hano) + -ĉjo) {9}

ĉokolado

巧克力

solida pasto el kakao, lakto kaj sukero; trinkaĵo el kakao, lakto kaj sukero {7}

ĉu

問句用詞，是否

?; (Ĉu vi legis tion? - Jes./Ne.; Mi ne scias, ĉu mi faros tion.; Ĉu morgaŭ, ĉu postmorgaŭ, tiu letero baldaŭ alvenos.; Ĉu mi ŝatas aŭ ne, tio tamen okazos.)

D

d-ro

博士

doktoro {X}

da *

表數量用字

[mezuro] (du litroj da akvo; du glasoj da akvo; paro da ŝuoj; multe da mono; grupo da homoj) (botelo da vino tiom da vino, kiom estas aŭ estis en botelo - botelo de vino botelo en kiu estas aŭ estis vino) {*1}

daktilo

棗子

manĝata ruĝbruna frukto (kun granda kerno) de daktilpalmo (Phoenix dactylifera) {9}

damo

夫人，象棋的女王，　一種棋戯

titolo de altranga sinjorino; plej kapabla peco (reĝino) en ŝak-ludo; kapabligita duobla peco en dam-ludo; (damoj = dam-ludo ludo kun nigraj kaj blankaj pecoj (diskoj) sur tabulo kun 100 aŭ 64 alterne nigraj kaj blankaj fakoj) {X}

danci *

跳舞

sin movi (irante aŭ salt(et)ante) laŭ muziko {*6}

dando

viro, kies ĉefa celo estas esti eleganta laŭ la modo {9}

danĝero *

危險

kio povas esti malbona; kio povas kaŭzi malfeliĉon; kio povas eĉ kaŭzi morton {*5}

danki *

道謝

diri al iu, ke oni estas kontenta pri ties faro {*3}

dato

日期

tago montrita per (jaro,) monato kaj numero de la tago 2000-08-27, la 27a de aŭgusto; dati skribi daton sur io; difini tempon de origino (de elfosaĵo,...) {7}

dateno

電腦資料

informo en formo traktebla per komputilo {X}

daŭri

ekzisti aŭ okazi dum pli longa tempo; ekzisti aŭ okazi ankaŭ (antaŭe kaj) poste; ne ĉesi; (daŭrigi plufari) {7}

daŭro *

時間，為期

kvanto da tempo, dum kiu io okazas {*4}

de *

從，屬於

[deveno; mal-al] (li venas de Azio; iri de la hejmo al la urbo; li falis de seĝo; mi ricevis tion de li); [faranto] (letero skribita de li); [aparteno] (rado de aŭto; libro de mia filo) {*1}

debeto

債務

en la konto ĉe komercisto aŭ banko bonhavo (ricevota mono) por la komercisto aŭ banko; (se kliento havas debeton ĉe komercisto, tio do estas por tiu kliento ŝuldo); debeti enskribi debete {9}

deci

合宜

esti konforma al la situacio; esti konforma al ŝuldata respekto {9}

decembro *

十二月

lasta monato de la jaro, inter novembro kaj januaro (12) {*5}

decidi *

決定

ne plu diskuti, sed diri "tiel estu", "tiel okazu"; fiksi sian opinion aŭ volon, post konsiderado {*5}

dediĉi

書本上寫獻給，致力於

(mane) enskribi en libron specialajn vortojn por la ricevonto; (presite) mencii, ke libro aŭ poemo estas verkita por (ofte fakte honore al) iu; uzi preskaŭ ĉiun sian tempon aŭ forton por iu celo {8}

defendi *

抵抗DD>(sin/iun) fari ion kontraŭ atako aŭ minaco {*6}

deficito

支出大於收入，赤字

monmanko; kiam la elspezoj estis pli grandaj ol la enspezoj {8}

definitiva

確定的，不可改的

ne plu ŝanĝebla; post la lasta, fina ŝanĝo {X}

degeli

把冰或雪變成水，融化

ŝanĝiĝi de glacio aŭ neĝo en akvon {8}

degeneri

退化

perdi la originajn kvalitojn aŭ valorojn {X}

deĵori

值班

plenumi sian servon (laŭ horaro) {9}

dek *

十

10; dudek 20; dek du 12; naŭdek tri 93 {*1}

deklari

宣告

oficiale, publike sciigi {8}

deklivo

斜坡

surfaco ne horizontala kaj ne vertikala; surfaco, kiu je unu flanko estas alta kaj je la alia flanko malalta {7}

dekoracio

裝飾

ornamo de ĉambro, konstruaĵo; murpentraĵoj kaj objektoj sur teatra scenejo {8}

dekstra *

右邊

(ĉe homo) ne je la flanko de la koro (Esperanton oni skribas de maldekstre dekstren) {*3}

delegi

派代表

fari ion ne mem, sed aranĝi, ke iu alia faros; sendi aŭ indiki iun kiel sian reprezentanton (delegiton) {8}

delfeno

海腯

fiŝoforma mar-mamulo kun dentoj (Delphinidae,...) {X}

delikata *

精緻的

precize farita; rompebla; bela; bongusta {*6}

deliri

神經錯亂

esti en stato de spirita malordo, interalie kun nekonsekvenca parolado {9}

demandi *

訽問

diri ion al iu por ekscii ion {*2}

demenco

癡呆

degenero de la intelekto (ekz. pro granda aĝo) {X}

demokrato

民主行者

iu, kiu estas por demokratio; iu, kiu agas demokratie {X}

demokratio

民主

kiam la politika povo en ŝtato efektive apartenas al la popolo (rekte aŭ per reprezentantoj) {X}

denove

重新

plian fojon, de la komenco; ree (de/nov/e) {X}

densa *

濃密的

kun multe da eroj en unu loko; kun malmulte da aero aŭ akvo inter la eroj {*6}

dento *

牙齒

unu el la aĵoj en buŝo, per kiuj oni mordas kaj maĉas [tranĉo-, kojno-, muel-dento]; maldika elstaraĵo de forko, kombilo,...; elstaraĵo de dentrado {*4}

denunci

公開指責

anonci iun ĉe polico,..., pro sia persona intereso {9}

dependi

依靠

pendi de io; esti subigita al ies volo/povo; ne povi fari sen ies helpo; esti la konsekvenco de io (de/pend/i) {8}

deponi

存貨，存款

lasi ion ĉe iu por dumtempa gardado; meti monon en bankon laŭ certaj kondiĉoj {9}

depreni

拿走, 移開

preni ion de sur io; preni parton de io aŭ de iu kvanto (de/pren/i) {X}

deprimi

沮喪

igi (psike) senenergia, malvigla, malgaja {X}

deputi

委派

elekti kaj sendi reprezentanton al parlamento {9}

derivi

導出，

fari unu vorton el alia vorto per aldono de prefikso aŭ sufikso, aŭ per ŝanĝo de la finaĵo; (scienco) konkludi ion el io per fikse difinita maniero {X}

des

愈

[proporcie] (ju pli multaj estas la manĝantoj, des malpli grandaj estas la porcioj; ju pli da homoj, des pli da plezuro; ju pli da infanoj, des pli da zorgoj) {7}

desegni *

繪圖

fari bildon per krajono, plumo, kreto (sur papero) (aŭ simile); (ankaŭ) fari bildon de farota objekto {*6}

deserto

點心

postmanĝo, ofte dolĉa {8}

desinfekti

消毒

forigi/mortigi kaŭzojn de infekto (ie, sur io) {X}

destini

預先註訂，命定

antaŭe fiksi la celon, funkcion aŭ uzon de io; antaŭe fiksi la vivon de iu {8}

detalo

詳情，細部

ero, malgranda parto de io (plano, bildo, teksto,...) {8}

deteni

拘留，看守

igi iun ne fari ion (de/ten/i); (sin deteni ne fari ion; ne enmiksiĝi; ne voĉdoni) {9}

determini

決定，判定, 確定

precize konigi al si, kio aŭ kia estas io ne jam konata (laŭ signifo, amplekso, kondiĉoj, nomo, enhavo,...) {9}

detrui

破壞

per forto malkonstrui; komplete difekti; neniigi {7}

devi *

必須

ne povi ne fari, pro neceseco aŭ forta volo, aŭ pro ordono; devas esti sendube (aŭ tre probable) estas {*2}

deveno

來源

origino (de/ven/o) {X}

devii

偏離

irigi laŭ alia vojo ol normale, aŭ al ne celita loko {X}

devontigi

義務

igi firme promesi, ke oni ion faros (dev/ont/ig/i) {9}

dezerto

沙漠

regiono kun tre seka tero, kie preskaŭ neniuj plantoj kreskas {7}

deziri *

想望

voli havi ion; voli fari ion; voli ĝui ion {*2}

dio *

神

plej supera, supernatura estulo aŭ estaĵo (nehoma) {*4}

diablo

魔鬼

supernatura estulo aŭ estaĵo de malbono {8}

dialogo

對話

interparolo (precipe en literaturo aŭ teatro) {9}

dianto

康乃馨

herbo kun tubeca kvinnombra floro (Dianthus) {9}

didelfo

負鼠

iu el Amerikaj poŝbestoj en arboj (Didelphis,...) {X}

dieto

節食

nutromaniero laŭ preskribo aŭ regularo {9}

difekti

破壞, 缺損

malbonigi, rompante aŭ forprenante pecon {7}

diferenci *

區別

esti malsamaj laŭ iuj ecoj, aŭ laŭ kvanto {*6}

difini

定義，確定

precize, sendubige klarigi aŭ priskribi ideon, vorton, taskon,..., menciante ecojn, kiujn ĝi havas kaj ne havas {7}

digo

堤

barilo en aŭ apud akvo (por reguligi akvo-fluon aŭ por preventi inundon) {X}

digesti

消化

kiam la korpo prilaboras nutraĵojn (manĝaĵojn) por ensorbi la utilajn elementojn (en stomako, intestoj) {9}

dika *

厚

(kun pli granda ol kutime) mezuro en neĉefa direkto (arbo dika aŭ maldika, dum la alto estas sama) {*4}

dikti

說話使人記錄

diri ion, por ke iu alia skribu ĝin {9}

diktatoro

獨裁者

reganto (ŝtatestro,...) kun absoluta potenco {X}

diligenta

認真，勤勞，用功

laborema; sen ĉeso plene atentanta sian laboron {7}

dimanĉo *

星期日

tago de la semajno, inter sabato kaj lundo {*5}

dimensio

長寬高等之尺寸

[longo, larĝo, alto,...] {9}

diplomo

執照，證書

(surpapera) atesto (pri sukcese farita ekzameno) {X}

diri *

說，口述

elbuŝigi vortojn; buŝe sciigi (diri ion al iu) {*2}

direkto *

方向

tien, kien iu/io iras; vojo irota [norden, dekstren, rekte antaŭen,...]; direkti turni kaj/aŭ irigi al iu direkto aŭ celo (ankaŭ orkestron, entreprenon,...); stiri {*4}

direktoro

主導者

estro de entrepreno, laborejo, lernejo,... {7}

dis- *

多方向，向外，分散,，分離，分裂

[al pluraj aŭ multaj direktoj; tiel, ke ekestas pluraj aŭ multaj pecoj] (disdoni, dispeli, disigi, distranĉi...) {*0}

disenterio

膓病

infekta malsano de la intesto (sanga lakso) {X}

disko

小碟，磁碟

ronda, plata objekto (ĵet-, son-, komputila, inter-vertebra disko...); disketo (tre) malgranda disko {8}

diskuti

討論

interparoli, interŝanĝante opiniojn {7}

disponi

havi ion por uzi ĝin laŭ sia volo {9}

disputi

爭論

akre, malamike, malpace diskuti {8}

distanco

距離

kiom proksime aŭ malproksime {7}

distili

爭餾

apartigi substancojn per vaporigo kaj re-likvigo {X}

distingi

區別

rimarki (vidi) aŭ konscii, ke du aferoj estas malsamaj; difini diferencon inter du aferoj; vidi ion malgraŭ mallumo aŭ ĝena fono; aŭdi ion malgraŭ bruo {8}

distri

散心，娛樂

deturni la spiriton, la atenton; amuzi; gajigi {7}

distribui

分佈，分發

disdoni, disporti, dissendi, disvendi {8}

distrikto

管區

teritorio kiel aparta administra unuo (ofte subdividaĵo de alia administra teritorio) {X}

diveni

卜決，猜測

kompreni, solvi sen scio {7}

diversa *

不同的

kun malsamaj ecoj {*4}

dividi

平分，除

disigi; fari partojn el tuto (por disdoni); (en kalkulado 8/2=4 (ok (dividite) per du estas kvar)); kun alia(j) homo(j) havi ion (ĉiu do parton) {7}

do *

結論，因此，那麼

[konkludo] (pluvis, do ĉio estas malseka) {*1}

dogano

關稅

imposto pro importo (aŭ eksporto); oficejo, kiu enkasigas tiun imposton {9}

doktoro *

博士

iu, kiu studis en universitato kaj ekhavis finan diplomon; iu, kiu poste ankoraŭ verkis sciencan libron por ekhavi la titolon "doktoro" {*6}

dokumento

文獻

oficiala papero, skribaĵo; skribaĵo uzata por pruvi aŭ atesti ion; dokumenti atesti, pruvi per skribaĵo(j) {9}

dolĉa *

甜美的

kun gusto kiel de sukero, mielo,...; aminda {*3}

doloro *

恐懼

tre malbona (korpa) sento (kiam oni forte falas, tranĉas sin,...); dolori (interne) sentigi doloron (post tiu falo, lia genuo doloras); dolorigi (de ekstere) kaŭzi, ke io doloras (dolorigi per frapo) {*4}

domo *

房子

konstruaĵo; loĝejo (kun propraj eksteraj muroj) {*3}

domaĝi

可惜, 遺憾

ne voli, ke iu difektus ion aŭ malutilus al io aŭ dolorigus iun; bedaŭri, ke io tia okazis {7}

domaĝo

損失

perdo aŭ difekto, kiun oni ne volus vidi aŭ suferi {7}

doni *

給

havigi; enmanigi (doni ion al iu); mal-preni {*2}

donaco *

贈品

io donita (sen pago) por plezuro aŭ ĝojo; donaci (ion al iu) doni donace, senpage {*5}

dorloti

嬌愛， 溺愛

tro permeseme agi al iu {9}

dormi *

睡

ne agadi, esti neaktiva (dum nokto); kuŝi senage kun fermitaj okuloj {*3}

dormomalsano

失眠症

Afrika parazita malsano (dorm/o/mal/san/o) {X}

dorno

刺

pikilo de planto (aŭ de objekto) {9}

dorso *

背

homoj malantaŭa parto de la korpo; kvarpiedaj bestoj supra parto de la korpo {*5}

dosiero

檔案

kolekto da interrilatantaj skribaĵoj pri io/iu {X}

doto

嫁裝

havaĵo, kiun edz(in)o alportas okaze de geedziĝo; kvalitoj, donitaj al iu de la naturo; doti doni doton {9}

drako

龍

fabela fluganta lacertego; (aŭ vera lacerto (Draco)) {X}

dramo

戯劇

teatra verko; tre emociiga okazaĵo {8}

drapo

布，織品

lana ŝtofo {8}

drato

金屬線

metalfadeno {7}

dresi

教導動物

instrui beston {9}

drinki

狂飲,，猛喝酒

(tro ofte aŭ tro multe) trinki alkoholaĵojn {X}

drogo

麻醉藥

dependiga stimula/malstimula substanco [tabako, kafo, alkoholo, kokaino,...]; (antaŭe natura medicinaĵo) {X}

droni

淹水，溺斃

subakviĝi (kaj pro tio morti) {7}

du *

2; dudek 20; dek du 12; duonhoro 30 minutoj {*1}

dubi *

懷疑

ne esti certa; ne scii, ĉu io estas vera aŭ nevera, bona aŭ malbona; ne esti certa, ĉu io okazos aŭ ne {*4}

dum *

在...時間內

[daŭro]; en la sama tempo (dum la festo ni kantis) {*1}

dungi

雇用

fari kontrakton kun homo, ke tiu laboros kontraŭ pago {8}

duŝo

沖，沖水洗身

ŝprucigo de akvo sur korpon ((mal)varma duŝo); duŝi (iun/ion) ŝprucigi multe da akvo sur iun/ion; duŝilo objekto kun truetoj je fino de akvotubo {8}

E

-e *

副詞字尾

[maniero; cirkonstanco; loko] [adverbo] (ŝi bele kantas; li povas alte salti; parolu ĝentile!; ĝenerale ŝi pravas; dumnokte (=dum la nokto) oni dormas; ili kante (=per kanto) salutis nin; estas varme; estas bone, ke li venos; bone farita laboro; publike konata aktoro;...) (skribi ili skribe informis; fini fine mi diru...; koloro li kolore pentris ĝin; multaj koloroj multkolore presita teksto; mano mi mane faris tion; mateno li venis matene; en ĉiu tago ĉiutage mi manĝas panon; per aŭto ni veturis aŭte; vera tio vere okazis; hejmo li loĝas hejme; unu unue mi diru...; ekster ekstere staras multe da homoj; post mi faros tion poste,...) {*0}

ebena *

平面的

sen elstaraĵoj aŭ kavaĵoj; sen altaĵoj aŭ malaltaĵoj; ĉie je (proksimume) sama nivelo; sen reliefo {*6}

-ebla *

可以，能

[oni povas fari] (videbla, komprenebla, forviŝebla, nelegebla,...) ("eble" (=imageble, penseble) ofte signifas povas esti aŭ ne esti, okazi aŭ ne okazi); ebleco kiam la cirkonstancoj permesas; ebligi kaŭzi, ke io estas farebla aŭ ke io povas okazi {*0}

ebria

酒醉的

ne povanta bone konduti pro troa trinkado de alkoholaĵoj {8}

-eco *

表示特性的字尾

[kvalito mem de io/iu] (boneco, blankeco, moleco, blindeco, amikeco, infaneco,...) (-eca kun la/iuj ecoj de knabineca konduto, silkeca ŝtofo (ne silko)) {*0}

eĉ *

甚至

ne nur, sed ankaŭ... [neatendita, nesupozita] {*1}

eduki *

教育

instrui por la vivo {*6}

edzo *

丈夫

viro ligita al virino (iuloke al vir(in)o(j)) por vivi kune, per ceremonio (geedziĝo, nupto), kontrakto aŭ fakto {*3}

efekto

印象,，效果

impreso al vidanto, leganto aŭ aŭskultanto de (parto de) spektaklo, libro,...; impresa kombino de sonoj, lumoj,... {9}

efektiva *

實際的

vera; ne ŝajna; ekzistanta; reala {*5}

efiki *

使生效，影響

havi, kaŭzi (konstateblan) rezulton; estigi; influi {*5}

-eg- *

[tre granda; tre forte] (urbego, varmega, ridegi,...) {*0}

egala *

相同

tute sama; kun la samaj ecoj, mezuroj,...; same (mal)bona, (mal)utila, (mal)granda,...; same (mal)grava, (mal)interesa,...; (egalblua ĉie same blua); egalas "=" {*5}

egoisto

自我主義者

kiu amas nur sin mem; kiu agas nur por sia intereso, profito, utilo,... {9}

eĥo

回音，回響

ripetiĝo de sono pro reveno de surfaco; eĥi resendi sonon (la montoj eĥas lian vokon - lia voko eĥiĝas) {9}

-ejo *

字尾，表示動作的地方

[loko, kie] (lernejo, bakejo, loĝejo, ĉevalejo,...) {*0}

ek- *

[(subite) komenci] (ekridi, ekdormi, ekparoli,...); [tre mallonga ago] (ekbrilo, ekkrii, ektimi,...); ek! = startu! {*0}

ekipi

裝備

havigi al iu ĉion necesan por funkcio, vojaĝo,... {9}

eklezio

特定地點和時間的教會

religia organizaĵo en difinita loko kaj tempo {9}

ekonomio

經濟，節儉，經濟學

orda, ŝparema mastrumado (de hejmo, bieno, entrepreno, ŝtato,...); scienco de mastrumado {8}

ekrano

螢幕，顯示器

blanka tuko aŭ surfaco, sur kiun oni projekcias filmon aŭ lumbildojn; (vitra) surfaco, sur kiu projekciiĝas bildoj aŭ teksto (de televidilo, komputilo); ŝirmilo en formo de maldika plato; portebla provizora vand(et)o {9}

eks-

過去的，前任的

ne plu (havanta tiun profesion, funkcion,...) {9}

eksciti

激起， 刺激

ekfarigi; elvoki; ekkaŭzi atenton, scivolon, koleron {7}

ekskluziva

不包含

ne enhavanta; ne konsideranta; ne allasanta aliajn aŭ alispecajn; ne akceptanta eksterulojn; ne por ĉiuj; ekskluzive (de) ne enhavante; ne enkalkulante {X}

ekskrementoj

排泄物

restaĵoj de digestitaj nutraĵoj, eligitaj el la korpo (=fekaĵo) {X}

ekskursi

遊覽

fari turisman aŭ esploran promenadon/vojaĝon {7}

ekspedi

發送，寄出，派遺

sendi al difinita adreso; ricevi de la sendinto kaj sendi al la adresito {9}

eksperimento

實驗

metoda provo (ripeta aŭ ripetebla) por kontroli aŭ pruvi ion {8}

eksplodi

爆炸

subite, forte plivastiĝi; subite, forte diskrevi (pro interna premo) (ekzemple bombo eksplodas) {8}

ekspluati

剝削

uzi ion tiel, ke estos profito; tro profiti el ies laboro (ne donante justan salajron,...) {9}

eksporti

出口

elporti komercaĵojn al alia lando {9}

ekspozicio

展覽

kolekto da objektoj, orde aranĝitaj por montri/konigi ilin al la publiko; ekspozicii publike elmontri {9}

ekster *

在外的

ne en; ne inter; ekstere (ofte) ekster la domo {*1}

ekstra

額外的

aldona; ne en la origina nombro aŭ kvanto {X}

ekstrema

極端的

ĉefina; plej (mal)altgrada; plej (mal)grava; plej malproksima de la mezo (pri vetero, konduto, opinioj,...) {8}

ekvatoro

赤道

imagita ronda linio ĉirkaŭ la tero, same malproksima de la norda kaj la suda polusoj {9}

ekvilibro

平衡

stato, ke io aŭ iu estas senmova malgraŭ fortoj diversflankaj; ekvilibra ne falanta al unu aŭ alia flanko; havanta opiniojn bone konsideritajn {8}

ekvizeto

杉葉草，馬尾

senflora herbo el "apartaj tubetoj" (Equisetum) {X}

ekz.

例如，例樣

ekzemple; ekzemplero(j) {X}

ekzakta

精確

science ĝusta kaj preciza {9}

ekzameni

檢驗，考驗

detale rigardi, esplori; provi, ĉu iu scias, kion tiu devus scii aŭ ĉu iu kapablas fari ion, kion tiu devus kapabli aŭ ĉu io estas tia, kia ĝi devus esti {7}

ekzekuti

執行死刑，正法

leĝe mortigi krimulon {9}

ekzemplo *

範例，樣本

io, kion oni imitu; unu el similaj (se oni vidas ĝin, oni povas imagi la aliajn) {*4}

ekzemplero

樣本，樣書

unu el pluraj aŭ multaj samaj aŭ samspecaj (ekzemplero de libro, revuo, disko,...) {X}

ekzerci

練習，運動

lertigi (sin aŭ alian) per praktika ripetado {7}

ekzisti *

存在

esti (ie en la mondo) nun kaj vere {*5}

el *

從

de en; [origino; fonto; materialo; konsisto]; el- (ankaŭ) el fundo, ĝisfunde, komplete (elĉerpi, ellerni, elmontri,...) {*1}

elasta

有彈性的

per (iom da) forto facile etendebla, sed reprenanta sian antaŭan formon post ĉeso de tiu forto {9}

eldoni

發行，出版

publikigi verkon (libron, gazeton,...) kaj organizi la vendadon (el/don/i); eldonejo entrepreno, kiu eldonas {9}

elefanto

象

tre granda mambesto kun longa, kaptokapabla nazo (rostro) (Loxodonta, Elefas) {8}

eleganta

悠雅的

bonguste vestita, kondutanta {8}

elekti *

選舉，選擇

preni aŭ tion aŭ tion alian; fari tion aŭ tion alian; difini (per voĉdonado), kiu aŭ kiuj ekhavos certan oficon {*4}

elektro

電力

formo de energio, transportebla per dratoj {7}

elektroniko

電學

teĥniko uzanta la proprecojn de elektronoj (=bazaj unuoj de elektro) {9}

elemento

要素，元素

konsistiga parto; unu el la bazaj puraj (ĥemie ne kombinitaj) konsistigaj partoj de ĉio materia; io tre baza {9}

elipso

楕圓

fermita linio, por kies punktoj validas, ke la sumo de la distancoj al du punktoj (fokusoj) estas egala {X}

elparolo

發音

prononco (el/parol/o) {X}

elstari

突出

esti ne en la sama ebeno, surfaco,...; esti klare distingebla (de la fono aŭ de aliaj similaj) (el/star/i) {X}

elteni

承受

havi la forton, energion, volon por rezisti aŭ por ne protesti; esti sufiĉe fortika por ne rompiĝi (el/ten/i) {X}

elturniĝi

設法改變不佳的現況，計謀

trovi ian (ne antaŭe pripensitan) solvon en malfacila situacio (el/turn/iĝ/i) {8}

elvoki

引起

voki, ke iu eliru; figure (per sia faro aŭ diro) okazigi, estigi, kaŭzi; estigi mensan bildon (el/vok/i) {X}

-ema *

愛好，傾向

[ŝato aŭ inklino kun/sen ŝato] (ridema, babilema, dormema, kritikema, ludema, erarema, (io) rompiĝema,...) {*0}

emajlo

珐瑯瓷器

vitreca substanco per kiu oni kovras potojn,...; vitreca ekstera tavolo de dento {9}

embaraso

難為情，困窘

malfacila stato; necerteco (pro okazaĵo aŭ diraĵo); embarasi meti (iun) en embarason {7}

emerito

退職者

oficisto, kiu post normala fino de sia laborperiodo eksiĝis (kaj ricevas pension); pensiulo {9}

eminenta

著名的，卓越的

distinginda, estiminda pro merito, kapablo, scio, aĝo, saĝo aŭ rango; (io) supera pro kvalito {8}

emiro

阿拉伯酋長

Araba provincestro aŭ landestro; princo {X}

emocio

情緒

forta tuŝo aŭ skuo al la animo (al la koro) ((mal)ĝojo, entuziasmo, kolero,...); emocii forte tuŝi la animon {8}

en *

在內

ne ekster; tute ĉirkaŭita de; interne de [loko, tempo, cirkonstancoj] {*1}

-enda *

需要辦的

[oni devas fari] (farenda, pagenda, respondenda,...) {*0}

energio

精力，能量

necesa forto por fari laboron; fonto de forto {7}

enhavo

成份，內容

tio, kion io havas en si; tio, kio estas en io (en/hav/o) (ekz. la enhavo de libro, de parolado, de botelo) {X}

enigmo

謎語，謎

malklara, malfacile komprenebla afero; ne klarigebla afero; speciale malklare vortumita demando {8}

enketi

詢問

oficiale esplori (pri krimo,...); larĝskale pridemandi (pri difinita demando aŭ temo) {9}

enmiksiĝi

插手

ekokupiĝi pri aferoj, pri kiuj iuj aliaj estas okupiĝantaj (en/miks/iĝ/i) {X}

entrepreni

經營

komenci gravan, grandan taskon; organizi kaj gvidi ekonomian unuon (komercan, industrian,... entreprenon) {8}

entuziasmo

熱心

emocia fervoro; entuziasmi havi entuziasmon {X}

enui

倦怠，變無聊

senti sin malbone, ĉar nenio okazas {7}

envii

羡慕

malĝoji, ke oni ne havas ion, kion iu alia ja havas {8}

Eo

世界語簡稱

Esperanto {X}

epidemio

流行病，瘟疫

kiam infekta malsano trafas multajn homojn samloke kaj samtempe {9}

epilepsio

痲癎

malsano (ripeta konscio-perdo, konvulsioj) {X}

epoko

年代

pli granda periodo dum historio {7}

-ero *

全體的一部份

[fragmento, peco da] (sablero, akvero, lignero,...) {*0}

erari *

犯錯，差錯

fari neĝuste; fari malbone (dum oni ne volas fari malbone); misjuĝi; vojerari iri laŭ neĝusta vojo {*4}

erinaco

刺猬

mamulo kovrita de ne longaj pikiloj (Erinaceus,...) {X}

eriko

石南

arbusteto (are kovras spacojn erikejo) (Erica,...) {X}

escepti

除外，不算

meti aparte kaj ne konsideri, nombri, priparoli,... {8}

esenco

要素，要點

la ĉefa, plej signifa, nemalhavebla parto de io {8}

eskapi

脫逃

sukcesi forkuri de danĝero; liberigi sin el katenoj {9}

esperi *

希望

pensi, ke estus bone, se iu okazus; kun antaŭĝojo atendi, ke io okazos; espereble (ofte) ni esperu, ke... {*4}

Esperanto

世界語

ĉi tiu lingvo {8}

Esperantisto

世界語行者

iu, kiu parolas/skribas/legas Esperanton (kaj eventuale ŝatus, ke pli da homoj parolu ĝin) {8}

esplori

探索

rigardi, por malkovri ion nekonatan aŭ kaŝitan {7}

esprimi

表現

vortigi, vortumi; montri per movoj, vizaĝo,... siajn sentojn kaj pensojn {7}

esti *

是

[esti -a; esti -o; esti -e]; identi; ekzisti; troviĝi {*2}

establi

建立

fondi kaj aranĝi organizon, entreprenon,... {9}

estigi

發展

fari, ke io aŭ iu estu (ia); kaŭzi; okazigi (est/ig/i) {9}

estimi *

估計

pensi pri iu, ke li aŭ ŝi faras bone kaj estas bona homo {*5}

estingi *

消滅

forigi fajron {*6}

-estro *

首長

[homo kiu gvidas, regas, prezidas] (urbestro, lernejestro, ŝipestro, imperiestro, centestro (t.e. super cent soldatoj),...); estri gvidi, regi, prezidi; estraro gvidantaro de societo aŭ asocio; estrarano membro de estraro {*0}

-et- *

代表弱或小的

[tre malgranda; tre malforte] (urbeto, varmeta, rideti (sen sono), ludglobeto, forketo (por torto),...) {*0}

etaĝo

樓層

ĉiuj ejoj de domo, kiuj estas je la sama nivelo {7}

etapo

路程，過程

vojo, distanco inter du haltoj {9}

etato

詳表

detala tabelo pri la nuna stato de entrepreno,... {9}

etendi

延長

rektigi; malvolvi; plilongigi {7}

eterna

永久的

ĉiam daŭranta; sen komenco kaj sen fino; por ĉiu tempo; ĉiama {7}

etikedo

禮節

peco de papero aŭ kartono, fiksita sur aŭ al io, por montri enhavon, specon, adreson,... {X}

etiketo

reguloj pri bonaj manieroj de konduto en iuj sociaj rondoj {X}

etno

人種

homgrupo "alia ol aliaj" tribo, gento, popolo,...{X}

etoso

氣氛，心情

komuna sento, pro estado en iu grupo aŭ pro la ĉirkaŭaĵo {X}

Eŭropo

歐洲

(nomo de kontinento) (fakte unu kontinento kun Azio Eŭrazio) {9}

evento

重畏事件

(por multaj) grava okazaĵo {9}

eventuala

也許會發生的

povanta okazi aŭ ne okazi, laŭ la (ne jam konataj) cirkonstancoj {X}

evidenta

明顯的

klara por ĉiuj; konata al ĉiuj; memkomprenebla {7}

eviti *

避免

(prefere) ne iri al iu/io (pro ebla danĝero); (prefere) ne paroli kun iu (pro malŝato); (prefere) ne fari ion {*6}

evolui

發展，演化

iom post iom aliformiĝi, kreski {7}

ezofago

食道

la tubo (en la korpo) inter la gorĝo kaj la stomako {X}

ezoko

梭魚

rabofiŝo de sensala akvo (Esox) {8}

F

f-ino

小姐的縮寫

fraŭlino {X}

fabo

蠶豆

iom plata, ren-forma semo (de diversaj plantoj), manĝata kiel legomo; (la semoj de) herbo (Vicia faba) {9}

fabelo

童話，故事

distra aventura rakonto, ofte tre malnova, pri imagitaj herooj kun foje supernaturaj kapabloj; ne kredebla aŭ ne kredinda rakonto aŭ aserto {9}

fablo

寓言

(simbola, instrua) rakonto, en kiu bestoj kondutas kvazaŭ homoj {X}

fabriko

工廠

konstruaĵo, kie oni produktas aĵojn per maŝinoj; fabriki produkti per maŝino(j) {8}

faco

平面

ĉiu el la (ebenaj) flankoj de objekto (kubo havas ses kvadratajn facojn) {9}

facila *

簡單的

simple, sen peno, farebla aŭ komprenebla {*2}

fadeno *

線索

(tre) longa, tre maldika peco ŝpinita el plantaj fibroj, bestaj haroj, aŭ alia materialo {*6}

fago

arbo kun globformaj viraj floraretoj (amentoj) kaj triangulecaj nuksetoj (po du en "frukto" kun pikiloj) (Fagus) {9}

fajenco

陶器

potoj, teleroj, vazoj,... el bakita argilo {9}

fajfi

吹口哨，吹笛子

fari akrajn sonojn per pintigitaj lipoj, per beko, per ilo (fajfilo); fajfi je/pri io (figure) tute ne zorgi {7}

fajli

銼，用銼刀銼平

glatigi, ebenigi per tre delikata raspilo (fajlilo) {X}

fajna

精美的

en tre etaj eroj; tre delikate farita, desegnita,... {X}

fajro *

火

brulado kun flamoj (iuj el la aĵoj mem ekbrulis) {*4}

fako *

箱櫃之隔間，分部，學門

parto de kesto aŭ ŝranko, apartigita per septoj (vandoj) de aliaj fakoj; dividaĵo de surfaco apartigita per linioj de aliaj fakoj, ekzemple de ŝak- aŭ dam-tabulo; temaro por lerni aŭ studi, apartigita de aliaj temaroj; temaro kiun iu lernis aŭ studis (por sia laboro); laboro, por kiu necesas lerni aŭ studi certan temaron {*6}

faksi

傳真

sendi kopion de skribaĵo aŭ desegno per telefono {X}

faksimilo

原稿之複寫品

preciza reproduktaĵo de skribaĵo aŭ desegno {X}

fakto *

事實

io, pri kio ne ekzistas dubo; efektivaĵo; kontrolebla veraĵo {*6}

fakturo

工作單，發貨單，發票

priskribo de farita laboro aŭ liveritaj varoj, kun indiko de la pagota prezo; fakturi enmeti en fakturon {X}

fali *

倒，弄倒

rapide moviĝi de supre malsupren; renversiĝi {*3}

falĉi

刈， 割

detranĉi herbon aŭ grenon per kurba tranĉilo (kun longa tenilo falĉilo, kun mallonga falĉileto) {9}

faldi

摺

duoble aŭ pluroble fleksi ion maldikan, tiel, ke unu parto ekkuŝas sur alia parto {7}

falsa *

錯的，不實的

malvera; kvazaŭ-vera {*6}

falsi *

偽造

fari ion tiel, ke homoj pensas, ke ĝi estas vera, dum ĝi ne estas vera (ekzemple falsi monon) {*6}

fama *

著名的

konata en multaj lokoj, de multaj homoj {*6}

familio *

家庭

patro, patrino kaj infanoj, kune (kun aŭ sen aliaj parencoj loĝantaj kun ili); parencaro {*3}

familiara

熟悉的

senceremonia; kiel inter familianoj {9}

fandi

融化

likvigi solidaĵon; produkti per fandado {7}

fanfaroni

炫耀，吹噓

fieri pri io, kion oni ne mem faris; (tro) laŭdi sin {8}

fantazio

幻想

krea imagpovo; kaprica elpensaĵo; fantazii tiel imagi aŭ elpensi aferojn {9}

fantomo

幽靈

figuro videbla sed ne palpebla; reaperanta mortinto; io ne vera, nur ŝajna {X}

fari *

作，製作

estigi; okazigi; doni formon; kunmeti el elementoj {*2}

farbo

顏色

(ofte kolora) pasteca substanco aŭ likvo por kolorigi aŭ protekti; farbi kovri per tavolo da farbo {8}

fariĝi

變成，成為

ekesti (iom post iom aŭ subite); ŝanĝiĝi al; ekhavi profesion aŭ funkcion; evolui al; okazi (far/iĝ/i) {X}

farmi

農耕

dum difinita aŭ nedifinita tempo lui teron aŭ bienon, por ĝin uzi por kulturi ĝin je propra risko kaj profito {7}

farti

過活

esti en (bona aŭ malbona) sanstato; senti sin (bone aŭ malbone) pro (mal)sano aŭ aliaj cirkonstancoj {7}

faruno

麵粉

(seka) muelita, pulvorigita greno (aŭ legomo) {7}

fasado

建築物的正面

antaŭa, ĉestrata surfaco de domo {9}

fasko

一束，一梱

aro da samspecaj (longaj, maldikaj) objektoj, kunligitaj; aro da paralelaj (lum-)radioj aŭ signaloj {7}

fasono

量身裁製

maniero de farado de vesto (laŭ vidpunkto de teĥniko aŭ de modo); fasoni (veston) alĝustigi laŭ la mezuroj (kaj deziroj) de la kliento {9}

fasti

齋戒

ne manĝi dum pli longa tempo (pro religio aŭ alia motivo); fasto la periodo, dum kiu oni fastas {9}

faŭko

大嘴

buŝego (de rabobesto); timiga malfermaĵo (de groto, inter rokoj,...) {8}

favora

偏好的，愛好的

prezentanta avantaĝo(j)n (por iu/io) {7}

fazeolo

菜豆，品種改良的豆莢

pli-malpli renforma semo aŭ guŝo kun semoj, de pluraj herboj, manĝata kiel legomo (Phaseolus, Vigna,...) {9}

feo

精靈，神仙

fabela estaĵo kun supernaturaj povoj {9}

febro

發高燒

tro alta temperaturo de homa korpo {8}

februaro *

二月

monato inter januaro kaj marto (02) {*5}

feĉo

酒渣

ŝlimeca substanco, kiu kolektiĝas foje sur fundo de botelo da vino, biero,...; plej malŝatinda parto de io {9}

federacio

聯盟，聯邦

asocio de asocioj; asocio de ŝtatoj, kiuj al ekstero prezentas sin kiel unu ŝtaton {9}

feki

排大便

eligi ekskrementojn {X}

fekunda

肥沃的

multe naskanta; multe produktanta (tero, aŭtoro) {X}

felo

毛皮,，皮革

haŭto de besto (kun la haroj) {8}

feliĉa *

快樂

ĝoje kontenta; ĝoja, ĉar havas ĉion bezonatan {*2}

felto

氈

ŝtofo ne teksita, el kunpremitaj haroj aŭ fibroj {9}

femuro

大腿

la parto de la kruro inter la kokso kaj la genuo {X}

fendi

圍籬巴

per forto disigi, fari fendon (en ligno,...) {8}

fendo

圍牆

mallarĝa, sed longa truo (en muro,...); loko, kie diskrevis aŭ disiĝis iu materialo (ligno,...) {8}

fenestro *

窗

truo en muro (kun vitro) por tralasi lumon aŭ por trarigardi; fako sur komputila ekrano {*3}

fenomeno

現象

natura okazaĵo aparte priparolata kaj nomata; io atendebla, kio okazas dum fizika aŭ ĥemia eksperimento; tre speciala okazaĵo {9}

fero *

plej uzata metalo (Fe) {*4}

ferdeko

甲板

unu el la horizontalaj ebenoj (plankoj) de ŝipo {X}

ferio

假期

libera tago, kiam oni ne devas labori; ferii ĝui ferio(j)n; pasigi sia(j)n ferio(j)n (ie/iel) {7}

fermi *

關

igi ne en- aŭ elirebla (pordon, ĉambron, sakon,...); forigi interspacon (fermi kurtenon, rondon, zonon, cirkviton, libron,...); ĉesigi, fini (diskuton, kunvenon,...) {*3}

fermenti

使發酵

ŝanĝiĝi, malkomponiĝi sub influo de fermento (iu el certaj organikaj substancoj), bakterio, ŝimo,... {X}

fervojo

鐵路

transportsistemo per vagonaroj sur reloj (trajnoj), por pasaĝeroj kaj por varoj (fer/voj/o) {X}

fervora

熱心的，熱情的

tre kaj kore penanta (por helpi iun, por atingi ion,...) {8}

festi *

過節，慶祝

(kune) fari agrablegajn aferojn, pro io {*4}

festeni

參加喜晏

feste manĝi; festeno luksa, abunda, festa manĝo {8}

fi-

表示不好的，惡劣的

[malbona, malica, malnobla] (precipe pri karaktero) (fi- kaj -aĉ- fihundo estas nefidinda kaj eble neatendite mordas - hundaĉo malbele aspektas kaj eble tro bojas) {9}

fi!

吥

[voko malbele!, malnoble!] {9}

fianĉo

未來的丈夫

estonta edzo {7}

fibro

纖維

pli-malpli fadenforma parto de besta karno aŭ de planto (aŭ home (ĥemie) farita, ekzemple nilona) {X}

fidi

信任

kredi, ke iu faros bonon; kredi, ke io sukcesos; kredi, ke iu/io protektos; pensi, ke io estas certa {7}

fidela *

可信任的，忠實的

kiu ĉiam helpas kaj defendas sian amikon; kiu neniam agas kontraŭ tiu aŭ tio; precize konforma {*6}

fiera *

自信，驕敖

tre konscia/kontenta pri siaj meritoj kaj faroj {*6}

figo

無花果，無花果樹

manĝebla "frukto", kvazaŭ saketo kun semoj, de iuj figo-arboj (Ficus carica,...) {9}

figuro

圖，身材

videbla formo; simbola formo; klariga desegnaĵo; skulptaĵ(et)o; simbola vort-uzo {7}

fikcio

虛構故事，小說

io elpensita; elpensita rakonto; neveraĵo konsiderata kiel veraĵo {9}

fiksa *

固定的

senmove ligita al io, ĉar alfiksita, aŭ senmove ligita, ĉar ĝi neniam estis aparta; neŝanĝebla {*5}

fiksi *

senmovigi per ligo, gluo, najlo,...; firme decidi (daton, horon, kunvenlokon, prezon, signifon...) {*5}

filo *

孩子

vira ido (rilate al liaj gepatroj) {*3}

filiko

羊齒植物，蕨類植物

iu el senfloraj herboj aŭ arboj kun spirale malvolviĝantaj folioj, sur kiuj estas ĝiaj sporoj (Filicopsida) {X}

filmo

膠卷，影片

bendo kun bildoj projekcieblaj; bendo sur kiun oni faras bildojn projekcieblajn aŭ fotojn; rakonto fotografita per moviĝantaj bildoj; filmi fotografi moviĝantajn bildojn sur filmo (aŭ sur magneta bendo, disko,...){7}

filtri

過瀘

pasigi likvon tra penetrebla tavolo (filtrilo), por disigi la likvajn kaj nelikvajn partojn; pasigi lumon tra iu tavolo aŭ (vitra) plato por haltigi parton de la (kolor)radioj {X}

fini *

完結

igi kompleta; baldaŭ ne plu fari; fari/konsistigi la lastan parton; ĉesigi; finiĝi esti en sia lasta parto; ĉesi; fino lasta parto aŭ momento; ĉes(ig)o; fin(aĵ)o ekstremaĵo {2}

financo

財務狀況

monrimedoj; stato de en- kaj elspezoj; mon-aferoj; financi (ion) havigi monrimedojn (por iu agado) {8}

fingro *

手指，脚趾

movebla elstara parto de mano aŭ piedo {*3}

firma *

固定的，堅固的

ne (facile) ŝancelebla, forpuŝebla, enpremebla aŭ malfiksebla; ne ŝanĝiĝema; konstanta; ne elasta; ne akveca {*6}

fiŝo *

魚

besto kun skvama haŭto kaj naĝiloj, vivanta en akvo, movanta sin naĝante (Pisces) [karpo, haringo, ezoko,...]; fiŝ(kapt)i (provi) kapti fiŝojn {*4}

fiziko

物理學

scienco pri korpoj kaj tio, kio okazas al ili sen ŝanĝo de ilia molekula strukturo; la materia aspekto {8}

flago *

旗

tuko diverskolora kiel simbolo de lando,... {*6}

flagri

eligi nekonstantan, moviĝantan lumon (flamoj ofte flagras) {9}

flamo

火焰

hela brilo de brulantaj gasoj (el fajro) (lumo kaj varmego); flami eligi flamojn; brili kvazaŭ flamo {7}

flamengo

火鶴

granda vadbirdo (ofte rozkolora; longaj kruroj kaj kolo; kurba beko por elkribri bestetojn) (Phoenicopterus) {X}

flanko *

邊

dekstra aŭ maldekstra, antaŭa aŭ malantaŭa parto, surfaco aŭ rando; korpoparto inter brako kaj kokso {*2}

flari

聞，嗅

senti (odoron) per la nazo {8}

flati

奉承，阿諛，拍馬屁

troe aŭ false laŭdi por plaĉi al iu {9}

flava *

黃色

kun koloro de matura citrono, kun koloro simila al tiu de oro; ovoflav(aĵ)o flava interna parto de ovo {*5}

flegi *

照顧病人，護理

prizorgi malsanulojn; zorge atenti {*6}

fleksi

彎曲

kurbigi; faldi; fleksiĝi (ankaŭ) ŝanĝi opinion {8}

fliki

補綴

ripari ion, surkudrante aŭ surgluante pecon {9}

flirti

動，飄揚

flugeti (papilio); moviĝi tien kaj reen en aero (haroj, flago); amindumi ne celante daŭran ligon {8}

floro *

花

parto de planto, ofte kolora, en kiu estas ĝiaj generiloj; flori disvolvi florojn; prosperi {*4}

floso

筏

objekto el kunligitaj trunkoj aŭ traboj por transporti homojn,... sur akvo; flosi resti sur akvo, ne subakviĝante; veturi per floso; flosigi transporti per floso (aŭ kiel floson (arbotrunkojn)) {7}

flui *

流動

moviĝi de unu loko al alia (pri likvo aŭ gaso); seninterrompe moviĝi (komunikado, parolo,...) {*5}

flugi *

飛

sin movi en aero, kiel birdo aŭ insekto; moviĝi en aero per aparato (aviadilo, balono, helikoptero,...) {*3}

fluido

流體

likvo aŭ gaso, ne solido {9}

flustri

輕聲說話，細語

mallaŭte paroli (por ke ne ĉiuj aŭdu) {9}

fluto

笛

rekta, tuboforma blovinstrumento {X}

foiro

商展

granda komerca kunveno kun multaj vendistoj {8}

fojo *

次

unu okazo de faro aŭ fariĝo (io okazas unu fojon aŭ ripete plurajn fojojn); foje unu fojon; (tre) malofte {*2}

fojno

乾草料

sekiĝintaj aŭ sekigitaj herboj {7}

foko

海豹

iu el mar-mamuloj kun hara felo (Phocidae) {X}

folio *

葉，頁

plata, ne-ligna, elstara parto de planto (ofte verda); peco da papero aŭ alia maldika plata materialo; foliumi (libron) rigardi (ne vere legi) folion post folio {*5}

fono

背景

tio, kio estas malantaŭ io {X}

fondi

建立

starigi, konstrui ion (estante la unua, kiu tion faras); fondaĵo kapitalo por (mon-)apogo al iu celo {8}

fonografo

古留聲機，使用圓筒，非使用唱片

malnova gramofono (kun cilindroj, ne diskoj) {8}

fonto *

泉，水源

loko, kie venas akvo el tero; tio, el kio venas io; tio, de kio oni ekhavis informon; fonti eliĝi el fonto {*5}

fontano

噴泉

ornama instalaĵo kun supren ĵetiĝanta kaj ŝprucanta akvo {9}

for *

al malproksima loko (iri for aŭ foriri, ĵeti for aŭ forĵeti); ne (plu) ĉi tie (esti for); (fore malproksime) {*1}

foresti

ne ĉeesti, kie kaj kiam oni estas supozata ĉeesti; manki (for/est/i) {9}

forgesi *

不在，缺席

ne memori; perdi el memoro; ne pripensi {*4}

forĝi

鍛造

prilabori metalon per fajro kaj frapado {7}

forko *

义子

manĝilo kun pikiloj; (forkego por pajlo,...) {*6}

formo *

外觀，型式

videbla, palpebla ekstera aspekto (bela, taŭga, kvadrata, ronda, anguleca,...); formi doni formon; konsistigi; form(uj)o en kio io mola ekhavas formon {*2}

formala

正式的，規定的

farata/farita laŭ la reguloj (pri la formo, vortumo,...) (formala peto eble skriba, en kvin ekzempleroj, kun subskribo de atestanto,...; formala kunveno anoncita kaj farata laŭ la reguloj de la asocio,...) {X}

formiko

螞蟻

insekto vivanta en grandaj bone organizitaj popoloj sub tero aŭ en mem farita monteto (Formica,...) {9}

formulo

公式，格式

difinita, preskribita esprimo; simbola skribformo en scienco (H2O estas la formulo por akvo); formuli precize vortigi; formularo papero kun demandoj precize formulitaj, apud kiuj oni skribu respondojn ankaŭ precize formulitajn {9}

forno *

火爐

fajrujo en domo, por kuirado, bakado aŭ hejtado {*6}

forpreni

拿開

preni ion de tiu, kiu havas ĝin, aŭ de la loko, kie ĝi estas (tiel ke ĝi poste estas for) (for/pren/i) {X}

forta *

強

tre kapabla por puŝi, tiri, levi, rezisti; posedanta siajn ecojn en granda grado {*2}

fortika

強化的，堅固的

firma, rezista, malfacile difektebla {7}

fosi *

鑿, 挖

fari truon en tero, elprenante teron per ilo (fosilo) {*6}

foso *

地洞

(longa) truo en tero, farita per fosado {*6}

fosto

木柱，木椿

alta, granda peco de ligno (vertikale metita) {8}

foto

照相，相片

fotografaĵo; foti fotografi; fotilo foto-aparato {X}

fotelo

扶椅

seĝo kun apogiloj por la brakoj; brakseĝo {9}

fotografi

攝影

fari bildojn (fotografaĵojn = fotojn) per lumo (ankaŭ foti) {7}

frago

草莓

(ruĝa) sukoplena karneca frukto de malalta planteto (Fragaria) je kies ekstera flanko estas semoj {8}

frako

燕尾服

ceremonia jako kun malantaŭe du baskoj {9}

frakasi

打碎

tute rompi (je malgrandaj pecoj) {8}

frambo

覆盆子, 懸鉤子

(ruĝa aŭ flava) "frukto" (konsistanta el multaj fruktetoj) de pikanta arbusto (Rubus idaeus) {8}

frandi

品嚐，享用美食

manĝi ion por plezuro, pro la bona gusto, ne pro malsato; frandaĵo [bombono, ĉokolado, glaciaĵo, torto,...] {7}

frapi *

拍，擊

(subite) forte tuŝi per mano aŭ io alia {*4}

frato *

兄弟

vira ido de la samaj gepatroj (rilate al alia ido) {*3}

fraŭdi

騙取

trompe alproprigi ion pri kio iu alia havas rajton {X}

fraŭlo *

viro ne (jam) edziĝinta {*3}

frazo

片語

vortoj kune farantaj eldiron ("Li sidis tie, kiam ŝi eniris kaj mi salutis ŝin." kaj "Jen mi!" estas frazoj) {9}

fremda *

陌生的，外地的

nekonata; de alia loko; nepropra {*4}

freneza

瘋狂的

perdinta la prudenton; mense malsana {7}

freŝa *

新鮮的

nova, ne malboniĝinta; ĵus farita aŭ rikoltita {*5}

fripono

騙子，無賴

trompanto; ruza ŝtelisto;... {9}

friti

炸

prepari manĝaĵon en graso aŭ oleo per varmego {8}

frizi

做頭髪，美髪

prilabori kaphararon por ke ĝi aspektu bela {8}

fromaĝo *

乳酪

firmigita (parte senlikvigita) produkto el lakto {*6}

fronto

前線

la antaŭa parto de batalpreta armeo; la linio inter du batalantaj armeoj; la linio inter du malsamaj veterspecoj; la antaŭa parto de io {9}

frosto

霜

forta malvarmo (sub 0 gradoj Celsiaj); frostas la temperaturo estas sub 0°C; frosti esti en frosta stato; frostigi fari ion glacie malvarma; frostiĝi rigidiĝi pro malvarmo {7}

froti

磨擦

premante ŝovi ion tien kaj reen sur surfaco de io alia {7}

frua *

antaŭ la kutima aŭ fiksita tempo; je la komenco {*3}

frukto *

早

parto de planto, kiu enhavas semojn [citrono, pomo, banano, oranĝo, vinbero,...] {*3}

frunto *

前額

supra antaŭa parto de vizaĝo, inter okuloj kaj hararo {*6}

fuĝi

逃跑

forkuri (pro danĝero) {9}

fulgo

黑煙

nigraĵo el fumo de fajro {8}

fulmo

閃電

brila fajra streko en ĉielo pro elektro inter nuboj (kaj tero); fulmotondro vetero kun fulmo kaj tondro {7}

fumi *

吸煙

elblovi fumon; ensuĉi kaj elblovi fumon de brul(et)anta tabako aŭ alia herbo {*6}

fumo *

熱氣，煙

varma aero, gasoj kaj malpuraĵoj, kiuj de fajro iras en aeron {*6}

fumaĵi

煙薰

elmetadi viandon aŭ fiŝon al fumo, por fari ĝin konservebla (fum/aĵ/i) {X}

fundo *

底部，基金

parto de io, plej malproksima al ĝia malfermaĵo aŭ al ĝia enirejo; plej profunda parto (de rivero, puto, groto,...) {*5}

fundamento

基礎

masonaĵo en tero kiel bazo de konstruaĵo; la firma bazo de io; Fundamento bazo de Esperanto (1905) {8}

funebro

哀悼

malĝojo pro morto; malĝojo pri mortinto; funebri senti, montri funebron {8}

funelo

漏斗

ilo kun larĝa malfermaĵo supre kaj tubeto malsupre, por pli facile verŝi likvon en botelon,... {9}

fungo

蘑菇，菌類

ne-verda, senflora, senfolia sporo-planto, kreskanta el ŝlimecaj fadenoj (subteraj, en putranta ligno,...) (Fungi) {9}

funkcio

作用

servo, laboro, agado, kiun iu (aŭ io) faru (la funkcio de kelnero estas alporti manĝaĵojn kaj trinkaĵojn; la funkcio de kasisto estas enkasigi pagojn; la funkcio de la nazo estas spiri kaj flari; la funkcio de horloĝo estas montri la (ĝustan) horon); funkcii plenumi funkcion; agi laŭ sia funkcio {8}

funto

磅

diverslanda mezuro de pezo, egala al proksimume duona kilogramo; malnova nomo de iuj mon-unuoj {8}

furaĝo

草料，飼料

(herboj kiel) nutraĵo por bestoj {9}

furioza

噴怒的

(ne sinrege) kolerega {9}

fuŝi

搞砸, 弄糟

malbonigi ion aŭ malbone fari ion, pro senzorgeco (laŭvola aŭ ne laŭvola) {9}

futbalo

足球

piedpilk-ludo; futbali ludi futbalon {X}

G

gaja *

愉快，無憂的

ridema, senzorga {*4}

gajni *

賺取

ricevi, ĉar oni ion bone faris; esti la plej kapabla, lerta aŭ bonŝanca en konkurso (kaj do gajni premion) {*4}

galo

膽汁

amara likvaĵo el hepato {9}

galoŝo

長筒套鞋

(kaŭĉuka aŭ plasta) vesto por surmeti sur ŝuoj por ŝirmi ilin kontraŭ malseko (superŝuo) {9}

ganto

手套

manvesto (kontraŭ malvarmo aŭ por protekto) {8}

garaĝo

修車廠

ŝirmejo aŭ riparejo por aŭtoj aŭ aŭtobusoj {8}

garantii

保證

preni sur sin la respondecon pri iu/io; certigi, ke io okazos (riskante punon aŭ pagon, se tio ne okazos) {8}

garbo

整捆的小麥

fasko da falĉita greno (maniero por provizore starigi falĉitan grenon sur kampo) {9}

gardi *

看管

atenti kaj fari ĉion por ke ne okazu io malbona al iu/io; gardilo (ankaŭ) kiu interrompas elektran cirkviton {*5}

garni

裝飾

almeti ion al io por plibonigi, plifortigi, kompletigi ĝin; almeti ornamaĵon al io {9}

gaso *

氣體

io ne solida kaj ne likva (akvo je malpli ol 0 gradoj Celsiaj estas solido (glacio), inter 0 kaj 100°C likvo (akvo), super 100°C gaso (vaporo)) {*6}

gasto *

客人

iu kiu vizitas iun aŭ dum iom da tempo loĝas ĉe iu (amike); gasti loĝi ĉe iu kiel gasto; gastigi akcepti iun kiel gaston; gastejo (simpla) hotelo, restoracio,... {*6}

gazo

麻紗

tre maldense teksita ŝtofo (ankaŭ el metalo) {X}

gazeto *

報紙

papero kun multaj skribaĵoj (novaĵoj, artikoloj), aperanta regule (unu fojon en tago, unu fojon en semajno,...) {*4}

ge- *

包含男女性的

[la du seksoj kune] (geknaboj, gefiloj, gesinjoroj,...) {*0}

gelateno

膠

senforma, (preskaŭ) senkolora, sengusta substanco, farita el besta karno aŭ ostoj aŭ el fruktoj (uzata en teĥniko, por bredi bakteriojn, por densigi manĝaĵojn,...) {9}

generi

，製造，生

naskigi (viro ne naskas, sed generas idon); estigi {X}

generacio

世代

aĝogrupo; ĉiuj homoj proksimume samaĝaj vivantaj samtempe; nasko-ŝtupo (geavoj - gepatroj - gefiloj - genepoj -...) {9}

generalo

將軍

plej alta armeestro {9}

genio

天才

eksterordinara kapablo krei, inventi,...; bona aŭ malbona spirito (diaĵo); geniulo iu eksterordinare kapabla {8}

gento

種族

popolo samdevena; aro da familioj devenantaj de la samaj prauloj {9}

genuo *

膝

la artiko por fleksi la kruron; ĝia antaŭa ekstera flanko; genui stari sur la genuoj {*5}

geografio

地理

(scienco pri) la aspekto de Tero, ĝiaj landoj kaj regionoj,... {9}

ges., ges-roj

女士先生們

gesinjoroj {X}

gesti

以手表示

fari movojn per mano(j), brako, kapo (por esprimi senton aŭ por komuniki ion); gesto unu tia movo {8}

gimnastiko

體育館

ekzercado de la korpo per movoj {X}

gingivo

齒齦

la karno de la buŝo, en kiu staras la dentoj {X}

gipso

石膏

pulvoro (CaSO4), kiu kun akvo firmiĝas (por bandaĝi rompitajn ostojn kaj por fari statuetojn, reliefaĵojn) {X}

girlando

花圈

ornama longa plektaĵo el floroj, folioj, paperoj,... {9}

gisto

酵母

eta fungo (alkoholigas sukeron kaj ŝveligas paston) {X}

gitaro

吉他

instrumento kun 5-7 kordoj sonigataj per fingroj {X}

glacio *

冰

solida akvo (malpli varma ol 0°C); glaciaĵo frostigita dolĉaĵo el akvo aŭ lakto (kremo), siropo, fruktoj,... {*5}

gladi

熨平衣物

glatigi vestojn per varm(eg)a ilo (gladilo) {8}

glano

橡實

kverkofrukto; (ankaŭ) la ekstremaĵo de peniso {X}

glando

腺

iu part(et)o en korpo de homo aŭ besto, aŭ en planto, kiu produktas likvon {X}

glaso *

玻璃器皿

vitra trinkujo (vinglaso, akvoglaso,...) {*4}

glata

滑的

(surfaco) tre ebena, sen elstaraĵoj; okazanta sen malhelpoj, sen rezisto {7}

glavo

劍

longa duflanka (dutranĉa) tranĉilo kiel batalilo {9}

gliti *

滑行

movi sin/moviĝi per ŝovado sur tre glata surfaco; ŝoviĝi sur tre glata surfaco; movi sin/moviĝi tuŝante la teron (aŭ neĝon, aŭ glacion) sen radoj {*6}

globo

圓球

objekto en formo de perfekte ronda pilko; objekto kun surfaco, el kiu ĉiuj punktoj estas same (mal)proksimaj al la centro; terglobo nia planedo Tero {7}

gloro

榮耀

admirego, laŭdego; glori honoregi iun per laŭdoj {8}

gluo

膠

substanco, kiu post sekiĝo fiksas unu aferon al alia; glui fiksi per gluo; (algluiĝi ankaŭ sen gluo) {7}

gluti

吞

traigi el buŝo tra gorĝo al ezofago {8}

gobio

一種大魚

malgranda Eŭropa kaj Azia riverfiŝo (Gobio) {9}

golfo

海灣

parto de maro grandparte ĉirkaŭita de tero {8}

gorĝo

interna parto de la kolo; antaŭa ekstero de la kolo {7}

gorilo

大猩猩

plej granda hom-simila simio (Gorilla) {X}

gracia

plaĉa pro movoj, gestoj,... {7}

grado

度

kiomo (kiom aŭ kiel ...a io aŭ iu estas); mezuro por temperaturo (je 100 gradoj Celsiaj, akvo bolas) (simbolo °); mezuro por angulo (1/360 de cirklo); unu el (iel) difinitaj dividoj de progresado, evoluo, salajro, rangoj, laborpostenoj, studrezultoj,... {7}

grajno

谷粒

grenfrukteto; seka semo; globforma eta objekto {8}

gramo

克，重量單位

0,001 kilogramo [mezuro por maso kaj pezo] {9}

gramatiko

文法

reguloj de iu lingvo pri ĝusta kunmeto de (vortoj kaj) frazoj {9}

gramineo

蔴

iu el herboj (altaj aŭ ne) kun mallarĝaj folioj kaj maldika rekta tigo (i.a. kanoj, grenoj) (Gramineae) {X}

gramofono

用唱片的唱機

aparato por aŭdigi sonon per diskoj {X}

granda *

大的

pli multe ol ordinare (laŭ mezuro, kvanto, grado,...); (kun granda) mezuro en ĉiuj direktoj (longo, alto, larĝo); ampleksa; kun multaj anoj (popolo, asocio,...) {*2}

grandioza

宏偉的

belega, bonega, impresega {9}

graso *

油脂

facile ŝmirebla kaj fandebla substanco [butero, oleo,...]; grasa kun multe da graso; (pri literoj dike presitaj) {*6}

grati

搔

fari striojn (sur haŭton) per ungoj aŭ io alia, ekzemple ĉar jukas; degrati tiel forigi ion de iu surfaco; skrapi {9}

gratuli

恭喜

bondeziri pro okazaĵo aŭ atingaĵo {8}

grava *

重要的，嚴重的

kun granda influo; kun multaj sekvoj; tre atentinda {*2}

graveda

懷孕的

havanta idon en sia ventro (en la utero) {9}

grego

群集

brutaro; paŝtbestaro (ŝafaro, bovinaro,...) {9}

greno *

榖粒

herbo, kies semojn oni muelas por fari farunon, por el ĝi fari manĝaĵojn [tritiko, sekalo, sorgo,...] {*5}

grio

米， 去殼穀粒

krude (ne fajne ĝis faruno) muelita/pistita greno {X}

grimaci

作鬼臉

fari strangajn movojn per la vizaĝaj muskoloj {9}

grimpi

攀爬

supreniri malfacile (en arbon, sur rokon,...) {7}

grinci

刮，擦出噪音

eligi akran malagrablan sonon pro frotiĝo (de metalo sur metalo, de metalo sur vitro, de dento sur dento,...) {9}

gripo

流行性感冒

epidemia malsano (laceco, kapdoloro, kataro,...) {9}

griza *

灰色

kun koloro de cindro; inter nigra kaj blanka {*5}

groto

truego, kavaĵo en monto {9}

gruo

granda migra birdo kun longa maldika kolo, longaj maldikaj kruroj kaj longa pinta beko, ofte griza, kun laŭta trumpeteca voko (Grus); maŝino por levi objektojn, konsistanta i.a. el longa brako, je kies fino la objektojn levas ŝnuro aŭ kablo {9}

grumbli

montri malkontenton per (ne tre klaraj) vortoj {9}

grundo

la supra parto de tero, rigardata kiel taŭga (aŭ ne) por kreskigado de utilaj plantoj {7}

grupo *

(malgranda) aro da homoj, bestoj aŭ aĵoj; grupigi kunigi en grupon; grupiĝi fariĝi grupo {*5}

gudro

pli-malpli fluida, glueca nigra substanco restanta post distilado de karbo, ligno,... {9}

gujavo

tre aroma frukto de varmlanda arbo (Psidium) {X}

gumo

glueca substanco el iuj arboj; kaŭĉuko; bloketo el gumo aŭ kaŭĉuko uzata por forviŝi krajonajn skribaĵojn,... {9}

gusto

sensaĵo en la buŝo [dolĉa, amara, acida, sala]; ies kriterioj por (mal)ŝati; gusti kaŭzi sensaĵon en la buŝo {7}

gustumi

rimarki la guston de io; preni iom da io por provi, kiel ĝi gustas (gust/um/i) {9}

guŝo

longeca semujo kun unu aŭ du vicoj da semoj, de iuj plantoj (ekz. fazeolo, pizo, tamarindo, ternukso) {X}

guto *

ero da likvo; akvero; guti fali kiel gutoj; fali guton post guto {*6}

gvardio

(armea) gardistaro {9}

gvidi *

montri al iu, kien iri aŭ kion fari {*6}

Ĝ

ĝardeno *

花園

loko apud domo, kie oni kreskigas plantojn (por manĝo aŭ por ornamo); (ankaŭ) parko {*4}

ĝemi

呻吟

esprimi dolorajn sentojn per neklaraj sonoj {7}

ĝemelo

雙胞胎，孿生

dunaskito unu el du samtempe naskitaj infanoj de la sama patrino; (simile trinaskito,...) {9}

ĝeni *

困擾，苦惱

(iom) malhelpi al iu; ĝeni sin ne kuraĝi, honteti {*6}

ĝendarmo

警察

(ŝtata) policisto {9}

ĝenerala *

一般的

ofte kaj multloke vidata, aŭdata, farata,...; same aplikebla al pluraj grupoj, kategorioj,... {*6}

ĝentila *

紳士的，溫和的， 有禮的

bone kondutanta laŭ ĝenerale akceptataj normoj, laŭ socie akcepteblaj "bonaj manieroj" {*6}

ĝermo

芽

io, kio fariĝos (post kreskado kaj evoluado) besto, planto,...; komenca elemento de io; etaĵo kaŭzanta malsanon; ĝermi ekkreski {9}

ĝi *

它

tiu objekto, besto, planto, ideo, (infano, kiam la sekso ne gravas) {*1}

ĝibo

駝背

(grasa) elstaraĵo de dorso de iuj bestoj (ekzemple kamelo); elstaraĵo de dorso de homo pro miskresko {9}

ĝirafo

長頸鹿

remaĉanta mamulo en Afriko, kun tre longa kolo (Giraffa) {X}

ĝis *

直到

[atingo] (ni iris ĝis la arbaro ne en la arbaron); ne post (ĝis la tria horo ne plu post la tria horo); inter ĉi tiu loko kaj tiu loko (ĝis la arbaro estas kampoj); inter ĉi tiu tempo kaj tiu tempo (de la kvara (horo) ĝis la oka (horo) mi laboris); "ĝis!", "ĝis revido!" saluto ĉe foriro {*1}

ĝoji *

歡喜，高興

havi tre bonajn sentojn pri io; esti feliĉa pro io {*2}

ĝui

享受

senti grandan plezuron; ricevi plezuron/utilon de io {7}

ĝusta *

正確的

tiel, kiel devas esti; senerara {*4}

H

ha! *

哈！

[voko surprizo] (ha lo! voko tra telefono) {*1}

hajlo

雹

globetoj da glacio, falantaj el ĉielo; hajlas (el la ĉielo) falas hajlo {8}

haki

砍

tranĉi aŭ fendi per frapo(j) de akra ilo (hakilo) {7}

halo

大廳

granda ejo kun tegmento (por bazaro, foiro, sporto,...); ĉambrego {9}

halti *

停止

ĉesi moviĝi, iri, agi; interrompi sian iradon aŭ veturadon; (provizore) ne plu iri aŭ veturi; haltejo loko, kie kutime haltas trajno, tramo, aŭtobuso,... {*3}

hangaro

飛機庫

konstruaĵo por ŝirmi aviadilojn aŭ aliajn aerveturilojn {9}

haro *

髪

fadenforma kreskaĵo sur la haŭto de homo aŭ de iuj bestoj (ĉe homoj multaj haroj kreskas sur la kapo, tial pri homoj "hararo" kutime signifas "ĉiuj kapharoj kune") {*3}

haringo

鯡

migra marfiŝo (Clupea harengus) {9}

harmonio

和聲，調和

kombino de sonoj agrabla por aŭskulti; plaĉa aranĝo de la partoj de tuto; harmonii esti en harmonio {9}

harpo

豎琴

granda instrumento multkorda, sonigata fingre {X}

haŭto *

皮膚

la surfaco de homa aŭ besta korpo; la ekstera tavolo de io {*6}

havi *

有

posedi; esti kun; ne esti sen {*2}

haveno

港

ŝirmita loko por en- kaj elŝarĝado de ŝipoj {7}

havigi

給

doni, disponigi,... (hav/ig/i) {9}

hazardo

危險

kiam io okazas sen plano, intenco, volo, reguleco {9}

he!

嘿

[voko por tiri atenton] {8}

heĝo

圍籬

barilo, ŝirmilo el plantoj {9}

hejmo *

家

la propra aŭ familia loĝejo; famili(ec)a restadejo {*3}

hejti *

室中加熱

varmigi domon; fari varmon por produkti ion {*6}

hektaro

公頃

10.000 kvadrataj metroj {9}

hela *

明亮的

luma, prilumita (pri koloro ne miksita kun nigro; miksita kun blanko) {*4}

helico

螺線

linio sur la ekstero de cilindro de malsupre oblikve supren (kiel ĉe ŝraŭbo); rotacianta aparato ŝraŭboforma (aŭ kun oblikvaj elstaraĵoj) por movi ŝipon, flugmaŝinon, akvon, aeron,..., aŭ por esti movata de akvo, aero aŭ vaporo {X}

helikoptero

直升機

flugmaŝino, kies helico samtempe levas la maŝinon kaj antaŭenmovas ĝin {9}

helpi *

幫忙

faciligi ies laboron; kune fari; esti utila por {*2}

hepato

肝

organo en la korpo de homo aŭ besto, kiu produktas multajn ĥemiaĵojn (hepar) {9}

hepatito

肝炎

iu el infektaj hepato-inflamoj (flava okulblanko) {X}

herbo *

草本類

(kutime verda) planto sen lignaj partoj {*5}

heredi

繼承

ricevi ion post morto de iu; ekhavi iujn ecojn, kiujn havas aŭ havis (unu el) la gepatroj aŭ geavoj {8}

heroo

英雄

homo kiu faris eksterordinare grandajn farojn; ĉefa persono de rakonto, teatraĵo,... {8}

heroldo

先鋒

antaŭanoncanto; heroldi antaŭanonci {9}

heziti

遲疑

ne esti certa; ne kuraĝi; ne scii, ĉu fari aŭ ne fari {7}

hieno

鬣狗， 土狼

hundo-simila striita/makulita rabobesto (Hyaena,...) {X}

hieraŭ *

昨天

en/dum la tago antaŭ la nuna tago {*1}

higieno

scienco pri la rimedoj por konservi la sanon; (observado de) reguloj por preventi malsaniĝon {9}

himno

聖歌，教會歌，國歌

solena kanto (preĝeja, nacia,...) {9}

hirudo

水蛭

sangosuĉa vermo en sensala akvo (Hirudo) {X}

hirundo

燕子

birdo kun longaj, pintaj flugiloj (Hirundo, Delichon,...) (iuj konstruas neston el koto sur muro) {7}

historio *

歷史

(rakontoj pri) tio, kio okazis {*4}

histriko

豪豬

mamulo kovrita de longaj pikiloj (Hystrix,...) {X}

ho! *

喝！

[voko miro, atentu!] {*1}

hodiaŭ *

今天

en/dum la nuna tago; en/dum ĉi tiu tago {*1}

hoko

彎勾，掛钩

fiksilo en formo de "J" aŭ "L"; hoki kapti, fiksi per hoko; hok(et)o supersigno (ŭ, č) aŭ subsigno (ç, ą) {8}

hokeo

曲棍球

iu el teamosportoj kun pilketo kaj kurbaj bastonoj {X}

homo *

人

(Homo sapiens); viro aŭ virino aŭ knabo aŭ knabino; la homaro ĉiuj homoj sur Tero {*2}

honesta *

誠實的

ne mensoganta; parolanta la veron; faranta tion, kion oni devus fari {*6}

honoro *

榮耀

granda estimo montrata de aliaj al iu; sento pri sia estimindeco/valoro; honori montri grandan estimon {*6}

honti *

羞恥

havi malbonan senton pro farado aŭ pensado de io malbona, malbela, malhonora,... aŭ pro nefarita devo {*6}

horo *

小時

60 minutoj [mezuro por tempo]; (la horo la (nuna) punkto en tempo kioma horo estas? la dua kaj duono) {*3}

horaro

時刻表

antaŭe difinita plano pri horoj de forveturo de trajnoj, aŭtobusoj,...; horoj de servado, oficado,... (hor/ar/o) {X}

hordeo

大麥

greno de malvarma modera klimato, interalie uzata por fari bieron (Hordeum vulgare) {9}

horizonto

la limo inter ĉielo kaj tero, vidata de malproksime {9}

horizontalo

水平線

linio paralela al la surfaco de senmova akvo {9}

horloĝo *

計時器，鐘錶

mezurilo de tempo; objekto, kiu montras la horon kaj la minutojn (per montriloj aŭ per ciferoj) {*5 }

hormono

賀爾蒙

substanco produktita en glando, transportata per la sango al organo, al kies funkciado ĝi efikas {X}

hospitalo

病院

malsanulejo, kuracejo {8}

hotelo

旅館

domo, kie vojaĝantoj povas loĝi (kontraŭ pago) {7}

hufo

蹄

la piedo (fakte ungo) de ĉevalo, azeno, ŝafo,... {8}

humana

人道的

homeca; akceptebla inter homoj {9}

humida

潮濕的

malseketa; vapor-enhava (aero) {8}

humila

謙恭的

malfiera; pensanta, ke aliaj homoj estas pli bonaj {7}

humoro

幽默

animstato [ĝoja, malĝoja, gaja, malgaja, kolera,...] {7}

hundo *

狗

kvarpieda besto ĉe homoj (Canis familiaris) (bojas "boj-boj", "vaŭ-vaŭ" aŭ "ef-ef")

Ĥ

ĥaoso

混亂

tre granda malordo {X}

ĥemio

化學

scienco pri la konsisto de materiaj substancoj kaj pri la ŝanĝoj en ilia interna (molekula) strukturo {8}

ĥolero

霍亂

infekta malsano (senfebra likva lakso, vomado,...) {X}

ĥoro

合唱

kantistaro, kantantaro; grupo da homoj, kiuj samtempe, kune diras ion (en teatraĵo,...); (ĥore ĉiuj kune)

I

-i *

原形動詞的字尾

[ago/stato] [verbo] (mi ŝatas kanti; li volas salti; ŝi povas naĝi; li kutimas pagi kontante; estas bone, atendi iom; sufiĉe dormi estas necese; bonvolu eniri; tempo por manĝi; loko por dormi;...) (biciklo bicikli - mi biciklis al la urbo; kontenta kontenti - mi tre kontentas pri tio; adiaŭ adiaŭi - li adiaŭis min en la stacidomo; ĉirkaŭ ĉirkaŭi - ili tute ĉirkaŭis min;...) {*0}

i.a.

等

inter aliaj; interalie {X}

ia *

某樣的

de nedifinita (aŭ ne menciata) speco; iuspeca {*1}

iafoje

某一次

en iuj specialaj (nun ne menciataj) okazoj (ia/foj/e) {9}

ial *

某原因

pro iu kaŭzo aŭ motivo {*6}

iam *

某時

en nedifinita (aŭ ne menciata) tempo; ne nun {*1}

-ido *

未長大的動物，小孩

[infano; juna besto] (idoj infanoj; posteuloj) (ĉevalido, ŝafido, reĝido, Napoleonidoj,...) {*0}

ideo *

理想

penso; io en kapo; unua penso pri io farota {*4}

idealo

理想的

perfekteco neniam atingebla; nobla celo {8}

identa

相同的

tute sen diferencoj; tute sama {8}

ie *

某地方

en nedifinita (aŭ ne menciata) loko {*1}

iel *

某原因

en iu maniero, iumaniere; en iu grado, iugrade {*6}

ies *

某人的

de iu(j); apartenanta al iu(j) {*6}

-igi *

表變成的字尾

[fari -a, -o; kaŭzi ke io/iu -as] (je 100°, akvo bolas, sed homo boligas akvon) (grandigi, ruinigi, kunigi, ridigi, laborigi, surtabligi, enpoŝigi,...); igi fari, kaŭzi {*0}

ignamo

甜薯

nutra tuber(eg)o de varmlanda planto (Dioscorea) {X}

ignori

忽視

laŭvole malatenti; laŭvole ne aŭskulti, ne rigardi {9}

igvano

鬣蜴

Amerika rampulo (granda lacerto) (Iguana,...) {X}

-iĝi *

及物動詞變成不及物動詞的語尾

[ekesti -a, -o; kvazaŭ sin -i; kvazaŭ io/iu -as ĝin/lin/ŝin] (sur horizontala ebeno, iu devas ruli pilkon, sed sur deklivo, pilko ruliĝas) (grandiĝi, ruiniĝi, kuniĝi, puŝiĝi, enfermiĝi, elverŝiĝi,...); iĝi ekesti, fariĝi {*0}

-ilo *

表示工具的字尾

[instrumento, rimedo] (kutima, ĝenerale uzata ilo por ...-i) (tranĉilo, kudrilo, tondilo,...); (iu el diversaj iloj por ...-i) (manĝilo, skribilo, pafilo, komunikilo,...) {*0}

ilekso

冬青，聖誕樹

planto kun ledecaj, dornohavaj folioj (Ilex) {X}

ili *

他們

tiuj homoj, bestoj, plantoj, objektoj, ideoj {*1}

ilustri

圖說，插圖

ornami per bildoj; aldoni bildojn al (skribita, presita) rakonto; klarigi iun rakonton per aldonaj rakontoj {8}

imagi *

想像

vidi en siaj pensoj; formi por si mensan bildon {*6}

imiti *

模仿

rigardi, kiel iu alia faras ion, kaj fari same; fari ion saman aŭ similan; imitaĵo io ne orginala {*6}

imperio

帝國

regno (ŝtato) kun multaj popoloj, kies estro (imperiestro) foje sub si havis reĝojn, regantajn pri partoj de la regno; ŝtato reganta aliajn ŝtatojn {8}

impeti

energie ĵeti sin antaŭen {9}

impliki

<糾纏DD>malebligi aŭ malfaciligi la movojn de iu, ĉirkaŭvolvante ŝnurojn,...; malebligi aŭ malfaciligi agadon per ĉiuspecaj komplikaĵoj {9}

imponi

動人， 顯嚇

(provi) kaŭzi admiron aŭ respekton {X}

importi

出口

enporti komercaĵojn en iun landon {8}

imposto

稅

deviga pago de ŝtatano al la ŝtato {8}

impreso

印象

influo al la sensoj aŭ al la koro; sento aŭ imago ekhavita de aŭ pri io/iu; impresi fari impreson {8}

impulso

推進，衝動

ekpuŝo; ekmovo; ekinstigo; momenta kurento {9}

imuna

免疫的

plene rezista (kontraŭ malsano,...) {9}

-ino *

女性

[virino; (principe) naski-pova individuo] (virino, patrino, knabino, reĝino, ĉevalino, kokino,...) {*0}

inciti

鼓動，煽動，激起

eksciti ies koleron per mokoj, ataketoj,... {9}

-inda *

值得作的字尾

[estas bone, fari; oni prefere devus fari; merito] (leginda, vidinda, ridinda, puninda, laŭdinda,...) {*0}

indiferenta

不關心，不區別

montranta neniun preferon; montranta neniun kaŭzon por prefero {8}

indigni

憤慨

senti koleron pro malnobla, nejusta ago de iu alia {9}

indiĝeno

本土的

homo, kies antaŭuloj jam antaŭ multaj centoj (aŭ miloj) da jaroj loĝis en tiu sama regiono aŭ lando {X}

indiki

表示

doni la informo(j)n bezonata(j)n (por fari ion, trovi vojon,...); montri ion farotan; montri iun por ke li/ŝi faru {9}

individuo

個體，個人

unu aparta el multaj similaj (besto aŭ planto); unu homo, ne kiel ano de grupo {9}

indulgi

縱容

ne puni ion puneblan; ne tro kritike trakti iun, kiu malbone faris ion; ne tro forte reagi al io (malbona, erara) {9}

industrio *

工業

farado de produktoj el krudaj materialoj {*6}

infano *

小孩

juna homo; ido