A-B-C-Ĉ-D-E- F-G-Ĝ-H-Ĥ-I-J- Ĵ-K-L-M-N-O-P- R-S-Ŝ-T-U-V-Z

-a

形容詞的字尾

[kvalito; rilato; aparteno] [adjektivo] (alta arbo; tiu arbo estas alta; mi vidas altan arbon; tiu solvo ŝajnas (esti) bona; li farbis la bluan pordon verda; ŝi nomas lin saĝa; mia frato; ŝia laboro; ilia konduto;...) (skribi: skriba ekzameno; fini: fina ĉapitro; koloro: kolora bildo; multaj koloroj: multkolora bildo; ĉiu tago: nia ĉiutaga pano; hundo: hunda vosto; problemo: problema situacio; urbo: urba trafiko; hieraŭ: la hieraŭaj okazaĵoj; plej: pleja kontenteco; tro: troa pluvo; tri: la tria horo; baldaŭ: lia baldaŭa foriro;...) {*0}

abelo

蜜蜂

insekto, ĝenerale vivanta en grandaj popoloj, de kiuj homoj prenas mielon (Apis) {8}

abio

樅樹

iu el Nordaj pinglo-arboj (Abies, Picea, Thuja,...) {7}

abomeno

可惡的事，討厭, 憎惡的事

tre forta malŝato; abomeni: malŝategi {8}

aboni

預訂，期訂

laŭ kontrakto ricevadi gazeton, revuon aŭ servon {8}

abrikoto

杏仁果或杏仁樹

frukto kun (ofte parte ruĝa) lanugeca haŭto, flava firma karno, glata kerno, de arbo (Prunus armeniaca) {9}

abrupta

突發的

malagrable subita {9}

absceso

puso en kavaĵo en haŭto aŭ en interne kava ŝvelaĵo {X}

absoluta

絶對的

sendependa de ajna influo; senkondiĉa, senrezerva {9}

abstini

避用

tute ne uzi (alkoholon, tabakon, viandon,...) {9}

abstrakta

抽象的

malkonkreta; tio, kio ne estas sensebla (tuŝebla, aŭdebla, videbla, flarebla, gustumebla...), sed nur estanta en pensoj {X}

absurda

可笑的

kontraŭa al normala saĝo; tute ne komprenebla {9}

abunda

豐富的

en tre granda kvanto {7}

acida

酸的

kun gusto de citrono aŭ vinagro {7}

-aĉ-

不好的，尤其外觀不好的

[malbona, malbela] (precipe laŭ ekstera aspekto) (fi- kaj -aĉ-: fihundo estas nefidinda kaj eble neatendite mordas - hundaĉo malbele aspektas kaj eble tro bojas) {9}

aĉeti

買

havigi al si per mono; subaĉeti: korupti {*3}

-ado

表示經常或持久的動作

[daŭra aŭ ripeta ago] (lernado, irado, frapado, martelado,...); [daŭra stato] (dormado, kuŝado,...) {*0}

adapti

配合

ĝustigi, taŭgigi por iu celo, kondiĉo aŭ cirkonstanco {9}

adiaŭ

再見

saluto ĉe foriro: "adiaŭ!"; adiaŭi: diri "adiaŭ!" aŭ aliajn vortojn ĉe foriro {7}

adicii

加

aldoni nombron: 2+3=5 (du plus tri estas kvin) {8}

adjektivo

形容詞

a-vorto; vorto, en Esperanto kun finaĵo "-a", kiu montras econ, kvaliton aŭ rilaton de io aŭ iu {8}

adjudiki

招標

Proponi kontrakton pri laboro, livero ks al konkurencantoj, ordinare kun la antaŭa kondiĉo, ke la akiranto estos tiu, kies prezoj estos la plej favoraj {9}

administri

經理，管理

prizorgi financojn kaj havaĵojn de organizaĵo aŭ persono {8}

admiri

羡慕

opinii, ke io aŭ iu estas tre bona aŭ tre bela {8}

admoni

警告，勸戒

diri "faru tion! estas bone!" aŭ "ne faru tion! estas malbone!" {8}

adopti

認養

alpreni nepropran infanon kiel sian; alpreni kiel sian (kutimon, opinion,...) {8}

adori

愛慕

honoregi; pasie ami {9}

adreso

地址

[strato, numero, urbo, lando]; adresi: surmeti adreson; direkti (leteron, parolon) al... {*5}

adulti

婚外不貞潔

Rompi la geedzan fidelecon per seksa rilato kun alia persono

adverbo

副詞

e-vorto; vorto, en Esperanto ofte kun finaĵo "-e", kiu indikas kvaliton aŭ cirkonstancon de ago aŭ stato {9}

advokato

辯護者

iu, kiu defendas ies interesojn antaŭ juĝisto {8}

aero

空氣

la gasoj ĉirkaŭ ĉio en la tuta mondo; la gasoj, kiujn ni spiras por vivi; tio, en kio flugas birdoj, insektoj {*4}

afabla

和氣的，怡人的

kun agrablaj, plaĉaj vortoj kaj agoj; amika; helpema {*3}

afero

事件

aĵo; objekto aŭ agado aŭ ideo aŭ temo {*2}

Afikso

字頭或字尾

prefikso aŭ sufikso {X}

afiŝo

海報，大字報

granda folio (gluita sur muro) (por anonci okazaĵon); publika mesaĝo ie pendigita; afiŝi: diskonigi grandskale {8}

aflikti

造成傷害

kaŭzi fortan kordoloron {9}

afranki

貼郵票

meti poŝtmarkon sur leteron aŭ karton; antaŭpagi transportadon {8}

Afriko

非洲

(nomo de kontinento) {9}

agi

作用，行動

fari ion pri io; aktive okupiĝi pri io; ne resti senfara; (agi al/kun iu(j):) konduti, trakti {*5}

agavo

美洲植物，龍舌蘭

granda Amerika planto kun karnecaj fibraj folioj, kiu post jaroj floras unu fojon kaj tiam mortas (Agave) (fibroj kaj suko uzataj, burĝonoj kaj floroj manĝataj) {X}

agento

特務，商務代表

konstanta komisiito; komerca reprezentanto {9}

agiti

搧動

inciti la sentojn; ribeligi homamasojn {9}

aglo

大老鷹

granda rabo-birdo kun kurba beko (Aquila,...) {7}

agordo

音樂的調和

pluraj muzik-instrumentoj sonantaj bone kune (kun tonoj bone ĝustigitaj); agordi: ĝustigi tonon de unu instrumento al tono de alia instrumento {7}

agrabla

舒適的

tiel, ke estas bona sento {*4}

aĝo

年齡

kvanto de vivjaroj; aĝa: (ofte:) maljuna {*4}

aidoso

愛滋病

infekta virusa malsano (perdo de imuneco) (AIDS) {X}

ajlo

蒜

(herbo kun) akragusta bulbo konsistanta el pluraj bulberoj (pli akra ol cepo) (Allium sativum) {9}

ajn

任何

[senlime, nedifinite] (kiam ajn: en ĉiu pensebla tempo; kie ajn: en ĉiu imagebla loko; iu ajn: ne gravas, kiu) {*1}

-aĵo

具體的東西

[io konkreta] (belaĵo, manĝaĵo, vidaĵo, ĉirkaŭaĵo...) {*0}

akademio

有地位的學院

oficiala societo de verkistoj, sciencistoj aŭ artistoj {9}

akaĵuo

美洲熱帶植物，果肉和果核皆可食

"frukto" el du partoj (akaĵu-pomo kaj -nukso), ambaŭ manĝataj, de tropika Amerika arbo (Anacardium) {X}

akceli

加速

(pli)rapidigi {8}

akcento

重音

pli forta prononco de parto de vorto; pli forta atento al parto de temo; akcenti: pli forte prononci; pli atenti {9}

akcepti

接受

ne kontraŭi; ne rifuzi; (ankaŭ: gastigi) {*4}

akcio

股份

(atesto pri posedo de) parto de la kapitalo de entrepreno; akciulo: kiu posedas akcio(j)n {9}

akcidento

意外，事故

(subita) malfeliĉa okazaĵo {7}

akiri

獲得

ekhavi per faro {*6}

akno

吹出物

ŝvelaĵeto sur la haŭto (Acne) {9}

akomodi

使適應於，收容，容納

Alĝustigi, adapti ion, por ke ĝi povu taŭge funkcii

akompani

伴隨

iri kun iu; ludi muzikon, kiam iu kantas {*6}

akordo

和音，融洽

pluraj tonoj (de unu muzik-instrumento) kune ludataj; sameco de sentoj aŭ opinioj inter du aŭ pli da personoj {9}

akra

尖銳的

pika; tranĉa; kun tre maldika pinto aŭ rando; doloriga kiam ĝi forte tuŝas; gusto kiu kvazaŭ pikas la langon {*6}

akrido

蝗蟲，蚱蜢

saltanta insekto (Acrididae: Acrida, Locusta,...); (migra akrido: periode en grandaj kvantoj) {9}

akrobato

身體的特技表演，馬戯

kiu faras lertegajn korpajn movojn, saltojn,... {X}

akso

軸心

stango (aŭ linio), ĉirkaŭ kiu turniĝas rado, parto de maŝino,... {9}

akselo

kavaĵo sub la brako ĉe la trunko {X}

akto

演戯的幕

dividaĵo de teatraĵo; (dokumento pri) grava oficiala decido {9}

aktiva

主動的，活動的

aganta, faranta ion (mi/li/ŝi/ĝi/... (=la aktiva) ...-as/-is/-os (iun/ion); mi/li/ŝi/ĝi/... (=la pasiva) estas/estis/estos ...-ata/-ita/-ota de iu/io (=la aktiva)) {9}

aktoro

演員

persono, kiu ludas rolon (kvazaŭas esti alia persono) en teatraĵo {9}

aktuala

實際的，顯眼的

nun estanta; nun interesa {9}

akurata

準時的

kiu faras aferojn ĝustatempe, en la difinita tempo, je la difinita horo {8}

akuzi

控告

diri, ke iu kulpas pri io {9}

akuzativo

受格

(en Esperanto:) (vorto kun) la finaĵo "-n" {X}

akvo

水

tio, en kio naĝas fiŝoj; la plej ofta likvo sur Tero (H2O); loko kie estas multe da H2O kune {*3}

akvumi

澆水

doni akvon al planto, al kulturata tero (akv/um/i) {X}

al

向，到

[-->] [direkto, celo] (li iras al la urbo; ŝi skribis al mi; mi donas tion al vi; kondamni al morto; pordo al koridoro) {*1}

alarmo

警告

granda ĝenerala averto pri danĝero; alvoko al batalo; alarmi: tiel averti aŭ alvoki; maltrankviligi, zorgigi {9}

alaŭdo

一種飛翔時鳴叫的鳥

birdo, kiu kantas dum preskaŭ senmova (aŭ supren-leviĝanta) flugado super kampoj (Alauda,...) {9}

albumo

相片集

libro por teni fotojn, desegnojn, notojn, salutojn de amikoj, kolektitajn poŝtmarkojn,... {8}

aldoni

加入

doni ion plian (krom tio, kion oni jam donis al iu, aŭ krom tio, kio jam estas ie); diri aŭ skribi ion plian (al/don/i); aldona: kroma; plia; ekstra {X}

aleo

公園兩旁有樹的走道

vojo inter arboj en ĝardeno aŭ parko {9}

alergio

敏感，過敏

tro forta reago de la korpo al certa substanco {X}

alfabeto

字母

la literoj de iu lingvo en vico {9}

algo

海藻

iu el senfloraj, ofte sentigaj akvoplantoj (tre malsamaj laŭ formo kaj koloro) (iuj estas manĝataj kiel legomo) {9}

alia

其他的

ne tiu; ne sama; (unu al la alia: A al B kaj B al A) {*2}

aliĝi

加入某團體當會員

fariĝi membro de iu grupo aŭ partoprenanto en iu evento

aliĝilo: formularo por aliĝi (al/iĝ/i) ，申請書{X}

alko

麋鹿

granda cervo-simila besto (plataj kornoj) (Alces) {X}

alkoholo

酒精

likvo akirita per distilado de fermentintaj suker-enhavaj substancoj (C2H5OH) (kaj aliaj -OH); alkoholaĵo: trinkaĵo enhavanta alkoholon, ebriiga {8}

almenaŭ

幾乎

tiom aŭ ne nur tiom, sed pli; ne malpli ol {*1}

almozo

施捨

mono, kiun oni donas al malriĉulo pro kompato; almozi: peti almozo(j)n {8}

alta

高的

(kun granda) mezuro vertikale (de malsupro ĝis supro); je granda distanco super la tero (aŭ super io alia); respektinda; povanta ordoni (al iu malpli alta laŭ rango aŭ pozicio) {*2}

alterni

交替

sin sekvi laŭvice (tago - nokto - tago - nokto -..., nigra - blanka - nigra - blanka -...) {9}

alternativo

職務代理人，

eblo aŭ neceso, elekti inter du aferoj, ag-manieroj, proponoj, decidoj,... {X}

aludi

旁事引申

paroli ne pri tio, sed pri io, kio pensigas pri tio {9}

alumeto

火柴

bastoneto por fajrigi {7}

aluminio

鋁

arĝentkolora malpeza metalo (Al) {9}

ami

愛

tre ŝati; havi plej korajn sentojn por iu/io {*2}

amara

味道類似無糖可口的苦甘

maldolĉa (kiel galo aŭ kiel sensukera kakao) {9}

amaso

大量的，

granda kvanto kune {*4}

amatoro

業餘的

ne-profesiulo; iu, kiu faras ion ne por vivteni sin, sed por sia (granda) plezuro {9}

ambasado

大使團

grupo da senditoj de unu ŝtato por intertrakti kun alia ŝtato; ambasadorejo (kun oficistoj) {9}

ambasadoro

大使

ĉefa reprezentanto de iu ŝtato en alia ŝtato {9}

ambaŭ

兩者

la du; tiuj du {*1}

amboso

鐵砧

peza metala bloko, subaĵo por batado ĉe forĝisto {X}

ambulanco

救護車

aŭto por alporti vunditon aŭ malsanulon al hospitalo; movebla (armea) kuracejo {X}

amelo

澱粉

energi-riĉa substanco en grenoj kaj nutraj tuberoj {X}

Ameriko

美洲

(nomo de kontinento) (Nord-, Mez-, Sud-) {9}

amfibio

兩棲類動物

besto kun nuda haŭto, kies larvoj vivas en sensala akvo kaj spiras per brankoj, dum la plenkreskaj vivas sur tero kaj spiras per pulmoj [rano, salamandro,...] (Amphibiae) {X}

amiko

朋友

ŝatata, kara homo {*2}

amindumi

愛撫

per karesoj kaj kisoj montri (unu al la alia), ke la alia estas aminda (am/ind/um/i) {X}

amori

性愛，性交或無性交

seksumi por ĝuo, kun aŭ sen koito {X}

amplekso

廣大

kiom granda (en ĉiuj dimensioj) io estas; ampleksa: havanta grandan amplekson {8}

ampolo

大燈管

tub(et)o (el vitro aŭ alia materialo), fermita je ambaŭ ekstremaĵoj; vitra, fermita elektra lampo {9}

amuzi

娛樂，取樂

plezurigi; ĝuigi; gajigi; ridigi {*5}

-ano

成員

[homo: membro; loĝanto; kredanto] (klubano, (sam)urbano, Tokiano, Aziano, Budhano, Islamano, Kristano,...) {*0}

anaso

鴨

akvobirdo aŭ kortobirdo kun egale larĝa beko kaj mallonga kolo (Anas,...) (kvakas "kvak kvak") {8}

anekdoto

逸事，趣事

mallonga rakonto pri (amuza) okazaĵo {9}

anemio

貧血

kiam la sango ne bone transportas oksigenon (O) {X}

angilo

鰻

serpento-simila fiŝo kun glata haŭto, vivanta en Eŭropaj kaj Amerikaj riveroj, sed metanta siajn ovojn en la oceano apud la bordo de Usono (Anguilla) {9}

angulo

幾何學的角

spaco inter du sin tuŝantaj linioj aŭ muroj (>, <) {*4}

anĝelo

天使

supernatura (bona) estulo aŭ estaĵo; sendito de dio; karegul(in)o {8}

animo

靈魂

la ne-korpa, ne-intelekta esenco de iu/io vivanta {*5}

animalo

動物

plurĉela vivaĵo ne vegetala [besto aŭ homo] {8}

ankaŭ

也

aldone [ne nur tiu/tio, sed ankaŭ tiu/tio alia] {*1}

ankoraŭ

尚且

ne nur antaŭe, sed ankaŭ nun; ne nur tiom, sed eĉ pli da; daŭre same; ankoraŭ ne: ĝis tiam ne; ne jam {*1}

anonci

宣告

diri, ke io okazos; formale aŭ publike sciigi {*6}

anso

節，手把

kurba, elstara tenilo (ekzemple de taso) {X}

ansero

一種家禽或水鳥，長頸，尖嘴，寬尾，叫聲喀喀，鵝

akvobirdo aŭ kortobirdo kun longa kolo, pinta beko kaj larĝa vosto (Anser,...) (ĝi gakas "gak-gak") {9}

anstataŭ

取代，代替

en la loko de...; en la funkcio de... (anstataŭi: esti aŭ funkcii anstataŭ io/iu alia; anstataŭigi (la nunan per nova): meti ion/iun alian anstataŭ la nuna...) {*1}

-ant-

正在進行的

[komencinta, ne fininta, dum la ago] (manĝanta homo: kun manĝaĵo en sia buŝo; falanta pluvo: gutoj en aero); (manĝante (=dum la manĝado), li bone maĉis); (ĝenerale, -anto = -anta homo) {*0}

antaŭ

之前（時間或地點）

en tempo pli frua; en loko pli proksima; pli frue en vico; antaŭo: flanko kutime vidata unue; (homo:) vizaĝo, brusto,...; antaŭdiri: jam antaŭe diri ke io nesciata okazos {*1}

antaŭulo

前輩

parenco, kiu vivis pli frue; iu antaŭe havinta la saman funkcion (antaŭ/ul/o) {X}

anteno

昆蟲的觸角，天線

sensilo (insekto); signal-kaptilo/sendilo (radio,...) {X}

antibiotiko

抗生素

medikamento kontraŭ (malsanigaj) bakterioj {X}

antikva

古董

ekzistinta antaŭ tre longa tempo; tre malnova {X}

antilopo

羚羊

iu el rapidkuraj aŭ saltemaj parencoj de bovo (i.a. en Afriko) (malrapidaj nomiĝas ofte bovo aŭ bubalo) {X}

anuso

肛門

la elira truo de la intesto {X}

aparato

儀器

pli-malpli granda, pli-malpli komplika ilo {7}

aparta

另外

ne kuna; dis(igit)a de; speciala {*4}

apartamento

公寓

kelkĉambra loĝejo (en pli granda domo) {8}

aparteni

屬於

[tio, kion iu/io posedas (havas), apartenas al tiu/tio] [parto de io apartenas al la tuto] {*6}

apenaŭ

接近

preskaŭ ne; ne (aŭ nur iomete) pli ol (61 minutoj estas apenaŭ unu horo) {*1}

aperi

出現

ekvidiĝi; ekesti; montri sin; esti publikigita {*4}

aperturo

光圈，鏡頭開口

malfermaĵo {9}

apetito

食慾

plezuro manĝi ("Bonan apetiton!"); manĝemo {8}

aplaŭdi

鼔掌

frapi siajn manojn unu kontraŭ la alia, por montri laŭdon aŭ aprobon {9}

apliki

應用

uzi teorion en la praktiko; uzi ion por ĝia celo; ligi iun diraĵon al iu, pri kiu la diraĵo origine ne temis {9}

apogi

支援，鼔勵

fari tiel, ke iu/io ne falos aŭ renversiĝos; diri, ke tio, kion diras aŭ faras iu alia, estas bona; monhelpi {*6}

apopleksio

瞬時停止大腦的功能

subita ĉeso de cerbaj funkcioj (pro krevo (hemoragio) aŭ ŝtopiĝo (embolio) de cerba arterio aŭ vejno {X}

apostolo

基督的門徒，熱心的宣傳家

unu el la originaj lernantoj de Kristo; fervora propagandisto {9}

apostrofo

撇，標點符號

skribsigno (') uzata, interalie, por indiki, ke unu litero mankas (en Esperanto, oni povas apostrofi la finan "o" de substantivoj kaj, post vokalo, la "a" de la vorto "la": de l' mond' = de la mondo) {X}

apoteko

藥店

loko, kie oni vendas aŭ senpage havigas kuracilojn {8}

apro

野豬

sovaĝa porko (Sus,...); veruk-apro: (Phacochoerus) {9}

aprilo

四月

la monato post marto kaj antaŭ majo (04) {*5}

aprobi

認可

diri, ke tio, kion diris aŭ faris iu alia, estas bone dirita aŭ farita {*6}

apud

接近，在附近

en loko proksima de...; dekstre aŭ maldekstre de... {*1}

-aro

集體當做個體

[multaj kiel unu tuto] (arbaro, ŝtuparo, gazetaro, homaro, ilaro (de metiisto),...); aro (da): multaj kune {*0}

araneo

蜘蛛

iu el okkruraj best(et)oj (Aranea) (reto: araneaĵo) {8}

aranĝi

安排

okazigi; fari la necesajn aferojn, por ke io povu okazi; taŭge kunmeti; aranĝo: la maniero, en kiu io estas aranĝita; la rezulto de la aranĝado {*5}

araŭkario

南洋杉

Suda pingloarbo kun globaj konusoj (Araucaria) {X}

arbo

樹

alta planto kun ligna trunko kaj multaj branĉoj [kverko, abio, betulo, fago, tamarindo,...] {*3}

arbitra

任意的

dependa de la volo aŭ kaprico de nur unu persono {9}

arbusto

灌木，灌木叢

planto kun lignaj branĉ(et)oj, sed (preskaŭ) sen trunko (ne arbo, ne herbo) [frambo, ribo, pipro, teo,...] {X}

arĉo

弓

stango kun paralele fiksita fasko da haroj, por sonigi kordan muzikinstrumenton {X}

arda

燃燒的，熱情的

varmega; bruletanta (sen flamoj) {8}

ardeo

蒼鷺

(vad)birdo (longaj kruroj, kolo; beko pika) (Ardea) {X}

aresti

逮捕

(laŭ leĝo) kapti iun por malliberigi tiun aŭ por submeti tiun al juĝado {X}

argilo

泥土，可燒成磚

iuj specoj de (knedebla) tero (el iuj de tiuj specoj oni bakas brikojn, fajencon,...) {X}

argumento

訴願, 爭辯，事據

fakto aŭ rezonaĵo, kiun oni mencias, por konvinki iun aŭ pruvi ion; argumenti: prezenti argumento(j)n {X}

arĝento

銀

blanke-griza valora metalo (Ag) {*5}

arko

弧

parto de rondo aŭ cirklo; konstruaĵo tiuforma; objekto tiuforma por pafi sagojn {8}

armeo

軍隊

(ĝenerale: ŝtata) aro da soldatoj kaj soldatestroj, kun pafiloj kaj aliaj bataliloj {7}

armi

武裝

doni al iu ilojn por batali kaj defendi sin {*6}

armo

武器

armilo; armilaro; il(ar)o por batali {*6}

aromo

香味

delikata odoro aŭ gusto (de planto aŭ de iu substanco); odoro aŭ gusto pro aldono de tia substanco {X}

arto

藝術

difinita maniero por fari ion (belan); maniero por lerte fari ion; la farado de io pro ĝia beleco (=belarto); (artefarita: farita de homo aŭ maŝino, ne natura) {*3}

arterio

動脈

tub(et)o en la korpo, tra kiu fluas sango de la koro al la organoj; (figure:) ĉefa (aŭto-)vojo {9}

artifiko

詭計, 計謀

lerta ( 聰明) aŭ ruza (狡猾的) agmaniero por imponi aŭ trompi {X}

artiko

關節

loko, kie ostoj estas ligitaj tiel, ke (unu el) ili povas flekse aŭ turne moviĝi [kubuto, genuo, maleolo,...] {9}

artiklo

物件，文件

ĉiu aparta speco de komercaĵo {X}

artikolo

冠詞，文章

teksto en gazeto; dividaĵo de leĝo, regularo,...; (gramatiko:) la vorto "la" {7}

-as

表示現在或常在進行的動詞字尾

[ago/stato: nun, ĉiam, kutime] [verbo] (mi nun sidas; ĉiun tagon li legas gazeton; ŝi ĉiam estas afabla; li ofte skribas al mi; li kutime pagas kontante; jam dum tri jaroj mi loĝas ĉi tie;...) {*0}

asekuri

保險

kontrakti kompenson pro estonta perdo, difektiĝo,...: se oni regule (ĉiumonate, ĉiujare) pagas monon (premion), la asekuristo pagos kompenson, kiam difinita neantaŭdirebla okazaĵo okazos (ekzemple: akcidento, fajro, malsano,...) {8}

asembleo

集會

leĝo-fara kunveno {9}

aserti

斷言，主張

firme diri, ke io estas vera ((ankoraŭ) sen pruvo) {9}

asfalto

柏油

nigra kovraĵo (fandebla per varmo) de stratoj {9}

asisti

協助

(ofice) helpi {9}

asocio

協會

grava aŭ granda grupo da homoj, kuniĝintaj por komuna celo (kutime kun estraro kaj regularo); kunligo de aferoj kun komunaj ecoj; (asocii: tiel kunligi aferojn) {8}

aspekti

看起來好像是

esti laŭ (unua) rigardo; impresi al la vido {7}

astro

天文

objekto en ĉielo [suno, luno, steloj, planedoj,...] {X}

-at-

表示已經開始，未完成的，進行的字尾

[komencita, ne finita, dum la ago] (trinkata akvo: akvo en buŝo; lavata vesto: en akvo); (fotografate (=dum la fotografado), li ne moviĝis); (ĝenerale, -ato = -ata homo) {*0}

ataki

攻擊

iri al iu/io, por fari malbonon al tiu/tio {*6}

atenci

侵害，謀犯

provi mortigi iun; krime ataki ies korpon, rajton aŭ honoron; grave ataki leĝon aŭ normon mem {X}

atendi

等待

resti ĝis alveno de iu/io; resti ĝis io okazos; firme pensi, ke io okazos; ne jam fari ion (ĝis...) {*3}

atenta

注意的

rimarkema; volanta ekscii {*4}

atesti

證明

oficiale diri, ke io estas tia kaj tia, ĉar oni mem vidis aŭ spertis ĝin; atesto: atesta diro aŭ dokumento {8}

atingi

到達目的

veni ĝis dezirata loko; veni ĝis dezirata rezulto {*5}

Atlantiko

大西洋

la oceano inter Eŭropo kaj Afriko kaj Ameriko {9}

atomo

原子

plej malgranda ero de materio, el kiuj konsistas molekuloj {9}

aŭ

或

[elekto] (Ĉu vi trinkos teon aŭ kafon?) {*1}

aŭdi

聽

rimarki per la oreloj; (figure: ekscii) {*3}

aŭdaca

魯莽的，放肆的，大膽的

kuraĝa malgraŭ konataj danĝeroj aŭ problemoj {9}

aŭgusto

八月

la monato post julio kaj antaŭ septembro (08) {*5}

aŭskulti

留心聽

provi aŭdi; uzi la orelojn; atenti ies paroladon {*4}

Aŭstralio

澳洲

(nomo de kontinento) {9}

aŭto

汽車

aŭtomobilo (ekz.: person-, ŝarĝ-, liver-aŭto) {8}

aŭtobuso

巴士，公共汽車

veturilo (aŭtomobilo) por kelkdek personoj {7}

aŭtomato

自動事務機，自動眅賣器

aparato, kiu faras ion sen interveno de homo {7}

aŭtomobilo

汽車

veturilo funkciigata per motoro, kun kutime kvar radoj, sur tero (mallonge: aŭto) {8}

aŭtoro

文章或藝術品的作者

verkinto de teksto; elpensinto, farinto de artverko {9}

aŭtoritato

獨裁

influo bazita je respekto; povo rajtigita por postuli obeadon; instanco kun tia povo {8}

aŭtuno

秋季

parto de jaro inter somero kaj vintro, kiam malplivarmiĝas {*4}

avo

祖父

patro de patr(in)o {*4}

avantaĝo

好處，利益

tio, kio donas pli da utilo, profito, sukceso {9}

avara

貪婪的, 吝嗇的

kiu ne volas elspezi sian monon; kiu ne volas doni ion al iu alia {*6}

aveno

燕麥

greno kun kelkfloraj pendantaj spiketoj (Avena) {9}

aventuro

探險之路，歷險記

danĝera aŭ plezura (neatendita) vico da okazaĵoj {7}

avenuo

大道

larĝa strato, kutime kun arboj laŭlonge de ĝi {8}

averti

預告

diri "ne faru!", "malbono okazos!" {*6}

aviadilo

飛行器，飛機

flugmaŝino por transporti homojn aŭ aĵojn (liniaviadilo, ŝarĝaviadilo,...) (aviad/il/o) {8}

avida

渴望的

kiu forte volas havi ion {8}

azeno

驢子

kvarpieda besto, simila al, sed malpli granda ol ĉevalo, kun pli longaj oreloj (Asinus) (iaas: "i-a") {*5}

Azio

亞洲

(nomo de kontinento) (fakte unu kontinento kun Eŭropo: Eŭrazio) {9}

B

babili

閒談

paroli pri ne (tre) seriozaj aferoj {7}

bacilo

桿菌

nomo de iuj bakterioj; ajna eta viva kaŭzanto de malsano {9}

bagatelo

琑事

malgrandaĵo, malgravaĵo {9}

baki

烘烤

pretigi manĝaĵon (aŭ ion alian) en forno per varmego {8}

bakterio

細菌

unuĉela vivaĵo, kiu reproduktiĝas per dupartiĝo {9}

balo

舞會

danc-festo; maskobalo: la homoj surhavas maskon {9}

balai

打掃

per ilo el tigoj aŭ fadenoj (balailo) forŝovi malpuraĵojn {*6}

balanci

平衡

movi tien kaj reen (unu punkto restas samloke) {8}

balbuti

結巴，口吃

malfacile paroli kun (ne volitaj) interrompoj aŭ ripetoj ("b-balb-buti") {9}

baldaŭ

立刻

post mallonga tempo {*1}

baleno

鯨魚

tre granda mamulo, kun formo de fiŝo, vivanta en la oceanoj (Cetaceae: Balaenidae,...) {X}

balkono

陽台

elstaraĵo de supra etaĝo (ĉirkaŭbarita planko) {X}

balono

汽球

flugaparato (aŭ ludilo,...) konsistanta el sako kun gaso aŭ varma (varmigata) aero {7}

baloti

投票

voĉdoni per voĉdonilo (ne per, ekzemple, manlevo) {9}

bambuo

竹子

altegaj varmlandaj herboj kun lignecaj kavaj ŝalmoj, uzataj por konstruado, meblo-farado,...

(Bambusa, Dendrocalamus,...); ties ŝalmoj kiel konstru-materialo {9}

bani

沐浴，洗澡

enmeti tute en likvon (en akvon) aŭ en (sun)lumon (por purigo, sano, plezuro);

banejo

浴室

kie oni sin banas {*5}

banano

香蕉

frukto de grandega herbeca (sed palmo-simila) planto (Musa) kun flaveca ŝelo kaj blanka pli-malpli faruneca karno {9}

bandaĝo

繃帶

tuko aŭ io simila, kiun oni metas sur vundon aŭ ĉirkaŭ rompitan korpoparton; bandaĝi: meti tukon,... sur/ĉirkaŭ vundon,... {9}

banko

銀行

ŝtata aŭ privata entrepreno okupiĝanta pri financo (mon-aferoj) (pruntoj, ĉekoj, akcioj) {7}

banto

領結

ornama nodo kun du bukloj {9}

bapti

命名，洗禮

(kun beno, solene) doni nomon al iu/io {9}

baro

欄杆，阻礙， 攔阻

io, kio malhelpas aŭ malebligas trairon; io, kio malhelpas aŭ malebligas agadon; bari: malhelpi, malebligi trairon {*6}

barakti

奮力，掙扎

forte skui sin, forte movi siajn brakojn kaj krurojn; pene defendi sin {8}

barbo

鬍鬚

hararo sub la buŝo; flankbarbo: apud orelo {*6}

barbiro

理髪師

razisto kaj har-tondisto {9}

barelo

水桶，酒桶，油桶

ronda ujo el kurbigitaj tabuloj, kun plata supro kaj malsupro, por teni likvojn (vinon, bieron, akvon,...) {8}

barilo

欄杆

io, farita por malhelpi trairon; konstruaĵo el fostoj, bretoj aŭ ŝtonoj por indiki la limon de kampo aŭ tereno, kaj por malhelpi trairon (bar/il/o) {X}

barko

三桅帆船

iom (mal-)granda velboato {9}

basko

下襬

libere pendanta malantaŭa parto de vesto {9}

bastono

棍，棒

(rekta peco de) branĉo aŭ io simila, por helpi iradon aŭ por bati; taktobastono: de orkestro-direktisto {*6}

bati

打

doni forta(j)n frapo(j)n {*3}

batali

打仗

uzi forton kontraŭ iu (malamika); interbatiĝi {*4}

bataliono

營

parto de armeo konsistanta el kelkaj kompanioj {X}

batato

甜馬鈴薯

"dolĉa terpomo", nutra tubero (Ipomoea batatas) {X}

baterio

電池

ligita grupo da elektraj piloj; grupo da kanonoj {X}

bazo

基礎

malsupra parto de objekto, kiu portas ĝin; objekto sub objekto, kiu portas ĝin; tio, sur kio io estas konstruita; la ĉefaj punktoj de pensado; loko de ekiro kaj reveno; bazi: konstrui, starigi ion (ankaŭ: opinion, decidon) sur io {8}

bazaro

商場，市集，商店

loko kun multaj vendo-tabloj aŭ -budoj {8}

bebo

嬰兒

suĉinfano; infaneto tre juna {8}

bedaŭri

後悔

diri aŭ pensi: "estas malbone, ke tio okazis tiel" {*6}

beko

鳥嘴

firma (ofte pinta) buŝo de birdo {*6}

bela

美麗

vidinda pro formo, koloroj,... {*2}

beni

祝福

peti favoron de dio por iu {8}

bendo 輪帶，帶

mallarĝa, longa peco el maldika materialo; pli-malpli dika ringo (el kaŭĉuko,...) ĉirkaŭ rado; komunikado-kanalo (radio, televido, inter komputiloj,...) {9}

benko

長椅，板凳

meblo por sidi (por pluraj homoj) {*5}

benzino

汽油

miksita likvo brulema, uzata kiel brulaĵo en motoro (de aŭto,...) {8}

bero

草莓之屬，可製果醬之圓粒小果

karneca, ofte suka, ofte ronda, malgranda frukto {7}

besto

獸類，動物

vivanta estaĵo povanta movi sin de unu loko al alia (ne homo, ne planto); (homoj kaj bestoj estas animaloj) {*4}

beto

甜菜

diversforma legomplanto kun manĝebla radiko (Beta); ĝia radiko aŭ ĝiaj folioj, kiel legomo, kiel nutraĵo por bestoj aŭ kiel fonto de sukero (sukerbeto) {9}

betelo

檳榔

(maĉataj stimulaj folioj de) Azia liano (Piper betle) {X}

betono

混凝土

konstru-materialo el cemento, ŝtonetoj, sablo {X}

betulo

樺樹

arbo kun blanka aŭ blankmakula ŝelo (Betula) {8}

bezoni

需要

ne povi esti aŭ fari sen {*3}

biblioteko

圖書館

librejo, libraro, kie oni povas legi aŭ prunti librojn {8}

biciklo

雙輪脚踏車

du-rada veturilo funkciigata per piedoj; bicikli: veturi per biciklo {8}

bido

小穿珠

globeto,... kun truo tra ĝi por trameti fadenon {X}

bieno

房產，地產

kampara posedaĵo, ofte granda {7}

biero

啤酒

malforta (12% aŭ malpli, ofte 5% aŭ malpli) alkohola trinkaĵo el greno {7}

bifsteko

牛排

rostita maldika tranĉaĵo da bova viando {9}

bildo

圖

videblaĵo (vera aŭ desegnita, pentrita, fotita, projekciita); kvazaŭ-videblaĵo nur en pensoj {*3}

bileto

車票

papereto aŭ kartoneto por eniri spektaklon aŭ por veturi per publika veturilo; papera mono {7}

bindi

裝訂

forte kunligi (kudri,...) foliojn kaj ĉirkaŭmeti fortikan (kartonan,...) kovrilon, por fari libron {9}

birdo

鳥

besto dukrura kun flugiloj, kun plumoj, ovo-naska (Aves) [anaso, korvo, hirundo, aglo, struto,...] {*3}

bizono

美洲或歐洲的大野牛

grandega sovaĝa bovo, Amerika aŭ Eŭropa (Bison) {X}

blanka

白色

senkolora, tute hela; kun koloro de neĝo, kreto; (paperfolio, ĉeko:) sen skribita teksto {*3}

blasfemi

冒犯神明

diri vortojn por ofendi dion {9}

blato

蟑螂

rapidkura plata insekto en varmaj lokoj (Blatta,...); (figure: cirkvito (ico) sur plateto kun konekto-piedetoj) {X}

bleki

撕叫，吼叫

aŭdigi sian voĉon (pri bestoj) (por multaj bestoj krome estas speciala vorto por ilia blekado) {9}

blinda

盲，瞎

ne povanta vidi; (figure: ne volanta atenti) {7}

bloko

集團，鎮壓塊，區塊

peza peco da materialo, ofte kun pli-malpli ebenaj surfacoj, uzata por konstrui aŭ kiel firma subaĵo por iuj laboroj (hakbloko, tranĉbloko,...); pluraj partoj de aparato, ligitaj tiel, ke oni ne povas disigi ilin; aro da domoj inter kvar stratoj; aro da paperfolioj, tiel ligitaj, ke eblas forŝiri unu folion post alia (skribbloko, kalendarobloko,...); peza peco da materialo uzata por senmovigi ion aŭ por bari al- aŭ tra-iron (bloki: firme senmovigi; firme bari) {9}

blonda

有金黃頭髪的

kun flavecaj haroj; (ankaŭ: blonda biero) {7}

blovi

吹氣

elpuŝi aeron (el la buŝo); (ankaŭ: la vento blovas) {*6}

blua

藍色

kun koloro de ĉielo sennuba {*4}

bluzo

婦女或兒童寬鬆的短襯衫

malstrikta vesto kovranta la supran parton de la korpo, ofte tenata per zono ĉirkaŭ la talio {8}

bo-

表示姻親關係的字頭

[parenco per geedziĝo] (bofilo: 女婿，edzo de filino; bopatro: patro de edz(in)o,...) {*0}

boato

小船

malgranda aŭ ne tre granda akvo-veturilo (remboato, velboato, motorboato) {8}

boji

狗吠

fari la laŭtan sonon, kiun faras hundo {8}

boli

煮沸

pri akvo: havi temperaturon de 100°C; transiri de likvo al gaso: de akvo al vaporo {*6}

bombo

炸彈

objekto (batalilo), ĵetata al malamika loko, kiu eksplodas kiam ĝi atingas la celon {X}

bombono

小片的糖果

malgranda dolĉaĵo, frandaĵo (sukera, ĉokolada) {8}

bona

好的

kun la ĝustaj ecoj; kontentiganta {*2}

bonhavo

資產

ricevota mono; mono aŭ (pozitiva) saldo ĉe banko aŭ komercisto, kiun kliento povos preni aŭ uzi, kiam li volos; posedo de sufiĉa mono por komforte vivi (bon/hav/o) {X}

bonvoli

請

afable konsenti (Bonvolu veni!) (bon/vol/i) {9}

bori

鑽孔，打洞

fari truon per pinta ilo (ofte per turnado de tiu ilo) {8}

bordo

parto de tero tuŝanta akvon; tero ĉe akvo {*4}

borso

股票交易

kunvenejo de komercistoj, kiuj vendas kaj aĉetas varojn ne tiuloke estantajn aŭ akciojn, je prezo (kurzo) laŭ la proponoj pri vendo kaj aĉeto {9}

boto

靴，長胴鞋

piedvesto (el ledo, kaŭĉuko aŭ simila materialo), kiu kovras ne nur la piedon, sed ankaŭ (parte) la kruron {7}

botelo

瓶子

(vitra) ujo kun malvasta malfermaĵo {*6}

bovo

牛

granda remaĉanta mambesto (Bos) bredata por lakto kaj/aŭ viando (el haŭto: ledo) (bovino muĝas: "mu-u") {*5}

bovlo

碗

larĝa duonsfera taso (por supo,...) {9}

braceleto

手鐲

ornamaĵo portata ĉirkaŭ la manradiko, la brako, la maleolo, la kruro (brakringo, maleolĉeneto,...) {9}

brako

手臂

elstara parto de homa korpo, je kies fino estas mano; elstara movebla parto de aparato {*4}

brakumi

擁抱

ĉirkaŭbraki; meti siajn brakojn ĉirkaŭ iun (por saluti aŭ konsoli) (brak/um/i) {8}

branĉo

分支，分部

ne-ĉefa ligna parto de arbo; ligna parto de arbusto; dividaĵo de io; fako (branĉo de scienco, de industrio,...) {*6}

brando

白蘭地酒

forta (35% aŭ pli) alkohola trinkaĵo {9}

branko

鰓

tio, per kio (i.a.) fiŝoj spiras sub akvo {X}

brasiko

包心菜

legomplanto diversforma (Brassica) {7}

brava

勇敢

lertega; kapablega; sentima antaŭ danĝeroj {8}

bredi

養育動物

naskigi kaj kreskigi bestojn {9}

bremso

制動，煞車

haltigilo; meĥanismo por malrapidigi kaj ĉesigi movon de veturilo aŭ maŝino; bremsi: malrapidigi {8}

breto

架子，陳列架

tabulo kun larĝo malpli granda ol longo; horizontala tabulo, sur kiu oni metas aferojn {7}

brido

繮繩, 轡

kompleto da rimenoj ĉirkaŭ la kapo de, ekzemple, ĉevalo, por povi konduki ĝin; bridi: moderigi; obeigi {9}

briko

磚

rektangula "ŝtono" el bakita aŭ sekigita argilo (knedebla tero) (por konstrui domojn,...) {7}

brili

照亮，射出光芒

radii aŭ reflekti lumradiojn (brilas suno, oro,...) {*4}

broĉo

別針

ornamaĵo, kiun oni fiksas al vesto per sendanĝera pinglo {X}

brodi

刺繡

ornami ŝtofon, desegnante per fadenoj {X}

brokanti

賣舊貨

vendi uzitajn objektojn por denova uzo ("duamane") {9}

bromelio

北美植物，無根草

Amerika planto (ofte sentiga; la pikaj folioj formas vazeton; floroj karnecaj) (iuj sidas sur arbo) (Bromelia) {X}

bronzo

青銅，青銅器

alojo (ligaĵo) de kupro (Cu) kaj stano (Sn) {9}

broso

刷子

ilo kun multaj pli-malpli rigidaj haroj aŭ fadenoj, por brosi hararon aŭ por forŝovi malpuraĵojn {*6}

broŝuro

印刷之小冊

presaĵo el pluraj folioj kunkudritaj aŭ kunpinglitaj (krampitaj), ne binditaj {8}

brovo

眉毛

strio da haroj super la okulo {8}

brui

製造噪音

fari neklarajn (malagrablajn) sonojn {*4}

bruli

燃燒

esti konsumata de fajro (fajro bruligas ĝin); bruligi: (ankaŭ:) vundi per varmego; brulo: (ankaŭ:) akra jukado {*3}

bruna

褐色

kun koloro de malfreŝaj herboj aŭ malnova ligno {*5}

brusto

胸部

antaŭa parto de la korpo inter la brakoj, de la talio ĝis la kolo (interne estas la pulmoj) {*5}

bruto

牧養之牛羊等

kvarpieda paŝtobesto [bovo, kapro, ŝafo,...] {9}

bubo

愛惡作劇的小孩，小男孩

petolema (seneduka, miskonduta) knabo {8}

bubalo

水牛

mambesto simila al bovo (i.a. tirbesto) (Bubalus) {X}

bucero

亞非洲大嘴巴的大鳥

Afrika/Azia birdo (grandega beko) (Bucerotidae) {X}

buĉi

屠宰

dishaki kaj distranĉi beston por ekhavi viandon {9}

budo

小亭，打電話，賣報，車票等之用，非居住用

simpla konstruaĵo, ne servanta kiel loĝejo (vendobudo, telefonbudo, gazetbudo, ilarobudo (ekz. en ĝardeno),...) {8}

budĝeto

預算

antaŭe farita plano pri en- kaj elspezoj (de asocio, entrepreno,...); kvanto da mono disponebla por fari ion {9}

buko

紐扣

ringo-forma (aŭ anguleca) ligilo (el metalo, plasto,...) kun movebla pinglo, por fermi rimenon, zonon, ŝuon,...; buki: fermi per buko; bukdorno: la pinglo de buko {9}

bukedo

或一綑花

fasko da floroj {9}

buklo

捲髪

helice volviĝanta fasketo da haroj; fadeno, rubando, ŝnuro,... kurbigita tiel, ke ekestis ringo {9}

bulo

團塊

pli-malpli globforma objekto aŭ peco {7}

bulbo

洋蔥

dika subtera parto de planto el multaj dense sidantaj folioj, el kiu malsupre kreskas radikoj (ekzemple: cepo) {9}

bulko

新月麵包，可鬆

bulo da pano; paneto; korno-bulko: ")"-forma {9}

bulteno

通報

(ne regule aperanta) informilo {9}

bulvardo

大街

larĝa promenejo; larĝa strato {8}

burĝo

市民

homo nek riĉa, nek malriĉa, nek potenca, nek seninflua (kiu ofte ne havas emon ŝanĝi la socion) {7}

burĝono

花蕾

pli-malpli ronda parteto de planto, el kiu kreskos floro aŭ folio; burĝoni: ekmontri florojn, foliojn; ekhavi unuajn rezultojn {9}

buso

公車，巴士

aŭtobuso; (figure: multobla (komputila) konektilo) {X}

buŝo

嘴

parto de la kapo per kiu oni manĝas kaj parolas {*3}

butero

奶油

graso prenita el (bovina) lakto per kirlado de la kremo; buterpano: tranĉaĵo da pano ŝmirita per butero {*5}

butiko

小商店，精品店

vendejo (ne tre granda) {8}

butono

紐扣

malgranda aĵo alkudrita al unu flanko de vesto, por fermi la veston, metante la butonon tra truo (butontruo) en alia flanko de la vesto; malgranda elstaraĵo similforma; (prem)butono: malgranda klavo; butonumi: fermi per butono(j) {*6}

bv.

請

bonvolu (= mi/ni petas) {X}

C

ceceo

孑孑，傳染家庭疾病的蒼蠅

muŝo portanta dormomalsano-parazitojn (Glossina) {X}

cedi

放棄，停止

ne plu elteni; ne plu kontraŭbatali; transdoni posedaĵon aŭ rajton al alia persono {8}

celo *

目標

tio, kion oni volas, ke okazu; tio, al kio oni volas veni; tio, kion oni volas atingi; celi voli atingi; voli komprenigi ("kion vi celas?") {*4}

celerio

芹菜

diversforma legomo kun spica gusto (laŭ la formo, folioj, tigoj aŭ tubero estas manĝataj) (Apium graveolens) {X}

cemento

水泥

mortero el pulvoro el argilo aŭ kalkaj ŝtonoj, kiu pro aldono de akvo rapide solidiĝas; simila alia rapide solidiĝanta pasteca substanco {8}

cendo

分錢，一虑國家的錢幣單位

diverslanda nomo por monero, centono de la mon-unuo {X}

cent *

百

100; ducent 200; cent du 102; ducent tridek 230 {*1}

centimetro

厘米

0,01 metro; 10 milimetroj [mezuro por longo] {9}

centro

圓心，中心

la mezo de cirklo, rondo, urbo, agado,... {7}

centralo

單位或協會的服務中心

centra organizo de iuj asocioj; (=centrejo energi-centralo, telefon-centralo,...) {9}

centrifugi

施轉使生離心引力

rapide rotaciigi (por apartigi firmaĵon/likvon) {X}

cenzuri

審察書或影片等之內容

kontroli/malpermesi librojn, filmojn,... laŭ enhavo {X}

cepo

蔥

pli-malpli ronda bulbo kun dolĉe-akra gusto, uzata kiel legomo (Allium cepa) {9}

cerbo

腦

tio en la kapo, per kio oni pensas {8}

cerbumi

咬盡腦汁思考

forte, streĉe pensadi pri io (cerb/um/i) {X}

ceremonio

典禮

la difinitaj agoj dum solenaĵo; difinitaj agoj en ĝentilaj sociaj rilatoj {X}

certa *

確定

[sen dubo]; difinita; bone konata (almenaŭ por la parolanto); esti certa pri.../ke... ne dubi pri.../ke... {*3}

cervo

鹿

sovaĝa remaĉanta mamulo, kies virbesto portas grandajn, disbranĉiĝintajn kornojn (Cervus,...) {9}

cetera *

其他

kroma; alia; ĉiu aŭ ĉio ne dirita, ne menciita {*5}

ci

你的喏稱，對小孩，朋友或下屬用，少用

= vi (al infano, amiko, subulo) [ne ĝenerale uzata] {X}

cico

乳頭

mam-pinto, tra kiu eliras la lakto, per kiu patrinoj nutras bebon {X}

cifero *

數字

[1 2 3 4 5 6 7 8 9 0]; cifereca (kiel komputilo) {*6}

cigaro

雪茄煙

tabako volvita en tabakfolio, por fumi {9}

cigaredo

香煙

tabako volvita en papero, por fumi {7}

cigno

天鵝

granda blanka (foje nigra) akvo-birdo kun tre longa kolo (Cygnus) {9}

cikado

蟬

insekto, kiu muzikas ("ĉirpas") (Cicada,...) {9}

cikatro

傷痕

videbla postrestaĵo de vundo {9}

ciklo

圓圈

vico (de okazaĵoj), kies fino estas ĝia komenco {7}

cikonio

鶴

granda migra birdo kun longaj kruroj kaj longa pinta beko, ofte nigra-blanka, faranta sonon nur per frapado de sia beko (Ciconia) {9}

cilindro

圓柱

objekto longa kaj ronda; objekto kun surfaco, de kiu ĉiuj punktoj estas je sama distanco de linio (ĝia akso) (ĉiu orta sekco (tratranĉo) donas cirklon kiel rezulton) {X}

cimo

臭蟲

iu el insektoj kun duone ledecaj antaŭaj flugiloj (Heteroptera); odoraĉa, plata insekteto en lito,..., kiu suĉas sangon (Cimex); (figure fuŝo en komputila programo) {X}

cinamo

肉桂

aroma ŝelo de la trunko de varmlanda arbo (Cinnamomum), muelita por gustigi manĝaĵojn {9}

cindro

灰燼

tute forbrulintaj, polvecaj restaĵoj post fajro {9}

ciro

鞋油

pasto por briligi ŝuojn aŭ aliajn ledaĵojn; ciri frote briligi per ciro {9}

cirko

馬戯

teatro, kie prezentas akrobatoj kaj besto-dresistoj {X}

cirkelo

圓規

instrumento por desegni cirklojn {9}

cirklo

圓

perfekta rondo; linio, kies ĉiuj punktoj havas saman distancon al unu punkto (la centro) {9}

cirkonstanco

狀況

io, kio estas aŭ okazas en la ĉirkaŭaĵo, kiam oni faras ion aŭ kiam io okazas {8}

cirkuli

廵廻，巡環

rondire moviĝi (pri sango, trafiko,...); pasi de unu al alia k.t.p. (pri mono, onidiroj...) {9}

cirkulero

流通信件

letero sendita al multaj personoj {9}

cirkvito

電路

la vojo (dratoj, tero,...), laŭ kiu elektro moviĝas {9}

citi

引用文件

ripeti la vortojn de iu alia (inter citiloj "...") {8}

citrono

檸檬

frukto kun acida suko (Citrus medica) {7}

civeto

麝貓

iu el kato-similaj rabobestoj (el familio Viveridae), kiuj produktas forte odorantan ŝaŭman substancon {X}

civila

市民的

propra al simpla civitano (ne kiel armeano, religiulo, ŝtatoficisto aŭ krimulo) {9}

civilizi

文明

morale, intelekte kaj socie klerigi {8}

civito

獨立市

ĉiuj ŝtatanoj kun politikaj rajtoj kune; (iam) politike memstara urbo; civitano ŝtatano, urbano (kiel posedanto de politikaj rajtoj) {9}

colo

英寸，吋

iulanda mezuro por longo, proksimume 2,5 centimetroj {X}

Ĉ

ĉ

大約的縮寫

ĉirkaŭ (proksimume) {X}

ĉagreni

討人厭，困擾

kaŭzi malplezuron al iu {8}

ĉambro *

房間

parto de domo disigita de aliaj partoj per mur(et)oj; parto de parlamento, kortumo,... {*2}

ĉapo

帽子

mola kapvesto; (verto)ĉapeto nur supre sur la kapo {7}

ĉapelo *

小帽，世界語戴帽的符號

kapvesto (el pli-malpli malmola materialo, ofte kun elstara rando); (ankaŭ la signo "^" de iuj literoj en Esperanto) {*4}

ĉapitro *

章

parto de teksto en libro kun propra komenco kaj fino {*6}

ĉar *

因為

[kialo, kaŭzo, motivo] (ĉar pluvis, ni malsekiĝis) {*1}

ĉaro

非機械動力驅動的小車，馬車

veturilo sur radoj (kutime sen motoro, sed puŝata aŭ tirata puŝ-, ĉeval-, lev-, post- (post aŭto), infanĉaro,...) {9}

ĉarma

可愛，討人喜歡

plaĉa, bela, alloga; ĉarmi iom mistere, sorĉe allogi {7}

ĉarniro

鉸鏈

aparato fiksita al (ekzemple) pordo kaj al ĝia kadro, pro kiu la pordo povas malfermiĝi turniĝante {X}

ĉarpenti

木工

prilabori lignon, lignopecojn aŭ trabojn, ekzemple por fari domon; ĉarpentaĵo la ligna strukturo de domo {X}

ĉarumo

推車

ĉareto kun unu rado kaj du teniloj, puŝata de homo (ĉar/um/o) {9}

ĉasi *

追逐，狩獵

postkuri iun/ion por provi kapti tiun/tion; pafi al bestoj por mortigi ilin {*6}

ĉasta

不發生色情關係，守貞的

kiu detenas sin de (kontraŭ-leĝaj, kontraŭ-moraj) seks-rilatoj {X}

ĉato

非洲的一樹，其葉咬嚼有刺激性

(maĉataj stimulaj folioj de) i.a. Afrika planto (Catha) {X}

ĉe *

在接近的地方

en loko tre proksima de; (preskaŭ) tuŝante; (preskaŭ) samtempe kun; en la domo, lando, opinio, verko,... de {*1}

ĉeesti

在該地

esti tie, kie io okazas (ĉe/est/i) {9 }

ĉef- *

主導，首領

[plej grava] (ĉefurbo, ĉefvojo, ĉefdirektoro,...); ĉefo superulo en laborejo; fakestro {*0}

ĉeko

支票

papero, kiun oni povas interŝanĝi kontraŭ mono {8}

ĉelo

細胞

malgranda ĉambreto por unu persono; ĉambro en malliberejo; ujeto, en kiun abeloj metas ovon aŭ mielon; plej malgranda parto de ĉio vivanta; iu malgranda parto en teĥniko {9}

ĉemizo *

；襯衫

ne tre dika vesto, kiu kovras la supran parton de la korpo; subĉemizo sub aliaj vestoj, sur la haŭto {*6}

ĉeno

鏈

ligilo el vico da kunligitaj metalaj ringoj (ĉeneroj); sinsekvo de aferoj aŭ okazaĵoj; ĉeni ligi per ĉeno(j) {8}

ĉerizo

櫻桃

malgranda firma, ofte ruĝa, globforma frukto de arbo acida (Prunus cerasus) aŭ dolĉa (Prunus avium) {8}

ĉerko

棺材

kesto, en kiu oni enterigas/cindrigas mortinton {9}

ĉerpi

汲水

elpreni akvon (aŭ alian likvon) per la mano aŭ per ilo taŭga por tio (ĉerpilo); elĉerpi ĝisfine vendi, trakti,... {8}

ĉesi *

停止

komenci ne esti; komenci ne okazi (ĝi ĉesis ĝi ne plu okazas); ĉesi -i komenci ne -i; ne plu -i (Ĉesu plendi!) {*5}

ĉevalo *

馬

besto kvarpieda por rajdi aŭ tiri (Equus) (henas "hi-hi") {*3}

ĉi *

表示最近的

[proksima] (ĉi tie = tie ĉi; ĉi tiu = tiu ĉi; ĉi-foje;...) {*1}

ĉia *

任何

de ĉiuj kvalitoj; ĉiuspeca {*1}

ĉial

所有理由

pro ĉiuj aŭ ĉiaj kaŭzoj, motivoj {9}

ĉiam *

在任何時候

en ĉiuj tempoj; en ĉiuj cirkonstancoj {*1}

ĉie *

在任何地方

en ĉiuj lokoj {*1}

ĉiel *

以任何方式，總要

en ĉiu maniero; ĉiumaniere; en ĉiu grado, ĉiugrade {*6}

ĉielo *

天空，天堂

tio super ni (ekster domo), kie estas nuboj aŭ ne; (religio) loko, kie loĝas la dio(j), paradizo {*3}

ĉielarko

天空的彩虹

koloraj strioj en la ĉielo, kiam estas suno kaj pluvo ruĝa, oranĝa, flava, verda, blua,... (ĉiel/ark/o) {X}

ĉies

任何人的

de ĉiu(j); apartenanta al ĉiu(j) (kune aŭ aparte) {9}

ĉifi

弄皺

difekti ion (paperon, ŝtofon), malorde kunpremante aŭ faldante ĝin, kaŭzante neregulajn faldetojn {9}

ĉifono

襤褸, 破衣

forŝirita aŭ difektita peco de ŝtofo aŭ vestaĵo {7}

ĉimpanzo

人猿

simio plej simila al homo (Pan) {X}

ĉio *

所有，一切

ĉiuj aferoj; la tuto {*1}

ĉiom

全部

ĉiukvante (laŭ deziro); la tuta kvanto {9}

ĉirkaŭ *

大約

je ĉiuj flankoj de...; proksimume {*1}

ĉirkaŭaĵo

環境

tio, kio estas ĉirkaŭe (ĉirkaŭ/aĵ/o) {X}

ĉiu *

任何人，任何事物，無例外

[sen escepto] (homoj, individuoj, ekzempleroj,...) {*1}

ĉizi

鑿刻

tajli (dehaki pecojn) per ŝtala stango kun tranĉa fino {X}

-ĉj-

男性人名喏稱的語尾

[kara viro aŭ knabo] (post kelkaj literoj de la vorto paĉjo = pa(tro) + -ĉjo; filĉjo = fil(o) + -ĉjo; Joĉjo = Jo(hano) + -ĉjo) {9}

ĉokolado

巧克力

solida pasto el kakao, lakto kaj sukero; trinkaĵo el kakao, lakto kaj sukero {7}

ĉu

問句用詞，是否

?; (Ĉu vi legis tion? - Jes./Ne.; Mi ne scias, ĉu mi faros tion.; Ĉu morgaŭ, ĉu postmorgaŭ, tiu letero baldaŭ alvenos.; Ĉu mi ŝatas aŭ ne, tio tamen okazos.)

D

d-ro

博士

doktoro {X}

da *

表數量用字

[mezuro] (du litroj da akvo; du glasoj da akvo; paro da ŝuoj; multe da mono; grupo da homoj) (botelo da vino tiom da vino, kiom estas aŭ estis en botelo - botelo de vino botelo en kiu estas aŭ estis vino) {*1}

daktilo

棗子

manĝata ruĝbruna frukto (kun granda kerno) de daktilpalmo (Phoenix dactylifera) {9}

damo

夫人，象棋的女王，　一種棋戯

titolo de altranga sinjorino; plej kapabla peco (reĝino) en ŝak-ludo; kapabligita duobla peco en dam-ludo; (damoj = dam-ludo ludo kun nigraj kaj blankaj pecoj (diskoj) sur tabulo kun 100 aŭ 64 alterne nigraj kaj blankaj fakoj) {X}

danci *

跳舞

sin movi (irante aŭ salt(et)ante) laŭ muziko {*6}

dando

viro, kies ĉefa celo estas esti eleganta laŭ la modo {9}

danĝero *

危險

kio povas esti malbona; kio povas kaŭzi malfeliĉon; kio povas eĉ kaŭzi morton {*5}

danki *

道謝

diri al iu, ke oni estas kontenta pri ties faro {*3}

dato

日期

tago montrita per (jaro,) monato kaj numero de la tago 2000-08-27, la 27a de aŭgusto; dati skribi daton sur io; difini tempon de origino (de elfosaĵo,...) {7}

dateno

電腦資料

informo en formo traktebla per komputilo {X}

daŭri

ekzisti aŭ okazi dum pli longa tempo; ekzisti aŭ okazi ankaŭ (antaŭe kaj) poste; ne ĉesi; (daŭrigi plufari) {7}

daŭro *

時間，為期

kvanto da tempo, dum kiu io okazas {*4}

de *

從，屬於

[deveno; mal-al] (li venas de Azio; iri de la hejmo al la urbo; li falis de seĝo; mi ricevis tion de li); [faranto] (letero skribita de li); [aparteno] (rado de aŭto; libro de mia filo) {*1}

debeto

債務

en la konto ĉe komercisto aŭ banko bonhavo (ricevota mono) por la komercisto aŭ banko; (se kliento havas debeton ĉe komercisto, tio do estas por tiu kliento ŝuldo); debeti enskribi debete {9}

deci

合宜

esti konforma al la situacio; esti konforma al ŝuldata respekto {9}

decembro *

十二月

lasta monato de la jaro, inter novembro kaj januaro (12) {*5}

decidi *

決定

ne plu diskuti, sed diri "tiel estu", "tiel okazu"; fiksi sian opinion aŭ volon, post konsiderado {*5}

dediĉi

書本上寫獻給，致力於

(mane) enskribi en libron specialajn vortojn por la ricevonto; (presite) mencii, ke libro aŭ poemo estas verkita por (ofte fakte honore al) iu; uzi preskaŭ ĉiun sian tempon aŭ forton por iu celo {8}

defendi *

抵抗DD>(sin/iun) fari ion kontraŭ atako aŭ minaco {*6}

deficito

支出大於收入，赤字

monmanko; kiam la elspezoj estis pli grandaj ol la enspezoj {8}

definitiva

確定的，不可改的

ne plu ŝanĝebla; post la lasta, fina ŝanĝo {X}

degeli

把冰或雪變成水，融化

ŝanĝiĝi de glacio aŭ neĝo en akvon {8}

degeneri

退化

perdi la originajn kvalitojn aŭ valorojn {X}

deĵori

值班

plenumi sian servon (laŭ horaro) {9}

dek *

十

10; dudek 20; dek du 12; naŭdek tri 93 {*1}

deklari

宣告

oficiale, publike sciigi {8}

deklivo

斜坡

surfaco ne horizontala kaj ne vertikala; surfaco, kiu je unu flanko estas alta kaj je la alia flanko malalta {7}

dekoracio

裝飾

ornamo de ĉambro, konstruaĵo; murpentraĵoj kaj objektoj sur teatra scenejo {8}

dekstra *

右邊

(ĉe homo) ne je la flanko de la koro (Esperanton oni skribas de maldekstre dekstren) {*3}

delegi

派代表

fari ion ne mem, sed aranĝi, ke iu alia faros; sendi aŭ indiki iun kiel sian reprezentanton (delegiton) {8}

delfeno

海腯

fiŝoforma mar-mamulo kun dentoj (Delphinidae,...) {X}

delikata *

精緻的

precize farita; rompebla; bela; bongusta {*6}

deliri

神經錯亂

esti en stato de spirita malordo, interalie kun nekonsekvenca parolado {9}

demandi *

訽問

diri ion al iu por ekscii ion {*2}

demenco

癡呆

degenero de la intelekto (ekz. pro granda aĝo) {X}

demokrato

民主行者

iu, kiu estas por demokratio; iu, kiu agas demokratie {X}

demokratio

民主

kiam la politika povo en ŝtato efektive apartenas al la popolo (rekte aŭ per reprezentantoj) {X}

denove

重新

plian fojon, de la komenco; ree (de/nov/e) {X}

densa *

濃密的

kun multe da eroj en unu loko; kun malmulte da aero aŭ akvo inter la eroj {*6}

dento *

牙齒

unu el la aĵoj en buŝo, per kiuj oni mordas kaj maĉas [tranĉo-, kojno-, muel-dento]; maldika elstaraĵo de forko, kombilo,...; elstaraĵo de dentrado {*4}

denunci

公開指責

anonci iun ĉe polico,..., pro sia persona intereso {9}

dependi

依靠

pendi de io; esti subigita al ies volo/povo; ne povi fari sen ies helpo; esti la konsekvenco de io (de/pend/i) {8}

deponi

存貨，存款

lasi ion ĉe iu por dumtempa gardado; meti monon en bankon laŭ certaj kondiĉoj {9}

depreni

拿走, 移開

preni ion de sur io; preni parton de io aŭ de iu kvanto (de/pren/i) {X}

deprimi

沮喪

igi (psike) senenergia, malvigla, malgaja {X}

deputi

委派

elekti kaj sendi reprezentanton al parlamento {9}

derivi

導出，

fari unu vorton el alia vorto per aldono de prefikso aŭ sufikso, aŭ per ŝanĝo de la finaĵo; (scienco) konkludi ion el io per fikse difinita maniero {X}

des

愈

[proporcie] (ju pli multaj estas la manĝantoj, des malpli grandaj estas la porcioj; ju pli da homoj, des pli da plezuro; ju pli da infanoj, des pli da zorgoj) {7}

desegni *

繪圖

fari bildon per krajono, plumo, kreto (sur papero) (aŭ simile); (ankaŭ) fari bildon de farota objekto {*6}

deserto

點心

postmanĝo, ofte dolĉa {8}

desinfekti

消毒

forigi/mortigi kaŭzojn de infekto (ie, sur io) {X}

destini

預先註訂，命定

antaŭe fiksi la celon, funkcion aŭ uzon de io; antaŭe fiksi la vivon de iu {8}

detalo

詳情，細部

ero, malgranda parto de io (plano, bildo, teksto,...) {8}

deteni

拘留，看守

igi iun ne fari ion (de/ten/i); (sin deteni ne fari ion; ne enmiksiĝi; ne voĉdoni) {9}

determini

決定，判定, 確定

precize konigi al si, kio aŭ kia estas io ne jam konata (laŭ signifo, amplekso, kondiĉoj, nomo, enhavo,...) {9}

detrui

破壞

per forto malkonstrui; komplete difekti; neniigi {7}

devi *

必須

ne povi ne fari, pro neceseco aŭ forta volo, aŭ pro ordono; devas esti sendube (aŭ tre probable) estas {*2}

deveno

來源

origino (de/ven/o) {X}

devii

偏離

irigi laŭ alia vojo ol normale, aŭ al ne celita loko {X}

devontigi

義務

igi firme promesi, ke oni ion faros (dev/ont/ig/i) {9}

dezerto

沙漠

regiono kun tre seka tero, kie preskaŭ neniuj plantoj kreskas {7}

deziri *

想望

voli havi ion; voli fari ion; voli ĝui ion {*2}

dio *

神

plej supera, supernatura estulo aŭ estaĵo (nehoma) {*4}

diablo

魔鬼

supernatura estulo aŭ estaĵo de malbono {8}

dialogo

對話

interparolo (precipe en literaturo aŭ teatro) {9}

dianto

康乃馨

herbo kun tubeca kvinnombra floro (Dianthus) {9}

didelfo

負鼠

iu el Amerikaj poŝbestoj en arboj (Didelphis,...) {X}

dieto

節食

nutromaniero laŭ preskribo aŭ regularo {9}

difekti

破壞, 缺損

malbonigi, rompante aŭ forprenante pecon {7}

diferenci *

區別

esti malsamaj laŭ iuj ecoj, aŭ laŭ kvanto {*6}

difini

定義，確定

precize, sendubige klarigi aŭ priskribi ideon, vorton, taskon,..., menciante ecojn, kiujn ĝi havas kaj ne havas {7}

digo

堤

barilo en aŭ apud akvo (por reguligi akvo-fluon aŭ por preventi inundon) {X}

digesti

消化

kiam la korpo prilaboras nutraĵojn (manĝaĵojn) por ensorbi la utilajn elementojn (en stomako, intestoj) {9}

dika *

厚

(kun pli granda ol kutime) mezuro en neĉefa direkto (arbo dika aŭ maldika, dum la alto estas sama) {*4}

dikti

說話使人記錄

diri ion, por ke iu alia skribu ĝin {9}

diktatoro

獨裁者

reganto (ŝtatestro,...) kun absoluta potenco {X}

diligenta

認真，勤勞，用功

laborema; sen ĉeso plene atentanta sian laboron {7}

dimanĉo *

星期日

tago de la semajno, inter sabato kaj lundo {*5}

dimensio

長寬高等之尺寸

[longo, larĝo, alto,...] {9}

diplomo

執照，證書

(surpapera) atesto (pri sukcese farita ekzameno) {X}

diri *

說，口述

elbuŝigi vortojn; buŝe sciigi (diri ion al iu) {*2}

direkto *

方向

tien, kien iu/io iras; vojo irota [norden, dekstren, rekte antaŭen,...]; direkti turni kaj/aŭ irigi al iu direkto aŭ celo (ankaŭ orkestron, entreprenon,...); stiri {*4}

direktoro

主導者

estro de entrepreno, laborejo, lernejo,... {7}

dis- *

多方向，向外，分散,，分離，分裂

[al pluraj aŭ multaj direktoj; tiel, ke ekestas pluraj aŭ multaj pecoj] (disdoni, dispeli, disigi, distranĉi...) {*0}

disenterio

膓病

infekta malsano de la intesto (sanga lakso) {X}

disko

小碟，磁碟

ronda, plata objekto (ĵet-, son-, komputila, inter-vertebra disko...); disketo (tre) malgranda disko {8}

diskuti

討論

interparoli, interŝanĝante opiniojn {7}

disponi

havi ion por uzi ĝin laŭ sia volo {9}

disputi

爭論

akre, malamike, malpace diskuti {8}

distanco

距離

kiom proksime aŭ malproksime {7}

distili

爭餾

apartigi substancojn per vaporigo kaj re-likvigo {X}

distingi

區別

rimarki (vidi) aŭ konscii, ke du aferoj estas malsamaj; difini diferencon inter du aferoj; vidi ion malgraŭ mallumo aŭ ĝena fono; aŭdi ion malgraŭ bruo {8}

distri

散心，娛樂

deturni la spiriton, la atenton; amuzi; gajigi {7}

distribui

分佈，分發

disdoni, disporti, dissendi, disvendi {8}

distrikto

管區

teritorio kiel aparta administra unuo (ofte subdividaĵo de alia administra teritorio) {X}

diveni

卜決，猜測

kompreni, solvi sen scio {7}

diversa *

不同的

kun malsamaj ecoj {*4}

dividi

平分，除

disigi; fari partojn el tuto (por disdoni); (en kalkulado 8/2=4 (ok (dividite) per du estas kvar)); kun alia(j) homo(j) havi ion (ĉiu do parton) {7}

do *

結論，因此，那麼

[konkludo] (pluvis, do ĉio estas malseka) {*1}

dogano

關稅

imposto pro importo (aŭ eksporto); oficejo, kiu enkasigas tiun imposton {9}

doktoro *

博士

iu, kiu studis en universitato kaj ekhavis finan diplomon; iu, kiu poste ankoraŭ verkis sciencan libron por ekhavi la titolon "doktoro" {*6}

dokumento

文獻

oficiala papero, skribaĵo; skribaĵo uzata por pruvi aŭ atesti ion; dokumenti atesti, pruvi per skribaĵo(j) {9}

dolĉa *

甜美的

kun gusto kiel de sukero, mielo,...; aminda {*3}

doloro *

恐懼

tre malbona (korpa) sento (kiam oni forte falas, tranĉas sin,...); dolori (interne) sentigi doloron (post tiu falo, lia genuo doloras); dolorigi (de ekstere) kaŭzi, ke io doloras (dolorigi per frapo) {*4}

domo *

房子

konstruaĵo; loĝejo (kun propraj eksteraj muroj) {*3}

domaĝi

可惜, 遺憾

ne voli, ke iu difektus ion aŭ malutilus al io aŭ dolorigus iun; bedaŭri, ke io tia okazis {7}

domaĝo

損失

perdo aŭ difekto, kiun oni ne volus vidi aŭ suferi {7}

doni *

給

havigi; enmanigi (doni ion al iu); mal-preni {*2}

donaco *

贈品

io donita (sen pago) por plezuro aŭ ĝojo; donaci (ion al iu) doni donace, senpage {*5}

dorloti

嬌愛， 溺愛

tro permeseme agi al iu {9}

dormi *

睡

ne agadi, esti neaktiva (dum nokto); kuŝi senage kun fermitaj okuloj {*3}

dormomalsano

失眠症

Afrika parazita malsano (dorm/o/mal/san/o) {X}

dorno

刺

pikilo de planto (aŭ de objekto) {9}

dorso *

背

homoj malantaŭa parto de la korpo; kvarpiedaj bestoj supra parto de la korpo {*5}

dosiero

檔案

kolekto da interrilatantaj skribaĵoj pri io/iu {X}

doto

嫁裝

havaĵo, kiun edz(in)o alportas okaze de geedziĝo; kvalitoj, donitaj al iu de la naturo; doti doni doton {9}

drako

龍

fabela fluganta lacertego; (aŭ vera lacerto (Draco)) {X}

dramo

戯劇

teatra verko; tre emociiga okazaĵo {8}

drapo

布，織品

lana ŝtofo {8}

drato

金屬線

metalfadeno {7}

dresi

教導動物

instrui beston {9}

drinki

狂飲,，猛喝酒

(tro ofte aŭ tro multe) trinki alkoholaĵojn {X}

drogo

麻醉藥

dependiga stimula/malstimula substanco [tabako, kafo, alkoholo, kokaino,...]; (antaŭe natura medicinaĵo) {X}

droni

淹水，溺斃

subakviĝi (kaj pro tio morti) {7}

du *

2; dudek 20; dek du 12; duonhoro 30 minutoj {*1}

dubi *

懷疑

ne esti certa; ne scii, ĉu io estas vera aŭ nevera, bona aŭ malbona; ne esti certa, ĉu io okazos aŭ ne {*4}

dum *

在...時間內

[daŭro]; en la sama tempo (dum la festo ni kantis) {*1}

dungi

雇用

fari kontrakton kun homo, ke tiu laboros kontraŭ pago {8}

duŝo

沖，沖水洗身

ŝprucigo de akvo sur korpon ((mal)varma duŝo); duŝi (iun/ion) ŝprucigi multe da akvo sur iun/ion; duŝilo objekto kun truetoj je fino de akvotubo {8}

E

-e *

副詞字尾

[maniero; cirkonstanco; loko] [adverbo] (ŝi bele kantas; li povas alte salti; parolu ĝentile!; ĝenerale ŝi pravas; dumnokte (=dum la nokto) oni dormas; ili kante (=per kanto) salutis nin; estas varme; estas bone, ke li venos; bone farita laboro; publike konata aktoro;...) (skribi ili skribe informis; fini fine mi diru...; koloro li kolore pentris ĝin; multaj koloroj multkolore presita teksto; mano mi mane faris tion; mateno li venis matene; en ĉiu tago ĉiutage mi manĝas panon; per aŭto ni veturis aŭte; vera tio vere okazis; hejmo li loĝas hejme; unu unue mi diru...; ekster ekstere staras multe da homoj; post mi faros tion poste,...) {*0}

ebena *

平面的

sen elstaraĵoj aŭ kavaĵoj; sen altaĵoj aŭ malaltaĵoj; ĉie je (proksimume) sama nivelo; sen reliefo {*6}

-ebla *

可以，能

[oni povas fari] (videbla, komprenebla, forviŝebla, nelegebla,...) ("eble" (=imageble, penseble) ofte signifas povas esti aŭ ne esti, okazi aŭ ne okazi); ebleco kiam la cirkonstancoj permesas; ebligi kaŭzi, ke io estas farebla aŭ ke io povas okazi {*0}

ebria

酒醉的

ne povanta bone konduti pro troa trinkado de alkoholaĵoj {8}

-eco *

表示特性的字尾

[kvalito mem de io/iu] (boneco, blankeco, moleco, blindeco, amikeco, infaneco,...) (-eca kun la/iuj ecoj de knabineca konduto, silkeca ŝtofo (ne silko)) {*0}

eĉ *

甚至

ne nur, sed ankaŭ... [neatendita, nesupozita] {*1}

eduki *

教育

instrui por la vivo {*6}

edzo *

丈夫

viro ligita al virino (iuloke al vir(in)o(j)) por vivi kune, per ceremonio (geedziĝo, nupto), kontrakto aŭ fakto {*3}

efekto

印象,，效果

impreso al vidanto, leganto aŭ aŭskultanto de (parto de) spektaklo, libro,...; impresa kombino de sonoj, lumoj,... {9}

efektiva *

實際的

vera; ne ŝajna; ekzistanta; reala {*5}

efiki *

使生效，影響

havi, kaŭzi (konstateblan) rezulton; estigi; influi {*5}

-eg- *

[tre granda; tre forte] (urbego, varmega, ridegi,...) {*0}

egala *

相同

tute sama; kun la samaj ecoj, mezuroj,...; same (mal)bona, (mal)utila, (mal)granda,...; same (mal)grava, (mal)interesa,...; (egalblua ĉie same blua); egalas "=" {*5}

egoisto

自我主義者

kiu amas nur sin mem; kiu agas nur por sia intereso, profito, utilo,... {9}

eĥo

回音，回響

ripetiĝo de sono pro reveno de surfaco; eĥi resendi sonon (la montoj eĥas lian vokon - lia voko eĥiĝas) {9}

-ejo *

字尾，表示動作的地方

[loko, kie] (lernejo, bakejo, loĝejo, ĉevalejo,...) {*0}

ek- *

[(subite) komenci] (ekridi, ekdormi, ekparoli,...); [tre mallonga ago] (ekbrilo, ekkrii, ektimi,...); ek! = startu! {*0}

ekipi

裝備

havigi al iu ĉion necesan por funkcio, vojaĝo,... {9}

eklezio

特定地點和時間的教會

religia organizaĵo en difinita loko kaj tempo {9}

ekonomio

經濟，節儉，經濟學

orda, ŝparema mastrumado (de hejmo, bieno, entrepreno, ŝtato,...); scienco de mastrumado {8}

ekrano

螢幕，顯示器

blanka tuko aŭ surfaco, sur kiun oni projekcias filmon aŭ lumbildojn; (vitra) surfaco, sur kiu projekciiĝas bildoj aŭ teksto (de televidilo, komputilo); ŝirmilo en formo de maldika plato; portebla provizora vand(et)o {9}

eks-

過去的，前任的

ne plu (havanta tiun profesion, funkcion,...) {9}

eksciti

激起， 刺激

ekfarigi; elvoki; ekkaŭzi atenton, scivolon, koleron {7}

ekskluziva

不包含

ne enhavanta; ne konsideranta; ne allasanta aliajn aŭ alispecajn; ne akceptanta eksterulojn; ne por ĉiuj; ekskluzive (de) ne enhavante; ne enkalkulante {X}

ekskrementoj

排泄物

restaĵoj de digestitaj nutraĵoj, eligitaj el la korpo (=fekaĵo) {X}

ekskursi

遊覽

fari turisman aŭ esploran promenadon/vojaĝon {7}

ekspedi

發送，寄出，派遺

sendi al difinita adreso; ricevi de la sendinto kaj sendi al la adresito {9}

eksperimento

實驗

metoda provo (ripeta aŭ ripetebla) por kontroli aŭ pruvi ion {8}

eksplodi

爆炸

subite, forte plivastiĝi; subite, forte diskrevi (pro interna premo) (ekzemple bombo eksplodas) {8}

ekspluati

剝削

uzi ion tiel, ke estos profito; tro profiti el ies laboro (ne donante justan salajron,...) {9}

eksporti

出口

elporti komercaĵojn al alia lando {9}

ekspozicio

展覽

kolekto da objektoj, orde aranĝitaj por montri/konigi ilin al la publiko; ekspozicii publike elmontri {9}

ekster *

在外的

ne en; ne inter; ekstere (ofte) ekster la domo {*1}

ekstra

額外的

aldona; ne en la origina nombro aŭ kvanto {X}

ekstrema

極端的

ĉefina; plej (mal)altgrada; plej (mal)grava; plej malproksima de la mezo (pri vetero, konduto, opinioj,...) {8}

ekvatoro

赤道

imagita ronda linio ĉirkaŭ la tero, same malproksima de la norda kaj la suda polusoj {9}

ekvilibro

平衡

stato, ke io aŭ iu estas senmova malgraŭ fortoj diversflankaj; ekvilibra ne falanta al unu aŭ alia flanko; havanta opiniojn bone konsideritajn {8}

ekvizeto

杉葉草，馬尾

senflora herbo el "apartaj tubetoj" (Equisetum) {X}

ekz.

例如，例樣

ekzemple; ekzemplero(j) {X}

ekzakta

精確

science ĝusta kaj preciza {9}

ekzameni

檢驗，考驗

detale rigardi, esplori; provi, ĉu iu scias, kion tiu devus scii aŭ ĉu iu kapablas fari ion, kion tiu devus kapabli aŭ ĉu io estas tia, kia ĝi devus esti {7}

ekzekuti

執行死刑，正法

leĝe mortigi krimulon {9}

ekzemplo *

範例，樣本

io, kion oni imitu; unu el similaj (se oni vidas ĝin, oni povas imagi la aliajn) {*4}

ekzemplero

樣本，樣書

unu el pluraj aŭ multaj samaj aŭ samspecaj (ekzemplero de libro, revuo, disko,...) {X}

ekzerci

練習，運動

lertigi (sin aŭ alian) per praktika ripetado {7}

ekzisti *

存在

esti (ie en la mondo) nun kaj vere {*5}

el *

從

de en; [origino; fonto; materialo; konsisto]; el- (ankaŭ) el fundo, ĝisfunde, komplete (elĉerpi, ellerni, elmontri,...) {*1}

elasta

有彈性的

per (iom da) forto facile etendebla, sed reprenanta sian antaŭan formon post ĉeso de tiu forto {9}

eldoni

發行，出版

publikigi verkon (libron, gazeton,...) kaj organizi la vendadon (el/don/i); eldonejo entrepreno, kiu eldonas {9}

elefanto

象

tre granda mambesto kun longa, kaptokapabla nazo (rostro) (Loxodonta, Elefas) {8}

eleganta

悠雅的

bonguste vestita, kondutanta {8}

elekti *

選舉，選擇

preni aŭ tion aŭ tion alian; fari tion aŭ tion alian; difini (per voĉdonado), kiu aŭ kiuj ekhavos certan oficon {*4}

elektro

電力

formo de energio, transportebla per dratoj {7}

elektroniko

電學

teĥniko uzanta la proprecojn de elektronoj (=bazaj unuoj de elektro) {9}

elemento

要素，元素

konsistiga parto; unu el la bazaj puraj (ĥemie ne kombinitaj) konsistigaj partoj de ĉio materia; io tre baza {9}

elipso

楕圓

fermita linio, por kies punktoj validas, ke la sumo de la distancoj al du punktoj (fokusoj) estas egala {X}

elparolo

發音

prononco (el/parol/o) {X}

elstari

突出

esti ne en la sama ebeno, surfaco,...; esti klare distingebla (de la fono aŭ de aliaj similaj) (el/star/i) {X}

elteni

承受

havi la forton, energion, volon por rezisti aŭ por ne protesti; esti sufiĉe fortika por ne rompiĝi (el/ten/i) {X}

elturniĝi

設法改變不佳的現況，計謀

trovi ian (ne antaŭe pripensitan) solvon en malfacila situacio (el/turn/iĝ/i) {8}

elvoki

引起

voki, ke iu eliru; figure (per sia faro aŭ diro) okazigi, estigi, kaŭzi; estigi mensan bildon (el/vok/i) {X}

-ema *

愛好，傾向

[ŝato aŭ inklino kun/sen ŝato] (ridema, babilema, dormema, kritikema, ludema, erarema, (io) rompiĝema,...) {*0}

emajlo

珐瑯瓷器

vitreca substanco per kiu oni kovras potojn,...; vitreca ekstera tavolo de dento {9}

embaraso

難為情，困窘

malfacila stato; necerteco (pro okazaĵo aŭ diraĵo); embarasi meti (iun) en embarason {7}

emerito

退職者

oficisto, kiu post normala fino de sia laborperiodo eksiĝis (kaj ricevas pension); pensiulo {9}

eminenta

著名的，卓越的

distinginda, estiminda pro merito, kapablo, scio, aĝo, saĝo aŭ rango; (io) supera pro kvalito {8}

emiro

阿拉伯酋長

Araba provincestro aŭ landestro; princo {X}

emocio

情緒

forta tuŝo aŭ skuo al la animo (al la koro) ((mal)ĝojo, entuziasmo, kolero,...); emocii forte tuŝi la animon {8}

en *

在內

ne ekster; tute ĉirkaŭita de; interne de [loko, tempo, cirkonstancoj] {*1}

-enda *

需要辦的

[oni devas fari] (farenda, pagenda, respondenda,...) {*0}

energio

精力，能量

necesa forto por fari laboron; fonto de forto {7}

enhavo

成份，內容

tio, kion io havas en si; tio, kio estas en io (en/hav/o) (ekz. la enhavo de libro, de parolado, de botelo) {X}

enigmo

謎語，謎

malklara, malfacile komprenebla afero; ne klarigebla afero; speciale malklare vortumita demando {8}

enketi

詢問

oficiale esplori (pri krimo,...); larĝskale pridemandi (pri difinita demando aŭ temo) {9}

enmiksiĝi

插手

ekokupiĝi pri aferoj, pri kiuj iuj aliaj estas okupiĝantaj (en/miks/iĝ/i) {X}

entrepreni

經營

komenci gravan, grandan taskon; organizi kaj gvidi ekonomian unuon (komercan, industrian,... entreprenon) {8}

entuziasmo

熱心

emocia fervoro; entuziasmi havi entuziasmon {X}

enui

倦怠，變無聊

senti sin malbone, ĉar nenio okazas {7}

envii

羡慕

malĝoji, ke oni ne havas ion, kion iu alia ja havas {8}

Eo

世界語簡稱

Esperanto {X}

epidemio

流行病，瘟疫

kiam infekta malsano trafas multajn homojn samloke kaj samtempe {9}

epilepsio

痲癎

malsano (ripeta konscio-perdo, konvulsioj) {X}

epoko

年代

pli granda periodo dum historio {7}

-ero *

全體的一部份

[fragmento, peco da] (sablero, akvero, lignero,...) {*0}

erari *

犯錯，差錯

fari neĝuste; fari malbone (dum oni ne volas fari malbone); misjuĝi; vojerari iri laŭ neĝusta vojo {*4}

erinaco

刺猬

mamulo kovrita de ne longaj pikiloj (Erinaceus,...) {X}

eriko

石南

arbusteto (are kovras spacojn erikejo) (Erica,...) {X}

escepti

除外，不算

meti aparte kaj ne konsideri, nombri, priparoli,... {8}

esenco

要素，要點

la ĉefa, plej signifa, nemalhavebla parto de io {8}

eskapi

脫逃

sukcesi forkuri de danĝero; liberigi sin el katenoj {9}

esperi *

希望

pensi, ke estus bone, se iu okazus; kun antaŭĝojo atendi, ke io okazos; espereble (ofte) ni esperu, ke... {*4}

Esperanto

世界語

ĉi tiu lingvo {8}

Esperantisto

世界語行者

iu, kiu parolas/skribas/legas Esperanton (kaj eventuale ŝatus, ke pli da homoj parolu ĝin) {8}

esplori

探索

rigardi, por malkovri ion nekonatan aŭ kaŝitan {7}

esprimi

表現

vortigi, vortumi; montri per movoj, vizaĝo,... siajn sentojn kaj pensojn {7}

esti *

是

[esti -a; esti -o; esti -e]; identi; ekzisti; troviĝi {*2}

establi

建立

fondi kaj aranĝi organizon, entreprenon,... {9}

estigi

發展

fari, ke io aŭ iu estu (ia); kaŭzi; okazigi (est/ig/i) {9}

estimi *

估計

pensi pri iu, ke li aŭ ŝi faras bone kaj estas bona homo {*5}

estingi *

消滅

forigi fajron {*6}

-estro *

首長

[homo kiu gvidas, regas, prezidas] (urbestro, lernejestro, ŝipestro, imperiestro, centestro (t.e. super cent soldatoj),...); estri gvidi, regi, prezidi; estraro gvidantaro de societo aŭ asocio; estrarano membro de estraro {*0}

-et- *

代表弱或小的

[tre malgranda; tre malforte] (urbeto, varmeta, rideti (sen sono), ludglobeto, forketo (por torto),...) {*0}

etaĝo

樓層

ĉiuj ejoj de domo, kiuj estas je la sama nivelo {7}

etapo

路程，過程

vojo, distanco inter du haltoj {9}

etato

詳表

detala tabelo pri la nuna stato de entrepreno,... {9}

etendi

延長

rektigi; malvolvi; plilongigi {7}

eterna

永久的

ĉiam daŭranta; sen komenco kaj sen fino; por ĉiu tempo; ĉiama {7}

etikedo

禮節

peco de papero aŭ kartono, fiksita sur aŭ al io, por montri enhavon, specon, adreson,... {X}

etiketo

reguloj pri bonaj manieroj de konduto en iuj sociaj rondoj {X}

etno

人種

homgrupo "alia ol aliaj" tribo, gento, popolo,...{X}

etoso

氣氛，心情

komuna sento, pro estado en iu grupo aŭ pro la ĉirkaŭaĵo {X}

Eŭropo

歐洲

(nomo de kontinento) (fakte unu kontinento kun Azio Eŭrazio) {9}

evento

重畏事件

(por multaj) grava okazaĵo {9}

eventuala

也許會發生的

povanta okazi aŭ ne okazi, laŭ la (ne jam konataj) cirkonstancoj {X}

evidenta

明顯的

klara por ĉiuj; konata al ĉiuj; memkomprenebla {7}

eviti *

避免

(prefere) ne iri al iu/io (pro ebla danĝero); (prefere) ne paroli kun iu (pro malŝato); (prefere) ne fari ion {*6}

evolui

發展，演化

iom post iom aliformiĝi, kreski {7}

ezofago

食道

la tubo (en la korpo) inter la gorĝo kaj la stomako {X}

ezoko

梭魚

rabofiŝo de sensala akvo (Esox) {8}

F

f-ino

小姐的縮寫

fraŭlino {X}

fabo

蠶豆

iom plata, ren-forma semo (de diversaj plantoj), manĝata kiel legomo; (la semoj de) herbo (Vicia faba) {9}

fabelo

童話，故事

distra aventura rakonto, ofte tre malnova, pri imagitaj herooj kun foje supernaturaj kapabloj; ne kredebla aŭ ne kredinda rakonto aŭ aserto {9}

fablo

寓言

(simbola, instrua) rakonto, en kiu bestoj kondutas kvazaŭ homoj {X}

fabriko

工廠

konstruaĵo, kie oni produktas aĵojn per maŝinoj; fabriki produkti per maŝino(j) {8}

faco

平面

ĉiu el la (ebenaj) flankoj de objekto (kubo havas ses kvadratajn facojn) {9}

facila *

簡單的

simple, sen peno, farebla aŭ komprenebla {*2}

fadeno *

線索

(tre) longa, tre maldika peco ŝpinita el plantaj fibroj, bestaj haroj, aŭ alia materialo {*6}

fago

arbo kun globformaj viraj floraretoj (amentoj) kaj triangulecaj nuksetoj (po du en "frukto" kun pikiloj) (Fagus) {9}

fajenco

陶器

potoj, teleroj, vazoj,... el bakita argilo {9}

fajfi

吹口哨，吹笛子

fari akrajn sonojn per pintigitaj lipoj, per beko, per ilo (fajfilo); fajfi je/pri io (figure) tute ne zorgi {7}

fajli

銼，用銼刀銼平

glatigi, ebenigi per tre delikata raspilo (fajlilo) {X}

fajna

精美的

en tre etaj eroj; tre delikate farita, desegnita,... {X}

fajro *

火

brulado kun flamoj (iuj el la aĵoj mem ekbrulis) {*4}

fako *

箱櫃之隔間，分部，學門

parto de kesto aŭ ŝranko, apartigita per septoj (vandoj) de aliaj fakoj; dividaĵo de surfaco apartigita per linioj de aliaj fakoj, ekzemple de ŝak- aŭ dam-tabulo; temaro por lerni aŭ studi, apartigita de aliaj temaroj; temaro kiun iu lernis aŭ studis (por sia laboro); laboro, por kiu necesas lerni aŭ studi certan temaron {*6}

faksi

傳真

sendi kopion de skribaĵo aŭ desegno per telefono {X}

faksimilo

原稿之複寫品

preciza reproduktaĵo de skribaĵo aŭ desegno {X}

fakto *

事實

io, pri kio ne ekzistas dubo; efektivaĵo; kontrolebla veraĵo {*6}

fakturo

工作單，發貨單，發票

priskribo de farita laboro aŭ liveritaj varoj, kun indiko de la pagota prezo; fakturi enmeti en fakturon {X}

fali *

倒，弄倒

rapide moviĝi de supre malsupren; renversiĝi {*3}

falĉi

刈， 割

detranĉi herbon aŭ grenon per kurba tranĉilo (kun longa tenilo falĉilo, kun mallonga falĉileto) {9}

faldi

摺

duoble aŭ pluroble fleksi ion maldikan, tiel, ke unu parto ekkuŝas sur alia parto {7}

falsa *

錯的，不實的

malvera; kvazaŭ-vera {*6}

falsi *

偽造

fari ion tiel, ke homoj pensas, ke ĝi estas vera, dum ĝi ne estas vera (ekzemple falsi monon) {*6}

fama *

著名的

konata en multaj lokoj, de multaj homoj {*6}

familio *

家庭

patro, patrino kaj infanoj, kune (kun aŭ sen aliaj parencoj loĝantaj kun ili); parencaro {*3}

familiara

熟悉的

senceremonia; kiel inter familianoj {9}

fandi

融化

likvigi solidaĵon; produkti per fandado {7}

fanfaroni

炫耀，吹噓

fieri pri io, kion oni ne mem faris; (tro) laŭdi sin {8}

fantazio

幻想

krea imagpovo; kaprica elpensaĵo; fantazii tiel imagi aŭ elpensi aferojn {9}

fantomo

幽靈

figuro videbla sed ne palpebla; reaperanta mortinto; io ne vera, nur ŝajna {X}

fari *

作，製作

estigi; okazigi; doni formon; kunmeti el elementoj {*2}

farbo

顏色

(ofte kolora) pasteca substanco aŭ likvo por kolorigi aŭ protekti; farbi kovri per tavolo da farbo {8}

fariĝi

變成，成為

ekesti (iom post iom aŭ subite); ŝanĝiĝi al; ekhavi profesion aŭ funkcion; evolui al; okazi (far/iĝ/i) {X}

farmi

農耕

dum difinita aŭ nedifinita tempo lui teron aŭ bienon, por ĝin uzi por kulturi ĝin je propra risko kaj profito {7}

farti

過活

esti en (bona aŭ malbona) sanstato; senti sin (bone aŭ malbone) pro (mal)sano aŭ aliaj cirkonstancoj {7}

faruno

麵粉

(seka) muelita, pulvorigita greno (aŭ legomo) {7}

fasado

建築物的正面

antaŭa, ĉestrata surfaco de domo {9}

fasko

一束，一梱

aro da samspecaj (longaj, maldikaj) objektoj, kunligitaj; aro da paralelaj (lum-)radioj aŭ signaloj {7}

fasono

量身裁製

maniero de farado de vesto (laŭ vidpunkto de teĥniko aŭ de modo); fasoni (veston) alĝustigi laŭ la mezuroj (kaj deziroj) de la kliento {9}

fasti

齋戒

ne manĝi dum pli longa tempo (pro religio aŭ alia motivo); fasto la periodo, dum kiu oni fastas {9}

faŭko

大嘴

buŝego (de rabobesto); timiga malfermaĵo (de groto, inter rokoj,...) {8}

favora

偏好的，愛好的

prezentanta avantaĝo(j)n (por iu/io) {7}

fazeolo

菜豆，品種改良的豆莢

pli-malpli renforma semo aŭ guŝo kun semoj, de pluraj herboj, manĝata kiel legomo (Phaseolus, Vigna,...) {9}

feo

精靈，神仙

fabela estaĵo kun supernaturaj povoj {9}

febro

發高燒

tro alta temperaturo de homa korpo {8}

februaro *

二月

monato inter januaro kaj marto (02) {*5}

feĉo

酒渣

ŝlimeca substanco, kiu kolektiĝas foje sur fundo de botelo da vino, biero,...; plej malŝatinda parto de io {9}

federacio

聯盟，聯邦

asocio de asocioj; asocio de ŝtatoj, kiuj al ekstero prezentas sin kiel unu ŝtaton {9}

feki

排大便

eligi ekskrementojn {X}

fekunda

肥沃的

multe naskanta; multe produktanta (tero, aŭtoro) {X}

felo

毛皮,，皮革

haŭto de besto (kun la haroj) {8}

feliĉa *

快樂

ĝoje kontenta; ĝoja, ĉar havas ĉion bezonatan {*2}

felto

氈

ŝtofo ne teksita, el kunpremitaj haroj aŭ fibroj {9}

femuro

大腿

la parto de la kruro inter la kokso kaj la genuo {X}

fendi

圍籬巴

per forto disigi, fari fendon (en ligno,...) {8}

fendo

圍牆

mallarĝa, sed longa truo (en muro,...); loko, kie diskrevis aŭ disiĝis iu materialo (ligno,...) {8}

fenestro *

窗

truo en muro (kun vitro) por tralasi lumon aŭ por trarigardi; fako sur komputila ekrano {*3}

fenomeno

現象

natura okazaĵo aparte priparolata kaj nomata; io atendebla, kio okazas dum fizika aŭ ĥemia eksperimento; tre speciala okazaĵo {9}

fero *

plej uzata metalo (Fe) {*4}

ferdeko

甲板

unu el la horizontalaj ebenoj (plankoj) de ŝipo {X}

ferio

假期

libera tago, kiam oni ne devas labori; ferii ĝui ferio(j)n; pasigi sia(j)n ferio(j)n (ie/iel) {7}

fermi *

關

igi ne en- aŭ elirebla (pordon, ĉambron, sakon,...); forigi interspacon (fermi kurtenon, rondon, zonon, cirkviton, libron,...); ĉesigi, fini (diskuton, kunvenon,...) {*3}

fermenti

使發酵

ŝanĝiĝi, malkomponiĝi sub influo de fermento (iu el certaj organikaj substancoj), bakterio, ŝimo,... {X}

fervojo

鐵路

transportsistemo per vagonaroj sur reloj (trajnoj), por pasaĝeroj kaj por varoj (fer/voj/o) {X}

fervora

熱心的，熱情的

tre kaj kore penanta (por helpi iun, por atingi ion,...) {8}

festi *

過節，慶祝

(kune) fari agrablegajn aferojn, pro io {*4}

festeni

參加喜晏

feste manĝi; festeno luksa, abunda, festa manĝo {8}

fi-

表示不好的，惡劣的

[malbona, malica, malnobla] (precipe pri karaktero) (fi- kaj -aĉ- fihundo estas nefidinda kaj eble neatendite mordas - hundaĉo malbele aspektas kaj eble tro bojas) {9}

fi!

吥

[voko malbele!, malnoble!] {9}

fianĉo

未來的丈夫

estonta edzo {7}

fibro

纖維

pli-malpli fadenforma parto de besta karno aŭ de planto (aŭ home (ĥemie) farita, ekzemple nilona) {X}

fidi

信任

kredi, ke iu faros bonon; kredi, ke io sukcesos; kredi, ke iu/io protektos; pensi, ke io estas certa {7}

fidela *

可信任的，忠實的

kiu ĉiam helpas kaj defendas sian amikon; kiu neniam agas kontraŭ tiu aŭ tio; precize konforma {*6}

fiera *

自信，驕敖

tre konscia/kontenta pri siaj meritoj kaj faroj {*6}

figo

無花果，無花果樹

manĝebla "frukto", kvazaŭ saketo kun semoj, de iuj figo-arboj (Ficus carica,...) {9}

figuro

圖，身材

videbla formo; simbola formo; klariga desegnaĵo; skulptaĵ(et)o; simbola vort-uzo {7}

fikcio

虛構故事，小說

io elpensita; elpensita rakonto; neveraĵo konsiderata kiel veraĵo {9}

fiksa *

固定的

senmove ligita al io, ĉar alfiksita, aŭ senmove ligita, ĉar ĝi neniam estis aparta; neŝanĝebla {*5}

fiksi *

senmovigi per ligo, gluo, najlo,...; firme decidi (daton, horon, kunvenlokon, prezon, signifon...) {*5}

filo *

孩子

vira ido (rilate al liaj gepatroj) {*3}

filiko

羊齒植物，蕨類植物

iu el senfloraj herboj aŭ arboj kun spirale malvolviĝantaj folioj, sur kiuj estas ĝiaj sporoj (Filicopsida) {X}

filmo

膠卷，影片

bendo kun bildoj projekcieblaj; bendo sur kiun oni faras bildojn projekcieblajn aŭ fotojn; rakonto fotografita per moviĝantaj bildoj; filmi fotografi moviĝantajn bildojn sur filmo (aŭ sur magneta bendo, disko,...){7}

filtri

過瀘

pasigi likvon tra penetrebla tavolo (filtrilo), por disigi la likvajn kaj nelikvajn partojn; pasigi lumon tra iu tavolo aŭ (vitra) plato por haltigi parton de la (kolor)radioj {X}

fini *

完結

igi kompleta; baldaŭ ne plu fari; fari/konsistigi la lastan parton; ĉesigi; finiĝi esti en sia lasta parto; ĉesi; fino lasta parto aŭ momento; ĉes(ig)o; fin(aĵ)o ekstremaĵo {2}

financo

財務狀況

monrimedoj; stato de en- kaj elspezoj; mon-aferoj; financi (ion) havigi monrimedojn (por iu agado) {8}

fingro *

手指，脚趾

movebla elstara parto de mano aŭ piedo {*3}

firma *

固定的，堅固的

ne (facile) ŝancelebla, forpuŝebla, enpremebla aŭ malfiksebla; ne ŝanĝiĝema; konstanta; ne elasta; ne akveca {*6}

fiŝo *

魚

besto kun skvama haŭto kaj naĝiloj, vivanta en akvo, movanta sin naĝante (Pisces) [karpo, haringo, ezoko,...]; fiŝ(kapt)i (provi) kapti fiŝojn {*4}

fiziko

物理學

scienco pri korpoj kaj tio, kio okazas al ili sen ŝanĝo de ilia molekula strukturo; la materia aspekto {8}

flago *

旗

tuko diverskolora kiel simbolo de lando,... {*6}

flagri

eligi nekonstantan, moviĝantan lumon (flamoj ofte flagras) {9}

flamo

火焰

hela brilo de brulantaj gasoj (el fajro) (lumo kaj varmego); flami eligi flamojn; brili kvazaŭ flamo {7}

flamengo

火鶴

granda vadbirdo (ofte rozkolora; longaj kruroj kaj kolo; kurba beko por elkribri bestetojn) (Phoenicopterus) {X}

flanko *

邊

dekstra aŭ maldekstra, antaŭa aŭ malantaŭa parto, surfaco aŭ rando; korpoparto inter brako kaj kokso {*2}

flari

聞，嗅

senti (odoron) per la nazo {8}

flati

奉承，阿諛，拍馬屁

troe aŭ false laŭdi por plaĉi al iu {9}

flava *

黃色

kun koloro de matura citrono, kun koloro simila al tiu de oro; ovoflav(aĵ)o flava interna parto de ovo {*5}

flegi *

照顧病人，護理

prizorgi malsanulojn; zorge atenti {*6}

fleksi

彎曲

kurbigi; faldi; fleksiĝi (ankaŭ) ŝanĝi opinion {8}

fliki

補綴

ripari ion, surkudrante aŭ surgluante pecon {9}

flirti

動，飄揚

flugeti (papilio); moviĝi tien kaj reen en aero (haroj, flago); amindumi ne celante daŭran ligon {8}

floro *

花

parto de planto, ofte kolora, en kiu estas ĝiaj generiloj; flori disvolvi florojn; prosperi {*4}

floso

筏

objekto el kunligitaj trunkoj aŭ traboj por transporti homojn,... sur akvo; flosi resti sur akvo, ne subakviĝante; veturi per floso; flosigi transporti per floso (aŭ kiel floson (arbotrunkojn)) {7}

flui *

流動

moviĝi de unu loko al alia (pri likvo aŭ gaso); seninterrompe moviĝi (komunikado, parolo,...) {*5}

flugi *

飛

sin movi en aero, kiel birdo aŭ insekto; moviĝi en aero per aparato (aviadilo, balono, helikoptero,...) {*3}

fluido

流體

likvo aŭ gaso, ne solido {9}

flustri

輕聲說話，細語

mallaŭte paroli (por ke ne ĉiuj aŭdu) {9}

fluto

笛

rekta, tuboforma blovinstrumento {X}

foiro

商展

granda komerca kunveno kun multaj vendistoj {8}

fojo *

次

unu okazo de faro aŭ fariĝo (io okazas unu fojon aŭ ripete plurajn fojojn); foje unu fojon; (tre) malofte {*2}

fojno

乾草料

sekiĝintaj aŭ sekigitaj herboj {7}

foko

海豹

iu el mar-mamuloj kun hara felo (Phocidae) {X}

folio *

葉，頁

plata, ne-ligna, elstara parto de planto (ofte verda); peco da papero aŭ alia maldika plata materialo; foliumi (libron) rigardi (ne vere legi) folion post folio {*5}

fono

背景

tio, kio estas malantaŭ io {X}

fondi

建立

starigi, konstrui ion (estante la unua, kiu tion faras); fondaĵo kapitalo por (mon-)apogo al iu celo {8}

fonografo

古留聲機，使用圓筒，非使用唱片

malnova gramofono (kun cilindroj, ne diskoj) {8}

fonto *

泉，水源

loko, kie venas akvo el tero; tio, el kio venas io; tio, de kio oni ekhavis informon; fonti eliĝi el fonto {*5}

fontano

噴泉

ornama instalaĵo kun supren ĵetiĝanta kaj ŝprucanta akvo {9}

for *

al malproksima loko (iri for aŭ foriri, ĵeti for aŭ forĵeti); ne (plu) ĉi tie (esti for); (fore malproksime) {*1}

foresti

ne ĉeesti, kie kaj kiam oni estas supozata ĉeesti; manki (for/est/i) {9}

forgesi *

不在，缺席

ne memori; perdi el memoro; ne pripensi {*4}

forĝi

鍛造

prilabori metalon per fajro kaj frapado {7}

forko *

义子

manĝilo kun pikiloj; (forkego por pajlo,...) {*6}

formo *

外觀，型式

videbla, palpebla ekstera aspekto (bela, taŭga, kvadrata, ronda, anguleca,...); formi doni formon; konsistigi; form(uj)o en kio io mola ekhavas formon {*2}

formala

正式的，規定的

farata/farita laŭ la reguloj (pri la formo, vortumo,...) (formala peto eble skriba, en kvin ekzempleroj, kun subskribo de atestanto,...; formala kunveno anoncita kaj farata laŭ la reguloj de la asocio,...) {X}

formiko

螞蟻

insekto vivanta en grandaj bone organizitaj popoloj sub tero aŭ en mem farita monteto (Formica,...) {9}

formulo

公式，格式

difinita, preskribita esprimo; simbola skribformo en scienco (H2O estas la formulo por akvo); formuli precize vortigi; formularo papero kun demandoj precize formulitaj, apud kiuj oni skribu respondojn ankaŭ precize formulitajn {9}

forno *

火爐

fajrujo en domo, por kuirado, bakado aŭ hejtado {*6}

forpreni

拿開

preni ion de tiu, kiu havas ĝin, aŭ de la loko, kie ĝi estas (tiel ke ĝi poste estas for) (for/pren/i) {X}

forta *

強

tre kapabla por puŝi, tiri, levi, rezisti; posedanta siajn ecojn en granda grado {*2}

fortika

強化的，堅固的

firma, rezista, malfacile difektebla {7}

fosi *

鑿, 挖

fari truon en tero, elprenante teron per ilo (fosilo) {*6}

foso *

地洞

(longa) truo en tero, farita per fosado {*6}

fosto

木柱，木椿

alta, granda peco de ligno (vertikale metita) {8}

foto

照相，相片

fotografaĵo; foti fotografi; fotilo foto-aparato {X}

fotelo

扶椅

seĝo kun apogiloj por la brakoj; brakseĝo {9}

fotografi

攝影

fari bildojn (fotografaĵojn = fotojn) per lumo (ankaŭ foti) {7}

frago

草莓

(ruĝa) sukoplena karneca frukto de malalta planteto (Fragaria) je kies ekstera flanko estas semoj {8}

frako

燕尾服

ceremonia jako kun malantaŭe du baskoj {9}

frakasi

打碎

tute rompi (je malgrandaj pecoj) {8}

frambo

覆盆子, 懸鉤子

(ruĝa aŭ flava) "frukto" (konsistanta el multaj fruktetoj) de pikanta arbusto (Rubus idaeus) {8}

frandi

品嚐，享用美食

manĝi ion por plezuro, pro la bona gusto, ne pro malsato; frandaĵo [bombono, ĉokolado, glaciaĵo, torto,...] {7}

frapi *

拍，擊

(subite) forte tuŝi per mano aŭ io alia {*4}

frato *

兄弟

vira ido de la samaj gepatroj (rilate al alia ido) {*3}

fraŭdi

騙取

trompe alproprigi ion pri kio iu alia havas rajton {X}

fraŭlo *

viro ne (jam) edziĝinta {*3}

frazo

片語

vortoj kune farantaj eldiron ("Li sidis tie, kiam ŝi eniris kaj mi salutis ŝin." kaj "Jen mi!" estas frazoj) {9}

fremda *

陌生的，外地的

nekonata; de alia loko; nepropra {*4}

freneza

瘋狂的

perdinta la prudenton; mense malsana {7}

freŝa *

新鮮的

nova, ne malboniĝinta; ĵus farita aŭ rikoltita {*5}

fripono

騙子，無賴

trompanto; ruza ŝtelisto;... {9}

friti

炸

prepari manĝaĵon en graso aŭ oleo per varmego {8}

frizi

做頭髪，美髪

prilabori kaphararon por ke ĝi aspektu bela {8}

fromaĝo *

乳酪

firmigita (parte senlikvigita) produkto el lakto {*6}

fronto

前線

la antaŭa parto de batalpreta armeo; la linio inter du batalantaj armeoj; la linio inter du malsamaj veterspecoj; la antaŭa parto de io {9}

frosto

霜

forta malvarmo (sub 0 gradoj Celsiaj); frostas la temperaturo estas sub 0°C; frosti esti en frosta stato; frostigi fari ion glacie malvarma; frostiĝi rigidiĝi pro malvarmo {7}

froti

磨擦

premante ŝovi ion tien kaj reen sur surfaco de io alia {7}

frua *

antaŭ la kutima aŭ fiksita tempo; je la komenco {*3}

frukto *

早

parto de planto, kiu enhavas semojn [citrono, pomo, banano, oranĝo, vinbero,...] {*3}

frunto *

前額

supra antaŭa parto de vizaĝo, inter okuloj kaj hararo {*6}

fuĝi

逃跑

forkuri (pro danĝero) {9}

fulgo

黑煙

nigraĵo el fumo de fajro {8}

fulmo

閃電

brila fajra streko en ĉielo pro elektro inter nuboj (kaj tero); fulmotondro vetero kun fulmo kaj tondro {7}

fumi *

吸煙

elblovi fumon; ensuĉi kaj elblovi fumon de brul(et)anta tabako aŭ alia herbo {*6}

fumo *

熱氣，煙

varma aero, gasoj kaj malpuraĵoj, kiuj de fajro iras en aeron {*6}

fumaĵi

煙薰

elmetadi viandon aŭ fiŝon al fumo, por fari ĝin konservebla (fum/aĵ/i) {X}

fundo *

底部，基金

parto de io, plej malproksima al ĝia malfermaĵo aŭ al ĝia enirejo; plej profunda parto (de rivero, puto, groto,...) {*5}

fundamento

基礎

masonaĵo en tero kiel bazo de konstruaĵo; la firma bazo de io; Fundamento bazo de Esperanto (1905) {8}

funebro

哀悼

malĝojo pro morto; malĝojo pri mortinto; funebri senti, montri funebron {8}

funelo

漏斗

ilo kun larĝa malfermaĵo supre kaj tubeto malsupre, por pli facile verŝi likvon en botelon,... {9}

fungo

蘑菇，菌類

ne-verda, senflora, senfolia sporo-planto, kreskanta el ŝlimecaj fadenoj (subteraj, en putranta ligno,...) (Fungi) {9}

funkcio

作用

servo, laboro, agado, kiun iu (aŭ io) faru (la funkcio de kelnero estas alporti manĝaĵojn kaj trinkaĵojn; la funkcio de kasisto estas enkasigi pagojn; la funkcio de la nazo estas spiri kaj flari; la funkcio de horloĝo estas montri la (ĝustan) horon); funkcii plenumi funkcion; agi laŭ sia funkcio {8}

funto

磅

diverslanda mezuro de pezo, egala al proksimume duona kilogramo; malnova nomo de iuj mon-unuoj {8}

furaĝo

草料，飼料

(herboj kiel) nutraĵo por bestoj {9}

furioza

噴怒的

(ne sinrege) kolerega {9}

fuŝi

搞砸, 弄糟

malbonigi ion aŭ malbone fari ion, pro senzorgeco (laŭvola aŭ ne laŭvola) {9}

futbalo

足球

piedpilk-ludo; futbali ludi futbalon {X}

G

gaja *

愉快，無憂的

ridema, senzorga {*4}

gajni *

賺取

ricevi, ĉar oni ion bone faris; esti la plej kapabla, lerta aŭ bonŝanca en konkurso (kaj do gajni premion) {*4}

galo

膽汁

amara likvaĵo el hepato {9}

galoŝo

長筒套鞋

(kaŭĉuka aŭ plasta) vesto por surmeti sur ŝuoj por ŝirmi ilin kontraŭ malseko (superŝuo) {9}

ganto

手套

manvesto (kontraŭ malvarmo aŭ por protekto) {8}

garaĝo

修車廠

ŝirmejo aŭ riparejo por aŭtoj aŭ aŭtobusoj {8}

garantii

保證

preni sur sin la respondecon pri iu/io; certigi, ke io okazos (riskante punon aŭ pagon, se tio ne okazos) {8}

garbo

整捆的小麥

fasko da falĉita greno (maniero por provizore starigi falĉitan grenon sur kampo) {9}

gardi *

看管

atenti kaj fari ĉion por ke ne okazu io malbona al iu/io; gardilo (ankaŭ) kiu interrompas elektran cirkviton {*5}

garni

裝飾

almeti ion al io por plibonigi, plifortigi, kompletigi ĝin; almeti ornamaĵon al io {9}

gaso *

氣體

io ne solida kaj ne likva (akvo je malpli ol 0 gradoj Celsiaj estas solido (glacio), inter 0 kaj 100°C likvo (akvo), super 100°C gaso (vaporo)) {*6}

gasto *

客人

iu kiu vizitas iun aŭ dum iom da tempo loĝas ĉe iu (amike); gasti loĝi ĉe iu kiel gasto; gastigi akcepti iun kiel gaston; gastejo (simpla) hotelo, restoracio,... {*6}

gazo

麻紗

tre maldense teksita ŝtofo (ankaŭ el metalo) {X}

gazeto *

報紙

papero kun multaj skribaĵoj (novaĵoj, artikoloj), aperanta regule (unu fojon en tago, unu fojon en semajno,...) {*4}

ge- *

包含男女性的

[la du seksoj kune] (geknaboj, gefiloj, gesinjoroj,...) {*0}

gelateno

膠

senforma, (preskaŭ) senkolora, sengusta substanco, farita el besta karno aŭ ostoj aŭ el fruktoj (uzata en teĥniko, por bredi bakteriojn, por densigi manĝaĵojn,...) {9}

generi

，製造，生

naskigi (viro ne naskas, sed generas idon); estigi {X}

generacio

世代

aĝogrupo; ĉiuj homoj proksimume samaĝaj vivantaj samtempe; nasko-ŝtupo (geavoj - gepatroj - gefiloj - genepoj -...) {9}

generalo

將軍

plej alta armeestro {9}

genio

天才

eksterordinara kapablo krei, inventi,...; bona aŭ malbona spirito (diaĵo); geniulo iu eksterordinare kapabla {8}

gento

種族

popolo samdevena; aro da familioj devenantaj de la samaj prauloj {9}

genuo *

膝

la artiko por fleksi la kruron; ĝia antaŭa ekstera flanko; genui stari sur la genuoj {*5}

geografio

地理

(scienco pri) la aspekto de Tero, ĝiaj landoj kaj regionoj,... {9}

ges., ges-roj

女士先生們

gesinjoroj {X}

gesti

以手表示

fari movojn per mano(j), brako, kapo (por esprimi senton aŭ por komuniki ion); gesto unu tia movo {8}

gimnastiko

體育館

ekzercado de la korpo per movoj {X}

gingivo

齒齦

la karno de la buŝo, en kiu staras la dentoj {X}

gipso

石膏

pulvoro (CaSO4), kiu kun akvo firmiĝas (por bandaĝi rompitajn ostojn kaj por fari statuetojn, reliefaĵojn) {X}

girlando

花圈

ornama longa plektaĵo el floroj, folioj, paperoj,... {9}

gisto

酵母

eta fungo (alkoholigas sukeron kaj ŝveligas paston) {X}

gitaro

吉他

instrumento kun 5-7 kordoj sonigataj per fingroj {X}

glacio *

冰

solida akvo (malpli varma ol 0°C); glaciaĵo frostigita dolĉaĵo el akvo aŭ lakto (kremo), siropo, fruktoj,... {*5}

gladi

熨平衣物

glatigi vestojn per varm(eg)a ilo (gladilo) {8}

glano

橡實

kverkofrukto; (ankaŭ) la ekstremaĵo de peniso {X}

glando

腺

iu part(et)o en korpo de homo aŭ besto, aŭ en planto, kiu produktas likvon {X}

glaso *

玻璃器皿

vitra trinkujo (vinglaso, akvoglaso,...) {*4}

glata

滑的

(surfaco) tre ebena, sen elstaraĵoj; okazanta sen malhelpoj, sen rezisto {7}

glavo

劍

longa duflanka (dutranĉa) tranĉilo kiel batalilo {9}

gliti *

滑行

movi sin/moviĝi per ŝovado sur tre glata surfaco; ŝoviĝi sur tre glata surfaco; movi sin/moviĝi tuŝante la teron (aŭ neĝon, aŭ glacion) sen radoj {*6}

globo

圓球

objekto en formo de perfekte ronda pilko; objekto kun surfaco, el kiu ĉiuj punktoj estas same (mal)proksimaj al la centro; terglobo nia planedo Tero {7}

gloro

榮耀

admirego, laŭdego; glori honoregi iun per laŭdoj {8}

gluo

膠

substanco, kiu post sekiĝo fiksas unu aferon al alia; glui fiksi per gluo; (algluiĝi ankaŭ sen gluo) {7}

gluti

吞

traigi el buŝo tra gorĝo al ezofago {8}

gobio

一種大魚

malgranda Eŭropa kaj Azia riverfiŝo (Gobio) {9}

golfo

海灣

parto de maro grandparte ĉirkaŭita de tero {8}

gorĝo

interna parto de la kolo; antaŭa ekstero de la kolo {7}

gorilo

大猩猩

plej granda hom-simila simio (Gorilla) {X}

gracia

plaĉa pro movoj, gestoj,... {7}

grado

度

kiomo (kiom aŭ kiel ...a io aŭ iu estas); mezuro por temperaturo (je 100 gradoj Celsiaj, akvo bolas) (simbolo °); mezuro por angulo (1/360 de cirklo); unu el (iel) difinitaj dividoj de progresado, evoluo, salajro, rangoj, laborpostenoj, studrezultoj,... {7}

grajno

谷粒

grenfrukteto; seka semo; globforma eta objekto {8}

gramo

克，重量單位

0,001 kilogramo [mezuro por maso kaj pezo] {9}

gramatiko

文法

reguloj de iu lingvo pri ĝusta kunmeto de (vortoj kaj) frazoj {9}

gramineo

蔴

iu el herboj (altaj aŭ ne) kun mallarĝaj folioj kaj maldika rekta tigo (i.a. kanoj, grenoj) (Gramineae) {X}

gramofono

用唱片的唱機

aparato por aŭdigi sonon per diskoj {X}

granda *

大的

pli multe ol ordinare (laŭ mezuro, kvanto, grado,...); (kun granda) mezuro en ĉiuj direktoj (longo, alto, larĝo); ampleksa; kun multaj anoj (popolo, asocio,...) {*2}

grandioza

宏偉的

belega, bonega, impresega {9}

graso *

油脂

facile ŝmirebla kaj fandebla substanco [butero, oleo,...]; grasa kun multe da graso; (pri literoj dike presitaj) {*6}

grati

搔

fari striojn (sur haŭton) per ungoj aŭ io alia, ekzemple ĉar jukas; degrati tiel forigi ion de iu surfaco; skrapi {9}

gratuli

恭喜

bondeziri pro okazaĵo aŭ atingaĵo {8}

grava *

重要的，嚴重的

kun granda influo; kun multaj sekvoj; tre atentinda {*2}

graveda

懷孕的

havanta idon en sia ventro (en la utero) {9}

grego

群集

brutaro; paŝtbestaro (ŝafaro, bovinaro,...) {9}

greno *

榖粒

herbo, kies semojn oni muelas por fari farunon, por el ĝi fari manĝaĵojn [tritiko, sekalo, sorgo,...] {*5}

grio

米， 去殼穀粒

krude (ne fajne ĝis faruno) muelita/pistita greno {X}

grimaci

作鬼臉

fari strangajn movojn per la vizaĝaj muskoloj {9}

grimpi

攀爬

supreniri malfacile (en arbon, sur rokon,...) {7}

grinci

刮，擦出噪音

eligi akran malagrablan sonon pro frotiĝo (de metalo sur metalo, de metalo sur vitro, de dento sur dento,...) {9}

gripo

流行性感冒

epidemia malsano (laceco, kapdoloro, kataro,...) {9}

griza *

灰色

kun koloro de cindro; inter nigra kaj blanka {*5}

groto

truego, kavaĵo en monto {9}

gruo

granda migra birdo kun longa maldika kolo, longaj maldikaj kruroj kaj longa pinta beko, ofte griza, kun laŭta trumpeteca voko (Grus); maŝino por levi objektojn, konsistanta i.a. el longa brako, je kies fino la objektojn levas ŝnuro aŭ kablo {9}

grumbli

montri malkontenton per (ne tre klaraj) vortoj {9}

grundo

la supra parto de tero, rigardata kiel taŭga (aŭ ne) por kreskigado de utilaj plantoj {7}

grupo *

(malgranda) aro da homoj, bestoj aŭ aĵoj; grupigi kunigi en grupon; grupiĝi fariĝi grupo {*5}

gudro

pli-malpli fluida, glueca nigra substanco restanta post distilado de karbo, ligno,... {9}

gujavo

tre aroma frukto de varmlanda arbo (Psidium) {X}

gumo

glueca substanco el iuj arboj; kaŭĉuko; bloketo el gumo aŭ kaŭĉuko uzata por forviŝi krajonajn skribaĵojn,... {9}

gusto

sensaĵo en la buŝo [dolĉa, amara, acida, sala]; ies kriterioj por (mal)ŝati; gusti kaŭzi sensaĵon en la buŝo {7}

gustumi

rimarki la guston de io; preni iom da io por provi, kiel ĝi gustas (gust/um/i) {9}

guŝo

longeca semujo kun unu aŭ du vicoj da semoj, de iuj plantoj (ekz. fazeolo, pizo, tamarindo, ternukso) {X}

guto *

ero da likvo; akvero; guti fali kiel gutoj; fali guton post guto {*6}

gvardio

(armea) gardistaro {9}

gvidi *

montri al iu, kien iri aŭ kion fari {*6}

Ĝ

ĝardeno *

花園

loko apud domo, kie oni kreskigas plantojn (por manĝo aŭ por ornamo); (ankaŭ) parko {*4}

ĝemi

呻吟

esprimi dolorajn sentojn per neklaraj sonoj {7}

ĝemelo

雙胞胎，孿生

dunaskito unu el du samtempe naskitaj infanoj de la sama patrino; (simile trinaskito,...) {9}

ĝeni *

困擾，苦惱

(iom) malhelpi al iu; ĝeni sin ne kuraĝi, honteti {*6}

ĝendarmo

警察

(ŝtata) policisto {9}

ĝenerala *

一般的

ofte kaj multloke vidata, aŭdata, farata,...; same aplikebla al pluraj grupoj, kategorioj,... {*6}

ĝentila *

紳士的，溫和的， 有禮的

bone kondutanta laŭ ĝenerale akceptataj normoj, laŭ socie akcepteblaj "bonaj manieroj" {*6}

ĝermo

芽

io, kio fariĝos (post kreskado kaj evoluado) besto, planto,...; komenca elemento de io; etaĵo kaŭzanta malsanon; ĝermi ekkreski {9}

ĝi *

它

tiu objekto, besto, planto, ideo, (infano, kiam la sekso ne gravas) {*1}

ĝibo

駝背

(grasa) elstaraĵo de dorso de iuj bestoj (ekzemple kamelo); elstaraĵo de dorso de homo pro miskresko {9}

ĝirafo

長頸鹿

remaĉanta mamulo en Afriko, kun tre longa kolo (Giraffa) {X}

ĝis *

直到

[atingo] (ni iris ĝis la arbaro ne en la arbaron); ne post (ĝis la tria horo ne plu post la tria horo); inter ĉi tiu loko kaj tiu loko (ĝis la arbaro estas kampoj); inter ĉi tiu tempo kaj tiu tempo (de la kvara (horo) ĝis la oka (horo) mi laboris); "ĝis!", "ĝis revido!" saluto ĉe foriro {*1}

ĝoji *

歡喜，高興

havi tre bonajn sentojn pri io; esti feliĉa pro io {*2}

ĝui

享受

senti grandan plezuron; ricevi plezuron/utilon de io {7}

ĝusta *

正確的

tiel, kiel devas esti; senerara {*4}

H

ha! *

哈！

[voko surprizo] (ha lo! voko tra telefono) {*1}

hajlo

雹

globetoj da glacio, falantaj el ĉielo; hajlas (el la ĉielo) falas hajlo {8}

haki

砍

tranĉi aŭ fendi per frapo(j) de akra ilo (hakilo) {7}

halo

大廳

granda ejo kun tegmento (por bazaro, foiro, sporto,...); ĉambrego {9}

halti *

停止

ĉesi moviĝi, iri, agi; interrompi sian iradon aŭ veturadon; (provizore) ne plu iri aŭ veturi; haltejo loko, kie kutime haltas trajno, tramo, aŭtobuso,... {*3}

hangaro

飛機庫

konstruaĵo por ŝirmi aviadilojn aŭ aliajn aerveturilojn {9}

haro *

髪

fadenforma kreskaĵo sur la haŭto de homo aŭ de iuj bestoj (ĉe homoj multaj haroj kreskas sur la kapo, tial pri homoj "hararo" kutime signifas "ĉiuj kapharoj kune") {*3}

haringo

鯡

migra marfiŝo (Clupea harengus) {9}

harmonio

和聲，調和

kombino de sonoj agrabla por aŭskulti; plaĉa aranĝo de la partoj de tuto; harmonii esti en harmonio {9}

harpo

豎琴

granda instrumento multkorda, sonigata fingre {X}

haŭto *

皮膚

la surfaco de homa aŭ besta korpo; la ekstera tavolo de io {*6}

havi *

有

posedi; esti kun; ne esti sen {*2}

haveno

港

ŝirmita loko por en- kaj elŝarĝado de ŝipoj {7}

havigi

給

doni, disponigi,... (hav/ig/i) {9}

hazardo

危險

kiam io okazas sen plano, intenco, volo, reguleco {9}

he!

嘿

[voko por tiri atenton] {8}

heĝo

圍籬

barilo, ŝirmilo el plantoj {9}

hejmo *

家

la propra aŭ familia loĝejo; famili(ec)a restadejo {*3}

hejti *

室中加熱

varmigi domon; fari varmon por produkti ion {*6}

hektaro

公頃

10.000 kvadrataj metroj {9}

hela *

明亮的

luma, prilumita (pri koloro ne miksita kun nigro; miksita kun blanko) {*4}

helico

螺線

linio sur la ekstero de cilindro de malsupre oblikve supren (kiel ĉe ŝraŭbo); rotacianta aparato ŝraŭboforma (aŭ kun oblikvaj elstaraĵoj) por movi ŝipon, flugmaŝinon, akvon, aeron,..., aŭ por esti movata de akvo, aero aŭ vaporo {X}

helikoptero

直升機

flugmaŝino, kies helico samtempe levas la maŝinon kaj antaŭenmovas ĝin {9}

helpi *

幫忙

faciligi ies laboron; kune fari; esti utila por {*2}

hepato

肝

organo en la korpo de homo aŭ besto, kiu produktas multajn ĥemiaĵojn (hepar) {9}

hepatito

肝炎

iu el infektaj hepato-inflamoj (flava okulblanko) {X}

herbo *

草本類

(kutime verda) planto sen lignaj partoj {*5}

heredi

繼承

ricevi ion post morto de iu; ekhavi iujn ecojn, kiujn havas aŭ havis (unu el) la gepatroj aŭ geavoj {8}

heroo

英雄

homo kiu faris eksterordinare grandajn farojn; ĉefa persono de rakonto, teatraĵo,... {8}

heroldo

先鋒

antaŭanoncanto; heroldi antaŭanonci {9}

heziti

遲疑

ne esti certa; ne kuraĝi; ne scii, ĉu fari aŭ ne fari {7}

hieno

鬣狗， 土狼

hundo-simila striita/makulita rabobesto (Hyaena,...) {X}

hieraŭ *

昨天

en/dum la tago antaŭ la nuna tago {*1}

higieno

scienco pri la rimedoj por konservi la sanon; (observado de) reguloj por preventi malsaniĝon {9}

himno

聖歌，教會歌，國歌

solena kanto (preĝeja, nacia,...) {9}

hirudo

水蛭

sangosuĉa vermo en sensala akvo (Hirudo) {X}

hirundo

燕子

birdo kun longaj, pintaj flugiloj (Hirundo, Delichon,...) (iuj konstruas neston el koto sur muro) {7}

historio *

歷史

(rakontoj pri) tio, kio okazis {*4}

histriko

豪豬

mamulo kovrita de longaj pikiloj (Hystrix,...) {X}

ho! *

喝！

[voko miro, atentu!] {*1}

hodiaŭ *

今天

en/dum la nuna tago; en/dum ĉi tiu tago {*1}

hoko

彎勾，掛钩

fiksilo en formo de "J" aŭ "L"; hoki kapti, fiksi per hoko; hok(et)o supersigno (ŭ, č) aŭ subsigno (ç, ą) {8}

hokeo

曲棍球

iu el teamosportoj kun pilketo kaj kurbaj bastonoj {X}

homo *

人

(Homo sapiens); viro aŭ virino aŭ knabo aŭ knabino; la homaro ĉiuj homoj sur Tero {*2}

honesta *

誠實的

ne mensoganta; parolanta la veron; faranta tion, kion oni devus fari {*6}

honoro *

榮耀

granda estimo montrata de aliaj al iu; sento pri sia estimindeco/valoro; honori montri grandan estimon {*6}

honti *

羞恥

havi malbonan senton pro farado aŭ pensado de io malbona, malbela, malhonora,... aŭ pro nefarita devo {*6}

horo *

小時

60 minutoj [mezuro por tempo]; (la horo la (nuna) punkto en tempo kioma horo estas? la dua kaj duono) {*3}

horaro

時刻表

antaŭe difinita plano pri horoj de forveturo de trajnoj, aŭtobusoj,...; horoj de servado, oficado,... (hor/ar/o) {X}

hordeo

大麥

greno de malvarma modera klimato, interalie uzata por fari bieron (Hordeum vulgare) {9}

horizonto

la limo inter ĉielo kaj tero, vidata de malproksime {9}

horizontalo

水平線

linio paralela al la surfaco de senmova akvo {9}

horloĝo *

計時器，鐘錶

mezurilo de tempo; objekto, kiu montras la horon kaj la minutojn (per montriloj aŭ per ciferoj) {*5 }

hormono

賀爾蒙

substanco produktita en glando, transportata per la sango al organo, al kies funkciado ĝi efikas {X}

hospitalo

病院

malsanulejo, kuracejo {8}

hotelo

旅館

domo, kie vojaĝantoj povas loĝi (kontraŭ pago) {7}

hufo

蹄

la piedo (fakte ungo) de ĉevalo, azeno, ŝafo,... {8}

humana

人道的

homeca; akceptebla inter homoj {9}

humida

潮濕的

malseketa; vapor-enhava (aero) {8}

humila

謙恭的

malfiera; pensanta, ke aliaj homoj estas pli bonaj {7}

humoro

幽默

animstato [ĝoja, malĝoja, gaja, malgaja, kolera,...] {7}

hundo *

狗

kvarpieda besto ĉe homoj (Canis familiaris) (bojas "boj-boj", "vaŭ-vaŭ" aŭ "ef-ef")

Ĥ

ĥaoso

混亂

tre granda malordo {X}

ĥemio

化學

scienco pri la konsisto de materiaj substancoj kaj pri la ŝanĝoj en ilia interna (molekula) strukturo {8}

ĥolero

霍亂

infekta malsano (senfebra likva lakso, vomado,...) {X}

ĥoro

合唱

kantistaro, kantantaro; grupo da homoj, kiuj samtempe, kune diras ion (en teatraĵo,...); (ĥore ĉiuj kune)

I

-i *

原形動詞的字尾

[ago/stato] [verbo] (mi ŝatas kanti; li volas salti; ŝi povas naĝi; li kutimas pagi kontante; estas bone, atendi iom; sufiĉe dormi estas necese; bonvolu eniri; tempo por manĝi; loko por dormi;...) (biciklo bicikli - mi biciklis al la urbo; kontenta kontenti - mi tre kontentas pri tio; adiaŭ adiaŭi - li adiaŭis min en la stacidomo; ĉirkaŭ ĉirkaŭi - ili tute ĉirkaŭis min;...) {*0}

i.a.

等

inter aliaj; interalie {X}

ia *

某樣的

de nedifinita (aŭ ne menciata) speco; iuspeca {*1}

iafoje

某一次

en iuj specialaj (nun ne menciataj) okazoj (ia/foj/e) {9}

ial *

某原因

pro iu kaŭzo aŭ motivo {*6}

iam *

某時

en nedifinita (aŭ ne menciata) tempo; ne nun {*1}

-ido *

未長大的動物，小孩

[infano; juna besto] (idoj infanoj; posteuloj) (ĉevalido, ŝafido, reĝido, Napoleonidoj,...) {*0}

ideo *

理想

penso; io en kapo; unua penso pri io farota {*4}

idealo

理想的

perfekteco neniam atingebla; nobla celo {8}

identa

相同的

tute sen diferencoj; tute sama {8}

ie *

某地方

en nedifinita (aŭ ne menciata) loko {*1}

iel *

某原因

en iu maniero, iumaniere; en iu grado, iugrade {*6}

ies *

某人的

de iu(j); apartenanta al iu(j) {*6}

-igi *

表變成的字尾

[fari -a, -o; kaŭzi ke io/iu -as] (je 100°, akvo bolas, sed homo boligas akvon) (grandigi, ruinigi, kunigi, ridigi, laborigi, surtabligi, enpoŝigi,...); igi fari, kaŭzi {*0}

ignamo

甜薯

nutra tuber(eg)o de varmlanda planto (Dioscorea) {X}

ignori

忽視

laŭvole malatenti; laŭvole ne aŭskulti, ne rigardi {9}

igvano

鬣蜴

Amerika rampulo (granda lacerto) (Iguana,...) {X}

-iĝi *

及物動詞變成不及物動詞的語尾

[ekesti -a, -o; kvazaŭ sin -i; kvazaŭ io/iu -as ĝin/lin/ŝin] (sur horizontala ebeno, iu devas ruli pilkon, sed sur deklivo, pilko ruliĝas) (grandiĝi, ruiniĝi, kuniĝi, puŝiĝi, enfermiĝi, elverŝiĝi,...); iĝi ekesti, fariĝi {*0}

-ilo *

表示工具的字尾

[instrumento, rimedo] (kutima, ĝenerale uzata ilo por ...-i) (tranĉilo, kudrilo, tondilo,...); (iu el diversaj iloj por ...-i) (manĝilo, skribilo, pafilo, komunikilo,...) {*0}

ilekso

冬青，聖誕樹

planto kun ledecaj, dornohavaj folioj (Ilex) {X}

ili *

他們

tiuj homoj, bestoj, plantoj, objektoj, ideoj {*1}

ilustri

圖說，插圖

ornami per bildoj; aldoni bildojn al (skribita, presita) rakonto; klarigi iun rakonton per aldonaj rakontoj {8}

imagi *

想像

vidi en siaj pensoj; formi por si mensan bildon {*6}

imiti *

模仿

rigardi, kiel iu alia faras ion, kaj fari same; fari ion saman aŭ similan; imitaĵo io ne orginala {*6}

imperio

帝國

regno (ŝtato) kun multaj popoloj, kies estro (imperiestro) foje sub si havis reĝojn, regantajn pri partoj de la regno; ŝtato reganta aliajn ŝtatojn {8}

impeti

energie ĵeti sin antaŭen {9}

impliki

<糾纏DD>malebligi aŭ malfaciligi la movojn de iu, ĉirkaŭvolvante ŝnurojn,...; malebligi aŭ malfaciligi agadon per ĉiuspecaj komplikaĵoj {9}

imponi

動人， 顯嚇

(provi) kaŭzi admiron aŭ respekton {X}

importi

出口

enporti komercaĵojn en iun landon {8}

imposto

稅

deviga pago de ŝtatano al la ŝtato {8}

impreso

印象

influo al la sensoj aŭ al la koro; sento aŭ imago ekhavita de aŭ pri io/iu; impresi fari impreson {8}

impulso

推進，衝動

ekpuŝo; ekmovo; ekinstigo; momenta kurento {9}

imuna

免疫的

plene rezista (kontraŭ malsano,...) {9}

-ino *

女性

[virino; (principe) naski-pova individuo] (virino, patrino, knabino, reĝino, ĉevalino, kokino,...) {*0}

inciti

鼓動，煽動，激起

eksciti ies koleron per mokoj, ataketoj,... {9}

-inda *

值得作的字尾

[estas bone, fari; oni prefere devus fari; merito] (leginda, vidinda, ridinda, puninda, laŭdinda,...) {*0}

indiferenta

不關心，不區別

montranta neniun preferon; montranta neniun kaŭzon por prefero {8}

indigni

憤慨

senti koleron pro malnobla, nejusta ago de iu alia {9}

indiĝeno

本土的

homo, kies antaŭuloj jam antaŭ multaj centoj (aŭ miloj) da jaroj loĝis en tiu sama regiono aŭ lando {X}

indiki

表示

doni la informo(j)n bezonata(j)n (por fari ion, trovi vojon,...); montri ion farotan; montri iun por ke li/ŝi faru {9}

individuo

個體，個人

unu aparta el multaj similaj (besto aŭ planto); unu homo, ne kiel ano de grupo {9}

indulgi

縱容

ne puni ion puneblan; ne tro kritike trakti iun, kiu malbone faris ion; ne tro forte reagi al io (malbona, erara) {9}

industrio *

工業

farado de produktoj el krudaj materialoj {*6}

infano *

小孩

juna homo; ido de homo (aŭ besto); filo aŭ filino {*2}

infekti

傳染

transdoni ĝermojn de malsano (per aero, akvo, de homo al homo,...) {9}

infero

地獄

(religio) loko, kie loĝas la diablo(j), kaj kien homoj postmorte estas sendataj kiel puno; loko, kie oni forte suferas {9}

inflamo

發炎

kiam organo malsane varmiĝas, ŝvelas, ruĝiĝas,... {X}

influi

影響

havi efikon sur pensoj kaj agoj de alia(j) homo(j) {8}

informi *

告知

sciigi (pri io); informiĝi ekhavi informojn {*6}

infuzi

泡，浸

fari trinkaĵon, trempante foliojn en varmega akvo {X}

-ingo *

某些物品的工具，套，座

[io, en kion oni metas tion (parte), por teni ĝin] (kandelingo, lampingo, ŝtopilingo, glavingo, piedingo,...) {*0}

inĝeniero

工程師

homo (diplomito) kiu laŭ sciencaj metodoj faras aŭ estras teĥnikajn laborojn {8}

iniciati

發起，初始

kiel la unua fari ion aŭ proponi ion {9}

injekti

注射

enŝprucigi likvon aŭ gason en ion; enŝprucigi medikamenton en la korpon {9}

inko *

墨水

kolora likvo (aŭ pasto) por skribi (aŭ presi) {*5}

inklina

傾斜

animmovata; kvazaŭ de sia animo puŝata al {8}

inkluziva

包括

enhavanta en si (kiel parton de la tuto aŭ kiel elementon de aro); inkluzive (de) enhavante ankaŭ; enkalkulante {X}

insekto *

昆蟲

besteto kun ses piedoj kaj (ofte) du paroj da flugiloj (Insectae) [muŝo, kulo, papilio, formiko, abelo,...] {*5}

insidi

設陷阱

sekrete prepari trompon aŭ malutilon {9}

insigno

徽章

rekonilo portata de homo (por montri membrecon, por montri sian rangon,...) {9}

insisti

堅持

daŭre, ripete kaj firme esprimi sian opinion (aŭ peton) al aliaj {8}

inspekti

檢視

(ofice, oficiale, komisiite) kontroli la agadon de iu, la funkciadon de io {X}

inspektoro

督查員，檢查員

(ĉef)inspektisto {9}

inspiri

啟發靈感

(sen instigo) kaŭzi, ke iu pensas pri io, ekhavas ideon, sentas ion, faras ion iumaniere,... {9}

instali

安裝

meti ion ien kaj fari ĉion, por ke ĝi bone funkciu {8}

instanco

審判當局

aŭtoritato (ŝtata, urba,...) kun juĝa aŭ decida povo (persono aŭ organizaĵo) {9}

instigi

慫恿

diri "jes! faru tion!" {8}

instinkto

本能

tio, pro kio oni povas fari aferojn sen lerno {7}

instrui *

教導

lernigi; transdoni sciojn {*5}

instrukcio

指導

preciza indiko (ordono), kiel fari certan laboron; instrukcii doni instrukcio(j)n {X}

instrumento

儀器，樂器

fabrikita objekto speciale farita por certa uzo {8}

insulo *

島

peco da tero, ĉirkaŭ kiu ĉiuflanke estas akvo {*6}

insulti

侮辱

ofendi per malĝentilaj vortoj, per krudaj esprimoj {8}

-int- *

表示完成動作的字尾

[fininta, post la ago] (manĝinta homo kun manĝaĵo en sia stomako; falinta pluvo akvo sur tero); (manĝinte (=post la manĝado), li lavis la telerojn); (ĝenerale, -into = -inta homo) {*0}

integri

集合，組合

fari tutaĵon el partoj; integriĝi kununuiĝi {X}

intelekto

智慧

kapablo pensi, imagi kaj rimarki rilatojn inter aferoj; intelektulo kiu laboras precipe per sia intelekto {8}

inteligenta

有智慧的

kiu facile komprenas kaj vigle pensas {8}

intenci *

意想

voli fari ion iam; voli fari ion kun iu celo; laŭvole fari ion {*5}

inter *

在...之間

[a bc b estas inter a kaj c]; [ash3djlmtuvp cifero inter literoj]; (rilatoj inter A kaj B rilatoj de A al B kaj de B al A) {*1}

interalie

互相

inter aliaj aferoj (inter/ali/e) [ekzemplo] {X}

interesi *

引起興趣

veki scivolon (ĉu en la afero estas ia utilo, profito, kono aŭ scio (por iu)); interesiĝi esti scivola (ĉu la afero povas prezenti iel utilon,...); interesa kio eble povas prezenti ian utilon, profiton, konon aŭ scion (por iu); scivolo-veka {*3}

intereso *

興趣

eblo aŭ deziro akiri utilon, profiton aŭ konon el io; graveco (por iu) {*3}

interna *

內部的

estanta en io; ne ekstera {*4}

internacia

國際的

kiam temas pri rilatoj inter anoj de diversaj popoloj; kiam temas pri rilatoj inter ŝtatoj (inter/naci/a) {X}

interpelacii

議會對部長的公開執詢

fari publikan demandon al ministro en parlamento {9}

interpreti

解說，口譯

doni al io signifon (eblan, probablan, laŭ kunteksto,...); klarigi al nekomprenantoj; buŝe traduki {9}

interrompi

打斷

provizore ĉesigi; diri ion, dum iu alia estas parolanta (inter/romp/i) {X}

intertempe

在那期間

dum la tempo, kiu pasis inter la priparolataj okazaĵoj, aŭ inter la priparolata okazaĵo kaj nun (inter/temp/e) {X}

interveni

干涉

diri ion dum diskuto (inter aliaj homoj); (sen peto) agi anstataŭ iu alia (ĉar tiu ne kapablas, por preventi akcidenton,...) (inter/ven/i) {X}

intervjui

面談，面訪

pridemandi iun (por gazeto, radio, televido,...) pri ties spertoj, opinioj... {X}

intesto

腸

parto de la nutrokanalo post la stomako, kie la pli granda parto de digestado okazas {9}

intima

親密的

tute persona, ne publika; en rilato tre amikeca, senĝena, konfida {9}

inundi

水災，淹水

subakvigi; inundo kiam akvo de rivero aŭ maro akcidente kovras teron; (figure amasa alveno, eniro) {9}

invalido

殘廢

iu, kiu ne povas bone uzi siajn krurojn, brakojn, aŭ alian korpoparton kaj tial ne povas (plene) labori {9}

inventi

發明

elpensi ion novan (novan aparaton, metodon,...) {9}

inversa

相反的，反向的

turnita (dekstro, kie estis maldekstro; kun supro malsupre; kun interno ekstere; nigro, kie estis blanko kaj blanko, kie estis nigro; ne de A al B, sed de B al A;...) {X}

inviti *

邀請

peti iun veni ien (se li aŭ ŝi volas veni tien); peti iun fari ion (se li aŭ ŝi volas fari tion); peti sen devigo {*5}

io *

某件事情

nedifinita (aŭ ne menciata) afero {*1}

iom *

某些數量

nedifinita (aŭ ne menciata) kvanto; (ofte) malgranda kvanto; (iom ...a (ofte) relative ...a; ne tre ...a) {*1}

iri *

去

movi sin de loko al loko per piedoj, flugiloj, naĝiloj; funkcii per movo {*2}

irk.

國際回郵交換票

internacia respondkupono (de la poŝto) {X}

ironio

諷刺

diri ion kontraŭan (aŭ kontrastan) al tio, kion oni volas esprimi, por ridigo aŭ alia efekto {9}

-is *

表示過去的字尾

[ago/stato antaŭ nun] [verbo] (mi ĵus vidis birdon; hieraŭ mi estis en la urbo; antaŭ kvar jaroj li forveturis;...) {*0}

-ismo *

主義的字尾

[ide-aro, pens-aro; malsano] (imperiismo, komunismo, kapitalismo, tutmondismo, oportunismo, alkoholismo,...) {*0}

-isto *

執行者，愛好者

[profesiulo; scienculo; sportulo]; iu, kiu ofte, daŭre aŭ speciale okupiĝas pri io (vendanto vendas ion, vendisto vendas ion profesie; kuranto kuras, kuristo kuras sporte aŭ profesie) (bakisto, tubisto, ĝardenisto, fizikisto, futbalisto); [ism-ano; ism-ulo] (imperiisto, oportunisto, alkoholisto) {*0}

-it- *

表示完成，過去的

[finita, post la ago] (trinkita akvo akvo en stomako; lavita vesto pura); (fotografite (=post la fotografado), li estis scivola pri la rezulto); (ĝenerale, -ito = -ita homo) {*0}

iu *

某人

nedifinita (aŭ ne menciata) individuo aŭ ekzemplero; unu el multaj {*1}

izoli

tute apartigi de la ĉirkaŭaĵo; malebligi kontakton aŭ paroladon kun aliaj; preventi (mal)varmiĝon aŭ infekton {9}

J

-j *

表示複數的字尾

du aŭ pli [>=2] (altaj arboj; tiuj arboj estas altaj; mi vidas tiujn altajn arbojn; knaboj; stratoj; musoj; problemoj; (unu) ruĝa kaj (unu) flava pomoj;...) {*0}

ja *

是

[oni scias]; "ne ne"; (li ja diris tion oni scias, ke li diris tion (eĉ se iuj diras, ke li ne diris tion)) {*1}

jaguaro

豹

Amerika makulita katego (Panthera onca) {X}

jako *

外套

ekstera vesto, fermebla je la antaŭa flanko, kun manikoj, kovranta la supran parton de la korpo (de la ŝultroj ĝis la koksoj) {*6}

jam *

已經

(ne poste, sed jam nun; ne tiam, sed jam pli frue) {*1}

januaro *

一月

unua monato de la jaro, inter decembro kaj februaro (01) {*5}

jaro *

年

12 monatoj; 365 aŭ 366 tagoj; sunciklo {*2}

je *

在

(je la tria horo; je mia surprizo; teni iun je brako,...) {*1}

jen *

這裏

[montro] (jen li vidu, tie li estas) {*1}

jes *

確認，是

[konfirmo] (Ĉu vi venos? Jes, mi venos.) {*1}

ju ... des

愈...愈...

[proporcie] (ju pli multaj estas la manĝantoj, des malpli grandaj estas la porcioj; ju pli da homoj, des pli da plezuro; ju pli da infanoj, des pli da zorgoj) {8}

jubileo

周年慶

(festo pro) dat-reveno (kun bela nombro da jaroj); jubilei havi, festi jubileon {9}

jugo

軛

ligna peco sur la kolo de besto por ligi jungaĵon; ligna peco portata sur ŝultroj de homo por porti objektojn (je ŝnuro pendantajn de ĝiaj ekstremaĵoj); jugi jungi per jugo {9}

juĝi *

審判

diri aŭ decidi, ĉu iu estas kulpa aŭ ne; diri aŭ decidi, ĉu iu/io estas bona aŭ ne {*5}

juki

發癢

doni impreson al la haŭto, kvazaŭ multaj piketoj, pro kio oni sentas bezonon sin grati {9}

julio *

monato de la jaro inter junio kaj aŭgusto (07) {*5}

juna *

年少的

de malgranda aĝo {*2}

jungi

ligi tirbeston (aŭ traktoron) al ĉaro aŭ laborilo {9}

junio *

六月

monato de la jaro inter majo kaj julio (06) {*5}

jupo

裙子

vesto, kiu (parte) kovras ambaŭ krurojn kune (de la talio ĝis la piedoj aŭ ĝis la genuoj aŭ malpli longa) {7}

juro

法律

leĝaro; ĉiuj devigaj reguloj kune {8}

justa *

公正的

faranta egale bone al ĉiuj homoj {*4}

juvelo

珠寶

ornamaĵo el multekosta materialo (oro, arĝento, valora ŝtono,...) {8}

Ĵ

ĵaluza

疾妒的

sentanta doloran timon, perdi ion aŭ iun (kaj pro tio ne ŝatanta, ke iu alia interesiĝas pri tio aŭ tiu) {8}

ĵaŭdo *

星期四

tago de la semajno inter merkredo kaj vendredo {*5}

ĵeti *

丟

per forto (tra aero) meti ien {*3}

ĵuri

審察

alvoki iun aŭ ion sanktan kiel atestanton pri la vereco de io; promesi ion tiel {8}

ĵurnalo

雜誌

ĉiutaga gazeto; ĉiutaga (aŭ pli ofta) raporto pri novaĵoj; konto-folio aŭ -libro pri ĉiutagaj en- kaj elspezoj {8}

ĵus *

剛才

antaŭ tre mallonga tempo; antaŭ momento

K

k.a.

等等

kaj aliaj {X}

k.s.

等相似的

kaj similaj; kaj simile {X}

k.t.p.

諸如此類，等等

kaj tiel plu (diru ko to po) [la ceteron mi ne bezonas mencii] {X

kabano

簡單的房間

simpla (ofte ligna) dometo {9}

kabineto

討論室，展示房，內閣

ĉambro por iu intelekta laboro; ĉambro por ekspozicii ion; (oficejo de ministro aŭ) ministraro {8}

kablo

纜線

(ofte metala) ŝnur(eg)o; longa fasko da dratoj (en izola volvaĵo aŭ tubo (kaŭĉuka, plasta)) (aŭ alia ŝnureca aŭ tubeca objekto) por transporti elektron aŭ signalojn {X}

kaĉo

粥，糊

ne tre densa manĝaĵo el faruno kaj lakto aŭ akvo (kun aŭ sen aldonaĵoj); manĝaĵo el dispremitaj fruktoj aŭ legomoj (ofte longe kuiritaj); (figure ne sukcesinta aŭ malbone preparita manĝaĵo; senorda miksaĵo) {9}

kadro

框架，幹部

(ofte kvarangula) objekto aŭ desegno ĉirkaŭ io; io ĉirkaŭanta; vicestra oficulo; kadri ĉirkaŭigi per kadro {7}

kaduka

將塌的, 病弱的

malfortikiĝinta (pro aĝo aŭ foruziĝo); baldaŭ disfalonta; baldaŭ mortonta {9}

kafo *

咖啡

bruna aŭ nigra trinkaĵo (kuirita aŭ filtrita), el muelitaj rostitaj semoj de la kafarbo (Coffea) {*5}

kaĝo

籠子

kvazaŭ skatolo el dratoj, tigoj aŭ stangoj (ekzemple kiel loĝejo aŭ tenejo por bestoj aŭ birdoj) {9}

kahelo

瓷磚

(rektangula) plato el bakita argilo, cemento,... {9}

kaj *

和

[a kaj b a&b, a+b] {*1}

kajo

碼頭

per muro (en akvo) fortigita strato apud rivero aŭ kanalo, por povi en- kaj eliri ŝipojn; simila afero apud fervojo por povi en- kaj eliri trajnojn (vagonarojn) {8}

kajero *

筆記簿

kelkaj kunligitaj falditaj folioj da papero (aparta (skribkajero,...) aŭ kiel parto de libro) {*6}

kajuto

船艙，機艙

ĉambreto sur ŝipo aŭ en aviadilo {9}

kakao

可可

(pulvorigitaj rostitaj fermentintaj) semoj de kakao-arbo (Theobroma); trinkaĵo el kakao-pulvoro {9}

kakto

仙人掌

iu el karnecaj plantoj kun pikiloj (Cactaceae) {9}

kalo

繭

malmoliĝinta haŭto {9}

kalcio

鈣

elemento (Ca) (en kalko, kreto,...) {X}

kaldrono

大鍋

granda metala poto por kuiri aŭ boligi akvon {9}

kalendaro

日曆

folio aŭ libreto kun mencio de tagoj, semajnoj kaj monatoj de unu jaro aŭ de pluraj jaroj (kun aŭ sen mencio pri okazaĵoj) {8}

kaleŝo

大馬車

(luksa) ĉevalĉaro por transporti homojn {X}

kalko

石灰

kalcia oksido (CaO), uzata ekzemple por blankigi murojn; kalki blankigi per kalko; surmeti kalkon {X}

kalkano

脚根

la malantaŭa parto de homa piedo {8}

kalkanumo

鞋後跟

la parto de ŝuo sub la kalkano (kalkan/um/o) {9}

kalkuli *

計算

labori kun nombroj 7+5=12 8x7=56 312/3=104; (kalkuli pri io/iu firme fidi (ke 2+2 estos 4)) {*4}

kalsono

內褲

subvesta pantalon(et)o; bankalsono por banado {8}

kalumnii

誹謗

misfamigi; malutili al ies honoro, rakontante mensogojn pri ties karaktero, fidindeco,... {9}

kamarado

同伴

amiko, kun kiu oni faras multajn aferojn kune {7}

kamelo

駱駝

kur- aŭ ŝarĝbesto kun unu aŭ du ĝiboj sur la dorso (unu ĝibo dromedaro, du ĝiboj Baktria kamelo) (Camelus) {9}

kameleono

變色龍

insektomanĝa rampulo (skvamulo) kun longega risorta lango, kapabla ŝanĝi sian koloron (Chamaeleo) {X}

kameno *

火爐

loko en ĉambro, kie povas esti fajro sen danĝero {*6}

kamero

暗房

ĉambr(et)o sen fenestroj; parto de aparato, en kiun lumo ne povas penetri; aparato por foti aŭ filmi {X}

kamiono

貨車，拖車

ŝarĝ-aŭtomobilo {8}

kampo *

農場

tereno sen arbaro; (ĉirkaŭlimita) tero por kreskigo de plantoj; limoj, inter kiuj iu agas aŭ inter kiuj efikas ago (kampo de esplorado; magneta kampo; kampo de influo); kamp(ad)i dormi ekster domo en kamparo (en tendo) {*2}

kano

蘆

alta herbo kun fortikaj rektaj kavaj tigoj (ŝalmoj), ofte kreskanta ĉe akvo (Arundo, Phragmites,...); ĝia tigo, uzata kiel bastono aŭ skribilo; suker-kano simila planto (Saccharum), el kiu oni prenas sukeron {X}

kanabo

大麻，苧麻

alta herbo kun dise manformaj folioj (Cannabis), kultivata por fibroj (por ŝtofoj kaj ŝnuroj) (el la tigoj), aŭ por medicinaĵoj kaj psiko-stimulaĵoj (el folioj kaj floroj) {X}

kanalo

運河

de homoj fosita kvazaŭ-rivero; tub(ar)o tra kiu io iras; la vojo, laŭ kiu iras komunikado-signaloj {9}

kancero

癌

malsano (tro- aŭ mis-kreskado de korpoĉeloj) {X}

kandelo

臘燭

lumilo el sebo (besta graso), stearino aŭ vakso ĉirkaŭ meĉo (bruligebla ŝnuro) {8}

kandidato

候選人

iu, kiu anoncis, ke li volus esti elektita aŭ konsiderata por certa funkcio aŭ posteno; kandidati esti kandidato; kandidatigi proponi kiel kandidaton {9}

kanguruo

袋鼠

Aŭstralia poŝbesto (moviĝas saltante, per grandaj fortaj malantaŭaj kruroj) (Macropus, Dendrolagus,...) {X}

kankro

小龍蝦, 巨蟹

iu el (longecaj) dekkruraj krustuloj (Astacus,...) {9}

kanono

大砲，輪唱

pafilego; (muziko) ĉen-kanto {X}

kanti *

唱

muzike paroli; kanto vortoj kaj melodio kantataj {*3}

kanzono

香頌，聖歌

kanto el egalaj partoj (strofoj) kun refreno (rekantaĵo), ofte ŝerca {8}

kapo *

帽子

korpoparto kun cerbo, buŝo, okuloj, oreloj; (figure cerbo; estro; komenca aŭ supra parto) {*2}

kapabla *

有能力的

povanta bone fari ion; povanta bone fari multajn aferojn {*5}

kapitalo

資本

tuto de mono, provizaĵoj kaj iloj de unu persono aŭ de unu (komerca aŭ produkta) societo {8}

kapitano

船長

ŝipestro; (armeo) oficiro super leŭtenanto, sub majoro, kompaniestro {X}

kapro *

山羊

kvarpieda besto kun kornoj kaj barbo (Capra,...) {*6}

kaprica

善變的

subita, neantaŭvidebla, sen motiva volo {8}

kapsulo

膠囊

ferma tegaĵo; glutota ujeto kun kuraca pulvoro {X}

kapti *

捉住

ekpreni, tiel, ke la kaptaĵo aŭ kaptito ne plu povas foriri; (figure kapti la atenton, la signifon) {*4}

kapuĉo

連衣帽，頭巾

parto de mantelo, kiu kovras la kapon; ŝtofa aŭ leda tegmento de veturilo {X}

kara *

親愛的

amika, amata; (ankaŭ) multekosta; kun alta prezo {*4}

karafo

寬口玻璃瓶，酒盅

larĝa botelo; vitra kruĉo {9}

karaktero

特性，人格

ne-korpaj (ofte moralaj) ecoj, kiuj estas malsamaj ĉe diversaj homoj; la (ĉiuspecaj) ecoj de io {7}

karbo *

木炭

nigra aŭ bruna aĵo, plejparte karbono (C) (kutime el prahistoriaj plantoj), bruligata por hejti {*6}

kardo

有刺，薊

pikilhava planto (Carduus, Cirsium,...) {X}

kareo

咖哩

Barata (Hinda) spicaro; kareaĵo manĝaĵo kun ĝi {X}

karesi

愛撫

delikate, ame tuŝi {8}

karno

肉體，果實內部的肉

molaj partoj de besto aŭ homo (ne haŭto, ne ostoj); frukt-karno interno de frukto (ne ŝelo, ne semoj) {9}

karnavalo

嘉年華，狂歡節

festo, dum kiu oni amuziĝas amase {9}

karoto

紅蘿菠

manĝebla radiko (ruĝa, flava) (Daucus carota) {7}

karpo

鯉魚

granda fiŝo kun "barbo" (Cyprinus carpio,...) {9}

karto *

卡片

foli(et)o el dika papero, kartono aŭ plasto {*5}

kartoĉo

卡匣，彈匣，墨水匣，底片匣等

ujeto kun ŝargaĵo (kuglo+pulvo, filmo, inko,...) {X}

kartono

厚紙板

dika kaj firma papero {9}

kaso

錢櫃，金庫

monkesto; monrimedoj, monhavo {8}

kasavo

樹薯

maniok-faruno (kasavo-pano, -kaĉo, -brando) {X}

kasedo

卡匣

= kaseto (kun son- aŭ bild-bendo) {X}

kaserolo

長柄煮鍋

kuirpoto kun tenilo {7}

kaseto

卡匣

kesteto aŭ ŝranketo precize adaptita al objekto(j) entenota(j) (instrumento, juveloj, manĝiloj, filmbendo, sonbendo,...) {X}

kasko

頭盔

protekta kapvesto (lankasko kontraŭ malvarmo) {X}

kaskedo

便帽

ĉapo kun antaŭa elstaraĵo {9}

kastelo

fortikigita loĝloko, domego {8}

kastoro

platvosta ronĝulo, konstruanta digojn (Castor) {X}

kaŝi *

藏，躲

meti ion ien, tiel, ke oni ne vidas ĝin; ne priparoli; ne sciigi; teni sekrete; malkaŝi montri/diri ion kaŝitan {*4}

kaŝtano

栗子

frukto simila al nukso, po tri en pikilhava "frukto" de kaŝtan-arbo (Castanea); (ankaŭ, ne tute ĝuste (simila) frukto de ĉevalkaŝtano (Aesculus)) {9}

kato *

<貓DD>kvarpieda besto ĉe homoj (Felis domesticus) (miaŭas "mi-aŭ"); kategoj grandaj rabobestoj parencaj al kato {*4}

katalogo

型錄

tabelo de objektoj ekspoziciataj aŭ vendataj {9}

kataro

黏膜炎

elfluo el nazo (pro malsano); "malvarmumo" {7}

katarakto

白內障

kiam okulo(-lenso) fariĝas netravidebla {X}

katastrofo

慘案，災難

subita, tre malfeliĉiga okazaĵo {X}

kategorio

類別

grupo da iel samspecaj objektoj, homoj, ideoj,..., laŭ iu ordigo {9}

kateno

鐐銬

fortika ĉeno por ligi malliberulon; mankatenoj ringoj ĉirkaŭ la manradikoj de arestito; kateni ligi per kateno(j) {8}

kaŭĉuko

橡膠

elasta materialo farita el suko de arbo (Hevea, Ficus,..) {7}

kaŭzo *

原因

tio, pro kio io okazas necese; kaŭzi necese okazigi{*4}

kavo

洞穴

malplenaĵo; pli-malpli profunda truaĵo en tero,... {7}

kaverno

岩穴，洞穴

granda kavo subtera; groto {9}

kazo

文法的格

aparte priparolata aŭ komparata okazaĵo aŭ situacio; (gramatiko) formo de substantivo,... laŭ ĝia rolo en frazo (en Esperanto nur distingo inter "sen -n" kaj "kun -n"); (juro, scienco) difinita speciale studinda okazaĵo {9}

ke *

即

(li diris, ke li iris li diris "mi iris"; ŝi diros, ke ŝi vidas ŝi diros "mi vidas"; li aŭdis, ke ŝi venos li aŭdis "ŝi venos"; estas bone, ke li faros; mi vidas, ke pluvis) {*1}

kejlo

木楔，句中無意義的字

konusa peco da ligno,... por ŝtopi truon aŭ por fiksi ion; vorto sen signifo en la frazo; kejli, meti kejlon {9}

kelo *

地下室，地窖

subtera parto (ĉambro, provizejo) de domo {*6}

kelka *

一些

iom da, malmulte da; kelkaj 2, 3, 4 {*2}

kelnero

servisto, kiu alportas manĝaĵojn aŭ trinkaĵojn {7}

kemio

化學

= ĥemio {X}

kerno

tio firma, kio estas en la mezo de io {9}

kesto *

盒子，箱子

ujo (ofte rektangula) el ligno aŭ metalo {*6}

kia *

[kvalito? -a?]; kiuspeca? - (..., kia... [<=> samspeca]) {*1}

kial *

為什麼

[kaŭzo? bazo? motivo?]; kialo tio, pro kio {*1}

kiam *

什麼時候

[tempo? cirkonstanco?] - (..., kiam... [<=> samtempe]) {*1}

kie *

[loko?] - (..., kie... [<=> samloke]) {*1}

kiel *

[maniero? grado?; simileco; ekzemplo; funkcio] - (..., kiel... [<=> sammaniere; samfunkcie; samgrade; simile]) {*1}

kies *

怎樣

[posedanto?]; de kiu(j)?; apartenanta al kiu(j)? - (..., kies... [<=> aparteno]) {*1}

kilogramo *

公斤

1000 gramoj [mezuro por maso kaj pezo] {*6}

kilometro

公里

1000 metroj [mezuro por longo] {8}

kino

電影藝術，電影院

film-arto; kinejo domo, kie oni montras filmojn {8}

kio *

什麼

[-o?] - (..., kio... [<=> la sama afero]) {*1}

kiom *

多少

[kvanto?] - (..., kiom... [<=> samkvante]) {*1}

kioma

多少的

[vicnombro?] ("kioma fojo?" - "la tria fojo"; "kioma horo?" - "la dekdua") (kiom/a) {9}

kirli

漩

movi likvon tiel, ke ĝi rapide turniĝas {X}

kirurgo

外科醫生

kuracisto, kiu specialiĝas pri farado de operacioj {9}

kirurgio

外科

la arto kuraci per operacioj (per tranĉado) {9}

kisi *

吻

tuŝi iun per la lipoj por esprimi amon aŭ respekton {*6}

kitelo

工作服

vasta (labor)vesto el nedelikata ŝtofo (de la ŝultroj ĝis la genuoj, kun (longaj) manikoj) {8}

kiu *

誰

[individuo? homo? ekzemplero?; elekto] - (..., kiu... [<=> la sama individuo, ekzemplero aŭ elektaĵo]) {*1}

klamidio

一種性傳染病，可能引起不育

perseksa infekto (nerimarkite kaŭzas sterilecon) {X}

klara *

清楚的

facile (tra)videbla, komprenebla, distingebla; sen enmiksaĵoj (akvo, vino); sennuba (ĉielo) {*2}

klaso *

班級，階級，類

aro da lernantoj kune lernantaj la samajn aferojn (=lerneja klaso); aro da homoj kun similaj sociaj kondiĉoj aŭ kun similaj interesoj kaj kutimoj (=socia klaso); aro da homoj, bestoj, plantoj aŭ aĵoj, similaj laŭ iu(j) eco(j) (laŭ iu ordigo); klasi aranĝi laŭ klasoj aŭ laŭ alia ordo {*5}

klasika

古典的

(literaturo, arto) verko malnova, sed ankoraŭ leginda, koninda; (farmaniero) ne laŭ plej moderna maniero, sed laŭ malpli nova maniero bone elprovita {9}

klavo

鍵

plateto aŭ butono kun risorto, kiun oni premas por funkciigi muzikinstrumenton (pianon,...), skribmaŝinon, aŭ alian aparaton {X}

klavaro

鍵盤

la kompleto de klavoj de unu muzikinstrumento, de unu skribmaŝino,... (klav/ar/o) {X}

klera

有學識的

kiu ne nur scias multe, sed povas bone prijuĝi aferojn pro siaj scioj {7}

kliento

顧客

iu, kiu kutime por certaj servoj venas al la sama profesiulo (kliento de advokato, kuracisto); iu, kiu kutime certajn aferojn aĉetas de la sama vendisto (kliento de vendejo); servato; aĉetanto {8}

klimato

氣候

la meza vetero en iu loko dum multaj jaroj {9}

klini *

斜放，傾斜

meti ion tiel, ke unu fino estu malpli alta ol alia fino; levi unu flankon kaj mallevi la alian flankon; fleksi; oblikvigi {*5}

klingo

刀刄

tranĉa, akra rando; tiu parto de tranĉilo, glavo, falĉilo,..., kiu tranĉas {7}

kliniko

診所，療養院

specialiĝinta malsanulejo, kuracejo {9}

klitoro

陰蒂

malgranda sentema organo antaŭe en la vulvo {X}

klopodi

盡力，費心

fari ĉion por sukcesigi ion; maltrankvile zorgi pri io {9}

klubo

俱樂部，小社團

malgranda societo {9}

knabo *

小孩

juna viro {*3}

knedi

捏

ŝanĝi formon de pasteca substanco per ripeta premado {8}

koalo

無尾態

Aŭstralia mamulo simila al urseto (Phascolarctos) {X}

kodo

數碼

leĝ-kolekto; (normaj) signoj anstataŭ aliaj signoj {X}

koiti

性交

sekskuniĝi (kiam peniso penetras en vaginon) {X}

kojno

楔

peco (je sekco plata triangulo) por fendi, teni fendon malferma aŭ senmovigi ion; kojnoskribo iam en Asirio,... {X}

kojpo

南美水獺

Sudamerika ronĝulo, vivas apud akvo (Myocastor) {X}

koko *

雞

(kort)birdo (Gallus) (virkoko kokerikas "ko-keri-ko", kokino klukas) (homoj manĝas la ovojn de kokinoj) {*5}

kokao

古柯，南美灌木，可煉古柯鹼

(maĉataj stimulaj folioj de) Sudamerika arbusto (Erythroxylum coca) (fonto de stimula ĥemiaĵo kokaino) {X}

koketa

上流衣著與風格，賣弄風情

kiu agas kaj vestas sin por esti alloga (por iu aliseksa) {9}

kokoso

椰子

hara frukto kun ligneca ŝelo, peza kaj granda, pli malpli globforma, en kiu estas blanka karno kaj kavaĵo kun akveca suko, de kokoso-palmo (Cocos nucifera) (el la haroj oni faras matojn, el la karno prenas oleon,...) {9}

kokso

臀，屁股

parto de la korpo, kie estas la supra artiko de la femuro {X}

kolo *

頸子，脖子

parto de la korpo, inter la kapo kaj la cetero de la korpo; simila parto de objekto (ekz. de botelo) {*4}

kolbaso

香腸

manĝaĵo konsistanta el muelita viando (kun aldonaĵoj), enŝovita en besta intesto {X}

kolego

同事

ĉiu, kiu havas la saman oficon aŭ profesion, lernas en la sama lernejo (samklasano, samlernejano),... {X}

kolegio

同學，同僚

en iuj landoj mezlernejo aŭ parto de altlernejo; eklezia instanco {9}

kolekto *

蒐藏

multaj samaj aŭ similaj aĵoj kune metitaj; kolekti kunigi en kolekton; kunvenigi; kolektiĝi kuniĝi; kunveni {*4}

kolektiva

集體的

(laboro aŭ posedaĵo) de pluraj homoj kune; (agado aŭ sperto) ne de individua grupano, sed de la grupo {9}

koleri *

生氣

emociiĝi pro malkontento; emocie vidigi kaj aŭdigi sian fortan malkontenton {*4}

kolibro

峰鳥

eta birdo (flugante suĉas el floroj) (Trochilidae) {X}

kolizii

碰撞

interfrapiĝi {9}

kolombo

鴿子

birdo kun gorĝo-poŝo, el kiu ĝi nutras siajn idojn; (kolombo rukulas "ru-ku ru-ku") (Columba) {9}

kolono

柱

vertikala cilindro el ligno, ŝtono,... subtenanta aŭ ornamanta konstruaĵon; vico de armeaj unuoj {8}

kolonelo

陸軍上校，團長

oficiro en armeo, sub generalo; regimentestro {9}

kolonio

殖民地

lando okupita kaj regata de iu ŝtato, ne kiel ĝia egalrajta parto; homoj aŭ bestoj kiuj grupe ekloĝis ie {X }

koloro *

顏色

[ruĝa, blua, verda, flava,...] {*3}

kolumo

parto de vesto ĉirkaŭ kolo (kol/um/o) {8}

kolumno

領子

vertikala dividaĵo de gazeto,...; vertikala vico {9}

komo

逗點

la skribsigno "," (3,125 = 3 1/8 (ne 3125)) {8}

komandi

命令，指揮

havi (militan) ordonpovon; tiel ordoni {8}

kombi *

梳頭髪

ordigi hararon per ilo kun multaj maldikaj dentoj (kombilo) {*6}

kombini

結合

kunmeti plurajn apartajn aferojn por iu celo; fari ligon inter pluraj ideoj {9}

komedio

喜劇

ridiga, amuza teatraĵo {9}

komenci *

開始

fari/konsistigi la unuan parton; ekfari; komenci -i (ĵus antaŭe ne -i, sed) nun -i; komenciĝi (ek)esti en sia unua parto; (ĵus antaŭe ne esti/okazi, sed) nun esti/okazi; komenco ekfaro; la unua parto; la unua momento {*2}

komenti

評論

diri aŭ skribi sian opinion pri tio, kion iu diris, skribis aŭ faris {X}

komerci *

經商

aĉeti kaj vendi (por havi profiton) {*4}

komforta *

舒服的

ne laciga; agrabla; tiel, ke oni sentas sin bone tie {*6}

komika

喜劇的，歡笑的

amuza, ridiga {8}

komisaro

speciala komisiito; (loka) policestro {9}

komisii

委託，委任

transdoni laboron, taskon al iu alia {8}

komisiono

臨時委員會

ar(et)o da homoj, komisiita esplori demandon aŭ plenumi taskon (kiu nur post fino de la esploro aŭ laboro raportas al la komisiinto(j)) {8}

komitato

委員會

grupo da personoj, elektitaj por fari certajn organizajn taskojn; gvidantaro de asocio {7}

kompakta

精實，簡要的

densa kaj forte kunigita; tiel ke ĉio kune okupas malmulte da spaco kaj ne facile disiĝas {X}

kompanio

公司，連隊

komerca aŭ industria societo; ties entrepreno; akompanado; akompanantaro; armea grupo el pluraj plotonoj, dividaĵo de bataliono {9}

kompari *

比較

rigardi du aŭ plurajn aferojn por vidi la diferencojn kaj/aŭ similaĵojn {*6}

kompati *

同情

kunsenti malfeliĉon, kiam iu alia estas malfeliĉa {*5}

kompensi

賠償

doni ion por anstataŭi perdon; doni aŭ okazigi ion plezuran, ĉar okazis malplezuraĵoj; pagi (ankaŭ ne per mono) pro ies penoj {9}

kompetenta

有能力的

povanta bone fari sian laboron, havante la necesajn sciojn, konojn kaj spertojn {9}

komplemento

文法的補語

(gramatiko) ĉio en propozicio, krom subjekto kaj predikato (komplemento sen prepozicio havas -n dum la tuta tago li laboris = la tutan tagon li laboris) {9}

kompleta

完整

ĉiuparta; ne mankas parto; ne mankas kvanto {8}

komplezi

親切接待

fari ion por plaĉi al iu {8}

kompliki

使變複雜

(plie) malfaciligi, per aldono de pliaj elementoj al iu (jam malfacila) afero; malsimpligi {9}

komplimento

讚賞，致謝

malgranda laŭdo (pro ĝentileco) direktata al la laŭdato; komplimenti diri aŭ skribi al iu "vi bone faris", "vi bele aspektas",... {X}

komponi

化合

harmonie kunmeti (muzikon,...); kunmeti el diversaj materialoj aŭ (ĥemiaj) elementoj {9}

komposti

作文

prepari tekston literon post litero por povi presi ĝin {X}

kompreni *

了解

havi ĝustan ideon pri la signifo {*2}

kompromiti

使計謀

endanĝerigi ies honoron {9}

komputi

計算

kalkuli laŭ instrukcioj kaj kriterioj ne nur matematikaj (ekzemple ankaŭ laŭ tarifoj kaj kontrakt-kondiĉoj) (komputi salajron, kostojn); per elektronika aparato (komputilo) plenumi taskojn laŭ ((parte) antaŭe fiksitaj, programitaj) matematikaj kaj ne-matematikaj instrukcioj kaj kriterioj; nombri kvanto-unuojn laŭ mezurado dum fluo (kaj kalkuli prezon) (akvo-, gas-, benzin-komputilo) {X}

komuna *

共同的

de pluraj homoj (aŭ bestoj aŭ aĵoj) kune {*4}

komuniki

sciigi; konigi; transdoni (mesaĝon, fajron, malsanon); komunikiĝi sciigi, paroli,... unu al la alia {7}

komunumo

社區

grupo da homoj kune vivantaj kaj kun komunaj interesoj, sentantaj sin kunaj; administra distrikto (ofte kun unu urbo aŭ kun kelkaj vilaĝoj) (komun/um/o) {9}

koni *

認識

scii, ke oni jam vidis, aŭdis aŭ legis ion; scii, ke oni jam vidis aŭ renkontis iun; memori la signifon aŭ enhavon de io; havi sperton pri io, aŭ pro kontakto kun iu {*2}

koncentri

集中(注意力)，濃縮

direkti al centra punkto (sian atenton, siajn penojn,...); (fiziko) plidensigi solvaĵon {9}

koncepto

觀念

ĝenerala abstrakta ideo; koncepti formi (al si) koncepton; ekhavi komencan ideon pri io {9}

koncerni

有關於

speciale rilati al; havi gravecon por {7}

koncerto

音樂會

muzika prezento; koncerti muziki antaŭ publiko {8}

konciza

簡要

esprimanta la ideo(j)n per malmulte da vortoj {X}

kondamni

宣判有罪，宣判無藥可救

juĝe deklari, ke iu estas kulpa, kaj difini la punon (kondamni iun al morto, malliberejo, monpuno) {8}

kondomo

避孕套

kaŭĉuka tegilo (saketo) por peniso, por preventi gravedigon kaj infekt(iĝ)on je (per)seksa malsano {X}

kondiĉo *

條件

io, kio devas esti farita antaŭ ol io alia povas esti farata; cirkonstanco influanta al agado; kondiĉi prezenti kondiĉon; postuli (en kontrakto) {*6}

konduki *

引路，傳導

montri vojon kunirante; kunirigi; veturigi {*4}

konduti *

行為

agi laŭ iu maniero; esti amika aŭ ne; helpi homojn aŭ ne;... {*6}

konekti

連接

ligi (aparato(j)n) tiel, ke kurento aŭ signalo,... povas traflui; fari la necesajn ligojn antaŭ ekfunkciigo {X}

konferenco

會議

kunveno de (invititaj) fakuloj kaj spertuloj por interkonsiliĝi pri grava demando aŭ afero {8}

konfesi *

認錯

diri, ke oni faris ion malbonan, kiam iu demandas pri tio; publike deklari siajn intimajn sentojn aŭ pensojn {*6}

konfidi

信賴

esti certa pri la honesteco, kompetenteco, valoro de iu/io; transdoni taskon al iu, estante certa, ke tiu bone plenumos ĝin {8}

konfidenco

機密的

informo, kiu restu sekreta, ne publika {9}

konfirmi

(ankaŭ) diri "jes, tiel estas" aŭ "vi/li/ŝi/ili pravas"; (plie) certigi, ke io estas vera {8}

konfiti

製果醬

prepari fruktojn en densa sukersiropo; sukerigi {8}

konforma

合規定的

ĝusta laŭ la nomitaj deziroj, postuloj; plenumanta la kondiĉojn; (pri kopio) sama kiel la originalo {X}

konfuzi

混洧，困惑，弄不清

malordigi; malcertigi; malebligi distingadon; konfuzi A kun B pensi, ke A estas B kaj ke B estas A {8}

kongreso

大會

granda kunveno por iu celo aŭ de iu asocio; kongresi kunveni en kongreso; partopreni en kongreso {7}

konjekti

猜測

eldiri ion, nur sur bazo de supozoj {8}

konko

軟體動物

kalka tegaĵo de molusko; io similforma (orel-,...) {X}

konkludi

下結論

per rezono konstati sekvon el faktoj aŭ argumentoj {8}

konkordo

一致的，同心的

kora (emocia, morala) akordo inter pluraj homoj; sameco de sentoj, opinioj,...; konkordi esti en konkordo {9}

konkreta

具體的

malabstrakta; tio, kio estas sensebla (tuŝebla, aŭdebla, videbla, flarebla, gustumebla...), ne nur estanta en pensoj {X}

konkuri

競賽

provi ekhavi pli bonan rezulton ol alia {8}

konkurso

競賽

provo eltrovi, kiu estas plej kapabla aŭ plej lerta (sporto, poezio,...); konkursi partopreni en konkurso {9}

konscii *

認知

scii mem pri siaj pensoj kaj agoj; bone scii, kia estas la situacio kaj kio estas la sekvoj de agoj {*6}

konscienco

認可

konscio pri bono kaj malbono, pri tio, kion oni devas fari kaj tio, kion oni devus ne fari {8}

konsekvenco

後果

tio, kio neeviteble sekvas al io {9}

konsenti *

同意

diri "jes, tiel estas" aŭ "jes, tiel okazu"; havi la samajn pensojn aŭ la saman preferon {*4}

konservi *

保存

teni ion tiel, ke ĝi ankaŭ poste estu, kiel ĝi nun estas, ke ĝi ne malboniĝu, ne difektiĝu, ne perdiĝu; konservaĵo nutraĵo konservata (en ladskatolo,...) {*5}

konsideri

考盧

en pensoj esplori ĉiujn flankojn de; atenti {7}

konsili *

建議

diri "pli bone faru tiel..." {*3}

konsisti *

包含

esti kunmetita (el kiuj partoj, eroj, kiu materialo) {*6}

konsoli

安慰

(provi) malpliigi la malĝojon de iu {7}

konsonanto

子音

parolsono, kiu ne mem povas formi silabon; litero, kiu indikas tian sonon [b c ĉ d f g ĝ...t ŭ v z] {X}

konstanta *

neŝanĝiĝanta; daŭre sama {*6}

konstati

注意到

rimarki, ke io estas fakto {7}

konsterni

令人吃驚，令人啞口無言

(subite) mirigi iun, tiel, ke tiu (preskaŭ) ne plu povas paroli aŭ agi {X}

konstitucio

基本法，憲法

baza leĝo de demokratia ŝtato {9}

konstrui *

建構

kunmeti el diversaj materialoj, ekzemple domon, ponton,... (ankaŭ vorton, frazon, argumentojn,...) {*3}

konsulo

領事

persono, kiu en iu urbo aŭ regiono en alia lando protektas la interesojn de siaj samlandanoj; persono, kiu en iu lando, regiono aŭ urbo servas al siaj samasocianoj {9}

konsulti

請教，諮詢

demandi (fakulon) aŭ rigardi (fakan libron) por ekscii ion pri io; konsultiĝa ekzistas por esti konsultata {X}

konsumi

消費

iom post iom tute detrui, neniigi; iom post iom foruzi (por nutri sin aŭ por alia celo) {9}

konto

帳戶

skriba kalkulo pri ŝuldoj kaj havoj de aparta persono aŭ pri aparta kosto-speco (en banko, vendejo,...) {X}

kontakto

接觸，碰面

kiam du objektoj tuŝas unu la alian; kiam du personoj havas interrilaton; kontakti havi kontakton; kontaktilo aparato por fari elektran cirkviton per kontakto inter metalpecoj [(kontakt)ŝtopilo, ŝtopilingo,...] {X}

kontanta

現金

tuja (pago) per monbiletoj kaj moneroj {9}

kontenta *

满意

pensanta, ke ĉio estas bona, ke ĉio okazis bone, ke oni havas ĉion, kion oni bezonas {*4}

kontesti

爭論

en diskuto malakcepti aserton; esprimi sin kontraŭ iu opinio aŭ situacio {9}

kontinento

洲

dividaĵo de Tero, disigita per oceano de alia kontinento [Afriko, Ameriko, Aŭstralio, Azio, Eŭropo] {X}

kontrakti

訂合約

fari oficialan (skriban) interkonsenton, kiu devigas ambaŭ kontraktantojn {8}

kontrasto

對比

klare rimarkebla malsameco (kiam oni vidas tion apud ĉi tio); kontrasti klare distingiĝi de alia objekto {X}

kontraŭ *

相對，相反

[--> <--]; [kun mala (inversa) direktiĝo, opinio, volo, intenco, celo]; ne por (propono); ne laŭ (regulo); [kun la antaŭo (fronto, vizaĝo, fasado) direktita al la antaŭo de la alia] (sidi kontraŭ iu ĉe la sama tablo; la kontraŭa flanko de la strato; kontraŭaj paĝoj de libro); [inversa direkto] (naĝi kontraŭ la fluo); [(provo pri) ĉesigo, haltigo, malebligo] (kuracilo kontraŭ malsano; digo kontraŭ inundo; batali kontraŭ atakanto); [movo, kiun io ĉesigas] (akcidente veturi kontraŭ arbon; ĵeti pilkon kontraŭ muron); [interŝanĝo] (ŝanĝi dolarojn kontraŭ eŭroj; manĝi kontraŭ pago); kontraŭi esti kontraŭ, agi kontraŭ {*1}

kontribui

貢獻

fari sian parton de komuna laboro; pagi sian parton de la kostoj de io komune utila {X}

kontroli

控制

esplori, ĉu io estas tia, kia ĝi devas esti {8}

kontuzi

流血

kaŭzi (per frapo,...), ke sango disfluas en karnon; kontuzaĵo "blua makulo" (post forta frapo, falo,...) {X}

konuso

錐

objekto havanta je unu ekstremo cirklan surfacon kaj je la alia ekstremo pinton; "frukto" de pino,... {X}

konvalo

一種香花樹

arbara planto kun kutime du folioj kaj pluraj bonodoraj floretoj je unu flanko de tigo (Convallaria) {9}

konvena *

適當，合宜的

tia, ke ĝi ĝenerale plaĉas al aliaj homoj en certa situacio; konveni esti konvena {*6}

konversacii

會話

(agrable) interparoli (ne por diskuti, ne por veni al konkludo) {9}

konvinki

勸告，使相信

per pruvoj kaj argumentoj akceptigi ideon {8}

konvulsio

震動，痙孿

senvola, ne-regata movo (kuntiriĝo de muskolo) {X}

kopio

複製品，拷貝

dua (identa) ekzemplero de io; kopii fari kopion {8}

koro *

心

parto de homa aŭ besta korpo, kiu movas sangon; (figure fonto de sentoj); (el)kore amike, sincere {*2}

koracio

彩色演馬戯的一種鳥

multkolora, akrobate fluganta birdo (Coracias,...) {X}

koralo

kalkaj skeletoj de kolonioj da maraj bestetoj {X}

korbo *

籃子

ujo (portebla) el plektitaj branĉoj, tigoj, rubandoj, metalfadenoj {*5}

kordo

繩子

fadeno el bestaj intestoj aŭ alia materialo (sur muzikinstrumento), kiun oni vibrigas por sonigi ĝin {8}

korekti

改正

ĝustigi; forigi erarojn {9}

korespondi *

通信

pri homoj interŝanĝi leterojn; pri veturiloj veturi je tiaj tempoj, ke eblas interŝanĝo (de trajno al trajno, de buso al tramo,...); esti en regula rilato {*6}

koridoro

走廊

parto de domo, per kiu oni atingas plurajn ĉambrojn; irejo inter ĉambr(et)oj; indikita, dislimita irejo, veturejo (koridoro por ŝarĝaŭtoj, aerkoridoro por aviadiloj,...) {9}

korko

軟木，軟木塞

materialo el la ŝelo de korko-kverko (Quercus suber); ŝtopilo, el tiu materialo, por botelo {8}

kormorano

夜梟

granda naĝbirdo (nigra; subakviĝas por kapti fiŝojn, dismetas flugilojn por sekiĝo) (Phalacrocorax) {X}

korno *

角，號角

elstaraĵo sur la kapo de iuj bestoj; muzikilo farita el tio; simila/similsona muzikilo; supersigno (` aŭ ´) {*6}

korniko

悲劇

griza korvo (Corvus corone cornix) aŭ nigra korvo (Corvus corone corone) (ne tre grandaj korvoj) {9}

korpo *

身體

la materia, fizika parto de homo aŭ besto (kun la kapo aŭ sen la kapo); la ĉefa parto de aĵo; tuta aĵo; (fiziko) ĉia kunaĵo materia, kiu havas proprajn dimensiojn, pezon,... {*4}

korto *

庭院

terpeco inter aŭ apud domoj; ne-kampa parto de bieno, biendom(ar)o; kortego domo de reĝo, reganto,..., kun funkciuloj {*3}

kortumo

法院

juĝejo, juĝistaro, tribunalo (kort/um/o) {X}

korupti

貪污

per mono, donacoj, promesoj,... akiri ies favoron; subaĉeti; morale malbonigi, difekti; (morale) falsi {X}

korvo

烏鴉

nigra aŭ griza-nigra birdo (grakas "grak!") (Corvus) {9}

kosmo

宇宙

ĉio ekster Tero; tio, en kio estas steloj, planedoj... {9}

kosti *

花費

kiom da mono necesas por fari aŭ ekhavi (aĉeti, produkti, venigi) ion; kiom da peno necesas por atingi ion {*3}

kostumo

服裝

vesto-kompleto speciala por iu grupo, ofico aŭ okazo; kompleto de vestoj kune akordiĝantaj (jaketo - veŝto - pantalono; ŝultrotuko - bluzo - jupo;...) {9}

koto

泥

miksaĵo el tero kaj akvo {8}

kotizo

會費

mono, kiun oni (regule) pagas al klubo aŭ asocio por esti membro; pago por partopreni en io; kotizi pagi kotizon {X}

kotono

棉花

la haroj kiuj kovras la semojn de koton-arbusto (Gossypium), el kiuj oni teksas ŝtofon kaj faras vaton {7 }

koverto *

<信封DD>rektangula saketo el papero, en kiun oni metas leteron por povi sendi ĝin {*5}

kovri *

覆，蓋

igi nevidebla (aŭ fermi), surmetante ion; malkovri (ankaŭ) ekvidi, ekrimarki (aŭ montri) ion nekonatan {*4}

krabo

蠏

iu el dekkruraj (iom rondaj) akvobestoj (krustuloj) (ili iras ne antaŭen, sed flanken) (Brachyura) {X}

kraĉi

吐痰，龍吐火

elĵeti salivon el buŝo; (ankaŭ) drako kraĉas fajron {9}

krado

欄杆

aro da lignaj aŭ feraj stangoj aŭ tuboj, fortike interligitaj (kiel barilo; por surmeti ion; kiel firmaĵo por fiksi diversajn partojn;...); motivo simila al # {8}

krajono *

鉛筆

skribilo el ligno kun kerno el grafito (=karbono (C)) (nigra) aŭ el kolora substanco {*5}

krampo

括號，括弧

fiksilo en formo de "["; skribsigno "(" (ronda krampo), "[" (rekta krampo), "{" (kurba aŭ onda krampo) aŭ "<" (pinta krampo); krampi fiksi per krampo {X}

krano

水龍頭

aparato je fino de tubo, kun turnebla fermilo, por laŭ elekto ellasi aŭ ne ellasi akvon aŭ alian likvon aŭ gason {8}

kranio

頭蓋骨

la ostoj de la kapo, ŝirmantaj la cerbon {9}

kravato *

領帶

mallarĝa tuko, kiun iuj (viroj) ligas ĉirkaŭ la kolon {*6}

krei *

創造

fari ion el nenio; fari ion, kio antaŭe ne ekzistis {*5}

kredi *

信任

pensi, ke io estas vera, ne havante pruvon {*2}

kredito

信用狀

en la konto ĉe komercisto aŭ banko ŝuldo (pagota mono) por la komercisto aŭ banko; (se kliento havas krediton ĉe komercisto aŭ banko, por la kliento tio do estas bonhavo); krediti enskribi kredite {9}

kremo

煉亂，醍醐

la grasa parto de lakto, kiu leviĝas, kiam lakto estas senmova; oleeca ŝmiraĵo; (figure) la plej bona parto de io {7}

krepusko

晨曦，黃昏，半明半暗

mateniĝo; vesperiĝo; duonlumo {8}

kreski *

pligrandiĝi (iom post iom) {*3}

kresto

雞冠

karneca (ruĝa) elkreskaĵo sur kapo de virkoko,...; plumtufo sur kapoj de iuj birdoj; supra elstaraĵo de io {9}

kreto

石灰，粉筆

kalkŝtono facile pulvorigebla (CaCO3); stangeto el tiu aŭ simila substanco por skribi (ekzemple sur nigra tabulo en lernejo,...) aŭ desegni {8}

krevi

龜裂

subite rompiĝi, fendiĝi {7}

krii *

叫喊

tre forte, tre laŭte, tre akre diri aŭ voki {*3}

kribri

刻畫

apartigi pli dikajn kaj malpli dikajn erojn per aparato kun truoj aŭ fendoj (kribrilo) {X}

krimo *

罪行

(tre) puninda ago [ŝtelo, murdo,...]; krimi fari krimon {*6}

kripla

不良於行，癱瘓

kun parto de la korpo (kruro, brako,...) ne bone funkcianta aŭ mankanta {8}

kristalo

結晶

ĥemia substanco en formo de regulaj multfacaj eroj; tre pura, plene travidebla vitro (foje kun iom da plumbo), pli brila ol normala vitro {9}

kriterio

觀點

principo aŭ fakto, laŭ kiu oni decidas aferon {X}

kritiki

評評

diri, ke iu faras ion malbone; ekzameni la bonajn kaj malbonajn ecojn de libro, teatraĵo,... (kaj skribi pri tio) {8}

krizo

危機

grava danĝera periodo; subita ŝanĝiĝo de (politikaj, sociaj,...) cirkonstancoj; grava ŝanĝo en evoluo de malsano {8}

kroĉi

勾住

alligi per hoko(j) (aŭ per hoko tra ringo); ekkapti {7}

krokodilo

鱷魚

granda rivera rampulo (Crocodilus)

在講世界語的人之間講自己的母語，戯稱為krokodili

(krokodili (ŝerce) paroli nacilingve inter Eo-parolantoj (kor/kod/?)) {9}

krom *

之外，除外

[aparta mencio] ne nur ... sed ankaŭ aliaj (krom pano, ni manĝas (ankaŭ) rizon); ĉiuj aliaj, sed ne ... (krom rizo, ĉiuj grenoj kreskas sur seka tero); krome aldone, plie; kromnomo alia nomo ol la oficiala aŭ kutima nomo {*1}

krono

飾品，假牙的環形座，冠

ornama kapvesto de reganto; ringo-forma plektaĵo el floroj, folioj,...; (arta) supro de dento; kroni (iun) meti kronon sur kapon; fari iun reĝo {8}

kruco *

十字

signo, figuro aŭ objekto en formo de "+" aŭ "x"; la loko, kie du linioj, vojoj, fadenoj,... faras tian figuron; kruci meti du objektojn tiel, ke ili formas krucon; bredi idon de diversrasaj bestoj aŭ plantoj; krucumi ekzekuti kondamniton, pendigante lin sur kruco {*5}

kruĉo

寬口瓶

ujo por likvoj, kun larĝa "ventro", tenilo kaj verŝilo {8}

kruda

粗，原始的

neprilaborita, nepreparita; maldelikata; malpreciza {7}

kruela

殘忍的

turmentema, ŝatanta suferigi {8}

kruro *

腿

tiu parto de la korpo, per kiu homo aŭ besto iras; malsupra membro (inter genuo kaj piedo aŭ inter kokso kaj piedo); simila parto, sur kiu staras objekto {*5}

krusto

硬瞉

malmola supra aŭ ekstera tavolo (bakaĵo, kuiraĵo pro varmo; vundo pro sekiĝo de sango); krustuloj akvobestoj kun ekstera skeleto (Crustaceae) [kankro, krabo,...] {8}

kruta

陡峭的

tre dekliva (pli vertikala ol horizontala) {8}

kubo

立方體

objekto kun ses egalaj, kvadrataj flankoj; (kuba metro = amplekso aŭ enhavo egala al tiu de kubo de 1m je 1m je 1m; unu kuba centimetro estas unu mililitro) {9}

kubuto

手肘

la artiko por fleksi la brakon; ĝia ekstera flanko {8}

kudri

縫

kunligi per fadeno; fari vestojn per kudrado {7}

kuglo

彈丸

ronda peco da malmola metalo, kiun elpafas pafilo {8}

kuiri *

烹調

fari manĝon (en bolanta akvo) {*4}

kuko *

糕餅

bakaĵo el faruno, lakto, (ovoj, sukero,...) {*5}

kukolo

杜鵑

birdo, kiu metas siajn ovojn en nestojn de aliaj birdoj (kukolo kukuas "ku-ku") (Cuculus) {8}

kukumo

小黃瓜

pli-malpli cilindroforma, akvoplena (ne matura) frukto de grimpplanto (Cucumis sativus), manĝata kiel legomo; (kukumeto malgranda, ofte en vinagro) {9}

kukurbo

葫蘆

iu el diversformaj, ofte grandaj, fruktoj de grimpplanto (Cucurbita, Lagenaria,...), uzataj kiel legomo kiam nematuraj, kiel kruĉo, vazo aŭ ornamaĵo, kiam maturaj {9}

kulo

蚊子

malgranda insekto, kiu suĉas sangon kaj kies piko kaŭzas jukadon (Culex) {X}

kulero *

湯匙

manĝilo aŭ ĉerpilo (iom) kuvo-forma {*5}

kulpa *

有錯的

kiu (konscie) faris ion malbonan {*5}

kulto

禮拜儀式，教浱

ekstera formo (ceremonioj) de religio; kvazaŭreligia adorado; kulti (ion/iun) adori per kulto {9}

kultivi

培育

(zorge) kreskigi (plantojn) {X }

kulturi *

栽堷

prilabori (teron) por bone kreskigi utilajn plantojn {*6}

kulturo *

文化

ĉio, kio ne estas naturo; kiel homoj rilatas al sia ĉirkaŭaĵo kaj ŝanĝas ĝin prilaborado de tero, kreskigo de plantoj, bredado de bestoj; organizado de kaj vivado en socio, kun normoj kaj kutimoj kaj la lingvoj uzataj; konstruado, metioj kaj industrio kaj la iloj uzataj; plibeligo de la ĉirkaŭaĵo per bel-arto, teatraĵoj, literaturo, konstru-arto... {*6}

kun *

與，共

[akompano, helpo] (li promenis kun sia amiko; mi faris tion kun li); ne sen (teo kun sukero); (kune ne aparte; ne dise); kunigi igi kunaj; kuniri iri kune {*1}

kuniklo

兔子

mambesto simila al leporo, sed malpli granda kaj kun malpli longaj oreloj (Lepus, Oryctolagus cuniculus) {9}

kunsido

座談

kiam grupo da homoj (estraro, komisiono,...) sidas kune por diskuti ion, decidi pri io,... (kun/sid/o) {X}

kunveno

會議

kiam homoj estas kune por priparoli ion, rigardi ion, aŭskulti ion,... (kun/ven/o) {X}

kupolo

拱形屋頂

pli-malpli duonsfera tegmento {X}

kupono

優待卷

detranĉita parto (de akcio, obligacio, reklam-anonco, bileto,...), kiu kiel tia donas rajton pri io {9}

kupro

銅

ruĝeflava metalo (Cu); flava kupro latuno {8}

kuri *

跑

tre rapide iri; seninterrompe flui {*3}

kuraci *

切

(provi) sanigi {*5}

kuraĝa *

勇敢

ne timanta; sentanta sin tre forta por fari ion {*3}

kurbo

曲線

linio sen rekta parto; nerekta parto ("I" estas rekta, "C" kaj "S" estas kurbaj); kurba parto de vojo {7}

kurento

電流

fluo de elektro {9}

kurioza

好奇的

scivolemiga pro nekutimeco aŭ malofteco {7}

kurso

課程

vico da lecionoj; difinita vojo sekvenda {7}

kursiva

草書體的

oblikva, foje iom pli simila al manskribo (pri literoj) {X}

kurteno

窗簾

tuko antaŭ fenestro aŭ scenejo (ŝovebla, levebla) {8}

kurzo

行情價

prezo ne firma, sed dependa de aĉetemo kaj vendemo {X}

kuseno

枕頭，睡墊

sako el ŝtofo aŭ ledo, plenigita per molaĵoj, sur kiu oni apogas sian kapon aŭ korpon, en aŭ ekster lito {9}

kuŝi *

躺

esti en horizontala pozicio (ne stari, ne sidi, ne pendi, ne iri); troviĝi senmove {*4}

kutimo *

習慣

tio, kion oni faris, faras kaj faros same (sen devo por fari same); kutima laŭ kutimo; en plej multaj okazoj {*4}

kuvo *

盆

ujo sufiĉe profunda kaj vasta {*6}

kuzo *

表兄弟

filo de frat(in)o de patr(in)o {*5}

kvadrato

正方形

kvarangulo kun same longaj flankoj kaj ortaj anguloj ("rektaj", de 90 gradoj); (kvadrata metro = surfaco egala al la surfaco de kvadrato de 1m je 1m) {7}

kvalito

品質

eco; kiomo de (mal)boneco; tio, kio estas speciale bona en io; tio, kio estas speciala en io {7}

kvankam *

雖然

[tiel estas, sed tamen...] (kvankam forte pluvis, ni (tamen) iris eksteren (= malgraŭ la forta pluvo,...)) {*1}

kvanto

量

tiom, kiom estas (tiom da ekzempleroj, tiom da gramoj da..., tiom da litroj da..., tiom da metroj da...) {7}

kvar *

四

4; kvardek 40; dek kvar 14; kvaronhoro 15 minutoj {*1}

kvartalo

城區

parto de urbo (loĝkvartalo, komerca kvartalo,...) {8}

kvazaŭ *

大約，幾乎是

ne vere tio/tiu, sed tute simila al tio/tiu; ne vere tia, sed tute simila; ne vere tiel, sed tute simile {*1}

kvereli

爭吵

brue disputi {X}

kverko

橡樹

arbo (kun glataj ovoformaj fruktetoj (glanoj) kun "ĉapeto") (Quercus) {8}

kvieta *

安靜

tute trankvila, paceca; kiu ne rapide ekkoleras {*6}

kvin *

五

5; kvindek 50; dek kvin 15 {*1}

kvitanci

寫收據

skribe atesti pri ricevo de mono aŭ aĵo(j) {X}

L

la *

這個，所述的

[konata, evidenta, jam menciita] {*1}

labori *

工作

faradi (por produkti ion, atingi ion, plenumi taskon,...);perlabori akiri (monon) per sia laboro {*2}

laboratorio

工作室，實驗室

laborejo por (sciencaj, ĥemiaj,...) esploroj, eksperimentoj,... {9}

laca *

疲倦的

sen forto post laboro; ripozema; dormema {*4}

lacerto

蚚蜴

ĝenerale ne tre granda rampulo (skvamulo) kun longa vosto, rapide kuranta (Sauria Lacerta,...) {9}

laĉo

鞋帶

ŝnuro por fermi ŝuon,...; laĉi fermi per laĉo(j) {9}

lado

薄金屬片，製罐頭用

maldika metalplato, uzata interalie por fari skatolojn por konservi nutraĵojn; (ladlakto lakto en ladskatolo) {9}

lago *

湖

sufiĉe granda akvo(-loko), ĉirkaŭ kiu ĉiuflanke estas tero {*5}

laiko

平信徒

homo, kiu ne estas pastro aŭ monaĥo; homo, kiu ne estas specialisto pri la koncerna fako {X}

lako

亮光漆

fortika, brila farbo; laki farbi per lako {9}

lakso

流質大便

tre mola aŭ fluida fekaĵo {X}

lakto *

乳汁，奶水

likvo el mamo de homo aŭ besto (ekzemple bovino, ŝafo), kiun trinkas tre juna ido; simila suko el planto {*4}

laktuko

萵苣

legomo kun multaj folioj formantaj pli aŭ malpli densan globon, nekuirite manĝata (en salato) (Lactuca) {X}

lama

跛的

ne povanta iri bone; kun malbone aŭ tute ne funkciantaj muskoloj; lami iri malbone, malfacile {7}

lamo

駱馬

Sudamerika remaĉanta mamulo, ŝarĝbesto (Lama) {X}

lameno

Ｉ薄層

mallarĝa, tre maldika (metala, plasta,...) plato {8}

lampo *

工具

ilo por lumi (per kandelo, gaso, oleo, elektro,...) {*6}

lano

羊毛

la molaj haroj de ŝafo, uzataj por fari vestojn {7}

lando *

土地，國土

parto de Tero, aparta pro geografio aŭ historio (ne ĉiam =ŝtato aŭ =regno); (eksterlando aliaj landoj ol la propra) ("ŝtato" kaj "regno" estas politikaj terminoj) {*2}

lango *

舌

movebla korpoparto en la buŝo {*5}

lanterno

燈籠

skatolo kun fenestretoj, por ŝirmi kandelon aŭ alian lumilon kontraŭ vento, pluvo,... {9}

lanugo

羽毛

tre delikataj, molaj, malpezaj plumoj sub la eksteraj plumoj de birdo; molaj haroj sur homa vango,... {X}

lapo

牛蒡

alkroĉiĝema "frukto" de fortika herbo (Arctium); fermilo konsistanta el du rubandoj (kudritaj sur vestopartoj), el kiuj unu estas plene kovrita de hoketoj, kiel tiu "frukto" {9}

lardo

油脂

porka graso (kun tavoloj da karno aŭ ne) {9}

larĝa *

寬

(kun granda) mezuro alie ol laŭ longo aŭ alto; kun sufiĉe da spaco {*4}

larmo

淚

guto de akvo, kiu fluas el la okuloj, kiam iu ploras {7}

larvo

蛹

formo de insekto, tiel, kiel ĝi eliras el ovo (rampanta, ne fluganta aŭ kuranta); simila stadio de alia besto {9}

lasi *

讓

ne ŝanĝi; ne forpreni; restigi; ne ĝeni; ne malhelpi; ne malpermesi; forlasi foriri kaj restigi {*3}

lasta *

最後的

neniu aŭ nenio estas post tiu; mal-unua {*2}

latitudo

緯度

kiom da gradoj norde aŭ sude (ekz. 52°N, 3°S) {9}

latuno

黃銅

kombinaĵo de kupro kaj zinko, "flava kupro" {9}

laŭ *

依據

sekvante; konforme al (iri laŭ vojo; fari ion laŭ la reguloj); laŭ li,... li diris, ke...; li pensas, ke... {*1}

laŭbo

草蓬

volbo farita el foliaro (de arboj) en ĝardeno {9}

laŭdi

稱讚

diri "tiu estas la plej bona", "tio estas belega" {7}

laŭso

蝨，奇生蟲

iu el parazitaj insektetoj [pediko, litocimo, afido,...] {X}

laŭta

大聲

forte sonanta; aŭdebla malproksime {7}

lavi *

洗

purigi per akvo (kaj sapo) {*4}

leciono *

課

parto de instruado; pli-malpli horo da instruado {*6}

ledo

皮

prilaborita (senharigita) haŭto de besto {7}

legi *

讀

vidi kaj kompreni vortojn; voĉlegi legi aŭdeble {*2}

legitimi

合法的

pruvi ies rajton aŭ pretendon; atesti, ke io estas laŭ la leĝoj; atesti, ke iu/io estas tiu/tio (legitimilo dokumento, ofte kun foto, por atesti tion) {X}

legomo *

蔬菜

planto manĝata de homoj (ne frukto, ne spic-herbo); legomaĵo manĝaĵo (plado) el legomoj (kun saŭco) {*6}

leĝo *

法規

aro da reguloj, validaj por ĉiuj homoj en iu lando {*5}

leki

舔

forpreni (likvon) de io per la lango {8}

lekcio

講學

instrua prelego en alta lernejo; lekcii instrue prelegi {9}

lenso

透鏡

vitro kun kurba(j) surfaco(j), por devii lumradiojn {X}

leono

獅子

granda Afrika/Azia mambesto parenca al kato, egale flavebruna, viro kun kolharoj (Felis, Panthera leo) {7}

leopardo

豹

Afrika/Azia makulita katego (Panthera pardus) {X}

leporo

兔

ne tre granda mambesto kun longaj oreloj (Lepus) {7}

lepro

麻瘋病

infekta malsano (difektas haŭton kaj nervojn) {X}

lerni *

練習

enmeti ion novan en sian kapon; legi kaj ekzerci por ekscii ion novan; apliki spertojn en sia posta vivo {*2}

lerta *

靈巧

kiu povas facile kaj rapide fari ion {*5}

lesivo

鹼液

akvo kun sapo aŭ alia lavilo {9}

letero *

信

frazoj sur papero por sendi al iu (en koverto) {*3}

leŭtenanto

少尉

armea oficiro malsupera al kapitano; plotonestro {9}

levi *

舉高

suprenigi; preni de tero kaj teni super tero {*2}

li *

他

tiu viro; tiu knabo {*1}

liano

一種熱帶植物

iu el plantoj kun ligneca volviĝanta/grimpanta tigo {X}

libelo

蜻蜓

longa insekto kun kvar longaj flugiloj (Odonata) {X}

libera *

自由

neligita; memdecida; kiu povas foriri, se li, ŝi aŭ ĝi volas foriri; kiu povas fari, kion li aŭ ŝi volas {*2}

libro *

書

frazoj sur papero multaj paĝoj kune (binditaj) {*3}

liceo

高中

diverslande diversspeca mezlernejo {9}

licenco

授權書，認可書

permeso de la ŝtato (aŭ rajtanto) por fari ion, vendi ion,..., kion laŭleĝe nur la ŝtato (aŭ tiu rajtanto) rajtas; escepta permeso; escepta malobeo al gramatika regulo {9}

lifto

電梯

aparato por levi homojn aŭ aĵojn (al alia etaĝo) {8}

ligi *

連接

igi kunaj; maldisigi; fiksi per ŝnuro {*4}

ligo *

連接

kuneco; kunaĵo; tio, kio kunigas {*4}

ligno *

木材

tio, el kio konsistas arbo-trunkoj; tia materialo {*4}

liki

洩漏，洩密

(pri ujo) tralasi likvon (gute) aŭ gason (iom post iom); liko tru(et)o aŭ alie difektita loko, tra kiu eliras likvo aŭ gaso; tralikiĝi (figure, pri sekreto) koniĝi ne oficiale {X}

likva

液態

povanta flui kiel akvo; ne gasa, ne solida (akvo inter 0°C kaj 100°C estas likva); likvo likva substanco {9}

likvoro

烈酒

forta (30-40%) alkoholaĵo kun aromo (kaj sukero) {X}

lilio

百合花

bulbo-herbo kun grandaj, trinombraj floroj kun okulfrapaj stamenoj (Lilium); akvolilio (Nymphaea), (Nuphar) {9}

limo *

邊界，極限

kie unu afero finiĝas kaj alia komenciĝas; kie unu lando finiĝas kaj alia lando komenciĝas; limi esti la limo inter du aferoj; troviĝi tuj apud la limo; limigi fiksi limon; haltigi plivastiĝon {*5}

limako

iu el surteraj (aŭ, malprecize, maraj) moluskoj, malrapide rampantaj (Gastropoda Limax,...) {9}

lino

亞麻

alta moderklimata herbo kun unu vertikala tigo, multaj malgrandaj folioj kaj kvinnombraj floroj (Linum), kultivata por oleo (el ĝiaj semoj) aŭ por fibroj (el ĝiaj tigoj), el kiuj oni teksas linaĵojn (tukoj, vestoj,...) {9}

lingvo *

語言

ĉio, kion homoj diras (malsama en malsamaj lokoj); skribaĵoj kaj paroloj, per kiuj homoj komprenas unu la alian; nacilingva ne en Esperanto {*3}

linio *

線

seninterrompa ligo inter du punktoj (en "B" estas unu rekta linio kaj du kurbaj linioj; "O" estas unu kurba linio); _____________; unu vortovico en libro; regula servo de aŭtobuso, tramo, trajno aŭ ŝipo inter du lokoj {*4}

linko

山貓

rabobesto, kato kun orelpintaj hartufoj (Lynx) {X}

lipo *

唇

ekstera parto de buŝo; simila parto de floro,... {*6}

lipharoj

鬍子

haroj inter buŝo kaj nazo (lip/har/o/j) {X}

listo

表

nomoj de personoj aŭ aĵoj, skribitaj unu sub la alia laŭ iu ordo; listigi meti en liston; prezenti kiel liston {8}

lito *

床

meblo por kuŝi (kaj dormi) {*3}

litero *

字母

[a b c ĉ d ... u ŭ v z] {*6}

literaturo

文學

bel-artaj skribaĵoj; skribaĵoj pri unu temo {8}

literumi

併字

nomi unu post la alia la literojn de vorto (liter/um/i) (literumo kiel oni skribas vorton; ortografio) {X}

litro

升，公升

1000 mililitroj [mezuro por enhavo] (unu litro da akvo pezas unu kilogramon) {7}

liveri

送貨

havigi aĉetitan objekton al la aĉetinto; alporti menditaĵon, poŝtaĵon,... {9}

lo!

聽！看！

[voko aŭdu!, vidu!] (ha lo! voko tra telefono) {X}

lobo

瘤，痘

(duon)ronda elstara parto (de orelo, nazo, folio,...) {X}

logi

放置某物以引誘

altiri al si, venigi al si, proponante ion plaĉan aŭ deziratan (aŭ estante mem plaĉa aŭ dezirata) {7}

logiko

理則學，羅輯學

(scienco pri) la leĝoj de la pensado; konsekvenca rezonado aŭ argumentado {9}

loĝi *

住

daŭre restadi (en domo, urbo, lando) {*2}

lojala

忠貞的

fidela al sia estro, reganto, amiko,... {9}

loko *

地點

tie, kie io/iu estas; spaco por io; urbo aŭ vilaĝo; loki (ion ie) meti en lokon; loka en/pri/... (unu) certa loko {*2}

lokomotivo

火車頭，機關車

maŝino sur radoj por tiri vagonojn (de fervojo) {9}

longa *

長

(kun granda) mezuro en unu direkto (de antaŭo ĝis malantaŭo, de komenco ĝis fino) (ankaŭ pri tempo) {*2}

longitudo

經度

kiom da gradoj oriente aŭ okcidente (ekz. 5°E) {9}

loto

彩券

objekto, kiun oni ĵetas por decidi ion laŭ ĝia pozicio; objekto, kiun oni elektas aŭ aĉetas por ricevi ion (aŭ ne) laŭ indiko (numero) sur ĝi; tio, kion oni akiras tiel {9}

lotumi

選彩券號碼

decidi ion, disdoni ion per lotoj (lot/um/i) {X}

lotuso

蓮花

herbo kun tripartaj folioj, kies fruktoj estas relative longaj guŝoj (Lotus); iu akvo-lilio (Nymphea lotus) bildigita en antikva arto Egipta kaj Barata (Hinda); forgesiga frukto en malnovaj rakontoj Helenaj (Grekaj) {9}

lui

雇用

ricevi ion por sia uzo, dum certa tempo, kontraŭ pago {7}

lubriki

潤滑

meti glitigan substancon inter maŝinpartojn,... {9}

ludi *

玩

fari ion ne pro utilo, sed nur por plezuro aŭ lertiĝo; sonigi muzikilon; prezenti rolon (en teatraĵo) {*4}

luko

門窗的小開口

horizontala fenestro (por lumo) aŭ pordo (por eniri kelon, ŝipon,...); pordeto en pordo {9}

lukso

奢侈品

havado aŭ uzado de multekostaj, ne necesaj, sed plezurigaj aferoj {7}

lukti

角力，摔跤

batali sen armiloj (ankaŭ kiel sporto); pene provi venki malfacilaĵojn {9}

luli

哄小孩入睡

movi infaneton tien kaj reen por dormigi ĝin {9}

lumi *

照明

esti tre hela, brila; (suno lumas, kaj lumigas Teron; luno lumas, kaj lumigas Teron; lampo lumas kaj lumigas) {*3}

luno *

月

natura satelito de planedo; Luno la natura satelito de Tero (ĝi lumigas (ne ĉiam) la teron dum la nokto) {*5}

lundo *

星期一

tago de la semajno inter dimanĉo kaj mardo {*5}

lupo

狼

rabobesto tre simila al granda hundo (kaj ĝia antaŭulo) (Canis lupus) (ĉasas ankaŭ grandajn bestojn (grupe)) {8}

luti

銲接

fiksi metalon al metalo per fandmetalo kaj varmego {X}

lutro

水獺

molfela fiŝomanĝa mamulo ĉe/en akvo (Lutra) {X}

M

maĉi

嚼

dispremi en la buŝo per la dentoj {8}

magazeno

商店，百貨店

provizejo; ejo, kie oni tenas provizon de komercaĵoj; granda vendejo kun multaj diversaj komercaĵoj {7}

magio

魔法

agoj kaj ceremonioj, kiuj celas influi la superhoman mondon; (kvazaŭa) sorĉado {X}

magistro

大學文科畢業生，未得博士

kiu finis universitatan studon, sed ne doktoriĝis {X}

magneto

磁鐵

metalaĵo, kiu altiras aliajn metalaĵojn {X}

maizo

包黍，玉米

alta herbo kun cilindro-forma frukto, sur kiu sidas multaj semoj (Zea mays); ties semoj, uzataj kiel greno {9}

majo *

五月

monato de la jaro inter aprilo kaj junio (05) {*5}

majesta

陛下

kun aspekto aŭ konduto impona, admiriga, kvazaŭ de reĝo {9}

majstro

師傅

alte ŝatata instruisto; bonega fakulo; majstri bonege regi iun arton {7}

maksimumo

最大

pli granda ne eblas; pli multe ne eblas; plej granda aŭ alta dum iu periodo {9}

makulo

斑點，瑕疵

alikolora punkto aŭ loko (pro difekto aŭ malpuro, aŭ por ornamo); difekta punkto; malbona parto; makuli fari makulo(j)n sur io; malpurigi {7}

makzelo

顎

(supra kaj malsupra) ostoj de la buŝo {X}

mal- *

相反，完全不

[tute ne; inverse; kontraŭe] (mallonga, malamiko, mallumo, malakcepti, mallaŭdi, malsupre, malpli,...) {*0}

malario

痢疾

parazita malsano (febro ĉiun trian/kvaran tagon) {X}

maleolo

腳踝

la artiko inter piedo kaj kruro {9}

malgraŭ

雖然

eĉ se tio aŭ tiu malhelpus (malgraŭ la forta pluvo, ni (tamen) iris eksteren (= kvankam forte pluvis,...)) {7}

malica

惡作劇的的

malbonintenca; nehonesta; konscie malbonfarema {9}

malvo

錦葵

iu el diversaspektaj florplantoj kun kvinnombraj floroj (ofte kun koloro inter roza kaj viola) (Malva) {9}

malvarmumo

風寒，感冒

malsaneto (kun tusado kaj (naz)kataro) "pro malvarmo" (mal/varm/um/o); malvarmumi ekmalsani je malvarmumo {8}

mamo

乳房

parto de la korpo de homo aŭ besto (mambesto), en kiu estas glandoj produktantaj lakton por nutri idon {8}

mamulo

捕乳動物

kvarpieda besto, ofte kun hara haŭto, kies inoj nutras siajn, vive naskitajn, junajn idojn per lakto el siaj mamoj (=mambesto) (mam/ul/o) [leono, bovo, hundo,...] {X}

mano *

手

korpoparto (je fino de la brako, kun fingroj), per kiu oni povas ion preni; manilo malfermilo sur pordo {*2}

mandato

授權，授權證，付款令

rajtigo reprezenti personon aŭ organizaĵon; dokumento pri tia rajtigo; ordono pri (el)pago de mono (poŝtmandato) {8}

mango

芒果

flava aŭ oranĝkolora, ovoforma frukto kun fibreca kerno, al kiu algluiĝas la karno, de arbo (Mangifer) {X}

mangrovo

熱帶海邊樹林，紅樹林

tropika marborda arbaro (kreskanta en akvo) {X}

manĝi *

吃

enbuŝigi (enstomakigi) por vivi {*3}

maniero *

方式，姿態

tiel, kiel iu faras ion; tiel, kiel okazas io {*5}

maniko

袖

parto de vesto, kiu kovras la brakon {7}

manioko

木薯

varmlanda planto kun amelriĉaj radikoj (Manihot) {X}

manipuli

操蹤

funkciigi per mano; (lerte) utiligi laŭ sia volo; ne honeste, ne lojale trakti personon aŭ interpreti diraĵon {9}

manki *

缺乏

ne esti (kie tio/tiu devus esti); (mankas io al ĝi ĝi ne estas kompleta; ĝi ne bone funkcias); (ĝi mankas al mi, mi ne havas ĝin, kaj tion mi bedaŭras (ĉar mi bezonas ĝin, aŭ ĉar mi ŝatas ĝin)) {*3}

manovri

調遺，換防

per pluraj ŝanĝoj de direkto meti aŭton, ŝipon, armeon,... en la necesan pozicion {9}

manradiko

手腕

man-artiko, la (plurobla) artiko inter mano kaj brako (man/radik/o) {X}

manto

螳螂

raboinsekto (atendas kaptaĵon "preĝante") (Mantis) {X}

mantelo

大衣，外套

longa vesto kun aŭ sen manikoj, kovranta la aliajn vestojn (banmantelo kovras la nudan korpon (post bano)) {7}

mapo

地圖

folio kun desegno de la mondo aŭ de (parto de) lando (kun vojoj, urboj,...); maparo mapo-kolekto (en libro) {8}

maro *

海洋

tre granda (sala) akvo {*3}

marĉo

地，沼澤地

tero tre malseka; lago plena de koto kaj plantoj {8}

mardo *

星期二

tago de la semajno inter lundo kaj merkredo {*5}

marko *

記號，商標，郵票，蓋章之面值票

rekonilo; komerca nomo; papereto aŭ stampo kun ia valoro; nomo de mono en iuj landoj; poŝtmarko surmetaĵo por pagi sendadon de letero; marki meti markon (signon) {*4}

marmelado

果醬

densa (kuirita) kaĉo el fruktoj kaj sukero {9}

marŝi *

行走，進行

(piede) iri, regule kaj ne tro malrapide {*5}

marto *

三月

monato de la jaro inter februaro kaj aprilo (03) {*5}

martelo

鐵錘

iu frapilo aŭ batilo peza ferpeco kun ligna tenilo; marteli frapi per martelo {7}

maso

物質，質量

nedifinita materia tutaĵo da io; (science) la kiomo de materio, mezurata laŭ (kilo)gramoj (la sama maso sur Tero estas pli peza ol sur Luno) {9}

masko

面具

artefarita vizaĝo (por festo, protekto,...) {X}

masoni

做水泥工，砌磚，糊牆等

konstrui el ŝtonoj aŭ brikoj, kunigante per mortero {7}

masto

船之桅杆

fosto sur ŝipo aŭ boato, al kiu estas fiksita(j) la velo(j); fosto aŭ stango, al kiu flago estas fiksita {8}

mastro *

主人

estro de labor(ej)o, domo, bieno, trinkejo,...; mastri estri (kiel mastro) {*5}

mastrumi

主管

fari ĉion, por ke ĉio okazu bone en domo aŭ entrepreno (mastr/um/i); mastrumo ekonomia unuo {8}

maŝo

篩

ĉiu el la (spacoj inter) nodoj de reto aŭ trikaĵo; speciala nodo kun elstara rondo laŭvole pli- kaj malpligrandigebla (por kapti bestojn,...) {X}

maŝino *

機具

aparato por produkti ion aŭ fari iun laboron, (ĝenerale) funkciigata per elektro, petrolo, vaporo,... {*6}

mato

蓆

(kutime ne delikata) kovraĵo por planko; (en ŝakludo) sen-elira, nesavebla pozicio de la Reĝo {9}

matematiko

數學

scienco pri nombroj kaj figuroj, kaj ties propraĵoj {9}

mateno *

早晨

komenco de tago post nokto; lumiĝo {*3}

materio

材料，物資

ĉio, el kio konsistas konkretaj aferoj (ne la objektoj aŭ vivaĵoj mem) (ne energio; ne spirito) {9}

materialo

材料

tio, el kio oni faras ion {7}

matraco

睡墊

granda plata kuseno, sur kiu oni dormas {7}

matura *

成熟的

finkreskinta, plene evoluinta {*6}

meblo *

家俱

[tablo, seĝo, lito, ŝranko,...]; mebli provizi per mebloj; meblaro la mebloj de unu ĉambro aŭ domo {*6}

medio

媒材

la (materia) ĉirkaŭaĵo, en kiu io/iu troviĝas; la socia aŭ natura ĉirkaŭaĵo de iu {X}

medicino

醫學

scienco pri sano kaj malsano {9}

medikamento

substanco uzata por sanigi; kuraca substanco enmetata en la korpon (per la buŝo aŭ alimaniere) {8}

mediti

默想

profunde pensadi (ne por praktika celo) {8}

Mediteraneo

地中海

(regiono de) la maro inter Eŭropo kaj Afriko {9}

meduzo

水母

naĝanta stadio (travidebla, gelateneca) de polipo {X}

mefito

臭鼬

mamulo (ŝprucigas odoraĉan likvon) (Mephitis) {X}

meĥaniko

動力學

parto de la scienco fiziko, pri ekvilibro, movoj kaj fortoj; studo pri maŝinoj, aparatoj kaj iloj {8}

meĥanismo

機構，機制

tiuj pecoj en maŝino aŭ aparato, kiuj kune atingas certan rezulton; la strukturo de kune aranĝitaj elementoj (de aparato, lingvo,...) kaj ilia maniero de funkciado {8}

mejlo

哩，海哩

iulanda mezuro por distancoj (inter 1,4 kaj 10 km); angla mejlo 1609 m; marmejlo 1852 m {X}

melki

擠奶

elpreni lakton el mamo (de bovino, ŝafino,...) {8}

melodio

韻律

sinsekvaj tonoj en muziko; muzika "frazo" {X}

melono

瓜

granda globforma frukto kun sukplena karno (Cucumis melo,...); akvomelono (Citrullus lanatus) {9}

mem *

本身，自己

[akcentas tiu menciita, ne alia] (mi aŭdis tion de li mem mi aŭdis tion de li, ne de iu alia; mi mem faris tion mi ne petis, ke iu alia faru tion, sed mi faris; la vorton mem mi ne konas, sed mi komprenas, kion ĝi signifas); [sen helpo] (faru tion mem!; memlernanto); [per si] (memĉesa moviĝo) {*1}

membro

會員，成員，身體的一部份

ano, aliĝinto de klubo, asocio, societo,...; elstara parto de korpo [brako, kruro] {7}

memori *

記憶

teni en kapo; ankoraŭ scii poste {*3}

memstara

自立，獨立

sen apogo, asisto, helpo de aliaj; memfara; sendependa (mem/star/a) {X}

mencii

提起，說到

mallonge priparoli; nur diri, ne plie priparoli {9}

mendi *

訂

peti, ke oni vendu aŭ faru ion post iom da tempo {*6}

menso

心理

la pensanta parto de la spirito (ne la sentemo); intelekto {9}

mensogi *

diri malveron {*6}

mento

薄荷

forte aroma herbo (Mentha); (-infuzaĵo, -bombono) {X}

mentono

下顎

parto de la vizaĝo sub la buŝo {7}

menuo

菜單，選單

(listo kun) sinsekvo de pladoj dum ampleksa manĝo; listo de elekteblaj manĝaĵoj en restoracio {9}

meriti *

佔優勢

(li meritas tion pro liaj agoj, faroj, kvalitoj, estas bone, ke oni faras tiel al li, aŭ ke li ricevas tion) {*6}

merkato

銷售，行銷

(ekonomio) propono/postulo pri certa(j) varo(j) {X}

merkredo *

星期三

tago de la semajno inter mardo kaj ĵaŭdo {*5}

mesaĝo

信息

sciigo; informo sendata de unu persono al alia(j) {X}

meti *

置放

[starigi, kuŝigi, pendigi]; surmeti (ekz. vestaĵon) {*2}

metalo *

金屬

[fero, kupro, arĝento, oro,...] {*6}

metalurgio

金屬工業，冶金學

metal-industrio {9}

metio

手工藝

manlabora profesio (ĉarpentado, buĉado, frizado,...) {7}

metodo

方法

pripensita aro da manieroj por atingi iun celon {8}

metro

米，公尺

100 centimetroj [mezuro por longo, larĝo, alto] {7}

mevo

海鷗

iu el laŭte kriantaj blanke-nigraj/grizaj mar-birdoj (ĉefe ĉe la marbordo, iuj land-interne) (Laridae) {X}

mezo *

中間

en "abcde" c estas en la mezo; en "O", la mezo estas malplena; (meza en la mezo; ne ekstrema) {*4}

mezuri *

測量

kompari nekonatan grandon kun konata grando; rigardi, kiom da centimetroj io estas longa, larĝa aŭ alta; kiom da litroj estas; kiom da minutoj estas...; mezuro grando laŭ kiu oni mezuras; grando difinita per mezurado; (muziko) unu el egalaj dividaĵoj {*4}

mi *

我

[la parolanto] {*1}

mielo

蜂蜜

dolĉa likvo kiu venas de tio, kion abeloj kolektas en floroj {9}

mieno *

表情

vizaĝo montranta pensojn, emociojn; vizaĝesprimo {*6}

migri

移居

iri de unu loĝloko al alia (malproksima) loko, por ekloĝi tie; iri de loko al loko (al loko,...), ne havante fiksan loĝlokon; (elmigri (kutime) migri al alia lando) {8}

miksi *

混合

kunigi (unu tra la alia) per movoj (per skuado, per kirlado,...); (inter)miksi (figure) konfuzi {*6}

mil *

千

1000; dumil 2000; mil du 1002; dumil okcent 2800 {*1}

milda

溫和的

ne akra por la sensoj; malsevera; varmeta (vetero) {7}

miliardo

千個百萬

mil milionoj {8}

milimetro

毫米

0,001 metro; 0,1 centimetro [mezuro por longo] {8}

miliono *

百萬

mil miloj; 1 000 000 {*6}

militi *

做戰

per multaj homoj kaj armiloj batali kontraŭ malamika lando (aŭ kontraŭ enlandaj malamikoj) {*2}

mino

地雷

kavaĵo en tero, sub tero, en roko,..., el kiu oni fosas substancojn (karbo, oro, salo,...); kavaĵ(et)o en tero, muro, roko,..., en kiun oni metis eksplodan substancon, por fari truon aŭ por detrui ion per eksplodigo; kest(et)o kun eksploda substanco, eksplodonta pro tuŝo,...; mini elfosi (karbon,...) el tero; enmeti eksplodaĵon; minejo loko, entrepreno kie oni elfosas substancojn {8}

minaci *

威脅

promesi fari ion malbonan aŭ malutilan {*6}

mineralo

礦物

ĥemia ne-organika elemento aŭ natura kombinaĵo de ne-organikaj elementoj; tia substanco (minebla) sub tero {9}

minimumo

極小

pli malgranda ne eblas; pli malmulte ne eblas; plej malgranda aŭ malalta dum iu periodo {9}

ministerio

政府的部

ministrejo oficejo de ministro kun ĉiuj ties funkciuloj kaj oficistoj; taskaro de ministro {9}

ministro

部長

ano de ŝtata registaro, estranta unu el la fakoj de ŝtata regado {9}

minus

減

"forprenu la sekvantan"; minuso la signo "-" en kalkulado (8-3=5 ok minus tri estas kvin); malavantaĝo {8}

minuto *

分

60 sekundoj; 60-ono de horo [mezuro por tempo] {*4}

miri *

稱奇，驚嘆

esti surprizita (ĉar io okazis, pri kio oni pensis, ke ĝi ne okazos aŭ ne povas okazi) {*3}

miraklo

奇蹟

io, kio estas (aŭ ŝajnas esti) kontraŭa al la leĝoj de la naturo, sed kio tamen okazas; io, kio ŝajnis ne ebla, sed kio tamen okazis {X}

mirinda

奇妙的

tia, ke oni vere povas miri pri ĝi (mir/ind/a) {9}

mirtelo

藍莓

arbusto (en arbaro) kun beroj, kiuj estas nigraj ekstere kaj ruĝaj interne (Vaccinium myrtillus) {9}

mis- *

錯的

[ne ĝuste; erare] (misprononci, misaŭdi, miskalkuli, miskompreni, mistraduki, mispaŝi, misgluti,...) {*0}

mistero

神秘的事

afero kaŝita aŭ neklarigebla {8}

mistifiki

神秘化，寓弄

trompi iun, uzante ties (tro)kredemon {9}

mito

神話

tradicia rakonto pri la agoj de la dio(j) aŭ de la prauloj "en la komenco de la tempoj" (ofte instrua aŭ klariga) {X}

mitulo

海貝

enmara, manĝebla, molusko kun blua konko (Mytilus) {X}

mizero

悲情，慘況

malfeliĉego; malriĉego {7}

modo

時裝

nedaŭra ĝenerala kutimo (pri vestoj,...) {7}

modelo

模範，模特兒

objekto, farita por esti imitata aŭ kopiata; io/iu imitinda; iu pentrata; iu surhavanta vestojn por prijuĝo {8}

modemo

數據機

aparato por ŝanĝi komputilajn signalojn al sonoj sendeblaj per telefono (kaj inverse) {X}

modera

中庸的

ne ekstrema; ne (mal)troa; ne tro postulanta {8}

moderna

現代的

laŭ la opinioj, normoj, postuloj de la nuna tempo {8}

modesta

謙虛的

ne havanta altan opinion pri siaj faroj aŭ scioj; ne akcentanta sian gravecon; (io) ne tro grava aŭ valora {8}

modifi

iom ŝanĝi (laŭ bezono, sed ne la esencon) {9}

moki *

嘲笑

diri ridigajn vortojn pri iu; (malŝate) ridi pri iu {*5}

mola *

柔軟的

se la formo estas facile ŝanĝebla per premado (freŝe bakita pano, lano kaj lanugo estas molaj, sed malnova pano, vitro kaj ŝtono estas malmolaj) {*5}

molekulo

分子

plej malgranda ero de ĥemiaĵo havanta la ecojn de la tuto, konsistanta el atomoj, kiuj ne havas tiujn ecojn {X}

molusko

貝類動物

besto kun mola korpo, ofte kovrita de kalka konko (Mollusca) [limako, mitulo, ostro, polpo,...] {X}

momento *

即時，此刻

tempo-punkto; malpli ol sekundo {*4}

mono *

錢

per kio oni pagas [dolaroj, eŭroj, dinaroj, rupioj, enoj,...]; monbileto papera mono; monero metala mono {*3}

monaĥo

王朝

religiulo, kiu submetis sin al specialaj reguloj (ofte grupe vivanta en monaĥejo) {X}

monato *

月

30, 31, 28 aŭ 29 tagoj; 12-ono de jaro; unu lunciklo {*4}

mondo *

世界

Tero kun ĉio kaj ĉiuj sur ĝi {*2}

monstro

鬼怪

estaĵo aŭ estulo kun nenormala (timiga) formo {9}

monto *

高山

tera altaĵo (centojn aŭ milojn da metroj alta) {*3}

montri *

指示

indiki; vidigi; diri, kie io estas; elmontri vidigi {*2}

monumento

記念啤

konstruaĵo aŭ skulptaĵo por memorigi personon aŭ okazaĵon aŭ la iaman kulturon; verko, kiu memorigas ĝian aŭtoron (pro ĝia graveco,...) {9}

moro

習慣

kutimo en iu grupo, popolo,... {7}

moralo

道德

instruo aŭ reguloj por distingi inter bono kaj malbono; morala (ankaŭ) laŭ moralo, sed ne laŭ juro {9}

morbilo

痲疹

infekta malsano (kataro, ruĝaj makuloj sur haŭto) {X}

mordi

咬

premi per la (antaŭaj, tranĉaj) dentoj {7}

morgaŭ *

明天

en/dum la tago post la nuna tago {*1}

morti *

死

senviviĝi {*2}

mortero

substanco por kunligi ŝtonojn aŭ brikojn {X}

moskito

蚊子

pikanta insekto, ekzemple kulo, kies piko ĝenas aŭ malsanigas {8}

moŝto

閣下

[ĝenerala titolo] (lia/ŝia/via reĝa/princina/... moŝto) {X}

motivo

動機

io, kio igas iun agi aŭ konduti tiel aŭ tiel; malgranda parto de muzikaĵo, kiel bazo de pli grandaj partoj aŭ kun aparta signifo; (ripetata) desegnaĵo (sur muro, en ŝtofo,...); motivi prezenti motivo(j)n por agado aŭ konduto {X}

motoro

發動機，馬達

aparato por transigi ian energion en movon; (figure) objekto aŭ persono, kiu instigas al progreso {8}

movi *

移動

meti al alia loko; ŝanĝi pozicion de io/iu; agigi {*2}

movado

活動，文化運動

ripetata aŭ daŭra movo; komuna agado de homgrupo (organizita en asocio aŭ ne) por atingi iun celon (mov/ad/o) {X}

mueli

研磨

diserigi, pulvorigi (grenon) per aparato (muelilo) aŭ inter du ŝtonoj (el greno oni tiel faras farunon) {7}

muĝi

大聲叫喊，吼，嘯

aŭdigi neklaran, fortan, longedaŭran tonon; bleki kiel bovo {9}

multa *

多量的

en granda kvanto; multaj pli ol 4 aŭ 5; pli ol kutime; multnombro granda nombro; pluralo {*2}

multipliki

乘

(matematiko) kalkuli oblon (3x4=12 tri oble kvar estas dek du) (=obligi) {9}

munti

安裝

ĝuste kunmeti la partojn de aparato, por ke ĝi bone funkciu; ĝuste kunmeti partojn de filmo,... {8}

muro *

牆

fortika limaĵo inter spacoj (inter ĉambroj aŭ inter domo kaj ekstero); masonita vertikala surfaco {*3}

murdo

謀殺

intenca mortigo; murdi intence mortigi {X}

mureno

鰻？

dika, longa, senskvama rabofiŝo (Muraena) {X}

murmuri

嘟噥，抱怨

neklare paroli; fari sonon de rivereto {7}

muso

滑鼠

malgranda ronĝulo kun longa vosto (Mus,...); (figure aparato por i.a. movi la montrilon sur komputila ekrano) {8}

musbirdo

非洲的一種鳥

iu el Afrikaj birdoj (griza, longa vosto, tufo sur kapo, fingroj turneblaj, saltetas) (Coliidae) (mus/bird/o) {X}

musko

苔蘚植物

etaj plantoj kun foliecaj tigoj kaj dense sidantaj folioj (kovrantaj pli-malpli grandajn surfacojn) (Musci) {9}

muskolo

肌肉

parto de la korpo de homo aŭ besto, el fibroj, kiu ebligas movojn en la korpo kaj de la korpo {8}

mustelo

魷魚

longa mallongkrura molfela rabobesto (Mustela,...) {X}

muŝo *

蒼蠅

iu el duflugilaj insektoj; i.a. rapide fluganta kaj zumanta, ofta ĉe homoj kaj bestoj (Musca, Homalomyia,...) {*6}

muta

聾啞

ne povanta paroli; sensona {7}

muzeo

博物館

domo, kie oni elmontras (ekspozicias) kolekto(j)n (artajn, sciencajn) {9}

muzelo

牛馬等動物的口鼻

elstara parto de la kapo de iuj bestoj, kun nazo kaj buŝo {9}

muziko *

音樂

plaĉa kombino de sonoj (sinsekvaj kaj samtempaj) de sama aŭ diversa alteco (farata per voĉo(j) aŭ per instrumento(j)); muziki fari aŭ ludi muzikon {*5}

N

-n *

表示動作方向的字尾

[-o -as --> -(e)n / -(e)n <-- -as -o] [al; direkto] (la kato saltas (de la planko) sur la tablon; ŝi iras (de la vojo) en la domon; meti (ion) en poŝon, sur hokon,...; Restu hejme! - Iru hejmen! (de ĉi tie); Restu tie! - Ne iru tien!; Iru antaŭen!; paŝi tien kaj reen; veturi Parizon (=al Parizo)) {*0}

-n *

不用介系詞表示受詞，時間，度量之延續

[-o -as --> -(o)n / -(o)n <-- -as -o] [komplemento sen prepozicio i.a. objekto, daŭro, mezuro] (tiu viro legas libron; li vidas tiujn altajn arbojn; mi vidis ŝin, sed lin mi ne vidis; tion ni pripensu; li farbis la bluan pordon ruĝa; mi konas lin kiel ĉefo (mi=ĉefo); mi konas lin kiel ĉefon (lin=ĉefon); li dormis du horojn (=dum du horoj); tio daŭras unu horon; ŝi pagis unu eŭron; tio kostas du dolarojn; tri horojn longa filmo; du metrojn alta viro; (mi deziras) bonan nokton!) {*0}

n-ro

數之縮寫

numero {X}

nacio *

民族，國家

(iel oficiale organizita) popolo; homoj kiuj sentas sin samaj, ofte kun la sama lingvo kaj kulturo, ofte en la sama lando; (foje) ŝtato (ekzemple en Unuiĝintaj Nacioj) {*2}

nadlo

針

pinglo-forma parto de aparato {8}

naĝi *

游泳

movi sin en akvo {*6}

naiva

天真

sensperte (tro) kredema, malkaŝema, fidema {8}

najbaro *

鄰居，附近

homo, kiu loĝas apude; homo, kiu sidas apude {*6}

najlo

釘

pinta metala stangeto por fiksi objekton enpremante aŭ (per martelo) enfrapante ĝin; najli fiksi per najlo(j) {7}

najtingalo

夜鶯

birdo laŭdire plej bele kantanta (Luscinia) {9}

naski *

生育

ekhavi idon; eligi idon el sia korpo {*3}

naturo *

ĉio, kio kreskas mem (ne kreskigata de homoj); ĉio, kio estas ne farita de homoj aŭ maŝinoj; la naturaj ecoj de iu/io {*4}

naŭ *

九

9; naŭdek 90; dek naŭ 19 {*1}

naŭzi

生噁心，想吐

kaŭzi vomemon, abomenon {8}

nazo *

鼻

parto de la korpo, per kiu oni flaras (rimarkas odoron) {*4}

ne *

不

[malkonfirmo] (Ĉu vi venos? Ne, mi ne venos.) {*1}

nebulo

densa akva vaporo (malalta nubo) malklariganta la vidon {7}

necesa *

必要

ne malhavebla por fari ion; bezonata {*3}

necesejo

厠所

ĉambreto en aŭ ekster domo, kie oni plenumas necesajn korpajn funkciojn, kiel fekado kaj pisado (neces/ej/o) {X}

negativa

負面的

nea, rifuza, malakcepta, malpermesa, malfaciliga, malavantaĝa, minusa; inverskolora (negativo de foto) {X}

neglekti

忽略，輕視

malatenti; malzorgi {9}

neĝo *

雪

flokoj (plataj pecetoj) el frostiĝinta akvo kiuj falas el ĉielo; neĝas falas neĝo (el ĉielo) {*4}

nek *

不

[ne tiu, kaj la alia ankaŭ ne] (nek hundo, nek kato estas sovaĝa besto; mi manĝis nek panon, nek kaĉon) {*1}

nenia *

沒有任何

de neniu kvalito; neniuspeca {*1}

nenial

毫無理由的

pro neniu kaŭzo aŭ motivo {9}

neniam *

任何時間都不會

en neniu tempo; en neniuj cirkonstancoj {*1}

nenie *

在任何地點都不會

en neniu loko {*1}

neniel

無論如何

neniumaniere; tute ne {9}

nenies

沒人的，不屬任何的

de neniu; apartenanta al neniu {8}

nenio *

無

neniu afero {*1}

neniom

毫無

neniu kvanto; eĉ ne la plej malgranda kvanto {8}

neniu *

無人

eĉ ne unu el; eĉ ne unu homo, individuo, ekzemplero,... {*1}

nepo *

孫

filo de fil(in)o {*6}

nepra *

必要的，無可避免的

necesega; nemalhavebla; neevitebla {*6}

nervo

神經

fadenforma elektra konektilo en la korpo de homo aŭ besto {8}

nervoza

神經質的

kiu facile ekscitiĝas, impresiĝas; malkvieta {9}

nesto

巢

tio, kion konstruas birdoj por enmeti siajn ovojn; loĝejo de birdo; nesti fari neston; loĝi en nesto {7}

neto

騰清的文件

skribaĵo en definitiva formo, sen korektoj, makuloj,... {8}

neŭtrala

中立的

kiu ne partoprenas (kaj ne volas partopreni) en diskuto aŭ batalo; kiu ne avantaĝigas unu el la partioj en diskuto,... {X}

nevo *

外甥

filo de frat(in)o {*6}

ni *

我們

mi kaj li; mi kaj ŝi; mi kaj ili; mi kaj vi; mi kaj li kaj vi; mi kaj ŝi kaj vi; mi kaj ili kaj vi {*1}

nigra *

黑色的

senkolora, tute malhela; kun koloro de loko senluma {*3}

nilono

耐龍

arta ĥemia kombinaĵo, el kiu oni interalie faras fadenojn {9}

nivelo

水平，程度

alteco de horizontala surfaco, kompare al alia horizontala surfaco; grado de instruiteco, klereco,... {8}

-nj-

女姓暱稱之語尾

[kara virino aŭ knabino] (post kelkaj literoj de la vorto panjo = pa(trino) + -njo; filinjo = fili(no) + -njo; Manjo = Ma(ria) + -njo; Elinjo = Eli(zabeto) + -njo) {9}

nobla

高貴的

kun alta morala kvalito; bonfara, estiminda {8}

nocio

<觀念DD>difinebla ideo; tio, kion oni volas esprimi per vorto {X}

nodo

節，節點，會合點

interplektita ligo de du ŝnuroj, fadenoj,...; punkto, kie renkontiĝas pluraj (fer)vojoj,...; centra punkto de problemo; nodi fari nodon (en ŝnuro); ligi (ŝnurojn) per nodo {8}

nokto *

夜

kiam ne estas lumo de la suno; inter vespero kaj mateno {*4}

nomo *

名字

vorto per kiu oni povas voki iun; vorto per kiu oni indikas objekton aŭ estaĵon; interkonsentita aŭ kutime uzata vorto por io ("ni nomu tion ...", "oni nomas tion ..."); (nome jen mi nomos, indikos tion, kion mi celas) {*2}

nombro *

數

[2 17 391 1000 2,75 1/7 ...]; nombri mezuri kvanton, montrante ĉiun aĵon aparte kaj dirante "1, 2, 3,..."; vicnombro la nombro laŭ loko en vico,... 1a=unua, 2a=dua,... {*4}

nordo *

北方

[Kanado kaj Siberio estas en la nordo, Aŭstralio kaj Fuegio (Fajrolando) estas en la sudo] (N) {*6}

normo

正常

regul(ar)o, kiun ĉiuj devas (devus) observi (ankaŭ se ĝi ne estas leĝo); modelo imitenda {X}

normala

正常的

antaŭvidebla laŭ la naturo, la kutimoj, la kutimaj kondiĉoj,... (ne stranga; ne speciala, ne miriga) {8}

noto *

筆記

malgranda skribaĵo pri io (por ke oni memoru pri tio); io, kion oni fiksas en sian memoron; skribsigno por muzika tono; noti fari noton (sur papero aŭ en memoro) {*6}

nova *

的

ne jam ekzistanta; ne antaŭe ekzistinta; ne jam okazanta; ne antaŭe okazinta; ne antaŭe vidita, aŭdita,... {*2}

novaĵo

新聞

io nova; priskribo, raporto pri io antaŭ ne longe okazinta; io ankoraŭ ne aŭdita aŭ legita (nov/aĵ/o) {X}

novelo

短編小說

literatura rakonto (malpli ampleksa ol romano) {X}

novembro *

十一月

monato de la jaro inter oktobro kaj decembro (11) {*5}

nu *

暫停思考的語氣，那麼

[paŭzo por pens(ig)i]; (nu nu! trankvilu!) {*1}

nuanco

細節

delikata, tre malgranda diferenco; nuanci meti nuancojn en...; iomete adapti (sian opinion,...) {X}

nubo *

雲

amaso da densa vaporo en aero, kaŝanta (parte) la ĉielon; tio el kio falas pluvo {*4}

nuda

裸露，不穿衣

senvesta; sen haroj; sen plumoj {7}

nuko

頸項

la malantaŭo de la kolo, inter kapo kaj dorso {9}

nukso

堅果，核果

frukto kun ligneca ŝelo; ternukso subtera guŝo de varmlanda herbo (Arachis), kun oleo-riĉaj semoj {9}

nul *

零

0; nuligi senvalidigi; malanonci {*4}

numero *

數，出刊期號

nombro kiel rekonilo; vicnombro; signo de nombro (n-ro 12); unu eldono de revuo, gazeto; numeri signi per numero (kvin numeritaj ekzempleroj) {*5}

nun *

現在

en ĉi tiu tempo; en ĉi tiuj cirkonstancoj {*1}

nupto

婚禮

geedziĝo, edz(in)iĝo (ceremonio, festo aŭ fakto) {X}

nur *

只有

ne pli ol (nur tiom); nenio/neniu alia ol (nur ŝi; nur tiu; nur tio); ne alimaniere ol (nur tiel); ne en alia tempo ol (nur tiam); ne sen plenumo de kondiĉo (nur se) {*1}

nutri

給營養

doni manĝon (taŭgan por kreskado kaj vivado) {7}

O

-o *

名詞的字尾

[io ekzistanta] [substantivo] (viro; vojo; arbo; muso; akvo; problemo; skribo; skribado; skribaĵo; belo; beleco; li estas avo; li fariĝis avo; mi nomas lin avo) (skribi bela skribo; fini mi restis ĝis la fino; helpi mi dankas pro via helpo; adicii ĝusta adicio; vera tio estas la vero; blua la bluo de la ĉielo; adiaŭ malĝojiga adiaŭo; unu metro estas mezur-unuo; tri tiu trio (aŭ triopo) bele kantis) {*0}

obei *

尊守

fari tion, kion iu ordonas aŭ instrukcias {*6}

objekto *

受詞

aĵo konkreta; (gramatiko) tio/tiu, al kio/kiu la ago estas direktita (t.e. unu funkcio de komplemento) {*5}

-obla *

表示倍數，乘

[kvanto; fojoj triobla=3x] (duobla papero, duoble diri ion, la duoblo, duobligi,...); (mult)obligi igi multoble tiel multaj; (matematiko) kalkuli oblon (3x4=12 tri oble kvar estas dek du) (=multipliki) {*0}

obligacio

責任

valorpapero, atesto pri prunto donita al entrepreno, donanta fiksan rentumon, kaj repagebla laŭ fiksaj kondiĉoj {X}

oblikva

傾斜

nek vertikala, nek horizontala; kliniĝanta; klinita; je ne-orta angulo de la kutima aŭ atendata pozicio aŭ linio de moviĝo {9}

observi

注意，觀查

rigardi kun daŭra atento; fari ion laŭ la reguloj {8}

obstaklo

阻礙

baro, (granda) malhelpo (dum en- aŭ trairado) {9}

obstina

頑固的

firme restanta je sia propra volo aŭ opinio, malgraŭ la kritikoj de aliaj; nekonvinkebla {9}

oceano

大洋

grandega maro (inter kontinentoj) {9}

odori

有味道

esti rimarkebla per la nazo (odoron oni flaras) {7}

ofendi

抵抗

malrespekti ies honoron, valoron, sentojn; forte ĉagreni {9}

oferi

奉獻

donaci al dio; doni ion valoran por ricevi ion pli valoran {8}

oferti

提供

proponi ion por vendo (je certa prezo) {7}

ofico *

職務

ies difinita laboro (ne manlaboro); ofici plenumi oficon; oficejo loko por administra aŭ serva laboro {*5}

oficiala

公務的

deklarita de la tiurilata aŭtoritato; farita laŭ la oficialaj reguloj {8}

oficiro

軍官

estro en armeo (leŭtenanto aŭ pli alta rango) {9}

ofta *

經常的

okazanta multfoje; en multaj tempoj; ĉiam denove {*2}

ok *

8; okdek 80; dek ok 18 {*1}

okazi *

發生

fariĝi aŭ esti farata; okazaĵo tio, kio okazas; okazo apartaj cirkonstancoj aŭ momento, kiam io povas okazi (en tiu okazo ni prefere ne faru tion) {*2}

okcidento *

西方

kie la suno malleviĝas (geografie: ŭeste) {*6}

oksido

氧化物

ĥemia kombinaĵo kun oksigeno (O) {X}

oksigeno

氧

elemento (O) (en spirata aero) necesa por vivo {X}

oktobro *

十月

monato de la jaro inter septembro kaj novembro (10) {*5}

okulo *

眼睛

parto de la korpo, per kiu oni vidas (en kapo) {*3}

okupi *

佔據，從事

eniri aŭ eksidi kaj ne foriri; preni por sia uzo; plenigi kapon kaj ne foriri el la kapo; plene altiri ies atenton; (okupiĝi pri io dediĉi sian atenton al io; esti faranta ion; esti pensanta pri io); okupo kio okupas iun {*3}

ol *

比較，於

[komparo malsama] (pli ol; malpli ol; alia ol) {*1}

oleo *

油

grasa likvo [ternuksa, oliva, lubrika,... oleo] {*6}

olivo

橄欖

manĝebla oleeca frukt(et)o de Mediteranea arbo kun ledecaj folioj (Olea europaea) {8}

ombro *

陰影

malpli hela loko, ne aŭ malpli prilumata (ankaŭ en formo de figuro); ombri ĵeti ombron sur; malpliheligi {*5}

ombrelo

兩傘，陽傘

portebla ŝirmilo kontraŭ pluvo aŭ suno {8}

omleto

蛋包飯

batitaj ovoj frititaj en pato (kun lakto, legomoj,...) {X}

-ona *

表示分配的字尾

[parto duona=1/2] (duona pomo, duonlitro da vino, duone kompreni, la duono, duonigi,...) {*0}

ondo *

波

ripetiĝanta plialtiĝo de la akvo-surfaco; motivo kiel "~"; amasa antaŭeniro (kun interrompoj); antaŭeniro de radio-signalo,...; ondi leviĝi kaj malleviĝi kiel ondoj {*6}

oni *

人

homoj kutime, ĝenerale {*1}

onidiro

傳說

cirkulanta diraĵo sen konata fonto (oni/dir/o) {X}

onklo *

伯，叔，舅

frato de patr(in)o; edzo de fratino de patr(in)o {*4}

-ont- *

[ne komencinta, antaŭ la ago] (manĝonta homo kun manĝaĵo en poto aŭ sur telero; falonta pluvo vaporo en nuboj); (manĝonte (=antaŭ la manĝado), li lavis siajn manojn); (ĝenerale, -onto = -onta homo) {*0}

-op-

表示幾人成行的孛尾

en grupo(j) de... (

= okope, po du); ... kune (tiu triopo tiuj tri homoj kune) {9}

opero

歌劇

muzika teatraĵo (la aktoroj (roluloj) kantas) {9}

operacii

開刀，手術，數學運算

(provi) kuraci per tranĉado; fari komplikan agadon; (matematiko) fari kalkulon {8}

opio

鴉片

dormiga substanco el la laktosuko de papavo {X}

opinii *

有意見

pensi ion pri io aŭ iu; pensi pri io, kia ĝi estas {*4}

oponi

反對，反抗

kontraŭi ies opiniojn aŭ intencojn kaj provi malhelpi ilian plenumiĝon; kontraŭ-agi {9}

oportuna

好機會，好運的

faciliganta ag(ad)on aŭ labor(ad)on; bona laŭ la cirkonstancoj; oportunismo agado ne laŭ principo {7}

opozicii

抵抗政府或主管

politike kontraŭi al la registaro; kontraŭi al la estraro (de asocio,...) {9}

oro *

黃金

flaveca valora metalo (Au); ori tegi per oro {*6}

orangutano

人猿

granda hom-simila simio (Indonezio) (Pongo) {X}

oranĝo

橘子

preskaŭ globforma dolĉa frukto de oranĝo-arbo (Citrus sinensis) kun ruĝflava (=oranĝkolora) ŝelo {7}

oratoro

演說家

kiu kapablas bele kaj bone paroli al publiko {9}

ordo *

規則，正確安排

kiam io estas aranĝita en regula, ne hazarda maniero; ------------ estas ordo, --------- ne estas ordo; ordigi fari ordon; aranĝi laŭ iu ordo {*4}

ordinara *

一般的

ne speciala; tia, kiaj ekzistas multaj; ĉiutaga {*5}

ordoni *

命令

forte diri al iu, ke li/ŝi faru ion; diri "faru!!" {*4}

orelo *

耳朶

parto de la korpo, per kiu oni aŭdas (rimarkas sonojn); orelkonko la ekstera parto de la orelo {*4}

orfo

孤兒

homo (infano), kies patro kaj patrino mortis {8}

organo

器官

parto de homo, besto aŭ planto (aŭ organizo) kun speciala funkcio; komunikilo (revuo,...) de organizo {7}

organika

有機的

ĥemie kombinita kun karbono (C) {X}

organizi *

組織

gvidi kaj laborigi homojn, venigante ankaŭ la necesajn rimedojn, por ke ili kune faru komplikan laboron {*6}

orgeno

風琴

granda muzikinstrumento konsistanta el multaj flutoj, funkciigata per klavaro kaj per pedaloj {X}

orienti

排列，給與方向，指向

konstrui ion (preĝejon,...) tiel, ke la antaŭo estas oriente; doni gvidon; orienti sin eltrovi, kie oni estas kaj al kiu direkto oni iru; orientiĝi konscii pri la situacio, en kiu oni troviĝas {9}

oriento *

東方

kie la suno leviĝas (geografie °E=eoste) {*6}

origino

原點

komenco, deveno; origini veni de...; havi sian komencon en...; origina kia (ĝi) estis en la komenco {7}

originalo

原來的

la origina formo (aŭ ekzemplero) de io (ne kopio; ne imitaĵo; ne traduko;...); io kopiota, tradukota {8}

orko

一種大型黑白色獵食性動物

granda nigra-blanka rabo-delfeno (Orcinus orca) {X}

orkestro

樂隊，樂團

muzikistaro (ofte kun direktisto) {9}

ornami

裝飾

plibeligi (per aldonaĵoj) {7}

orto

直角

"rekta angulo"; angulo de 90° {8}

ortografio

公定的文字法則，併字學

oficiala skribmaniero de iu lingvo; literumo {9}

-os *

表示未來的字尾

[ago/stato post nun] [verbo] (mi tuj iros al la urbo; morgaŭ mi aĉetos biciklon; post dek jaroj mi ne plu laboros;...) {*0}

oscedi

打呵吹

larĝe malfermi la buŝon (kun enspiro kaj elspiro) pro enuo, tediĝo, dormemo,... {8}

osto *

骨

firma (sed rompebla), malmola, kalkeca parto en la korpo de homo aŭ besto; ostaro skeleto {*6}

ostro

蚵，蠔，牡蠣

enmara, manĝebla, molusko (kun unuflanke plata, aliflanke volba konko, en kiu foje formiĝas perloj) (Ostrea) {X}

-ot- *

未開始的，未來被動的字尾

[ne komencita, antaŭ la ago] (trinkota akvo akvo en botelo aŭ glaso; lavota vesto malpura); (fotografote (=antaŭ la fotografado), li kombis siajn harojn); (ĝenerale, -oto = -ota homo) {*0}

ovo *

蛋

pli-malpli globforma aĵo, en kiu kreskas idoj de birdoj, reptilioj, insektoj,... ekster la patrina korpo, ĝis ili povas vivi ekster ĝi; ĉelo en ino, el kiu kreskos ido {*5}

ovalo

橢圓

pli-malpli ronda figuro, simila al ovo aŭ elipso {9}

ovario

卵巢

organo en ino, en kiu produktiĝas ov(et)oj {X}

P

paco *

和平

sen milito; sen bataloj; sen kvereloj {*3}

pacienca *

有耐心的

trankvile atendanta (okazaĵon, rezulton) {*6}

paciento

病人

homo kuracata {X}

Pacifiko

太平洋

la oceano inter Azio, Aŭstralio kaj Ameriko {9}

paĉjo

父親的暱稱

kara vorto por patro (pa(tro) + -ĉjo) {8}

pado

小路

vojeto (ne por veturiloj) (en arbaro, ĝardeno,...) {X}

pafi *

射槍

ĵeti ion per ilo, kun la celo vundi aŭ mortigi; ĵeti ion (kuglon) per ilo (pafilo), per eksplodo {*6}

pagi *

付款

doni monon (por ricevi ion (objekton, servon,...) aŭ pro devo); enpagi (al konto/kaso); elpagi (de konto/kaso) {*3}

paĝo *

頁

unu flanko de unu folio de libro aŭ gazeto {*5}

pajlo

乾草

sekiĝintaj aŭ sekigitaj firmaj herboj (sekaj ŝalmoj) {7}

pako *

包裝

kune ĉirkaŭvolvitaj aĵoj (por pli facila portado, aŭ por ke ili ne disfalu); paki fari pako(j)n; enpaki (aĵojn en valizo) {*5}

pala

暗淡

senkolora; kun malforta koloro {7}

palaco

宮庭

granda luksa domo de reĝo, riĉulo,... {8}

palato

上顎

la supro de la buŝa kavaĵo {9}

paliso

椿

fosto kun pinto, frapita en teron; fosto sub domo {9}

palmo

椰子樹

varmlanda planto kun senbranĉa trunko, el kies supro kreskas grandegaj folioj {9}

palpi

觸覺

provi senti per fingroj; tuŝi per fingroj/mano {9}

palpebro

眼皮

peco de haŭto, per kiu oni povas fermi okulon {9}

palto

短外套

vesto super vestoj, ofte malpli longa ol mantelo {9}

pano *

麵包

manĝaĵo bakita el knedita fermentinta pasto {*4}

pando

貓熊

granda nigra-blanka urso (Ĉinio) (Ailuropoda); ruĝa aŭ malgranda pando fruktomanĝa Azia mamulo (Ailurus) {X}

paneo

意外停機

akcidenta nefunkciado de aparato, aŭto,...; panei halti, misfunkcii pro paneo {9}

paniko

突來的痛苦

subita kolektiva teruro, ofte sen sufiĉa kaŭzo {X}

panjo

父親的暱稱

kara vorto por patrino (pa(trino) + -njo) {8}

pantalono *

褲子

vesto kovranta la du krurojn aparte {*6}

pantero

亞洲豹

Azia leopardo (ankaŭ nigra) (Panthera pardus) {X}

pantoflo

拖鞋

(ofte mola) ŝuo por uzo en la domo {9}

papo

教宗

ĉefa estro de la Rom-katolika eklezio; (figure) iu, kies ĉiujn vortojn iuj kredas {9}

papago

鸚鵡

birdo kun brilaj plumoj kaj hoka beko (Psittaci) (iuj povas senkomprene ripeti vortojn); (figure) homo, kiu senkomprene ripetas ies diraĵojn; (papagi senkomprene ripeti) {9}

papajo

木瓜

meloneca, multsema frukto de arbo (Carica papaya) {X}

papavo

罌栗花

iu el herboj kun semoj en "bareleto" (Papaver) {X}

papero *

紙

materialo, sur kiu oni skribas leterojn kaj presas librojn aŭ gazetojn; folio el tiu materialo; dokumento {*4}

papilio

糊蝶

iu el insektoj kun kvar relative grandaj, ofte koloraj flugiloj (Lepidoptera) (la larvo estas raŭpo) {9}

paro *

對

duo de samspecaj aferoj (paro da ŝuoj, paro da gantoj, paro da okulvitroj,...); du interligitaj homoj (geedza, gefianĉa paro,...); para (pri nombroj) senreste dividebla per 2 [2, 4, 6, 8,...]; nepara [1, 3, 5, 7,...] {*6}

paradizo

樂園

loko, kie ĉio estas bona (en rakontoj kaj en religio) {9}

paralelo

平行

linio, ĉie je sama distanco de alia linio {9}

paraŝuto

降落傘

kunmetaĵo el tuko kaj ŝnuroj, kiu bremsas faladon (post salto el flugmaŝino) {9}

parazito

寄生動物

estaĵo vivanta en aŭ sur alia estaĵo, kaj nutranta sin per la sukoj aŭ ĉeloj de tiu alia ("la gastiganto") {X}

pardoni *

原諒

diri "ne estis bone, ke vi faris tion, sed nun estas bone inter ni"; ne puni ion punindan {*4}

parenco *

親戚

familiano [frat(in)o, patr(in)o, av(in)o, onkl(in)o, fil(in)o, nep(in)o, kuz(in)o, nev(in)o,...] {*6}

parfumo

香水

bon-odora substanco solvita en alkoholo aŭ oleo {8}

parko

公園

(ofte barita) terpeco kun herbejoj, arbustoj, arboj, floroj (kutime plantitaj) por plezuro; loko por provizore restigi aŭtomobilojn; parki (aŭton) provizore restigi {8}

parkere

記在心裏

havante ion en sia memoro, tiel, ke oni povas diri aŭ fari ĝin sen helpo, tute ĝuste; parkerigi enmemorigi {X}

parlamento

議會

elektita deputitaro, reprezentantaro de la popolo en demokratia ŝtato {9}

paroli *

說

diri vortojn kaj frazojn {*2}

parotito

耳炎

infekta inflamo de (i.a.) salivoglando ĉe orelo {X}

parto *

部份

ne la tuto, sed ligita (nun aŭ iam) al la tuto {*3}

partio

黨

grupo da homoj kun samaj politikaj kaj sociaj opinioj; unu el du flankoj en diskuto aŭ batalo {7}

participo

分詞

(gramatiko) adjektivo aŭ adverbo, kiu montras agon aŭ staton en rilato al la priparolata tempo aŭ situacio (en Esperanto kun unu el la sufiksoj -ant- -at- -int- -it- -ont- -ot-) {X}

partopreni

參加

ĉeesti kaj kunfari (ekskurson, kongreson, diskuton,...); fari ion kune kun aliaj homoj (part/o/pren/i) {X}

pasi *

度過

ne resti; ne halti; preteriri sen halto; trairi sen halto; iom post iom malaperi aŭ ne plu okazi (la semajno pasis sen gravaj okazaĵoj; la pluvo pasis); pasigi irigi de loko al loko sen halto; igi (tempon) pasi, farante ion (kie vi pasigis vian libertempon?) {*3}

pasaĝero

旋客

iu, kiu veturas per veturilo, ne veturigante ĝin {9}

pasero

雀屬鳥類

birdeto kun mallonga, fortika beko, kiu vivas preskaŭ ĉie, kie vivas homoj (Passer) {9}

pasio

熱心

fortega vola emocio; ardega amo; kompleta sindediĉo {8}

pasifloro

tropika grimpplanto kun okulfrapaj rondaj floroj kun harcirklo kaj tipaj stamenoj kaj pistiloj (Passiflora) {X}

pasiva

被動的

ne mem aganta; iu/io agas al aŭ pri tiu (iu/io (=la aktiva)...-as/-is/-os min/lin/ŝin/ĝin/... (=la pasivan); mi/li/ŝi/ĝi/... (=la pasiva) estas/estis/estos ...-ata/-ita/-ota de iu/io (=la aktiva)); (ankaŭ) ne iniciatema; ne kontraŭaganta {X}

pasporto

護照

legitimilo, dokumento por vojaĝi al eksterlando {7}

pasto *

麵團

pli-malpli densa miksaĵo el faruno kaj akvo aŭ lakto, por fari manĝaĵon (panon, kukon,...); simila knedebla substanco; pastaĵo manĝaĵo el kuirita (ne bakita) pasto {*6}

pastro

牧師，神父

funkciulo en religio, kiu faras aŭ gvidas di-servojn {7}

paŝi *

舉步

piede iri; meti unu piedon antaŭ la alian; paŝo unu tia pied-meto; distanco de unu paŝo {*4}

paŝti

放牧

konduki brutojn (bovojn, kaprojn, ŝafojn,...) sur herbejo, erikejo, por ke ili manĝu herbon, erikon,... {8}

pato

平底鍋

malprofunda senkovrila (metala) poto (ofte kun longa tenilo), uzata por friti manĝaĵon en ĝi {8}

patro *

父親

naskiginto (en rilato al la naskigita infano) (patrino naskintino (en rilato al la naskita infano)) {*2}

patrono

監護人，守護神，讚助者

gravulo aŭ sanktulo kiel protektanto {8}

paŭzi

暫停

nelonge interrompi agadon; provizore ĉesi {8}

pavo

孔雀

birdo, kies virbirdo povas ventumil-forme montri la plumojn de sia vosto (Pavo) {9}

peco *

小片

parto el tuto, ne (plu) ligita al la tuto; rompaĵo; ero; unu el multaj samaj aŭ similaj {*3}

pedalo

脚踏板

parto de aparato, kiun oni movas per piedo {X}

pediko

parazito alkroĉiĝanta inter haroj,... (Pediculus) {X}

pego

椓木鳥

birdo kiu pikadas arboŝelon pro insektoj (Picinae) {X}

pejzaĝo

風景

terpeco kiel (plezuriga) rigardaĵo por homaj okuloj {8}

peki

犯罪，犯錯

malobservi religian aŭ moralan normon {7}

pekli

meti en salon (sal-akvon) (por konservi,...) {9}

peli *

趨，趕

irigi, kurigi antaŭ si; forkurigi {*6}

pelikano

大嘴捕魚的鳥，鵜鶦

granda marbirdo kun beko-poŝo (Pelecanus) {X}

pelto

毛皮

preparita besta felo por fari veston {8}

pelvo

盆

(malprofunda) ujo por likvoj (lavpelvo, neceseja pelvo,...); ambaŭ koksoj kun la ostoj inter tiuj {X}

peni *

努力

multe provi, forte labori por fari ion {*4}

pendi *

掛

esti fiksita supre, sed krome ne; esti fiksita vertikale; pendigi fiksi tiel; pendumi ekzekuti kondamniton, pendigante lin per ŝnuro ĉirkaŭ la kolo {*5}

pendolo

擺動

(longa) pezaĵo, pendanta je fiksa punkto kaj balanciĝanta (svingiĝanta) tien kaj reen laŭ egalaj temperoj; pendoli svingiĝi kiel pendolo {9}

penetri

穿過

(profunde) eniri, trairi ion malgraŭ obstakloj (en korpon tra la haŭto; en densan arbaron; tra filtrilo,...) {8}

peniko

毛刷，毛筆

bastoneto kun aro da haroj je unu ekstremo, uzata por ŝmiri ion (por glui, farbi, pentri,...) {8}

peniso

屌

ŝvelema ekstera vira seksorgano, kun urintubo {X}

pensi *

想

havi ideojn en la kapo; labori per kapo {*3}

pensio

退休金

regula (ĉiumonata,...) pago pro iama laboro ne plu farata (al pensiulo iu, kiu pro aĝo aŭ invalidiĝo ne plu laboras, sed ja ricevas pagon pro tiu antaŭa laboro); pensii aljuĝi, pagi pension al... {9}

penti

悔過

senti malĝojon pro malbona faro, kiun oni faris, kun intenco ne plu fari tion aŭ tiel {8}

pentri *

繪畫

fari (desegni) bildon per farboj {*6}

per *

用

[ilo, rimedo]; uzante; utiligante (mi tranĉas per tranĉilo; ŝi veturis per aŭto; li skribis per grandaj literoj) {*1}

peri

代理

transdoni; havigi ion al iu per siaj klopodoj; fari ion (aĉeti, vendi, kontrakti) ne por si mem, sed por iu alia (je ties respondeco, risko kaj kostoj) (per/i) {X}

perdi *

喪失

ekmalhavi; ekhavi malprofiton, malavantaĝon {*3}

perei

意外死亡

morti pro akcidento; neatendite (akcidente) detruiĝi, perdiĝi, neniiĝi {9}

perfekta

完美

tute tia, kia ĝi devas esti; senmanka {8}

perfidi

背叛

mallojale endanĝerigi; trompe fari ion kontraŭ la atendoj aŭ la intereso de iu {8}

periodo

週期

(iom longa) peco de tempo; tempo inter du el multaj samaj okazaĵoj, kiuj okazadas kun regulaj intertempoj {9}

perko

鱸魚

iu el fiŝoj kun dorna unua dorsa naĝilo (Perca,...) {X}

perlo

珍珠

brile blanka aŭ arĝentkolora globeto (el perlamoto), estiĝanta en konkoj de iuj moluskoj (i.a. ostro) {9}

permesi *

允許

diri, ke estas bone, ke iu faros ion; diri "mi ne kontraŭas, ke vi faru tion" {*3}

perono

露天台階

kelkŝtupa ŝtuparo, kun pli larĝa plata supro, antaŭ domo; simila afero por faciligi eniron en tramon aŭ buson {9}

persekuti

追逼，迫害

daŭre postsekvi (por fari ion malbonan al iu) {7}

persiko

桃

tre sukoplena frukto (haŭto ofte lanugeca, kerno tre sulka) de arbo (Prunus persica, Amygdalus persica) {9}

persisti

堅持

daŭrigi, plu fari malgraŭ malhelpoj {9}

persono *

人

homo, konebla laŭ nomo aŭ funkcio; homo kun siaj propraj ecoj; (gramatiko) parolanto ("unua persono"), alparolato ("dua persono") aŭ priparolato ("tria persono"); personeco la propraj (ne-korpaj) ecoj (karaktero, konduto,...) de iu homo, kiel tuto {*3}

pesi

秤重

mezuri, kiom peza io estas (per pesilo) {7}

peti *

請求

diri, ke oni deziras ekhavi aĵon aŭ servon; diri, ke oni deziras, ke iu faru ion; diri "bonvolu ...i" {*2}

petoli

玩耍，淘氣

fari ne bezonatajn, ne seriozajn, viglajn, amuzajn agojn (ofte nepripensitajn) {7}

petrolo

石油

ĉiu el diversaj likvoj el ter-oleo (lampa oleo, benzino,...) {8}

peza *

重量

(science) (forte) altirata de Tero aŭ de la planedo, kie oni troviĝas (mezurate per nutonoj); (praktike, sur Tero) (kun granda) mezuro laŭ gramoj aŭ kilogramoj ("pezo" = "maso mezurata per pesado") {*5}

pia

虔誠

ame respekta al dio kaj religiaĵoj {9}

piano

鋼琴

muzikinstrumento (horizontala aŭ vertikala) kun multaj kordoj frapataj per klavara meĥanismo {9}

piceo

雲杉屬植物

Norda pingloarbo kun disaj pingloj (Picea) {9}

piedo *

脚

la parto de la korpo, je fino de la kruro, sur kiu homo aŭ besto iras; simila parto, sur kiu staras objekto {*3}

piedingo

掛在鞍上的脚踏環

ringo pendanta de la selo (sidilo) de ĉevalo, en kiun rajdonto metas sian piedon (pied/ing/o) {X}

pigo

喜雀屬鳥類

birdo el la korvo-familio, nigra-blanka kun longaj vostoplumoj (Pica); (blua (Cyanopica), verda (Cissa),...) {9}

piki *

刺，釘，啄

puŝi (per pinta aĵo, aŭ per beko) en unu punkto; vundi per akra pinta ilo; (figure) inciti {*6}

pilo

電池

fonto de elektra energio el ĥemia energio (kelkaj kune baterio) {8}

pilgrimi

朝拜

pro religia kialo iri aŭ vojaĝi al sankta loko {X}

pilko *

球

globforma ludilo; piedpilkado futbalo; retpilkado (mane ĵeti pilkon trans reton); korbopilkado (en korbon); bazpilkado (post pilkofrapo, kuranto provas atingi bazon) {*6}

pilolo

藥丸

medikamento/dolĉaĵo en formo de malmola globeto {X}

piloto

飛行員，領航員

veturigisto de aviadilo; gvidisto por ŝipoj, por eniri havenon aŭ por ŝipi sur (por la ŝipestro ne konata) rivero; piloti direkti, gvidi kiel piloto {9}

pino

松樹

pinglo-arbo kun pingloj en tufoj (Pinus) {7}

pinĉi

捏，攝，挾

kunpremi per du fingroj (aŭ simile per aparato) {8}

pinglo *

大頭針

metala stangeto kun pinto je unu fino, uzata por fiksi ion, trapikante per ĝi; juvelo aŭ insigno provizita per pinglo; folio pingloforma; pingli fiksi per pinglo(j) {*6}

pingveno

企鵝

subakve naĝanta, ne flugipova mar-birdo (en Sudo) (sur tero ĝi staras "kvazaŭ homo") (Spheniscus,...) {X}

pinto *

尖，峰

akra, pika fino de io; anguleca supro de monto,... {*6}

pioĉo

十字鎬

hak-fosilo (en formo de litero T) el ligna tenilo kaj metala peco kun du ekstremoj unu pinta kaj unu plata {8}

pioniro

拓荒者，創始者

iu, kiu preparas neniam kulturitan teron; soldato, kiu preparas la vojon por armeo konstruas pontojn,...; iu, kiu laboras por nova ideo; unu el unuaj, kiuj faras ion {9}

pipo

煙斗

tubo finiĝanta per ujeto, en kiun oni metas tabakon, kiun oni bruligas por fumado {7}

pipro

胡椒粒

(akra spico el la sekigita) frukto de pipro-arbusto (Piper nigrum) aŭ (Capsicum annuum, frutescens...) {9}

piro

梨

sukplena, karneca frukto de pir-arbo, pli dika malsupre ol supre (Pyrus communis); simila frukto de alia planto {8}

pisi

小便

eligi urinon {X}

pisti

用杵搗碎

pulvorigi, pecetigi ion, batetante ĝin per pistilo en pistujo; pistilo (ankaŭ) ina genera organo en floro {X}

pizo

豌豆

globforma semo kun faruneca enhavo, manĝata kiel legomo (Pisum,...) {7}

placo

廣場

malferma spaco sen konstruaĵoj en urbo, ofte ĉe kruciĝo de stratoj (kvadrata, ronda) {7}

plaĉi *

讓人歡喜

doni agrablan senton al iu, pro aspekto aŭ agado {*5}

plado

大菜盤

malprofunda granda telero; aparta parto de manĝo {7}

plafono *

天花板

supra ebeno de ĉambro {*5}

plago

大災難，

granda, longedaŭra katastrofo {9}

plano

計畫

antaŭe pripensita aranĝo de io farota; desegno de tio; desegno de urbo, kun indiko de domoj kaj stratoj kaj interesaj aŭ gravaj konstruaĵoj (=urbomapo); plani fari planon por fari ion aŭ por io konstruota {7}

plando

脚掌

la flanko de la piedo, kiu tuŝas la teron dum irado {9}

plandumo

鞋底

la malsupra, plata parto de ŝuo (pland/um/o) {9}

planedo

行星

satelito de stelo [Tero, Marso, Venuso,...] {9}

planko *

地板

malsupra ebeno de ĉambro; tio, sur kio oni iras en domo {*4}

planti *

種植

meti plant(id)on en teron, por ke ĝi kresku {*6}

planto *

植物

[arboj, arbustoj, herboj]; (vastsignife) vivaĵo ne kapabla movi sin de loko al loko (ne besto) (=vegetalo) {*6}

plasto

塑料

artefarita materialo aŭ substanco, ofte (komence) facile formebla per varmo, ofte malpeza kaj fortika {9}

plastiko

塑像

arto reliefe (re)produkti formojn {9}

plata *

平板

iom longa kaj larĝa (ofte ebena), sed ne dika {*6}

platano

梧桐樹

granda arbo, kies ŝelo (parte) defalas ĉiujare (Platanus) {9}

plej *

最

(la plej granda libro ne estas iu pli granda libro); (plej forte ne eblas pli forte) {*1}

plekti

編織

interkrucige kunigi, ĝenerale sen nodoj {8}

plena *

满

sen plia spaco neokupita; oni ne povas aldoni pli {*2}

plenaĝa

成年

atinginta la aĝon, kiu jure havigas plenajn civitanajn rajtojn (plen/aĝ/a) {9}

plendi *

訴苦

montri nekontentecon; diri "tio ne estas bona", "tiel oni ne faru", "mi ne ricevis tion, kion mi volis",... {*4}

plenumi

完成，履行

plene fari tion, kion oni promesis fari aŭ kion oni devas fari (plen/um/i) {8 }

pleto

盤子

plato el ligno aŭ alia materialo, kiu servas por alporti (permane) telerojn, tasojn,... {8}

plezuro *

快樂

agrabla, ĝoja, gaja sento; plezuri senti, havi plezuron; plezurigi havigi plezuron {*4}

pli *

更

> (7 estas pli ol 6; 8 kaj 9 estas ankoraŭ pli; 3 estas malpli ol 6); pli-malpli ne precize, proksimume {*1}

pliigi

增多

plifortigi (iun econ de io); plimultigi (pli/ig/i) {9}

plonĝi

投入水中

ĵeti sin en akvon (por naĝi) {9}

plori *

哭

malĝoji (aŭ ĝoji) tiel, ke larmoj (akvo) fluas el la okuloj {*4}

plotono

排，一連有三或四排

(armeo) triono aŭ kvarono de kompanio {X}

plu *

不停，繼續

senĉese; ne ĉesante; (ne plu jam ne) {*1}

plugi *

耕，犁，鋤

per ilo (plugilo) turni la supran parton de tero {*6}

plumo *

羽毛，鋼筆

tio, kio kovras la haŭton de birdo (birdoj havas ne harojn, sed plumojn); skribilo (por skribi per inko); pluma (ankaŭ) kvazaŭ aro (tufo) da plumoj {*4}

plumbo

鉛

griza, mola, peza metalo (Pb) {8}

pluraj *

多數的

pli ol unu (aŭ du); ne nur unu {*6}

pluralo

複數

(gramatiko) multnombro, en Esperanto indikita per -j (tiu (unu) ruĝa pomo - tiuj (du, cent) ruĝaj pomoj) {9}

plus

加

"aldonu la sekvantan"; pluso la signo "+" en kalkulado (2+3=5 du plus tri estas kvin); avantaĝo {8}

pluvo *

雨

akvo falanta el nubo; pluvas falas pluvo (el ĉielo) {*4}

pneŭmatiko

氣壓學

parto de fiziko, pri gasoj; aertubo ĉirkaŭ la rado de aŭto aŭ biciklo (mallonge pneŭo, pneŭmo) {X}

po

各

[distribuo sama kvanto por ĉiu aparte] (la kvar infanoj ricevis kune ok pomojn - po du); [prezo] (po du eŭroj por metro); [en samaj porcioj] (la kvardek viroj marŝis po kvin - do en ok sinsekvaj vicoj) {9}

poemo

詩

arta versaĵo; poezia verkaĵo {8}

poento

成績

nombro aljuĝata por indiki rezulton ĉe ludo aŭ de lernado {X}

poeto

詩人

homo, kiu faras poemojn {7}

poezio

作詩法

poem-verkado; poemeco; arto komuniki emociojn per vort-muziko (ankaŭ en prozo) {8}

polico *

警察

ŝtataj aŭ urbaj funkciuloj por teni ordon kaj sekurecon; policano, policisto unu tia funkciulo {*6}

politiko

政治

arto de regado de ŝtato; praktikado de tiu arto {7}

polpo

章魚

ok-braka mar-molusko ("inkmolusko") (Octopus,...) {X}

poluro *

光澤

surfaca brilo pro frotado; poluri brilige froti {*6}

poluso

極地，北極

la punkto, kie la akso de la tero trafas la surfacon (plej norda punkto, plej suda punkto); la punkto, ĉirkaŭ kiu la steloj ŝajnas turniĝi en la ĉielo; unu el la ekstremoj (finaĵoj) de magneto, pilo, baterio,... {X}

polvo *

粉

tre malgrandaj sekaj eroj (restaĵo, malpuraĵo) {*6}

pomo *

蘋果，蘋果樹

pli-malpli globforma frukto manĝebla kun tre firma karno, de pom-arbo (Pyrus malus = Malus); simila frukto {*6}

ponto *

橋

konstruaĵo por iri de unu flanko de rivero aŭ kanalo al la alia super la akvo (aŭ super valo, strato,...) {*6}

popolo *

人民

nacio; homoj kiuj sentas sin samaj, ofte kun la sama lingvo, ne ĉiam loĝantaj en la sama lando; tiuj homoj de iu lando, kiuj ne estas regantoj, sed regatoj; (insektoj) kunvivanta aro kun unu ovo-meta individuo (la "reĝino") {*3}

populara

通俗的，流行的

ŝatata de multaj homoj multloke; facile komprenebla por ne-fakuloj {9}

por *

為達目的，為了

[celo, intenco, destino, uzo, ricevanto, estonta daŭro]; (esti por propono ne kontraŭ); (por ke [celo de ago]) {*1}

porcelano

瓷器

delikata speco de fajenco {9}

porcio

分得的一份

parto de io destinita por iu (manĝo, mono,...); pli-malpli egala dividaĵo; porciumi distribui laŭ porcioj {9}

pordo *

門

malfermaĵo, per kiu oni eniras kaj eliras domon aŭ ĉambron (fermebla); tio, kio fermas la eniran (kaj eliran) malfermaĵon de domo aŭ ĉambro {*3}

porko *

豬

dikhaŭta mambesto, bredata por viando (Sus) {*5}

porti *

帶，搬運

subteni pezan objekton (por ke ĝi ne malleviĝu); teni kaj movi al alia loko; havi kun si aŭ sur si {*2}

portreto

畫像，人物描寫

pentraĵo aŭ desegno prezentanta la vizaĝon de persono {9}

posedi *

擁有

havi kiel sian propraĵon; havi plene por sia dispono {*6}

post *

後來，之後

malantaŭ; pli malfrue ol; pli malantaŭe en vico; (mi faros tion poste ne jam nun, ne tuj); postaĵo pugo {*1}

posteno

loko, kie soldato estas starigita; ofico donita al iu; laborfunkcio {8}

posteulo

哨所，崗位

poste vivanta parenco; iu poste ekhavinta la saman funkcion (post/e/ul/o) {X}

postuli *

要求，苛求

firme diri "mi volas havi tion!" aŭ "faru tion!"; fari aŭ kaŭzi, ke io estas nemalhavebla; necesigi {*3}

poŝo *

口袋，衣袋

saketo en vesto; io simila en aŭ sur io alia; poŝuloj, poŝbestoj mamuloj, kies idoj kreskas en haŭto-poŝo de la ino, en kiu estas la cicoj (=marsupiuloj) [kanguruo,...] {*5}

poŝto *

郵政

servo por transporti leterojn {*5}

poto *

iom alta ujo por diversaj uzoj kuir-poto, flor-poto, akvo-poto,...; mikspoto manĝaĵo miksita (en unu poto) {*6}

potenco

力量，冪數，次方

kapablo (forte) influi; kapablo obeigi; (matematiko la kvara potenco de 3 estas 3x3x3x3 = 81) {7}

povi *

可以

esti kapabla fari; havi eblecon fari {*2}

pozicio

位置

loko, kie (aŭ tiel, kiel) io aŭ iu staras, sidas aŭ kuŝas; loko de iu en la socio, asocio, entrepreno,... {8}

pozitiva

肯定的

jesa, akcepta, permesa, konsenta, faciliga, avantaĝa, plusa {X}

pra-

(pri parencoj) je distanco de unu plia nasko (praavo patro de avo; pranepo filo de nepo); (pri tempo) (jam de) antaŭ tre, tre longa tempo (prahistorio, praarbaro) {9}

praktiko *

實踐，實務

la farado, ne la teorio; praktiki fari ion praktike {*6}

pramo

渡船

boato aŭ ŝipo por transporti homojn, veturilojn,... de unu flanko de rivero,... al la alia - kaj reen {X}

prava *

正是，正確

diranta tion, kio estas vera, ĝusta {*4}

precipa *

主要的

ĉefa; plej grava; unuavice pripensinda {*4}

preciza *

精準的

neniom pli, neniom malpli; tiel, kiel devas, kaj ne iomete alimaniere; precizema kiu volas ĉion fari precize {*6}

predikato

前置詞

(gramatiko) la vorto(j) en propozicio, kiu(j) esprimas agon aŭ staton de la subjekto {X}

preferi *

偏愛

ŝati aŭ voli ion pli forte, ol ion alian {*5}

prefikso

前附字，字頭

vortparto, metata antaŭ radiko por ŝanĝi la signifon de la vorto (ekzemple doni - disdoni) {X}

preĝi *

祈禱

paroli al dio; preĝejo domo por di-servoj {*6}

prelegi

講課，報告

fari paroladon pri iu temo al iu grupo (klubanoj, studentoj,...) aŭ publike; prelego tia parolado {9}

premi *

推，擠

meti manon (aŭ ion alian) sur ion kaj uzi forton (puŝi); uzi forton por malgrandigi ion {*3}

premio *

獎品

objekto aŭ mono por tiu, kiu gajnis en konkurso aŭ venkis en konkuro; mono, kiun oni pagas por asekuro; aldona pago por aldona aŭ tre bona laboro; premii (ion/iun) doni, aljuĝi premion {*6}

preni *

抓，取，對待

ekteni; ekhavi por si; difini por si; preni kun si kunporti; preni kiel... (ankaŭ) pensi ke estas... {*2}

prepari *

fari tion, kio estas necesa por povi komenci fari ion; fari ion taŭga por iu celo (ekz. legomojn por manĝo) {*5}

prepozicio

介係詞，前置詞

[en, sur, tra, al, antaŭ, kun, per, por,...] {X}

presi *

印刷

per aparato kaj inko meti tekston aŭ bildon sur paperon aŭ sur alian materialon {*6}

preskaŭ *

幾乎

ne tute, ne plene; iomete malpli ol (59 minutoj estas preskaŭ unu horo); ne mankas multe {*1}

preskribi

規定，指示，開藥方

aŭtoritate ordoni; skribe ordoni (medikamenton) {9}

preta *

預備好

[laboro finita]; finfarita (ĝi estas preta); (do) tuj uzebla/disponebla; finfarinta (li/ŝi estas preta); (do) povanta tuj komenci fari ion (alian) (Ĉu preta(j)? Ek!) {*4}

preteksto

藉口

ŝajna kialo aŭ motivo, eldirita por kaŝi la veran kialon aŭ motivon; preteksti prezenti (ion) kiel pretekston {8}

pretendi

假裝，聲稱

postuli ion, dirante (ĉu laŭvere aŭ pretekste), ke oni havas rajton pri ĝi; aserti sian propran gravecon {8}

preter *

從旁經過

pasante apude (li iris preter la domo li iris ne al la domo, ne en la domon, ne tra la domo) {*1}

preventi

預防，避免

fari tiel, ke io ne povos okazi {X}

prezo *

價格

kiom da mono oni devas pagi por io {*6}

prezenti *

呈現，介紹

montri, kiu estas iu aŭ kio estas io; vidigi aŭ aŭdigi (teatraĵon, spektaklon,...) {*3}

prezidi

主持

ordigi, gvidi diskutadon; gvidi la estraron de organizaĵo; (iuj gvidantoj de ŝtatoj havas la titolon "prezidento" anstataŭ "prezidanto") {7}

prezidento

總統

estro de respubliko (=ŝtatprezidanto) {X}

pri *

關於

koncerne [temo] (libro pri bestoj; atentu pri la truoj en la vojo; kontenta pri...; certa pri...) {*1}

princo

王子，僅低於國王的地位

titolo malpli alta ol reĝo, ofte donata al reĝido {9}

principo

原理

fundamenta veraĵo; baza elemento aŭ regulo de rezonado, scienco, moralo,...; principe (ankaŭ) teorie {9}

printempo *

春季

parto de jaro inter vintro kaj somero, kiam plivarmiĝas {*4}

priskribi

口述

klare, detale prezenti per vortoj (skribe aŭ buŝe (!)), tiel ke la leganto aŭ aŭskultanto povas bone imagi la aferon (pri/skrib/i) {X}

privata

私人的

ne publika; ne de aŭ por ĉiuj, sed de aŭ por iu(j) aparta(j) persono(j) {7}

pro *

因為

[kaŭzo, kialo, motivo] (ni malsekiĝis pro la pluvo; mi tremas pro malvarmo; ŝi diris tion pro amikeco) {*1}

probabla

可能發生的

tia, ke ekzistas pli da motivoj por atendi, ke ĝi estas vera (aŭ ke ĝi okazos), ol motivoj por atendi, ke ĝi ne estas vera (aŭ ke ĝi ne okazos) {8}

problemo

問題，困難處

io, kio estas malfacile solvebla aŭ klarigebla; io, por kio solvo aŭ klarigo estu trovita (scienca problemo, ŝak-problemo,...) {8}

procedi

進行，辦理

uzi difinitajn rimedojn por atingi rezulton aŭ por efektivigi ion; agi laŭ metodo {8}

procento

年息，百分比

profito el cent unuoj en unu jaro; centona proporcio (simbolo %) {9}

proceso

訴訟

juĝafero; natura aŭ logika sinsekvo de fenomenoj; procesi (kontraŭ iu) juĝe persekuti {8}

prociono

洗水熊

ringovosta mamulo (lavas nutraĵojn) (Procyon) {X}

produkto *

產品

aĵo farita de homo aŭ maŝino; la rezulto de iu laboro; produkti (ion) fari el krudaj materialoj substancon aŭ objekton utilan; estigi {*5}

profesio

職業

okupo por vivteni sin (kutime salajrata laboro) {8}

profesoro

plenrajta instruisto en universitato aŭ altlernejo {9}

profeto

先知，預言家

kiu kapablas antaŭdiri estontaĵojn; kiu kapablas klarigi la dian volon; profeti paroli kiel aŭ kvazaŭ profeto {9}

profito

利益

utilo aŭ mongajno ricevita el aŭ pro io; kiam la enspezoj estis pli grandaj ol la elspezoj; profiti ricevi utilon, mongajnon el io {8}

profunda *

深入的

(kun granda) mezuro inter la malferma parto kaj la fundo (profunda rivero, puto, fosaĵo, groto - ankaŭ profundaj pensoj) {*4}

programo

程序表，節目，電腦程式

priskribo aŭ listo de taskoj plenumotaj unu post la alia; priskribo pri prezentota teatraĵo aŭ spektaklo, pri radio- aŭ televido-elsendoj,...; priskribo de planoj de registaro, politika partio,...; prezento aŭ spektaklo (ankaŭ en radio aŭ televido), konsistanta el pluraj partoj (programeroj) unu post la alia (Ĉu vi havas la programon de la programo?); programi aranĝi la programon de evento aŭ de radio- aŭ televido-elsendo; verki programon por agado aŭ por tasko plenumota de/per komputilo {9}

progresi *

發展，進行

antaŭeniri; atingi pli kaj pli {*6}

projekcii

投影

sendi luman bildon sur ekranon {X}

projekto

計畫

(pli ampleksa kaj detala) propono, plano pri io farota; projekti plani projekton {9}

prokrasti

ne fari nun, sed (eble) poste {8}

proksima *

附近

en malgranda distanco; troviĝanta apude {*2}

proksimume

大約

ne precize; pli-malpli (proksim/um/e) {7}

proleto

無產者

homo sen kapitalo, kiu povas vendi nur sian laborforton por vivteni sin {9}

proletario

無產者

proleto {9}

promeni *

散步

(piede) iri por plezuro {*5}

promesi *

答應，允許

diri firme, ke oni faros ion aŭ ke oni donos ion {*5}

pronomo

代名詞

(gramatiko) vorto, kiu anstataŭas substantivon aŭ nomon [mi, li, iu, tiu, tio, ĉio,...] aŭ kiu indikas ion (ne-kvalitan) pri io aŭ iu [iu..., tiu..., mia...,...] {9}

prononci

發音

elparoli; formi vortojn (parolsonojn) per la buŝo {9}

propagandi

宣傳，廣告

klopodi disvastigi ideon; reklami ideon {9}

proponi

建議

montri ion por uzo (aŭ por manĝado, trinkado, aĉeto, vendo); diri al iu, ke tiu eble faru ion {9}

proporcio

分配比

rilato (laŭ mezuro) inter partoj de io, inter si, kaj al la tuto; kiam la grandeco de unu afero pliiĝas kaj malpliiĝas same aŭ simile kiel la grandeco de alia afero (proporcio inter laboro kaj rezulto, inter kulpo kaj puno) {X}

propozicio

前述片語

(gramatiko) parto de frazo, en kiu estas predikato ("Li ĝojas ĉar ŝi venos." unu frazo, du propozicioj) {9}

propra *

自己的，特有的

de tiu/tio mem, ne de iu/io alia {*3}

prosperi

繁榮

esti en bona, sukcesa stato {9}

protekti

保護

defendi, ŝirmi, helpi iun kontraŭ malbono aŭ danĝero {7}

protesti

抗議

diri, ke oni estas kontraŭa al io (kion oni opinias malbona); diri, ke oni ne ŝatas, ke iu faras ion {7}

protokolo

會議記錄

preciza skriba raporto pri kunveno aŭ okazaĵo; protokoli skribi precizan raporton {X}

provi *

證明

fari por vidi, ĉu oni povas fari (aŭ ĉu funkcias) {*3}

proverbo

諺語

kutima diraĵo kun instrua signifo {9}

provinco

省

administra aŭ historia subdividaĵo de lando {9}

provizo

儲蓄，儲備品

kolekto da materialo(j) aŭ kolekto da objektoj por estonta uzo; provizi havigi ĉion bezonatan al iu/io {8}

provizora

暫訂的，暫時的

ne daŭra; ne definitiva; dum iom da tempo; por iom da tempo {X}

provoki

挑釁

inciti al batalo, disputo,... (pli-malpli atakante) {9}

prozo

散文

ne-versa parolo aŭ skribaĵo {8}

pruda

不聽，不說，不讀色情的事

kiu hontas paroli, aŭdi, legi,... pri seksaj aferoj {X}

prudenta

明智的

(iu) kapabla ĝuste prijuĝi la aferojn; uzanta tiun kapablon; (io) bone pripensita, ne malsaĝa, ne absurda {7}

pruno

李子

pli-malpli ovoforma frukto kun firma karno kaj longeca ŝtoneca kerno de prun-arbo (Prunus domestica,...) {9}

prunto *

典當

dono por posta redono; prunti doni (pruntedoni) aŭ preni (pruntepreni) kiel prunton {*5}

pruvi

證明

montri per faktoj aŭ rezonado, ke io estas vera {8}

psiko

心理，心靈

tuto de la konsciaj kaj nekonsciaj spiritaj fenomenoj de homo {X}

psikologio

心理學

scienco pri la homa psiko {9}

pubo

陰部

ventro-malsupro inter la femuroj (kun pubharoj) {X}

publiko *

公共

tiuj, al kiuj iu parolas; tiuj, kiuj rigardas teatraĵon, ĉeestas sportkonkuron, vizitas muzeon,...; la homoj ĝenerale; publika por ĉiuj, kiuj volas aŭdi, utiligi, ĉeesti,...; publikigi publike anonci; aperigi en presa formo (en/kiel libro, en gazeto,...) por ke la publiko povu legi ĝin {*6}

pudro

香粉

pulvoro (kolora, odora) uzata por tualeto; pudri surŝuti pudron {9}

pugo

股，臀部

korpoparto, sur kiu homo sidas (postaĵo, sidvangoj) {X}

pugno

拳頭

mano kun fleksitaj kaj kunmetitaj fingroj {7}

pulo

蚊子

saltanta fi-insekteto (suĉas sangon) (Pulex,...) {X}

pulmo

肺

parto en la korpo, per kiu oni spiras {8}

pulovero

套頭衣

trikita vesto por la supra parto de la korpo, kiun oni surmetas, trametante la kapon kaj la brakojn {X}

pulvo

火藥

eksplodema pulvoro por pafi {8}

pulvoro

粉末

substanco (solida) en tre malgrandaj eroj {8}

pumo

美洲山豹

Amerika ruĝbruna/griza katego (Felis concolor) {X}

pumpi

抽水，汲

eligi, levi aŭ movi likvon per aparato (pumpilo) {8}

puni *

懲罰

fari ion malagrablan al iu, ĉar tiu faris malbonan agon (ekzemple per monpuno = punpago, malliberigo,...) {*6}

punkto *

tre malgranda loko (en spaco aŭ tempo); aparta (malgranda) parto de teksto aŭ argumentado; la signo "." {*3}

punto

花邊

maldensa plektaĵo el fadenoj, kies maŝoj prezentas motivon aŭ desegnaĵon {9}

pupo

玩偶，娃娃

objekto en formo de homo aŭ besto (kiel ludilo,...) {8}

pupilo

瞳孔

la parto de la okulo, kie lumo povas eniri {9}

pura *

清潔的

tio kaj nenio alia; senmakula; lavita, balaita {*3}

purpura

紫色

kun ruĝe-blua koloro, pli ruĝa ol viola {X}

puso

濃

densa flaveta likvaĵo, konsistanta el detruiĝinta karno aŭ haŭto, produktiĝanta en absceso {9}

puŝi *

推

(provi) movi ion, premante al ĝi {*5}

puto

井

profundaĵo farita de homo, el kiu oni prenas akvon {7}

putri

腐爛，腐敗

malkomponiĝi; malboniĝi, difektiĝi pro malkomponiĝo (ligno, mortinta besto, frukto, manĝaĵo,...) {8}

R

rabi

槍,奪

per forto aŭ minaco forpreni ies posedaĵon; rabobirdo, -besto kiu ĉasas kaj kaptas aliajn bestojn por nutri sin {8}

rabato

折價

malpliigo de prezo (pro aĉetkvanto, antaŭpago, bona klienteco, amikeco, difekto de la varo,...) {9}

rabio

狂犬病

freneziga infekta malsano (pro mordo de hundo,...) {X}

raboti

刨平

ebenigi lignon fortranĉante maldikajn tavolojn {X}

racio

理知

parto de la homa menso, kiu ebligas malkovri kaj formuli la leĝojn de la naturo (ne instinkto, fantazio,...) {9}

rado *

輪子

ronda objekto turniĝanta ĉirkaŭ akso (por faciligi mov(iĝ)adon (vetur(ig)adon), en maŝino,...) {*6}

radio *

收音機

linioforma aĵo komenciĝanta en iu centro; ero de lumo aŭ sono aŭ alia signalo venanta el iu centro; aparato, kiu aŭdigas sonojn, kiuj alvenis al ĝi kiel elektromagneta signalo el iu centro (=radio-ricevilo); radii eligi radiojn (de lumo, varmo,...); klare montri varman senton (ĝojon,...) {*5}

radiatoro

散熱器

(parto de) aparato, kiu varmigas (i.a. per radiado); parto de aparato, kie akvo malvarmiĝas (i.a. per radiado) kaj tiel malhelpas trovarmiĝon de motoro,... {9}

radiko

植物的根，字根

subtera parto de planto, per kiu ĝi prenas nutraĵojn kaj akvon el la tero, kaj per kiu ĝi estas fiksita al la tero; la fiksa, tena parto de io; fiksa, ne ŝanĝiĝanta parto de vorto (en "laboro" kaj "labori", "labor" estas la radiko); (matematiko la (dua) radiko de 49 estas 7); radiki havi siajn radikojn en... {7}

rafano

白蘿蔔

(diversgranda, diverskolora (sed interne blanka) manĝebla radiko de) krucflora herbo (Raphanus) {9}

rajo

紅魚

plata fiŝo kvadrateca ("flugas" en la maro) {X}

rajdi騎

sidi sur iranta besto (ĉevalo, azeno, kamelo,...); sidi sur biciklo kaj veturi; movi sin kvazaŭ rajdante sur besto {7}

rajto *

權利

tio, kion neniu povas malpermesi; rajti havi rajton (pri io, por fari ion); havi (jure validan) permeson; rajtigi doni rajton; (jure valide) permesi {*3}

raketo

火箭

arta fajraĵo, pafata en aeron, kiu tie eksplodas kaj disĵetas fajrerojn; objekto (ofte kun reakcia motoro) "pafata" en la kosmon, aŭ (kun eksplodaĵo) sur malamikan landon {X}

rakonti *

述說

paroli pri okazaĵo vera aŭ imagita {*3}

rampi

爬，匍匐行進

movi sin, tuŝante la teron per la ventro {8}

rampulo

爬行動物

besto senkrura aŭ kun mallongaj kruroj (kies ventro do kutime tuŝas teron), kun nekonstanta korpotemperaturo, de komenco spiranta per pulmoj, kaj kun korpo kovrita de kornecaj skvamoj aŭ platoj (=reptilio) (Reptilia) (ramp/ul/o) [testudo, krokodilo, lacerto, serpento,...] {X}

rano

青蛙

(plenkreske senvosta) amfibio kun longaj malantaŭaj kruroj (Rana) (kvakas "kva-vak") {9}

rando *

邊界

parto de unu afero, kiu estas ĉe la limo kun alia afero (rando de vojo, rando de kampo, rando de urbo) aŭ ĉe la fino de la afero (rando de ĉapelo, rando de tuko) {*6}

rango

等級

pozicio laŭ graveco (kompare kun pli gravaj kaj malpli gravaj); pozicio laŭ rajto komandi en armeo; rangi havi, okupi rangon (li rangas pli alte ol mi) {8}

rapida *

快

faranta/okazanta en malgranda tempo {*2}

rangifero

北方鹿

"norda cervo", bredata paŝtbesto (Rangifer) {X}

raporti

報告

rakonti (buŝe aŭ skribe) pri tio, kio okazis {8}

raso

人種

(pri kreskigitaj plantoj kaj breditaj bestoj) grupo da individuoj reproduktitaj tiel, ke iuj variaj ecoj fariĝis pli-malpli konstantaj (dum reproduktado en la grupo) (grandflora raso de iu planto; multgrajna raso de iu greno; longhara raso de iu besto;...); (pri homoj) tre malpreciza divido de la homaro laŭ kelkaj facile videblaj ecoj (koloro de la haŭto, formo kaj koloro de la haroj,...); rasismo idearo, laŭ kiu tiaj diferencoj estus esencaj, aŭ laŭ kiu homoj kun certa aspekto aŭ de certa deveno estus pli valoraj ol aliaj; rasa (hundo, ĉevalo,...) kun klare videblaj ecoj de sia raso {X}

raspi

銼

degrati erojn per ilo kun multaj akraj elstaraĵoj {X}

rato

巤

ronĝulo simila al muso, sed pli granda (Rattus,...) {8}

raŭka

沙啞聲

(voĉo) kun malklara, kvazaŭ skrapa sono (ekzemple pro malvarmumo) {9}

raŭpo

毛蟲

larvo de papilio kaj de iuj aliaj insektoj kun pli-malpli cilindroforma, ofte hara korpo {9}

ravi

陶醉

sentigi admiron; sentigi grandan entuziasmon {8}

razi

刮，剃

forpreni harojn per akra ilo (razilo) {7}

re- *

再一次

[denove, ankoraŭfoje; inversdirekte] (rekonstrui, reskribi, ĝis revido!, redoni, reveturi, tien kaj reen,...) {*0}

reakcio

反應

(ĥemio) efiko de unu substanco al alia; (fiziko, psikologio) senvola reago (de korpo aŭ spirito) pro ago; (fiziko) antaŭenmovo pro ellaso de movo malantaŭen (en motoro de aviadilo, raketo,...); (politiko) agado por restarigi nedemokratian politikan sistemon {9}

reala

實有的

vere ekzistanta, ne elpensita; ne virtuala {9}

recenzi

評論

skribi (aŭ rakonti) sian opinion pri iu verko aŭ okazaĵo {9}

recepto

做菜法，處方

preciza priskribo, kiel prepari ion (manĝaĵon, kuracilon,...) {8}

recikligi

回收使用

re-uzi materialojn el forĵetaĵoj (re/cikl/ig/i) {X}

reciproka

往復的

de unu al la alia kaj de la alia al tiu unu {8}

redakcio

編輯

redaktistaro; redaktejo {X}

redakti

編寫

skribe zorge esprimi (siajn pensojn); zorge prilabori la skribaĵojn de alia; prizorgi la enhavon de gazeto, revuo,..., elektante la artikolojn kaj korektante tiujn {9}

redaktoro

編輯者

redaktisto {X}

redukti

減少

proporcie malpligrandigi; malpligravigi; (ĥemio) malpliigi la ŝtupon de oksidiĝo {9}

reflekti

反射

reĵeti lumon aŭ varmon; plene konformi al io {9}

reformi

改革

doni alian, pli bonan (pli ĝustan, laŭ la reformantoj) formon al io (re/form/i) {9}

regi *

治理

igi homojn (aŭ aĵon) fari tion, kion oni volas; estri ĉiujn aliajn; regilo ilo por regi aparaton {*3}

regali

款待

doni bonan manĝaĵon aŭ trinkaĵon (aŭ ion alian bonan kaj plezurigan) {8}

regimento

兵團

parto de armeo konsistanta el kelkaj batalionoj {9}

regiono *

區域

parto de lando kun certaj (naturaj aŭ sociaj) ecoj {*5}

registaro

政府

tuto de la personoj, kiuj regas ŝtaton (prezidento aŭ reĝo, ministroj, vicministroj,...) (reg/ist/ar/o) {X}

registro

登記表，登錄

(libro aŭ folio(j) aŭ sliparo kun) laŭordaj notoj, enskribitaj (registritaj) por posta uzo kiel atestaĵo; registri noti en registro; "skribi" signalojn sur magneta bendo aŭ al komputila memoro,... {7}

regno *

獨立國家

sendependa lando (aŭ landaro) {*6}

regulo *

規則

fiksita indiko aŭ instruo pri kiel oni faru ion (ĉiufoje same); regula laŭ la reguloj; kvazaŭ laŭ regulo (ĉiufoje same, je sama horo, post sama periodo;...) {*6}

reĝo *

國王

estro de lando aŭ popolo, kiu estas estro, ĉar li estas la filo (aŭ alia parenco) de la antaŭa estro {*5}

reĝimo

政權

sistemo de regado (en iu ŝtato) aŭ administrado (en asocio aŭ entrepreno) {9}

reĝisoro

電影或戯劇製作人

persono, kiu prizorgas la artan produktadon de teatraĵo aŭ filmo; persono, kiu indikas al la plenumantoj, kiel plenumi certan spektaklon {X}

reklami

廣告，吹捧

laŭde anonci al la publiko la bonecon de iu/io, la aĉetindecon de io {8}

rekomendi *

推薦

konsili, ke oni uzu aŭ faru ion {*6}

rekompenco

報酬

io bona, donita aŭ farita al iu, por montri kontentecon pro io donita aŭ farita de tiu; rekompenci doni rekompencon {8}

rekordo

創新之記錄

ankoraŭ neniam atingita rezulto; plej granda ĝis nun; plej ofta ĝis nun; plej rapida ĝis nun;... {8}

rekta *

直的

sen kurboj, sen flankeniĝoj; tiel ke du punktoj estas ligitaj per plej mallonga linio; tiel, ke la vojo estas plej mallonga; (pri angulo) orta (90°); rekto rekta linio {*5}

rektangulo

四方形

figuro el rektaj linioj kun kvar rektaj (=ortaj) anguloj (rekt/angul/o) {9}

relo

軌道

metala stango, sur kiu ruliĝas radoj de vagonaro aŭ tramo; metala stango por gvidi aŭ apogi {7}

relativa

相對的

vidata kompare al aliaj similaj; ne absoluta {9}

reliefo

染雕

reliefo, io kun partoj pli altaj kaj malpli altaj, ne ebena {X}

religio *

宗教

scio aŭ kono pri supernaturaj estuloj aŭ estaĵoj kaj pri la vivo post morto (kun rilataj agoj kaj normoj) {*5}

remi

划船，搖擼

movi boaton en akvo per stangoj kun plata finaĵo (remiloj) {8}

reno

腎

organo en la korpo, kiu filtras la sangon kaj produktas la urinon {9}

rendevuo

約會

interkonsento pri renkontiĝo je certa horo en certa loko; rendevui interkonsenti pri renkontiĝo {9}

renkonti *

見面

vidi alian homon kaj iri al li aŭ ŝi; vidi aŭ sperti (ion) survoje, dum legado,...; renkontiĝi renkonti unu la alian; kunveni {*3}

rento

租金

perioda enspezo pro posedaĵo {9}

rentumo

利息

kompenso, kalkulita en procentoj, pro pruntita mono (rent/um/o) {X}

renversi

翻倒

faligi ion starantan; meti supron malsupren {7}

reprezenti

代表

laŭ peto aŭ ordono anstataŭi iun; laŭ peto fari ion en la nomo de; (ankaŭ re-prezenti montri denove) {7}

reprodukti

再生，繁殖

estigi novajn individuojn per jam ekzistantaj individuoj (pri bestoj, plantoj,...); produkti novajn ekzemplerojn samajn kiel (aŭ similajn al) ekzistanta ekzemplero (pri tekstoj, pentraĵoj,...) (re/produkt/i) {X}

reptilio

爬蟲類

rampulo {X}

respekti *

尊敬

senti estimon; ne agi kontraŭ (leĝo, kutimo,...) {*6}

respondi *

回答

diri (aŭ fari) ion post demando (pri tio, pri kio oni demandis); sendi leteron post ricevo de letero; akordiĝi kun io (esti kvazaŭ la respondo al ĝi) {*2}

respondeca

反應

kiu devas respondi demandojn pri iu agado (ankaŭ, se tiu mem ne faris); kritikebla, kiam io (agado, farado, okazaĵo) ne iras bone (ankaŭ, se tiu mem ne kulpas) (respond/ec/a) {X}

respondkupono

回條

papereto aĉetebla en poŝtoficejo, kiun oni, en poŝtoficejo de alia lando, povas interŝanĝi kontraŭ poŝtmarko por letero al eksterlando (uzata ankaŭ por pagi malgrandajn sumojn al iu en alia lando) (respond/kupon/o) {X}

respubliko

共和國

ŝtato, kies estro ne estas difinita pro heredo {8}

resti *

停息

ne iri al alia loko; esti ne forigita; ne aliiĝi; esti nefarita, nedirita, nemenciita, nemanĝita, neprenita...; esti ankoraŭ videbla aŭ trovebla poste; resto tio, kio restas/restis/restos; tio, kio ne estas jam menciita (=la cetero) {*2}

restoracio

餐館

ejo, kie oni povas manĝi kontraŭ pago {7}

resumo

簡歷

mallonga redono (skriba aŭ buŝa) de la ĉefa enhavo (de artikolo, libro, prelego,...); resumi fari, doni resumon {9}

reto *

網，網路

plektaĵo el ŝnuroj aŭ fadenoj, en kiu ĉiu fadeno estas ligita al multaj aliaj fadenoj, kun sufiĉe larĝaj interspacoj (maŝoj) (simila al "#") (i.a. por fiŝkapti); interligita aro da homoj, aparatoj,... (telefonreto, komputila reto) {*6}

reŭmatismo

關節炎

iu el doloraj malsanoj de i.a. la artikoj {X}

revi

做夢

imagi tion, kion oni forte deziras {8}

revizii

修正

esplorkontroli (por korekti erarojn, por malkovri kaj ripari difektojn); denove juĝi en alia kortumo {9}

revolucii

革命

fari subitan ŝanĝon (de la politika reĝimo de ŝtato,...) {9}

revuo

雜誌

gazeto (ofte pli bele presita), aperanta unu fojon en kelkaj semajnoj, unu fojon en monato, unu fojon en tri monatoj...); priparolo aŭ priskribo de la ĉefaj okazaĵoj lastatempaj; revui priparoli lastatempajn okazaĵojn {8}

rezervo

儲藏，備用，保留

parto de bezonataj aferoj, metita flanken por posta uzo; (parto de) afero aŭ temo, metita flanken por posta decido aŭ priparolo; rezervi meti flanken, teni libera por posta uzo aŭ decido {8}

rezigni

辭職

decidi ne (plu) fari ion, ne (plu) uzi ion {8}

rezisti

抵抗

ne subiĝi; elteni, kontraŭstari de-eksteran forton {8}

rezoni

推理，推論

(en pensoj aŭ per vortoj) kunmeti argumentojn kaj faktojn por fari konkludon {9}

rezulti *

得到結果

esti la sekvo; esti la fina stato {*6}

ribo

紅莓

malgranda manĝebla nigra aŭ ruĝa (foje blanka) bero de arbusto (Ribes nigrum, rubrum,...) {9}

ribeli

反抗

rifuzi obei aŭtoritaton; rifuzi obei ŝtatan aŭtoritaton, penante per forto forigi ĝin {8}

ricevi *

收

ekhavi de iu alia (unu donas aŭ sendas, alia ricevas) {*2}

riĉa *

富有

kun multe da mono, havaĵoj; kun multe da valora enhavo (ekzemple libro riĉa je bildoj) {*2}

ridi *

笑

per buŝo kaj sono (ne vortoj) montri ĝojon,...; rideti per buŝo sen sono montri ĝojon, kontentecon,... {*2}

rifuĝi

避難

serĉi (en alia loko aŭ lando, aŭ ĉe iu(j) homo(j)) protekton kontraŭ danĝero, persekuto,... {8}

rifuzi *

diri "ne"; ne voli havi, ricevi, fari {*6}

rigardi *

看

provi vidi; uzi la okulojn {*3}

rigida

嚴格的

ne aŭ malfacile fleksebla; ne fleksiĝema {9}

rikolti *

收穫

preni la fruktojn aŭ plantojn, kiujn oni kreskigis, por uzi ilin aŭ vendi ilin {*6}

rilati *

關連

esti en iuspeca ligo; havi kontakton en certa maniero {*6}

rimo

韻

kiam la finaj sonoj de unu verso de versaĵo aŭ poemo estas samaj kiel la finaj sonoj de alia verso; kiam la finaj sonoj de du vortoj estas samaj ek de la antaŭlasta vokalo, ili rimiĝas (homo - domo; festo - besto); rimi fari rimo(j)n {9}

rimarki *

留意

ekkonscii (ke io okazas, ke io estas ia,...) {*3}

rimedo *

補救

ilo por fari ion; io bezonata por fari ion {*3}

rimeno

皮帶

bendo el ledo (ĉirkaŭ valizo; ligita al besto,...) {9}

ringo

環

ronda objekto kun truo en la mezo (kiel "O") {7}

rinocero

犀牛

dikhaŭta besto kun korno sur nazo (Rhinoceros) {X}

ripo

肋骨

unu el la ostoj, kiuj fortikigas la bruston {8}

ripari *

修理

rebonigi; reuzebligi; forigi difekton {*6}

ripeti *

重複

fari aŭ diri denove, duan (trian,...) fojon {*5}

ripozi *

休息

ne labori; ne fari ion, por mallaciĝi (ne dormante) {*4}

riproĉi *

責駡

akuze, kulpige kritiki; mallaŭdi; diri "Vi estus devinta ne fari tion!", "Pro vi iris malbone!" {*6}

riski

<冒險DD>fari ion, sciante, ke povas okazi malbono {8}

risorto

彈簧

elasta lameno aŭ fadeno, kiu reprenas sian antaŭan formon, post kiam ĝi estis fleksita, streĉita aŭ premita {X}

ritmo

律動

regula alterno de fortaj kaj malfortaj elementoj (en muziko, verso,...) {8}

riveli

顯示，顯影

malkovri, konigi (sekreton); ĥemie aperigi foto-bildon {9}

rivero *

河川

granda natura akvo-fluo {*4}

riverenci

尊敬

iom klini sin (pro respekto, kiel saluto) {9}

rivoluo

旋轉

unu kompleta rondiro (360°) (ĉirkaŭ sia propra akso aŭ ĉirkaŭ alia objekto) {9}

rizo

米

greno el varmlanda marĉa herbo (Oryza) {7}

rk.

回條

respondkupono {X}

robo

長袍

longa (unupeca) vesto kun aŭ sen manikoj, kovranta la korpon de la kolo ĝis la piedoj aŭ ĝis la genuoj {8}

roko

岩石地帶

tre malmola tero; ŝtonego; senkreskaĵa monto {7}

rolo

角色

tio, kion devas diri kaj fari aktoro en teatraĵo; la persono en la teatraĵa rakonto, kiun devas ludi la aktoro; la funkcio, agado, posteno,..., kiun iu devas plenumi (ies rolo en la socio; ies rolo en asocio; la rolo de la patro en la familio); roli plenumi, ludi rolon {9}

romano

長編故事

longa literatura rakonto (prozo, iam poemo) {9}

rompi *

破壞

dispecigi; per (iom da) forto igi ion esti ne tuta aŭ ne ligita {*4}

rondo *

圓

io simila al la litero "O" (kun aŭ sen truo en la mezo); kiam ĉiuj homoj (aŭ aĵoj) estas simile malproksimaj de iu centro (meza punkto); grupo, en kiu neniu estas la unua (plej grava) aŭ la lasta (plej malgrava); ronda kun formo de (parto de) rondo, cirklo, disko, globo, sfero, cilindro {*4}

ronĝi

乳頭

demordi, deskrapi per la dentoj; ronĝuloj mamuloj kun po du tranĉdentoj supre kaj malsupre (Rodentia) {X}

ronki

打鼾

(tre) aŭdeble spiri dum dormo {8}

roso

露

vaporo gute likviĝinta nokte sur plantoj,... {9}

rosti

烤

prepari manĝon per varmego, aldonante nek akvon nek grason (sur krado, sur trapikilo,...); prepari ion per varmego, preskaŭ bruligante ĝin (panon, kafograjnojn,...) {8}

rotacii

旋轉

turniĝi ĉirkaŭ sia propra akso {X}

rozo *

玫瑰花

floro kvinparta, ofte ruĝa laŭ koloro (koloro "roza" hele ruĝa, pale ruĝa), de ofte dorna arbusto (Rosa) {*4}

rubo

殘留石瓦

restaĵoj de ruinigita konstruaĵo; rompitaĵoj de ŝtono, briko,...; senvaloraj forĵetindaĵoj {X}

rubando

絲帶

bendo el ŝtofo, uzata interalie por ornamo aŭ kiel insigno; mallarĝa, longa peco (bendo) el alia maldika materialo {9}

rubriko

報章的話題

parto de revuo, gazeto,..., dediĉita al certa temo {X}

ruĝa *

紅色

kun koloro de sango {*2}

ruino

廢墟

(parte) disfalinta aŭ detruita konstruaĵo {9}

ruli *

滾動

movi ion turnadante ĝin (ekzemple ruli pilkon); meti (volvi) ion ĉirkaŭ iun (konkretan aŭ imagitan) akson (ekzemple ruli paperon) {*5}

rulo *

pli-malpli longa objekto cilindroforma, kiun oni povas ruli (rulo por premi paston; rulo de skribmaŝino; rulo da papero) {*5}

rusto

鐵鏽

fera oksido, brunruĝa tavolo sur fero pro malseka aero; rusti kovriĝi de rusto {9}

ruza

聰明，機巧

kapabla elpensi lertajn rimedojn por atingi ion {7}

S

s-ino

先生

sinjorino {X}

s-ro

先生的縮寫

sinjoro {X}

sabato *

安息日，星期六

tago de la semajno inter vendredo kaj dimanĉo {*5}

sablo

砂

speco de tero (en pura sablo ne kreskas plantoj) {7}

sago

弓

stango kun pinto, kiun oni pafas per arko; signo por montri al io, pli-malpli simila al (pinto de) sago (->) {9}

sagaca

聰明，敏銳的

povanta rapide kaj bone malkovri aferojn kaj lerte eltrovi manierojn por solvi malfacilaĵojn {8}

saguo

椰子粉

nutra faruno el saguo-palmo (Metroxylon) {X}

saĝa *

聰明

kiu konas respondon al multaj demandoj pri la vivo, kaj la diferencon inter bono kaj malbono {*5}

sako *

袋，腄袋

ujo el ŝtofo, ledo, papero,...; dormosako el izola materialo, por dormi en ĝi (ekstere) dum kampado {*5}

sakri

呪詛

diri kolera(j)n vorto(j)n (pro la situacio, ne al iu) {X}

salo *

鹽

natria klorido (NaCl), uzata por doni guston al manĝaĵo aŭ por konservi manĝaĵojn; sali meti salon en/sur (sali manĝaĵon) {*6}

salajro

薪資

(ĉiusemajna, ĉiumonata) pago al homo pro farita laboro {7}

salamandro

蠑螈，一種蜥蜴類動物

iom longa amfibio kun vosto kaj kvar mallongaj kruroj (Salamandra,...) {X}

salato

manĝaĵo el (miksaĵo de) legomoj (kuiritaj aŭ ne), kun oleo, salo, spicoj,...; (figure) senorda miksaĵo {9}

saldo

存款

diferenco inter debeto kaj kredito (pri bankkonto, por la kliento pozitiva saldo estas "mono en banko", negativa saldo estas "manko en konto") {X}

saliko

柳樹

iu el multaj diversformaj arboj aŭ arbustoj kun floretaroj (amentoj) aperantaj pli frue ol la folioj, ĝenerale kreskantaj en malsekaj teroj aŭ ĉe akvo (Salix) (el la flekseblaj branĉoj de iuj oni plektas korbojn,...) {9}

salikoko

蝦

(manĝebla) kankreto (Paeneus, Crangon,...) {X}

salivo

口水

likvaĵo produktata en la buŝo {X}

salmo

鮭魚

iu el fiŝoj kun kroma grasa dorsa naĝilo (Salmo,...) {X}

salono

沙龍

granda ĉambro (en loĝejo aŭ por kunvenoj) {8}

salti *

跳

(homo aŭ besto) (ek)movi sin tiel, ke neniu piedo tuŝas ion (surloke aŭ de unu loko al alia); (aĵo) moviĝi de unu loko al alia loko, ne tuŝante la lokojn inter tiuj {*4}

saluti *

問候

diri aŭ signi "bonan tagon!" aŭ "ĝis revido!" {*4}

sama *

相同

ne alia; ne alispeca; identa {*2}

sana *

健康

kun bone funkcianta korpo (kaj menso) {*4}

sandviĉo

三明治

du pantranĉoj kun io inter ili {9}

sango *

血

ruĝa likvo en la korpo de homoj kaj bestoj; sangi tiel, ke sango eliras (sanganta vundo) {*4}

sankta *

神聖的

respektinda pro religio; netuŝebla {*6}

sapo *

肥皂

ordinara lavilo (pli-malpli mola) {*6}

sario

紗麗，用一塊布包身的女人衣

tutkorpa (virina) vesto el unu tuko ĉirkaŭvolvita {X}

sarki

除草

forpreni nedeziratajn plantojn de inter dezirataj {9}

sata *

吃飽

sufiĉe manĝinta; plene kontentigita {*4}

satelito

衛星

objekto kiu ĉirkaŭiras astron (aŭ Teron) {X}

satiro

諷刺

skribaĵo aŭ parolaĵo, en kiu la aŭtoro ridindigas la agadon de iuj homoj {9}

saŭco

調味醬

likva preparaĵo por gustigi manĝaĵon {8}

savi *

救

eldanĝerigi {*6}

savano

熱帶平原

tropika ebenaĵo (gramineoj, dise starantaj arboj) {X}

sceno

戯劇的幕次

aparta parto de teatraĵo; eksterordinara okazaĵo; scenejo la parto de teatro, kie oni prezentas; la loko, kie io okazas {7}

scii *

知道

havi informon, ideon en kapo; sciigi informi {*2}

scienco *

科學

tuto de scioj (kaj kontroleblaj esploroj) pri la naturleĝoj aŭ pri certa temaro {*6}

sciuro

松鼠

ronĝulo en arboj (la dikan, haran voston ĝi sidante tenas vertikale) (Sciurus,...); tersciuro simila, sur tero {9}

scivola

求知心

kiu volas scii; (scivolema kiu ĉiam ĉion volas scii) (sci/vol/a, sci/vol/em/a) {7}

se *

如果

[kondiĉo] (se mi havus monon, mi vojaĝus tien) {*1}

sed *

但是

[kontrasto] (ne tiu, sed tiu; ne tiel, sed tiel; ne aŭto, sed ĉaro; ne ruĝa, sed blua; mi manĝis, sed ne satiĝis) {*1}

segi

鋸

dispartigi per ilo kun akraj dentoj (segilo) {8}

seĝo *

坐椅

meblo por sidi (por unu homo) (en formo de la litero "h"); (ankaŭ seĝo en parlamento); brakseĝo fotelo {*4}

seka *

乾

senakva, senlikva; sen agrabliga aldonaĵo (vino,...) {*5}

sekalo

黑麥

greno de iom malvarma modera klimato, uzata por baki panon kaj por fari brandon (viskion) (Secale) {9}

sekci

解剝

(kirurgio, matematiko) (tra)tranĉi {9}

sekcio

部門

iel aparta dividaĵo de organizo, libro (laŭ temo, laŭ lingvo,...), (fer)vojo,... {9}

sekreto *

秘密

io, pri kio neniu sciu; io, kion oni rakontu al neniu; (ankaŭ) ne ĝenerale konata bona metodo {*6}

sekretario

秘書

dungito (oficisto) aŭ estrarano por korespondado, protokolado,... {8}

sekso

性別，性

ĉu viro aŭ ino; la diferenco inter viro kaj ino; korpa kuniĝo de la seksoj; seksa rilata al la propraĵoj de unu sekso aŭ al la diferenco inter la seksoj; rilata al sekskuniĝo {8}

sekundo

秒

60-ono de minuto [mezuro por tempo] {7}

sekura

安全的

sendanĝera {9}

sekvi *

接續

iri post iu/io; veni post iu/io alia; iri laŭ {*2}

selo

馬鞍

sidilo sur la dorso de ĉevalo aŭ alia rajdbesto {X}

semo *

種子

parteto de planto, el kiu kreskas nova planto; semi meti semon; disĵeti semojn {*6}

semajno *

星期

7 tagoj {*3}

sen *

無

ne havante; ne uzante; ne kun (li iris sen ŝuoj; mi ne bone vidas sen okulvitroj; kafo sen lakto) {*1}

senato

上議院

iulande, supera ĉambro de parlamento; alia regantaro {9}

senco *

意義

tio, kion oni komprenu el vorto aŭ frazo; enhavo, signifo; (ankaŭ aŭ tien, aŭ reen; aŭ supren aŭ malsupren; aŭ dekstren aŭ maldekstren; aŭ plus aŭ minus;...) {*5}

sendi *

送，派遺

irigi ien (homon, aĵon, mesaĝon, signalon); alpoŝtigi {*2}

sendependa

獨立

memstara, ne dependa de aliaj (homoj); (lando) ne dependa de alia lando (nek parto de iu ŝtato, nek iel regata de alia ŝtato) (sen/de/pend/a) {X}

senso

知覺

unu el la kapabloj por ekscii pri sia ĉirkaŭaĵo tuŝado, vidado, aŭdado, flarado, gustumado {8}

senti *

感覺，感受

ekhavi per la fingroj, per la haŭto aŭ interne en la korpo impreson doloran aŭ plezuran; ekhavi impreson agrablan aŭ malagrablan; ekhavi impreson ne racie klarigeblan; sin senti ... laŭ propra konscio esti ... {*3}

sep *

七

7; sepdek 70; dek sep 17 {*1}

sepio

烏賊

dek-braka mar-molusko ("inkmolusko") (Sepia,...) {X}

septembro *

九月

monato de la jaro inter aŭgusto kaj oktobro (09) {*5}

serĉi *

搜索，查

iri kaj rigardi (ĉie) por trovi {*3}

serena

安寧的

tute kvieta, trankvila, senzorga; sennuba; senventa;... {8}

serĝento

士官長

armea estro sub leŭtenanto (suboficiro) {X}

serio *

序列

vico da samaj aŭ similaj {*6}

serioza *

認真的，嚴肅的

sen rido aŭ ŝerco; ne por ridi aŭ ŝerci (ĉar temas pri io grava) {*5}

serpento *

蛇

iu el senpiedaj bestoj (rampuloj) kun longa, cilindroforma korpo (Ophidia) {*6}

seruro

鎖

aparato por ŝlosi (bone, sekure fermi) ion {7}

servi *

服務，服伺

labori por plenumi la dezirojn de iu alia (servi al mastro (dunginto); servi al klientoj; servi al la publiko) {*4}

ses *

六

6; sesdek 60; dek ses 16 {*1}

severa

nepardonema, obeiganta, forte punanta (homo); malmilda, preskaŭ neeltenebla (vetero) {7}

sezono *

季

[printempo, somero, aŭtuno, vintro] aŭ [pluva sezono, seka sezono] {*6}

sfero

球面

surfaco de globo; tridimensia surfaco, kies ĉiuj punktoj estas je sama distanco de unu punkto {X}

si *

第三人稱反身代名詞

la aganto mem (se ne temas pri la parolanto aŭ la alparolato(j)) (li vidas lin (=alian viron) - li vidas sin (=la propran korpon, en spegulo); ŝi portas ŝian valizon (=de alia virino) - ŝi portas sian valizon (=la propran) - sed mi portas mian valizon; vi portas vian valizon) {*1}

siatempe

在那時候

en la tempo, kiam tio okazis; en la tempo, kiam tio povos okazi oportune (si/a/temp/e) {X}

sidi *

坐下

esti en iu loko sur io, sed ne stari, kuŝi aŭ pendi {*2}

signo *

符號，記號

eta skribaĵo, simpla desegnaĵo, movo de mano,... donanta informon; ekkonilo; rekonilo; avertilo; ankaŭ io, kio antaŭanoncas ion; signi doni signo(j)n; paroli per signoj; meti signon (skribaĵeton) ĉe parto de teksto,... {*6}

signalo

信號

interkonsentita signo por komuniki (de malproksime) averton, ordonon, informon,...; signali doni signalon {8}

signifi

表示

havi kiel precizan sencon; estu interpretata kiel {7}

silabo

音節

unu aŭ kelkaj parolsonoj kune prononcataj, kiel parto de vorto (ekzemple pa-rol-so-noj) (en Esperanto, en ĉiu silabo estas unu vokalo) {X}

silenti *

保持安靜

ne paroli, ne brui, ne fari sonojn {*4}

silko

絲

(tre delikata ŝtofo el) fadenoj produktitaj de silk-raŭpo (Bombyx) {8}

simbolo

表徵，象徵，代號

io, kio elvokas aŭ prezentas ion alian (leono estas simbolo de forto; koro estas simbolo de amo kaj sentoj, flago estas simbolo de lando); (interkonsentita) signo (Fe estas la simbolo de fero; % estas la simbolo de procento; kvinpinta verda stelo estas la simbolo de Esperanto) {X}

simio

猴子

mamulo simila al homo (kun aŭ sen vosto) (Simiae) {8}

simila *

相似

ne tute sama, sed sama laŭ iu(j) eco(j) {*5}

simpatio

favora inklino al alia persono, pro simileco de sentoj, gustoj,...; simpatii senti simpation {8}

simpla *

簡易的

sen komplikaĵoj; facile solvebla; unu-parta {*3}

simptomo

徵兆

io sensebla, laŭ kio oni rimarkas, ke io okazas {X}

sino

胸，胸襟

la spaco inter brusto, brakoj kaj femuroj (kiel ŝirmejo); iam (faldita) parto de vesto kovranta la bruston, servanta kiel poŝo {9}

sincera

誠懇的

sen mensogo aŭ ŝajnigo, nenion kaŝanta {7}

sindikato

公會，工會

asocio de personoj aŭ societoj, por defendi komunajn ekonomiajn interesojn (de laboristoj, de fabrikistoj,..) {9}

sindona

無私的，奉獻的

preta ĉiam servi al iu aŭ io (si/n/don/a) {9}

singarda

留心，注意

atenta eviti danĝeron (si/n/gard/a) {9}

singularo

單數

(gramatiko) ununombro {9}

sinjoro *

先生

(alparola vorto por) viro {*2}

sinsekve

按照次序

unu post la alia (si/n/sekv/e) {X}

sinteno

態度

kondut-maniero en certa situacio; maniero de starado; (firmaj) opinioj pri iu afero (si/n/ten/o) {9}

siropo

糖醬

suker-solvaĵo, ofte kun aldono de aromaĵo, frukta suko, medikamento,... {X}

sistemo

系統

tutaĵo da interdependaj ideoj (aŭ aparatoj) kunordigitaj; sisteme (fari ion) laŭ plano, paŝon post paŝo {8}

sitelo

籃子，桶

pli-malpli profunda, pli-malpli cilindra ujo kun duoncirkla tenilo je la nekovrita supro {8}

situo

處況

en kiuj aŭ kiaj ĉirkaŭaĵoj io troviĝas; situi troviĝi (en iu ĉirkaŭaĵo); situigi meti (en iun ĉirkaŭaĵon) {9}

situacio

情勢

la tuto de la cirkonstancoj kaj kondiĉoj {9}

skalo

刻度

serio da divid(strek)oj (skalo de mezurilo, termometro,...); rilato inter desegno kaj objekto (skalo de mapo); (kompara) amplekso, ofteco de iu okazaĵo {7}

skarabo

臭蟲，金龜蟲

insekto kun firmaj antaŭaj flugiloj (Coleoptera) {X}

skatolo *

盒子

ujo (ofte rektangula) el kartono aŭ simile fortika materialo; ladskatolo el lado, por konservi nutraĵojn {*6}

skeleto

骨架

ĉiuj ostoj de homo aŭ besto kune; la firmaj partoj de iuj bestoj (aŭ objektoj) {X}

skemo

圖說，架構

simpligita figuro por prezenti (sen detaloj) la aranĝon de io, aŭ la rilatojn inter diversaj homoj aŭ aferoj {X}

skio

划雪板

longa breto por iri aŭ gliti sur neĝo; skii iri, gliti sur skioj {9}

skizo

描繪

unua (prova, sendetala) desegnaĵo, poste pliprecizigota; unua (prova, sendetala) versio de skribaĵo; skizi fari, prezenti skizon {X}

skizofrenio

神經分裂症

psika malsano (i.a. misfunkcio de la intelekto) {X}

sklavo

奴隸

homo posedata de alia homo kiel (kvazaŭ) objekto {8}

skorpio

蝎

okkrura besto (artikulo) kun vosto finiĝanta per venena pikilo (Scorpio) {9}

skrapi *

括

per akra ilo forpreni iom de la surfaco de io {*6}

skribi *

寫

meti vortojn kaj frazojn sur (ekzemple) paperon; skribo la literoj kaj la aspekto (latina, araba, kursiva skribo; bela manskribo;...); skribaĵo teksto {*2}

skroto

睪丸的囊

haŭto-saketo en kiu estas la testikoj {X}

skui

abrupte, subite, rapide movi tien kaj reen (maldekstren kaj dekstren; antaŭen kaj malantaŭen; supren kaj malsupren); forte tremigi {8}

skulpti

雕塑，造像

formi figuron el solida materialo (ŝtono, ligno, argilo,...), hakante, ĉizante, skrapante aŭ knedante {7}

skvamo

鱗片

lameneto, kiu (en aroj, tegole) kovras parton de la haŭto de iuj bestoj (i.a. fiŝoj); forfalanta peceto de haŭto {X}

sledo

雪橇

veturilo kun glitiloj anstataŭ radoj (tirata aŭ puŝata); sledi veturi per sledo {9}

slipo

小卡片

unu el la kartoj aŭ folioj de registro (sliparo) {X}

sobra

理智的，節制的

ne tro trinkanta kaj manĝanta; ne (tre) montranta siajn emociojn; ne deziranta lukson {8}

socio

社會，生活圈，分工合作的動物

homoj kunvivantaj, kun komunaj normoj kaj divido de funkcioj; (bestoj) kunvivanta aro kun funkcio-divido {7}

sociala

社交的

rilata al la bonfarto de la ŝtatanoj; rilata al la komunaj ekonomiaj interesoj de la socio (kontraste al la politikaj interesoj) {9}

societo

會

daŭra kuniĝo de pluraj personoj, kun komuna regularo, por komuna celo (plezura, komerca,...); grupo da homoj, kunvenintaj por agrable interparoli,... {7}

sofo

沙發椅

komforta sidilo kun kusenoj por tri aŭ kvar personoj (sur kiu unu persono povas kuŝi) {9}

soifi *

口渴

bezoni trinki {*6}

sojo

調味醬

(akra aŭ dolĉa) saŭco el sojfaboj (Glycine) {X}

sojlo

門坎

trabo, tabulo aŭ ŝtono, formanta la malsupron de la malfermaĵo en kiu estas pordo {8}

sola *

單獨的

sen aliaj; sen akompano; ununura {*3}

soldato *

兵，戰士

armeano; organizita batalisto {*6}

solena

嚴肅的

farata serioze, laŭ specialaj reguloj (ĉar temas pri io grava, atentinda); solenaĵo io tiel farata; ceremoniaĵo {9}

solido

固體

io tre firma; ne likvo, ne gaso {7}

solidara

團結的

sentanta, akceptanta respondecon pri aliaj personoj; traktanta la interesojn de aliaj kiel siajn {9}

solvi

解答，溶化

trovi la respondon al problemo aŭ enigmo; likvigi, miksante kun likvo (ekzemple solvi sukeron en akvo) {7}

somero *

parto de jaro inter printempo kaj aŭtuno, kiam estas varme {*4}

soni *

發聲，出聲

fari tiel, ke oni povas rimarki per oreloj {*3}

sonĝi

做夢

vidi kaj aŭdi kaj travivi aferojn dum dormo {7}

sonoro

連聲響

sono postsonanta (ne rapide ĉesanta); sonori estigi sonoran sonon; sonorigi frapi/funkciigi sonorilon {7}

sopiri

渴望

senti fortan deziron rehavi ion ne plu havatan aŭ retrovi ion aŭ iun perditan {8}

sorbi

吸水

entiri likvaĵon en sin (kiel spongo) {9}

sorĉi

做魔法，趕鬼

fari supernaturajn aferojn; ravegi; tre allogi {8}

sorgo

高梁

varmlanda grenplanto kun fortika tigo ne kava kaj longaj mallarĝaj folioj (Andropogon sorghum = Sorghum vulgare); sorgo-sukero, -siropo, -brando (el la tigoj) {9 }

sorto *

命運

neevitebla okazaĵo (feliĉa aŭ malfeliĉa); ĉio, kio okazas al iu dum la vivo {*6}

sovaĝa

野性的，野蠻的

en natura stato; ne hejmigita, bredita aŭ kreskigita; ne civilizita {8}

spaco

空間，太空

tio, kio ĉirkaŭas ĉion; tio, en kio estas la steloj, planedoj,...; disponebla loko; malplena loko ĉirkaŭ io aŭ en io; loko inter du aŭ pluraj aferoj (inter la vortoj de skribita frazo estas "spaceto") {7}

speco *

種類

aro kun certaj ecoj, aliaj ol la ecoj de similaj aferoj {*4}

speciala *

特別的

ne ordinara; ne kutima; kun nekomunaj ecoj; ne ĝenerala; farita por aparta celo; specialisto iu, kiu tre multe scias pri aparta temo aŭ fako {*6}

specimeno

少量的試驗品，樣品

malgranda kvanto (aŭ unu ekzemplero) de varo, por prijuĝi ĝian kvaliton, taŭgecon,...; ekzemplero(j) por (scienca) pristudo {9}

spegulo *

鏡子

glata brila surfaco, resendanta lumon; glata objekto, en kiu oni povas vidi sin; speguli resendi bildon; turni bildon dekstre-maldekstren {*6}

spektaklo

精彩景象，奇觀

atentokapta okazaĵo aŭ prezentaĵo (teatra, sporta,...) {9}

spermo

精液

(likvaĵo kun) "semoj" (spermatozooj) de viro {X}

sperta *

熟練的，技巧的

kiu havas sciojn, akiritajn per praktikado kaj ekzercado aŭ akiritajn pro travivaĵoj; sperti ekhavi sciojn per praktikado aŭ pro travivaĵoj {*6}

spezi *

收納

doni (=elspezi) kaj ricevi (=enspezi) pagojn (monon); (spezo transiro de mono de unu kaso aŭ konto al alia) {*6}

spico *

餐飲

substanco por doni (foje akran) guston al manĝaĵo; spici aldoni spicon al manĝaĵo aŭ trinkaĵo {*6}

spiko

穗

iom longa flor(et)aro kun flor(et)oj (poste semoj) sidantaj sur komuna akso (kiel de tritiko, sekalo) {9}

spinaco

菠菜

legomo kun malgrandaj triangulecaj aŭ ovoformaj folioj (Spinacia); Nov-Zelanda spinaco simila (Tetragonia) {9}

spiri *

呼吸

enigi kaj eligi aeron tra nazo aŭ buŝo {*5}

spiralo

螺紋

kurbo ĉirkaŭ punkto, pli kaj pli malproksimiĝanta {X}

spirito *

靈魂

la ne-materia, ne-fizika parto de homo; ĝenerala maniero de rigardo al la mondo kaj traktado de homoj kaj okazaĵoj; ne-materia estulo {*5}

spiti

鼔勵，安慰

intence kontraŭstari la volon de iu alia; plezure fari ion kontraŭ ties volo {9}

splito

小木片

maldika peco de fendita ligno; peceto de rompita vitro,...; spliti disigi (lignon) en maldikajn pecojn {9}

spongo

海棉

malsupera plurĉela animalo, vivanta en aroj kun komuna skeleto (Porifera Spongia,...); ties skeleto uzata de homoj por sorbi akvon; sorbilo el alia materialo {9}

sporo

菌種

"semo" de filikoj kaj fungoj; "dormanta" bakterio {X}

sporto

運動

korpaj ekzercoj kaj ludoj, ne nur por plezuro, sed ankaŭ por disvolvo (kaj montro) de lerteco kaj forto; sporti praktiki sporton {8}

sprita

有精神的

kun vigla spirito, povanta rapide trovi kaj originale esprimi neatenditajn rilatojn inter objektoj aŭ vortoj {8}

spuro

痕迹

postsigno, piedsigno; spuri serĉi, sekvi spurojn {9}

stacio *

車站

loko, kie publikaj veturiloj (tramo, trajno, aŭtobuso) alvenas kaj forveturas; ejo, kie signaloj (de radio, televido,...) estas ricevataj, elsendataj aŭ transsendataj {*4}

stadio

(pri evoluanta afero) (tempoparto,) kiam la afero estas klare malsama ol ĝi estis antaŭe aŭ estos poste {9}

stadiono

運動場

ejo por sportaj konkuroj {9

stalo

動物住的大房社

aparta domo por pli grandaj bestoj (ĉevaloj, bovinoj,...) (en bieno aŭ farmejo) {7}

stameno

雄蕊

vira genera parto de floro {9}

stampo

印章

reliefa aŭ inka marko (de difinita formo) sur io, farita per speciala ilo (stampilo); stampi surmeti stampon (stampita poŝtmarko) {8}

stano

錫

arĝente blanka/griza, facile fandebla metalo (Sn) {9}

standardo

標準

flago kiel simbolo (de grupo aŭ individuo) {7}

stango

長桿

longa, maldika, rekta objekto, ofte el metalo {8}

stari *

站立

esti en vertikala pozicio; ne iri; ne sidi, ne kuŝi {*2}

starpunkto

立足點

ies (firma) opinio en diskuto (star/punkt/o) {X}

starti

開始

komenci sportan konkuron; ekiri, ekkuri; (motoro) ekfunkcii; startigi doni la start-signalon; ekfunkciigi {9}

stato *

狀態

tiel, kiel estas; tia, kia io estas (nun); stati esti en iu stato (kiel statas la afero?) {*4}< DT>statuo

雕刻或塑造的立像

skulptaĵo prezentanta homon aŭ beston en pli-malpli natura grandeco {9}

staturo

造像

la impreso, kiun faras la alteco (kaj korpo-formo) de iu homo (altstatura, belstatura vir(in)o) {9}

stelo *

星

luma objekto en nokta ĉielo, malproksima suno; figuro kun elstaraj pintoj (kvinpinta, sespinta,... stelo); iama mon-unuo en la Esperanto-movado {*5}

stepo

台地

senarba ebenaĵo, vintre sub neĝo, somere varmega {X}

sterila

ne povanta naski/generi; (ankaŭ sterilizita) {X}

sterilizi

消毒

forigi aŭ mortigi ĉiujn bakteriojn,... (sur/en io) {X}

sterko

肥料，堆肥

bestaj ekskrementoj (miksitaj kun pajlo), uzataj por plibonigi kulturatan teron; aliaj substancoj uzataj por tiu celo; sterki (teron) meti sterkon {9}

sterni

舖開

dismeti ion sur iun supraĵon tiel, ke ĝi kovru la tuton aŭ kiel eble plej grandan spacon {7}

stilo

風格

persona maniero esprimi siajn pensojn (en parolado, skribado, pentrado,...); la karakterizaĵoj de tiu maniero, retroveblaj en artverko {8}

stimuli

活化，激起

plivigligi; instigi al (pli energia) agado {X}

stiri

駕駛

direkti veturilon (aŭton, boaton,...) (per stirilo) {X}

stomako

胃

tiu kava interna parto de la korpo, kien iras manĝaĵoj por esti digestataj (per acido) {7}

stranga *

miriga; ne laŭ atendoj; neniam vidita {*6}

strato *

街道

(parto de) vojo, kie veturas veturiloj {*4}

streĉi *

伸長

plilongigi aŭ plilarĝigi per tirado; tre uzi sian korpan aŭ spiritan forton; trostreĉita ne plu elasta {6}

streko

距離，延伸的距離

linio farita per unu movo (per krajono, plumo,...); ne tute mallonga linio / \ __ (streketo -; substreko _); streki meti strekon; trastreki meti streko(j)n tra io; forstreki nuligi; substreki meti strekon sub io; akcenti {7}

strio

層

longa, mallarĝa parto, kun paralelaj randoj, de iu surfaco (aŭ ŝtofo), aspektanta alimaniere ol la cetero {8}

strigo

貓頭鷹

(ofte nokta) rabobirdo kun antaŭen direktitaj okuloj, ĉirkaŭ kiuj estas rondo el plumoj (Strix,...) {9}

striki

罷工

ĉesigi laboron kiel protesto aŭ por atingi celon {8}

strikta

嚴格要求

tre precize alĝustigita; (vesto) sen spaco inter la vesto kaj la korpo; (regulo) tre precize observenda, obeenda {X}

strukturo

結構

maniero, laŭ kiu diversaj partoj estas kunaranĝitaj por fari tuton {8}

struto

非洲的一種大鳥

granda birdo en Afriko, ne flugpova, kun longaj kolo kaj kruroj (Struthio) {9}

studi *

學習

lerni ion dum pli longa tempo; legi kaj aŭskulti prelegojn por lerni {*5}

studento

學生

studanto en alta lernejo, en universitato {8}

stulta

愚笨的

ne inteligenta; faranta aferojn malutilajn al si mem {7}

stumpo

剪剩下的料

restaĵo post forpreno de parto (per ŝirado, tranĉado, tondado, hakado,...) {8}

sub *

次於

malpli alte ol (tuŝante aŭ ne); malpli alte ol la surfaco de (sub akvo, sub tero); dependa de; regata de {*1}

subaĉeti

賄賂

korupti (sub/aĉet/i) {X}

subita *

突然

tuja, sen paso de tempo; neatendita {*6}

subjekto

主詞

(gramatiko) tiu parto de la propozicio, kiu indikas tiun/tion, kiu/kio agas aŭ estas en iu stato; aganto; (ankaŭ) homo havanta iun malsanon (esplorata de kuracisto); homo farinta iun krimon (esplorata de policisto) {9}

subskribi

簽名

skribi sian nomon sub iu teksto, kiel sendinto, kiel atestanto aŭ por montri sian konsenton (sub/skrib/i); subskribo (laŭleĝe valida) ĉiam sama maniero por skribi sian nomon (sub leteroj, dokumentoj,...) {X}

substanco

<物質DD>speco de materio, rigardata laŭ ĝiaj ecoj (peza, kolora, knedebla, brulema,... substanco) {9}

substantivo

主詞

o-vorto; vorto, en Esperanto ĝenerale kun finaĵo "-o", kiu estas la lingva nomo de io ekzistanta (objekto, planto, besto, homo, ideo,...) (ankaŭ la nomoj de agoj, statoj, ecoj,...) {9}< DT>subteni

支持

firme teni la suban flankon de io; apogi kaj helpi (per vortoj, agoj, mono,...) (sub/ten/i) {X}

subtila

精緻，微妙差別，敏銳的

tre delikata; malfacile komprenebla pro delikataj nuancoj; povanta fari aŭ distingi tiajn delikatajn nuancojn {9}

subtrahi

減

depreni nombron 8-2=6 (ok minus du estas ses) {9}

suĉi

吸

entiri likvaĵon en la buŝon (per vakuo); entiri ion en aparaton per vakuo (ekz. polvosuĉilo); suĉinfano bebo {9}

sudo *

南方

[Kanado kaj Siberio estas en la nordo, Aŭstralio kaj Fuegio (Fajrolando) estas en la sudo] (S) {*6}

suferi *

忍受

senti (tre) malbone pro io, kio okazas, aŭ pro io, kion faras iu alia; esti tiu, al kiu okazas io malbona {*4}

sufiĉa *

足夠的

tiom, kiom necesas; tiom, ke ne necesas pli; ne tro kaj ne maltro; (sufiĉe ...a ne malmulte ...a; ne mal...a) {*4}

sufikso

字尾

vortparto, metata post radiko por ŝanĝi la signifon de la vorto (ekzemple arbo - arbaro) {X}

sufoki

使窒息

tiel premi, ke iu ne plu povas spiri {8}

sugesti

建議

venigi en ies penson iun ideon {X}

suko

汁

likvo, trinkaĵo el frukto(j) (aŭ el alia parto de planto),... {7}

sukcesi *

成功

ekhavi bonan, celitan rezulton {*5}

sukero *

糖

dolĉ(ig)a aĵo (ofte kiel sukereroj) (el suker-kano, -beto, -palmo,...); sukeri dolĉigi per sukero {*4}

sulko

溝，縐紋

longa rekta foso en tero (farita per plugilo); pli-malpli longa pli-malpli profunda similaĵo en la haŭto {9}

sultano

蘇丹王

regnestro en iuj Islamaj landoj {X}

sumo *

和，總和

[8 estas la sumo de 3 kaj 5, aŭ de 1, 3 kaj 4]; kvanto da mono (ekzemple la sumo pagenda); sume ĉio kune; sumigi adicii la tuton {*5}

suno *

nia stelo, ĉirkaŭ kiu rondiras Tero {*3}

supo *

湯

plejparte likva manĝaĵo {*6}

super *

在某之上，未碰及某；上標字

pli alte ol (ne tuŝante); supersigno signo super litero (ekzemple "^"); supera pli alta, pli bona {*1}

superflua

多餘的

ne necesa; ne bezonata; ne utiligebla; troa (super/flu/a) {X}

suplemento

補充

aldonaĵo; kompletigaĵo {9}

supozi

假設

ne scii, sed pensi, ke io estas tia aŭ tia {7}

supro *

上面，上層

tiu parto de io, kiu estas plej alta, plej malproksima al tero aŭ planko; supre en pli alta parto {*4}

sur *

在上，（有接觸表面）

tuŝante (supron aŭ flankon) (sur seĝo; sur muro) {*1}

surda *

聾

ne povanta aŭdi; (figure ne volanta aŭskulti) {*6}

surfaco

表面

supraĵo; supra aŭ ekstera flanko de {8}

surprizi

驚喜，使吃驚

veni aŭ fari ion neatendite; mirigi per io neatendita; mirigi, ĉar neatendita {7}

surtuto

上衣，大衣

longa (labor)vesto super la aliaj vestoj {9}

suspekti

懷疑

sen pruvo pensi, ke io malbona okazis aŭ ke iu faris ion malbonan {8}

susuri

發出撕撕聲

eligi malfortan sonon, kiel de interfrotiĝanta silko aŭ ĉifata papero {9}

svati

做媒

(duon)profesie serĉi kaj proponi kandidatojn por edz(in)iĝo {9}

sveni

昏迷

(dum mallonga tempo) perdi la konscion kaj la kapablon movi sin {8}

svingi

揮， 搖動

rapide, ripete mov(et)i ion tien kaj reen en aero; movi malantaŭen kaj ĵeti antaŭen {8}